İlk Derece Mahkemesi 2025/339 E. 2026/180 K.

T.C. BAKIRKÖY 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2025/339 Esas KARAR NO : 2026/180

DAVA : Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 14/04/2025 KARAR TARİHİ : 18/02/2026 GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 26/02/2026

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: DAVA; Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili şirketlerin blok mermer ihracatı, alımı, satımı ve pazarlanması alanında faaliyet gösteren şirketler olduğunu, ticari faaliyetlerini ..... Sanayi ve Dış Ticaret Limited Şirketi olarak yürütmekteyken alınan bölünme kararı doğrultusunda ....... Dış Ticaret Anonim Şirketi ve ........ Dış Ticaret Anonim Şirketi olmak üzere bölündüğünü, bölünme sözleşmesinin 5.1 maddesine göre bölünen şirketin avans karşılığı çalışmakta olduğu mermer ocaklarına vermiş oldukları avansların ve ayrıca bölünen şirketin 3.Kişi şahıs/şirketlerden olan alacakları Devir Alan Şirketler arasında %50-%50 nispetinde taksim edileceğini, müvekkilleri ile davalı şirketin blok mermer alımı konusunda ticari faaliyetinin bulunduğunu, 15.04.2015 tarihinde taraflar arasında akdedilen sözleşme ile yazılı hale getirildiğini, sözleşmenin Madde 1 hükmü uyarınca müvekkillerinin bölünme kararından önce birlikte faaliyet gösterdikleri ...... Sanayi ve Dış Ticaret Limited Şirketi ile davalı şirkete ait Bilecik Vezirhan mevkiinde bulunan mermer ocağının üretimini 2 yıllığına (15.04.2017 tarihine kadar) Çin Halk Cumhuriyetinde faaliyet gösteren müşterisi ...... isimli dava dışı şirkete bağlandığını, dolayısıyla davalı şirkete ait bahse konu konumdaki ocaktan yapılacak tüm üretim müvekkillerinin müşterisi olan ...... isimli firmaya sevk edileceğini, bu sözleşme ile müvekkillerinin davalı şirkete blok mermer siparişi verdiğini ve bu kapsamda talep etmiş oldukları blok mermerin ödemesini peşin olarak yaptığını, sözleşme uyarınca müvekkilleri tarafından davalı şirkete henüz hiçbir teslimat 16.04.2015 tarihinde 50.000 USD, 24.04.2015 tarihinde 100.000 USD avans ödeme yaptığını ve davalı şirketten 150.000 USD alacaklı hale geldiğini, daha sonra davalı şirketin fatura karşılığı bir kısım blok mermer teslimini yaptığını ve müvekkili tarafında kısmi ödemeler yaptığını, davalı şirketin en son mermer teslimini 24.06.2015 tarihli fatura ile yaptığını, bu tarihten sonra ise herhangi bir teslimat yapmadığını, müvekkillerinin davalı şirketten 99.997.64 USD alacağı bulunduğunu, davalı şirket tarafından keşide edilen Bilecik Noterliği'nin 21.08.2015 Tarih ..... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile müvekkilleri tarafından blok mermerlerin teslim alınmadığının iddia edildiğini, müvekkilleri tarafından bu ihtarnameye cevap olarak keşide edilen Üsküdar ....... Noterliği'nin 07.09.2015 Tarih ve ..... Yevmiye Numaralı ihtarnamesi ile; taraflar arasında akdedilen 15.04.2015 tarihli sözleşme uyarınca davalı şirketin yükümlülüğünün yüksek kalitede mermer üretmek olduğu ve davalı şirket tarafından üretilecek malların dava dışı olan ve müvekkillerinin müşterisi olan alıcı ...... firması tarafından malların uygunluğunun kabul edilmesi halinde malların satışının tamamlanacağının kararlaştırıldığı, aynı sözleşmenin Madde 6 hükmü uyarınca mermer kalitesinin düşmesi halinde bu ürünlerinin teslim alınmasının zorunlu olmadığı, alınmaya da zorlanamayacağı, müvekkilleri tarafından davalı şirket ocağında yapılan incelemede üretim kalitesinin düşmüş olduğunun tespit