İlk Derece Mahkemesi ·
İlk Derece Mahkemesi 2025/255 E. 2026/338 K.
- Mahkeme
- İlk Derece Mahkemesi
- Esas No
- 2025/255
- Karar No
- 2026/338
- Karar Tarihi
T.C. ... 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2025/255 Esas - 2026/338 T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A YARGILAMA YAPMAYA ... HÜKÜM KURMAYA YETKİLİ T.C. ... 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR ESAS NO : 2025/255 KARAR NO : 2026/338 BAŞKAN : ... ÜYE : ... ÜYE : .... KATİP : ...
DAVACI :.... VEKİLİ : Av.... DAVALI : ... . VEKİLİ : Av. .... DAVA : Menfi Tespit DAVA TARİHİ : 04/06/2018 Birleşen 4. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2018/869 Esas sayılı dosyası. DAVACI : ... VEKİLİ : Av..... DAVALI :.... VEKİLİ : Av..... DAVA : İtirazın İptali DAVA TARİHİ : 05/12/2018 Birleşen 14. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2018/788 Esas sayılı dosyası. DAVACI : .... VEKİLİ :Av... DAVALI :.... VEKİLİ :Av... DAVA : Alacak DAVA TARİHİ : 15/11/2018 Birleşen 4. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2018/963 Esas sayılı dosyası. DAVACI : .... VEKİLİ : Av.... DAVALI : ..... VEKİLİ :Av..... DAVA : İtirazın İptali DAVA TARİHİ : 27/12/2018 Birleşen Kırşehir 2. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2018/316 Esas sayılı dosyası DAVACI : ....... VEKİLİ : Av. .... DAVALI :... ... VEKİLİ :Av. ... DAVA : İtirazın İptali DAVA TARİHİ : 28/12/2018 KARAR TARİHİ : 29/04/2026 KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 01/06/2026 Mahkememizde görülmekte olan asıl ... birleşen davalarda yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: ASIL DAVADA DAVA : Davacı vekili, taraflar arasında 05/06/2013 tarihinde ... 5 yıl süreli akaryakıt bayilik sözleşmesi ... eklerinin imzalandığını, sözleşmelerin teminatı olarak, Kırşehir İl'i Merkez İlçesi Aşıkpaşamah. 4671 ada ... 3 parseldeki benzin istasyonu nitelikli taşınmaz kayıtlarına 500.000,-TL bedelli ipotek tesis edildiğini, ING Bank tarafından tanzim edilmiş 19/08/2011 tarihli, 283 TM KE 167 sayılı ... 450.000,00-TL bedelli teminat mektubunun verildiğini, 11/08/2017 tarihinde mektubun süresinin uzatıldığını, müvekkili şirket ile davalı şirket arasındaki bayilik sözleşmesinin 05/06/2018 tarihinde biteceğini, müvekkil şirketin davalı şirkete herhangi bir borcunun olmadığını, 03/06/2018 tarihi itibariyle alacaklı olduğunu, ayrıca fahiş cezai şart talebiyle müvekkilini baskı altına almaya çalıştığını, dağıtım şirketince kurulması ... çalışır durumda olmasının sağlanması gereken otomasyon sistemine dair işletim bedelinin haksız olarak müvekkil şirketten tahsil edildiğini ileri sürerek, teminat mektubu hakkında ihtiyati tedbir kararı verilerek davalı şirkete ödeme yapılmamasına, davanın kabulü ile teminat mektubu yönünden borçlu olunmadığının tespitine, davalı şirketin taraflar arasındaki sözleşme hükümlerine uymaması nedeniyle fazlaya ilişkin hakların saklı kalması kaydıyla 2.500,00-TL tutarın dava tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalı şirketten tahsiline, davalı şirketin haksız olarak tahsil ettiği otomasyon sistemi bedelinin fazlaya ilişkin hakların saklı kalması kaydıyla 2.500,00- TL tutarın dava tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalı şirketten tahsiline karar verilmesini talep ... dava etmiş, ön inceleme aşamasında ise, önce 950.000,00 TL borcunun bulunmadığının tespitini istemiş, sonra düzenlenen cezai şart faturası üzerinden harç ikmal etmiştir. CEVAP : Davalı vekili, taraflar arasında 05/06/2013 tarihli sözleşme ... eklerinin akdedildiğini, Üsküdar 17. Noterliği'nin 08/06/2018 tarih ... 