İlk Derece Mahkemesi 2025/581 E. 2025/813 K.

T.C. ... 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ T.C. ... TÜRK MİLLETİ ADINA 6.ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR ESAS NO : 2025/581 Esas KARAR NO : 2025/813

HAKİM : ... ... KATİP : ... ...

DAVACI : ... - ...... VEKİLİ : Av. ... -.... DAVALI : ....

DAVA : Menfi Tespit (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 30/07/2025 KARAR TARİHİ : 25/11/2025 KARAR YAZIM TARİHİ : 30/12/2025

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili aleyhine, ... Esas sayılı dosyası üzerinden davalı ... tarafından icra takibi başlatıldığını, takibin kesinleştiğini, takibin haksız ve kötü niyetli olduğunu, dayanağının tamamen gerçeğe aykırı iddialardan aldığını, müvekkilinin 2018 yılında davalı ... Otomotiv firmasıyla iletişime geçerek araç kiralama işlemi yapıldığını, müvekkilinin davalı ile herhangi bir ticari veya şahsi borç ilişkisi bulunmadığını, icra dosyasında yer alan senedin yer aldığı evrak incelendiğinde bahse konu evrağın tamamen kiralama sözleşmesi evrakı olup senet altına ek olarak eklendiğini, ancak evrak müvekkiline imzalatılırken müvekkilinin bir senede imza attığının farkında dahi olmadığını bahse konu senedin varlığı kabul edilse dahi senedin teminat hükmünde olup geçersiz olduğunu, 2021 yılında davalı şirket yetkilileri müvekkili arasında yapılan görüşmede, davalı sözde alacağına karşılık 20.000 TL ödeme yapılması halinde takibin geri çekileceğini beyan ettiğini, davalının IBAN’ına 20.000 TL ödeme yapıldığını, bahse konu ödeme davalının hesabına geçtikten sonra, davalı tarafından bahse konu icra dosyasına 5.000 TL ödeme yapıldığı, borcun tahsil edildiği, borcun kalmadığı yönünde açık bir beyanda bulunulduğunu, alacaklının tüm alacaklarının tahsil edildiğine dair, alacaklı tarafından 01/07/2021 tarihinde imzalanmış bir belge bulunduğunu, müvekkilinin hiçbir borcu kalmamasına rağmen halihazırda borç altına sokulduğunu, beyanla müvekkilin borçlu olmadığının tespitine, fazladan ödemiş olduğu ödemeninde tespit edilmesi durumunda da davanın istirdat davası olarak devamına, yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin davalı tarafa yükletilmesini karar verilmesini talep etmiştir. Davalı tarafından cevap dilekçesi sunulmamıştır.

Taraflar arasındaki uyuşmazlığın esasından önce dava şartları ve görev hususunun değerlendirilmesi gerekmektedir. Dava şartları, mahkemece davanın esası hakkında yargılama yapılabilmesi için gerekli olan koşullardır. Diğer bir anlatımla; dava şartları dava açılabilmesi için değil, mahkemenin davanın esasına girebilmesi için aranan “kamu düzeni” ile ilgili zorunlu koşullardır. Mahkeme, hem davanın açıldığı günde hem de yargılamanın her aşamasında tüm dava şartlarının oluşup oluşmadığını kendiliğinden araştırıp incelemek durumundadır. 6100 sayılı HMK'nın "dava şartları" başlıklı 114. Maddesinin 1-c bendinde "mahkemenin görevli olması" hususu da dava şartı olarak düzenlenmiştir. Görüleceği üzere dava şartlarından olan görev hususunun kamu düzeni ile ilgili olup, yargılamanın her aşamasında kendiliğinden ve öncelikle dikkate alınması gerektiği açıktır. Dava, menfi tespit istemine ilişkindir. Davacı vekili; taraflar arasında ara kiralama işlemi yapıldığını ve takibe dayanak senedin kiralama sözleşmesinin evrakı olduğunu ileri sürmüştür. Davaya konu takibin kambiyo senedine dayalı başlatıldığı görülmüş ise de takibin dayanağı belge incelendiğinde belgenin(sayfanın) üst kısmının araç kiralama sözleşmesine ilişkin bilgileri içerdiği; kiraya veren, kiralayan, kiralanan araç bilgilerinin işlendiği, aynı sayfanın alt kısmının ise bono şeklinde matbu hazırlandığı ve kiralayan davacı tarafından doldurulduğu anlaşılmıştır. 6100 Sayılı HMK'nın "Sulh hukuk mahkemelerinin görevi" başlığı altındaki 4. Maddesinin 1/a bendi uyarınca "Kiralanan taşınmazların, 9/6/1932 tarihli ve 2004 sayılı İcra ve İflas Kanununa göre ilamsız icra yoluyla tahliyesine ilişkin hükümler ayrık olmak üzere, kira ilişkisinden doğan alacak davaları da dâhil olmak üzere tüm uyuşmazlıkları konu alan davalar ile bu davalara karşı açılan davalar" bakımından sulh hukuk mahkemelerinin görevli olduğu düzenlenmiştir. Dosya kapsamında; takibe dayanak belgeye göre somut olayda taraflar arasında araç kiralama ilişkisi bulunduğu ve uyuşmazlık konusu senedin aynı sözleşme kapsamında teminat senedi olarak düzenlendiği anlaşılmaktadır. Bu durumda davanın araç kiralama sözleşmesinden kaynaklandıpı ve uyuşmazlığın çözümünde kira ilişkisinin ele alınacağı gözetildiğinde, Sulh Hukuk Mahkemesinin görevli olduğu anlaşılmıştır.(Aynı yönde bkz. ...... Görevsizlik istinaf kararı incelenebilir.) Yapılan açıklamalar kapsamında taraflar arasındaki uyuşmazlığın kira ilişkisinden kaynaklandığı anlaşılmakla Mahkemememizin görevsizliğine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir. HÜKÜM: Yukarıda açıklanan gerekçelerle 1-Davanın GÖREVSİZLİK nedeniyle 6100 sayılı HMK'nın 114/1-c ve 115/2 maddeleri uyarınca dava şartı yokluğu sebebiyle USULDEN REDDİNE, 2-HMK'nın 20. Maddesi gereğince, kararın kanun yoluna başvurulmadan kesinleşmesi halinde kesinleştiği tarihten, kanun yoluna başvurulması halinde bu başvurunun reddi kararının tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içerisinde mahkememize başvurularak talep edilmesi halinde dosyanın görevli ... (NÖBETÇİ) SULH HUKUK MAHKEMESİ'NE gönderilmesine, aksi takdirde davanın açılmamış sayılacağının ihtarına, (ihtar edildi) 3-HMK'nın 331/2. maddesi uyarınca harç ve yargılama giderinin görevli mahkemece değerlendirilmesine, davaya bir başka mahkemede devam edilmemiş ise, talep halinde mahkememizce dosya üzerinden bu durumun tespiti ile davacının yargılama giderlerini ödemeye mahkum edilmesine, Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, diğerlerinin yokluğunda gerekçeli kararın tebliğden itibaren iki hafta içerisinde ... Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 25/11/2025 Katip ... Hakim ... E-İmzalıdır E-İmzalıdır