edildiği, son partide çıkarılan ürünlerin ....... isimli alıcı firma tarafından kabul edilmediği, sözleşmenin Madde 1 hükmü uyarınca çıkarılan mermerin ....... firması tarafından beğenilmemesi halinde davalı şirketin Çin dışına satış serbestinin bulunduğu, davalı şirketin tarafından keşide edilen ihtarda iddia edilen mermerin hazır tutulduğu iddiasının yerinde olmaması nedeniyle itiraz edildiği sözleşme gereği davalı şirketin yükümlülüğü olan yüksek kalitede mermer üretimi yükümlülüğü yerine getirilerek teslime hazır olunmasının bildirilmesi halinde müvekkillerince mermer alımının yapılacağı, keşide edilen cevap ihtarnamesinin tebliğinden itibaren 30 gün içerisinde ....... firması tarafından kabul edilecek asgari 1.500 ton yüksek kalitede blok mermerin teslime hazır hale getirilerek bildirilmesi gerektiği aksi takdirde teslim yükümlülüğünden kaçınmış sayılacağı ve yasal yollara başvurulacağı hususunun ihtar edildiğini, ancak davalı şirket tarafından taraflar arasında akdedilen 15.04.2015 tarihli sözleşme uyarınca yükümlü olduğu şekilde yüksek kalitede blok mermer hiçbir şekilde üretilmediğini ve müvekkiline teslim edilmediğini ve alınan peşinat/avans ödemesi de iade edilmediğini, bu doğrultuda müvekkili şirketlerin bölünmesi öncesi henüz ...... Sanayi ve Dış Ticaret Limited Şirketi olarak faaliyet göstermekteyken davalı şirket aleyhine İstanbul ...... İcra Müdürlüğü'nün ..... Esas sayılı dosyası üzerinden 28.09.2018 tarihinde takibe geçtiğini, işbu takibin davalının yetki itirazı neticesinde Bilecik İcra Müdürlüğü'ne gönderildiğini ve Bilecik İcra Müdürlüğü'nün ..... Esasına kaydının yapıldığın, davalının haksız ve mesnetsiz itirazları neticesinde işbu takip İstanbul Anadolu İcra Müdürlükleri'ne gönderildiğini ve İstanbul Anadolu ...... İcra Müdürlüğü'nün ...... Esasına kaydının yapıldığını, akabinde müvekkilleri tarafından alacak haklarından feragat etmemek kaydıyla işbu takipten vazgeçildiğini ve işbu alacak davasının açıldığını, müvekkillerin davalı şirketi temerrüde düşürdüğü işlem Üsküdar ...... Noterliği'nin 07.09.2015 Tarih ve ...... Yevmiye Numaralı ihtarnamesi olduğunu, bu ihtarname davalıya 08.09.2015 tarihinde tebliğ edildiğinden verilen 30 gün sürenin sonu olan 09.10.2015 tarihinde davalının temerrüte düştüğünü, müvekkillerinini alacağına 09.10.2015 tarihinden faiz işletilmesi gerektiğini, tüm bu sebeplerle fazlaya ilişkin dava ve talep hakları saklı kalmak kaydıyla müvekkillerinin 99.997,64 USD alacağının Üsküdar ...... Noterliği'nin 07.09.2015 Tarih ve ....... Yevmiye Numaralı ihtarnamesinin tebliğinden itibaren 30. Günün sonu olan 09.10.2015 tarihten itibaren USD döviz kuruna uygulanan en yüksek faizi ile alacağın tahsil tarihindeki merkez bankası efektif satış kuru üzerinden davalıdan tahsil edilerek müvekkillerine verilmesini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir. CEVAP:Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı tarafın huzurdaki davaya dayanak olarak gösterdiği satım sözleşmesindeki tarafların dava dışı ......... mermer sanayi ve davalı asgözde mermer olduğunu, stoneborn ve atlasmermer isimli firmaların taraf sıfatını ve alfamermer şirketi bünyesindeki bölünme sözleşmesini kabul etmediklerini, şirketlerin bölünme sürecinde, alacaklılara yapılacak çağrının önemli olduğunu, zira alacaklılara yapılacak çağrı sonucunda alacaklıların, alacaklarının teminat altına alınmasını talep edebileceğini, alacaklıların teminat talepleri olması halinde ise, gerekli teminatların gösterilmesinin