İlk Derece Mahkemesi ·
İlk Derece Mahkemesi 2025/346 E. 2026/962 K.
- Mahkeme
- İlk Derece Mahkemesi
- Esas No
- 2025/346
- Karar No
- 2026/962
- Karar Tarihi
T.C. İSTANBUL 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2025/346 Esas KARAR NO : 2026/962
DAVA : İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 15/05/2025 KARAR TARİHİ : 16/10/2026
Mahkememizde görülmekte olan İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı şirket tarafından, müvekkili şirketin keşide etmiş olduğunu, ... Şubesinin ... nolu, 15/09/2018 keşide tarihli 200.000 tl miktarlı çek dolayısıyla müvekkili şirket aleyhine ... İcra Dairesi ... E.( ...E. ) sayılı icra dosyası ile icra takibi yapıldığını, söz konusu takip sonrası müvekkili şirketin, davalı tarafa ekonomik sıkıntı içinde olduğunu ve peyder pey söz konusu borcun ödenebileceğini belirttiğini ve bunun akabinde ekte sunduklarını, ödeme dekontlarında da görüleceği üzere söz konusu çekin numarası da belirtilerek davalı tarafa 200.000,00-TL'lik çek bedeli ödendiğini, bu arada söz konusu dosya takipsiz kalmış ve icra müdürlürlüğü tarafından işlemden kaldırıldığını ancak davalı taraf 2024 yılı Ağustos ayında söz konusu taki yenilemiş ve bu kapsamda müvekkiline icra yenileme emri geldiğini, bunun üzerine müvekkili şirket davalı tarafla irtibata geçip söz konusu çeke ilişkin bedelin ödendiği belirtmiş ancak davalı taraf bunu kabul etmeyip icra işlemlerine devam edince ve müvekkilinin söz konusu çeke ilişkin ödediği miktarları icraya bildirimeyince müvekkili şirket tarafından davalı tarafa ödenen takibe konu çek bedeli, dışında müvekkili şirket tarafından icra ve haciz baskısı aldtında dosyaya tekrar 418.967 TL daha ödendiğini, normalde davalı tarafın müvekkilinin kendilerine ödediği ödemeleri gün gün icra dosyasına bildirip icra müdürlüğü tarafından ödemeler mahsup edilip ona göre asıl alacak faiz ve ferileri hesaplanıp kalan para ödenmesi gerekirken müvekkili davalıya ödemiş oluğu miktarı mükerrer olarak tekrar ödediğini, davalı tarafa yapılan ödemelere ilişkin ilgili bankadan ilgili ödemelere ilişkin döküm istenildiğinde ve akabişnde icra dosyası celbedilip bu konuda hesap raporuna aldırıldığında müvekkilinin davalıya mükerer olarak gerek alacağın 2 katı oranında para ödedeiği açıkça ortaya çıkacağını, tüm bunların yanı sıra söz konusu bedelin iadesi için taraflarınca arabuluculuğa başvurulduğunu ancak anlaşma sağlanamamış olduğunu, buna ilişkin arabuluculuk son tutanağı da dilekçe ekinde sunulduğunu, netice itibariyle davacı tarafın müvekkilden haksız olarak almış olduğu bedelin geri iadesi için taraflarınca iş bu davanın açılması zorunluluğu hasıl olduğunu, arz ve izah edilen nedenlerden ötürü, müvekkilin icra baskısı altında ödemek zorunda kaldığı miktardan şimdilik kısmi olarak, fazlaya ilişkin talep ve dava hakkımız saklı kalmak kaydıyla, 50.000 TL'nin istirdadı yönünde karar verilerek söz konusu bedelin ödeme tarihinden itibaren müvekkile ticari temerrüt faiziyle birlikte müvekkile geri ödenmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı şirket üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı, davalıya külçe çinko sattığını, Türkiye’de külçe ticareti USD ($) para birimi ile yapıldığını, nitekim, davacıya kesilen faturalar, davacı ile akdedilen sözleşmeler ve