TTK madde 175 gereği zorunlu olduğunu, somut olayda davacı yanın davasını dayandırdığı sözleşmenin, dava dışı ...... Sanayi ve Dış Tic. Ltd . Şti'nin bölünmeden önce müvekkil firmaya çağrı yapması gerektiğini, ancak yapmadığını, bölündükten sonra oluşan firmaların davacı sıfatı ile müvekkiline işbu davayı yönelttiğini, ticari satım sözleşmesi uyarınca müvekkili firma tarafından usule ve sözleşmeye uygun olarak ürün üretimi yapıldığını ancak sözleşmenin diğer tarafının herhangi bir dayanak göstermeden , üstelik denetim için sorumlu tuttuğu kendi çalışanının dahi onayından geçen yüksek kaliteli ürünleri bir sebep belirtmeden , salt olarak yüksek kalitede olmadığından bahisle ve adeta bahanesiyle teslim almadığını ve müvekkilinin de bu bağlamda işbu sözleşmeye aykırı tutum nedeniyle ciddi zarara uğradığını, bu sözleşmenin asıl mağduru olan, zarara uğrayan , alacağı olan tarafın müvekkili firma olduğunu, hal böyleyken davacı yanın TTK 'ya aykırı davranarak sorumluluktan kurtulmak , üstelik karlı çıkmak istediğini, TMK madde 2 kuralına riayet etmeyen davacı yanın davasının reddi gerektiğini, açılan davayı kabul anlamına gelmeden, davacı yan iddialarına konu talebine ilişkin faiz başlangıcını 09.10.2015 tarihinden itibaren gösterdiğini, ancak taraflar arasındaki yazılı sözleşme gereğince bu tarihten itibaren faiz işletilemeyeceğini, hal böyleyken sözleşme gereği alacakları olduğunu iddia ettikleri 99.997,64-USD bedelin 50.000,00-USD'lik kısmının müvekkili firma uhdesinde 2 yıl kalacağının taraflarca yazılı olarak kararlaştırıldığını, bu bağlamda 09.10.2015 tarihinden itibaren faiz işletilebilmesinin söz konusu olmadığını, derdestlik itirazlarının bulunduğunu, zamanaşımı itirazlarının bulunduğunu, akdedilen sözleşmeye bağlılık ve her ay minimum 1500 ton blok alımı taahhüdü çerçevesinde müvekkili firmanın üretim konusunda daha dikkat ve özenle çalışmalarına devam ettiğini, taraflar arasında akdedilen sözleşme uyarınca, ...... tarafından alımın sadece 2 ay gerçekleştiğini, aynı yüksek kalitede üretim olmasına ve ürün çıkmasına rağmen karşı tarafça bir daha ürün alımının olmadığını, müvekkili firmanın, ...... tarafından nedensizce teslim alınmayan ürünler nedeniyle karşı tarafa ürünlerin teslim alınması için ihtar gönderdiğini, ihtara rağmen alınmayan mallar için basiretli iş adamı ilkesi gereği iyi niyetli olarak çok uzun süre beklediğini, sözleşmeye konu miktarlardaki malı çıkarmaya devam ettiğini, sözleşmeye konu miktardaki ürünleri stoğunda beklettiğini ve satmadığını, sözleşmeye konu hazır ettiği ve satmadığı miktardaki ürünleri sözleşme süresi bittikten sonra davacı tarafça alınmadığı için sattığını, bu satımlar sonrası müvekkili firmanın ürünleri sattığı firmalar ile herhangi bir problem de yaşamadığını, davayı kesinlikle kabul anlamına gelmemekle birlikte davacı yanın davayı açmadan önce taraflarını temerrüde de düşürmediğini, bu hususun da hukuka aykırılık teşkil ettiğini, tüm bu sebeplerle, öncelikle davanın usulden reddini, mahkeme aksi kanaatte ise esastan reddini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı yan üzerinde bırakılmasını, arabuluculuk ücreti ile arabuluculuk taraf vekil ücretinin de davacılar üzerinde bırakılmasını talep etmiştir. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Dava, alacak istemine ilişkindir. Davacılar, ....... Sanayi ve Dış Ticaret Limited Şirketi olarak ticari faaliyetlerini sürdürmekteyken alınan bölünme kararı doğrultusunda davacı şirketlerin meydana geldiğini, bölünme sözleşmesine göre şirket alacaklarının davacı şirketler arasında yarı yarıya paylaştırılacağının kararlaştırıldığını, bölünmeden önceki şirket ile davalı arasında mermer alımı konusunda ticari ilişki bulunduğunu, şirketin mermer siparişi vererek ödemesini de peşin olarak gerçekleştirdiği bir kısım mermerin teslim edilmediğini, bu nedenle oluşan alacağın davalıdan tahsili ile kendilerine yarı yarıya verilmesini istemişlerdir. Davalı ise, davacıların ticari ilişkinin tarafı olmadıklarını, ticari ilişkinin ......... Mermer Sanayi ve Dış Ticaret Limited Şirketi ile kendileri arasında yapılan sözleşmeye dayalı olduğunu, satım sözleşmesine uygun olarak mermer üretiminin yapıldığını, ancak karşı tarafın herhangi bir dayanak göstermeksizin ürünleri teslim almadığını, bu nedenle zarara uğradıklarını, davada talep edilen faiz başlangıcına da itiraz ettiklerini, davacılar tarafından işbu davaya konu miktar yönünden daha önce icra takibi başlatıldığını, takibe kendileri tarafından itiraz edildiğini, ancak itirazın iptali davası açılmadığını, davada zamanaşımı süresinin dolduğunu savunarak davanın reddini istemiştir. Mahkememizce toplanan deliller ve belgeler ile dosya üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılmasına karar verilmiş olup, mahkemece resen SMMM ve nitelikli hesaplamalar uzmanı bilirkişilerden oluşturulan bilirkişi kurulundan rapor aldırılmıştır. Dosyaya sunulan 16/11/2025 tarihli bilirkişi raporunda özetle; davacı ..... Dış Tic. A.Ş, Atlasmer Dış Tic. A.Ş, dava dışı ......... Mermer San. Dış Tic. Ltd. Şti ve davalı ..... Mermer İnş. San. Tic. Ltd. Şti'nin defterlerinin sahibi lehine delil niteliğine haiz olduğu, dosya içerisinde teslim edilmeyen mallar ile ilgili bir teslim belgesine rastlanılmadığı, mevzuata göre yabancı para borçlarında alacaklının seçimlik haklarına binaen alacağını vade ya da ödeme günündeki kurdan talep edebileceği, davacılar da alacağını yabancı para borcu üzerinden istediğinden 99.997,64 USD alacaklı olacağı, davacılar bölündüğünden ve aralarındaki sözleşmeye göre bütün alacaklarını yarı yarıya paylaştığından her bir davacının, davalıdan 49.998,82 USD alacaklı olacağı görüş ve kanaatlerini bildirmişlerdir. Tüm bu açıklamalar ışığında; davalı ile ......... Mermer Sanayi ve Dış Ticaret Limited Şirketi arasında mermer alımına ilişkin ticari ilişki ve 15/04/2015 tarihli satış sözleşmesinin bulunduğu, satım bedeli olarak ödenen bedele karşılık bir kısım ürün tesliminin yapılmadığı iddiasıyla alacak istemli olarak işbu davanın açıldığı, ......... Mermer Sanayi ve Dış Ticaret Limited Şirketi'nin bölünme kararı ile davacı şirketlerin oluştuğu, işbu davada bölünme sonucu oluşan davacı şirketlerin bölünmeden önceki şirketin davalıdan olan (bedeli ödenip de mal teslimi yapılmamasına dayalı) alacağının tahsili için açıldığı, davanın 10 yıllık genel zamanaşımı süresine tabi olması nedeniyle zamanaşımı probleminin bulunmadığı, davacılar tarafından aynı alacak nedeniyle icra takibi başlatılmış olmasının derdestlik oluşturmayacağı, zira ilamsız olarak başlatılan icra takibine davalının yaptığı itiraz üzerine takibin durduğu ve itirazın iptali davasının açılmadığı hususunun tarafların kabulünde olduğu, bu durumda derdestliğe konu bir davanın bulunmadığı, mahkememizce yaptırılan ve yukarıda özetlenen bilirkişi incelemesi ile bölünmeden önceki ......... Mermer Sanayi ve Dış Ticaret Limited Şirketi, davacı ve davalı defterlerinin uyumlu olduğu, cari hesaba dayanak yapılan faturaların taraflarca BA-BS