taraflar arasındaki cari hesap USD cinsinden dövizle düzenlendiğini, satış sözleşmeleri “TL çek verilmesi halinde, çeklerin tahsil tarihinde TCMB döviz satış kuru ile USD ’lara çevrilerek cari hesaba işlenecektir. Kur farkı oluşması halinde, bu fark Alıcı tarafından Satıcı’ya nakit ödenecektir” hükmü içerdiğini, taraflar arasında eposta yazışmaları ve yazışmaların ekinde sözleşme, fatura, dekont ve sair ticari evrak bulunduğunu, bu epostaların ve eklerinin bilirkişi vasıtasıyla incelenmesini, iki tarafın ticari kayıtları birbiri ile uyumlu olduğunu, davacı tarafın 2020 sonu itibariyle davalıya cari hesapta 56.508,79-$ borcu olduğunu, davacının, aleyhinde başlatılan İstanbul 20. İcra Müd. ...(eski: ...) takip konusu 200.000-TL bedelli çeki ilgi tutarak doğrudan davalı tarafa 15.09.2018 ilâ 04.09.2020 arasında toplam 200.000-TL ödeme yapıldığını, bu ödemeler -takip dosyasına ödenmediği için- davalı tarafından TBK md.100/2 uyarınca cari hesap borcuna mahsup edildiğini, doğrudan davalıya yapılan bu ödemeleri takip talebinde yer alan “avans faizi oranındaki artış” ve “ilk ödemelerin takibin ferilerine” sayılması ve sair kayıtlarla takip dosya borcundan düştüklerinde dahi davacının davalıya bakiye borcu kalacağını, 1 külçe çinko ticari sektör bilirkişisi, 1 mali müşavir ve 1 ticari nitelikli hesaplama uzmanından bilirkişi heyeti oluşturulmasını; davacı ile davalının ticari defterlerindeki alacak borç kayıtları, faturalar, külçe çinko satış sözleşmeleri, eposta mesajları ve sair ticari evrakın incelenmesini, davacının davalıya olan borcundan (...) davacının doğrudan davalıya yaptığı ödemeler (200.000-TL) ve ... 20. İcra Müd..... E. sy. takip dosyasına yaptığı (518.967,67-TL) ödemeler, akde uygun olarak ödeme tarihindeki kurla $ ‘a çevrilmek suretiyle düşülerek ve bakiyeye avans faizi işletilmek ve kur farkı faturaları gözetilmek suretiyle, davacının davalıya fazla ödeme yapıp yapmadığını tespit edilmesini, davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı taraftan alınmasına karar verilmesini talep etmiştir. DELİLLER VE GEREKÇE Davacının davasının, istirdat talebine ilişkindir. Taraflar arasındaki uyuşmazlık, davalı tarafından davacı aleyhine ... İcra Dairesinin ...Esas (Eski ...Esas) sayılı takip dosyasında başlatmış olduğu icra takibinde davalıdan yapmış olduğu tahsilatın mükerrer olup olmadığı, davacının davalıya fazla ödeme yapıp yapmadığı, varsa iadesini talep edebileceği alacak miktarının ne kadar olduğu hususlarından kaynaklandığı anlaşıldı. Uyuşmazlığa ilişkin bir hesap bilirkişisinden alınan 10.12.2025 tarihli bilirkişi raporunda özetle; ... İcra Müdürlüğü'nün... esas sayılı takip dosyasında İcra takibinin dayanağı olan çek bedelinin tahsili maksadıyla başlatılan icra takibi ile 26.10.2018 takip tarihi itibariyle toplam 224.980.82 TL alacağın, takip tarihinden itibaren avans faizi, icra giderleri, icra vekalet ücreti ve icra masraflarının tahsilinin istendiği, takibin kesinleştiği, borçlu şirket tarafından, ... Bankası,... Bankası ve ...aracılığı ile mühtelif tarihlerde olmak üzere 27.09.2018–11.09.2020 tarihlerleri arasında toplam 200.000.00 TL tutarında alacaklı ...'ye haricen ödemenin yapıldığı, borcun tamamı ödenmediğinden bakiye alacağın kaldığı, takipsizlik nedeniyle dosyanın muameleden kaldırıldığı, alacaklı