formları ile ilgili vergi dairelerine bildirilmiş olduğu, buna göre davacı kayıtları uyarınca takip tarihi itibariyle bölünmeden önceki şirket olan ......... Mermer Sanayi ve Dış Ticaret Limited Şirketi'nin davalıdan 99.997,64-USD alacaklı olduğu, davalı defterlerinde esas alınan kurdan kaynaklı olarak borcun daha fazla göründüğü anlaşılmıştır. Her ne kadar davalı, "Siparişe uygun olarak ürünleri ürettiğini ve teslime hazır hale getirdiğini, ancak karşı tarafın sebep göstermeksizin teslimden kaçındığını" ileri sürmüş ise de; bizatihi davalı kayıtları uyarınca "Davacı tarafın teslimden kaçındığı iddiasını doğrular" herhangi bir delil veya belgeye rastlanmadığından davalının bu savunmasına itibar edilmemiştir. Davadan önce alacağın ödenmesi için davalıya Üsküdar ..... Noterliği'nin 07/09/2015 tarih ve ..... yevmiye numaralı ihtarnamesinin gönderildiği, ihtarnamede davalıya verilen 30 günlük sürede ödemenin yapılmaması nedeniyle ihtarnamenin davalıya tebliğ tarihi olan 08/09/2015 tarihine 30 gün eklenmek suretiyle davalının 09/10/2015 tarihinde temerrüde düştüğü gözetilerek faiz bu tarihten başlatılmıştır. Taraflar arasındaki ödemelerin ve düzenlenen faturaların USD cinsinden olduğu gözetilerek davacıların USD cinsinden alacak istemleri yerinde görülmüştür. Asıl alacaklı şirket olan ......... Mermer Sanayi ve Dış Ticaret Limited Şirketi'nin bölünmesine ilişkin sözleşmenin 5.1.maddesine göre, alacakların davacı şirketler arasında %50 - %50 oranında taksim edileceği kararlaştırıldığından, davacıların alacağın kendilerine yarı yarıya verilmesi istemleri de yerinde görülmüştür. HÜKÜM: Yukarıda açıklandığı üzere; 1-DAVANIN KABULÜ İLE; -Toplam 99.997,64-USD'nin temerrüt tarihi olan 09/10/2015 tarihinden itibaren 3095 sayılı kanunun 4-A maddesine göre işleyecek faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacılara yarı yarıya verilmesine, 2-Harçlar kanunu gereğince dava değeri üzerinden alınması gereken toplam 259.793,88-TL harçtan daha önceden ödenen toplam 64.948,47-TL harcın mahsubu ile eksik kalan 194.845,41-TL harcın davalıdan alınarak hazineye irad kaydına, 3-Davacılar davada kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca kabul edilen miktar üzerinden hesaplanan 532.347,63-TL nisbi vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacılara verilmesine, 4-Davacılardan ..... Dış Ticaret Anonim Şirketi tarafından yapılan; 615,40-TL Başvuru Harcı, 64.948,47-TL Peşin/nisbi Harcı olmak üzere toplam 65.563,87‬-TL'nin davalıdan alınarak bu davacıya verilmesine, 5-Davacılardan ...... Dış Ticaret Anonim Şirketi tarafından yapılan 15.000,00-TL yargılama giderinin (bilirkişi, tebligat, müzekkere) davalıdan alınması ile işbu davacıya verilmesine, 6-Davacılardan ....... Dış Ticaret Anonim Şirketi tarafından yapılan 15.140,00-TL yargılama giderinin (bilirkişi, tebligat, müzekkere) davalıdan alınması ile işbu davacıya verilmesine, 7-7155 Sayılı Kanun ile değişik 6325 sayılı Hukuki Uyuşmazlıklarda Arabuluculuk Kanunun 18/A maddesinin 14. fıkrası uyarınca arabulucuk ücreti olan 4.700,00-TL'nin davalıdan alınması ile hazineye gelir kaydına, 8-Kullanılmayan gider avansının 6100 Sayılı HMK 333. maddesi uyarınca kararın kesinleşmesinden sonra yatırana iadesine, Dair taraf vekillerinin yüzlerine karşı, kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemelerinde İstinaf yolu açık olmak üzere oy birliği ile verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 18/02/2026

Başkan ...... Üye ....... Üye ....... Katip .......