vekilinin talebi veçhile, bakiye kalan alacağın tahsili amacıyla takip yenilenerek aynı Müdürlüğün ... esas sayılı takip dosyası üzerinden yürütüldüğü, 224.980.82 TL toplam alacağın, takip tarihinden itibaren işleyen avans faizi, masraf, icra vekalet ücreti ve tüm ferileriyle birlikte toplam alacak miktarının 03.10.2024 tarihi itibariyle toplam 389.621.30 TL tutarında olduğu, davacı borçlu şirket olan ...n'den Borç tutarı olan 389.621.30 TL.alınması gerekirken 329.346,37 TL fazlası ile toplam 718.967,67 TL tutarında paranın tahsil edildiği, 03.10.2024 tarihi itibariyle borçlu şirketten 329.346,37 TL miktarında fazla para alındığı sonucuna varıldığı yönünde görüş bildirilmiştir. Davacı vekili bilirkişi raporu doğrultusunda davası ıslah etmiştir. Yapılan yargılama, toplanan deliller, alınan bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, davalı tarafından davacı aleyhine ... İcra Müdürlüğü'nün Eski ... Esas yenilemeden sonra ...Esas sayılı takip dosyasında kambiyo senede olan çeke dayanan icra takibi başlatıldığı, davacı tarafından takip borcu nedeniyle davalı banka havalesi yolu ile perder pey ödeme yapıldığı, ödeme dekontlarında takibe dayanak çek bilgilerinin ilgi tutulduğu, eş deyişle yapılan ödemenin çeke ilişkin olduğunun davacı tarafından banka dekontlarına şerh edildiği, davalının bu şekilde ödemeyi kabul ettiği ve yapılan ödemeleri icra müdürlüğüne bildirmediği, alınan bilirkişi raporuna göre davalının davacıdan mükerrer tahsilat yaparak toplam 329.346,37 TL fazla tahsilat yaptığı, davalı taraf her ne kadar taraflar arasında döviz cinsinden cari hesap ilişkisi olduğunu ve davacının yaptığı ödemelerin kur farkından doğan alacağa mahsup edildiğini ileri sürse de, yerleşik yüksek yargı kararlarına göre davalı tarafın çek ile ödemeyi kabul edip çeki icra takibine konu ettiğinden bu aşamadan sonra kur farkı talep edemeyeceği, ( Yargıtay 11. Hukuk Dairesi ... Esas ...Karar) anlaşılmakla davacının davasının kısmi dava olduğu da gözetilmek suretiyle davacının davasının kabulüne karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir. HÜKÜM/ Gerekçesi yukarıda belirtildiği üzere; Davacının davasının KABULÜNE, 50.000,00 TL’nin 03.10.2024 tarihinden itibaren, 279.346,37 TL’nin ıslah tarihi olan 22.04.2026 tarihinden işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince kabul edilen miktar üzerinden hesaplanan 22.497,65-TL nispi karar harcının, 853,88- TL peşin harçtan ve 4.771,00-TL ıslah harcından mahsubu ile noksan kalan 16.872,77-TL harcın davalıdan alınarak hazineye irad kaydına, Davacı lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince kabul edilen miktar üzerinden hesaplanan 52.695,42-TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, Davacı tarafından yapılan toplam 6.200,50-TL yargılama gideri ile 853,88-TL peşin harç, 615,40-TL TL başvuru harcı ile 4.771,00-TL ıslah harcı toplamı 12.440,78-TL'nin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, Davacı tarafından yatırılan bakiye gider avansının kararın kesinleşmesi üzerine davacıya iadesine, Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren iki haftalık süre içerisinde ... Bölge Adliye Mahkemesi'nde İSTİNAF yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup anlatıldı. 16/10/2026
Katip ... ¸e-imzalıdır
Hakim ... ¸e-imzalıdır