21254 yevmiye numaralı ihtarnamesi ile bayilik sözleşmesinin sona ermesi nedeniyle bayiye ariyet olarak bırakılan menkul malların zamanında ... eksiksiz olarak teslim edilmesinin ... muaccel olan cezai şartın ödenmesinin ihtar edildiğini, müvekkili şirket yetkililerinin 22/10/2018 tarihinde istasyona gittiğini, otomasyon malzemelerinin sökülmek suretiyle teslim alınmasına izin verilmediğini ... durumun tutanak altına alındığını, ... 14. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2018/788 Esas sayılı dosyası ile otomasyon malzemelerinin iadesi talepli dava açıldığını, bayinin cezai şart ... ariyet bedeli olmak üzere toplam 4.213.399,80 TL borcunun bulunduğunu, borçtan taşıt tanıma sisteminin çıkarılması ile toplam 4.209.465,48 TL vade farkı hariç bakiye kaldığını, davacı tarafın satış taahhüdünü yerine getirmediğini, eksik tonaj nedeni ile cezai şart faturası tanzim edildiğini, borçlarına karşılık teminat mektubunun nakde çevrildiğini, 05/06/2018 tarihinde sözleşmenin sona ermesi ile borçların muaccel hale geldiğini, taraflar arasındaki sözleşme hükümlerine göre otomasyon sisteminin bakım, onarım, periyodik ödemelere ilişkin her türlü masrafın bayiye ait olduğunu savunarak, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. BİRLEŞEN ... 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ'NİN 2018/869 ESAS SAYILI DOSYASINDA
DAVA : Davacı vekili, müvekkili şirket ile davalı arasında 05/06/2013 tarihli bayilik sözleşmesi ... 05/06/2013 tarihli Akaryakıt Bayilik Protokolü akdedildiğini, protokol başlangıç tarihinin 05/06/2013 olduğunu, bitiş tarihinin 05/06/2018 tarihi olarak belirlendiğini, protokol gereğince davalının perakende standart satış fiyatından olmak ... perakende satış yapmak üzere 3.750 m3 beyaz ürünü ...'den, perakende özel satış fiyatından olmak ... perakende satış yapmak üzere 16.250 m3 beyaz ürünü ...'den, 2.500 ton LPG'yi ...'den (veya ... ile anlaşmalı LPG dağıtım şirketinden), 5 ton madeni yağı ...'den satın almayı kabul ... taahhüt ettiğini, protokolün 9. maddesinde ise asgari alım taahhüdünden kaynaklanan cezai şartın belirlendiğini, bayilik sözleşmesi ... protokol kapsamında taahhütlerde bulunulduğunu ... bulunulan taahhütlere istinaden teminatların verildiğini, bayilik sözleşmesinin 10. maddesi ... protokolün teminat verme yükümlülüğü başlıklı 16. maddesi kapsamında ürün alımından kaynaklanan borçlarının, her türlü cezai şart borçlarının ... kurumsal kimlik ile otomasyon sistemi de dahil olmak üzere tüm ariyet malzemelerinin teminatı olarak müvekkil şirkete banka teminat mektubu verildiğini, 08/06/2018 tarihli Üsküdar 17. Noterliği'nin 21254 yevmiye numaralı ihtarname ile bayilik sözleşmesinin sona ermesi nedeniyle bayiye muaccel olan cezai şartın ödenmesinin ihtar edildiğini, davalının ihtara rağmen ısrarla borcunu ödememesi sebebiyle cezai şart alacağının bir kısmı bakımından da 500.000,00 TL tutarında ipoteğin paraya çevrilmesi yoluyla ilamsız takip başlatıldığını, 792.463,11 USD tutar için ... 9. İcra Müdürlüğü'nün 2018/7442 Esas sayılı dosyası ile ilamsız takibe geçildiğini belirterek borçlunun mesnetsiz ... haksız dosya borcuna ... tüm fer’ilerine, işlemiş faize yönelik tüm itirazlarının iptaline, ... 9. İcra Müdürlüğü'nün 2018/7442 Esas sayılı dosyası üzerinden itiraz olunan ... takibin durdurulduğu kısım yönünden, takibin devamına, icra takibine haksız olarak itiraz eden hiçbir geçerli neden gerekçe göstermeyen davalı aleyhine %20'den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini dava ... talep etmiştir. CEVAP : Davalı vekili, davacı şirketin cezai şart alacağı iddiasının hukuki dayanaktan yoksun ... kötü niyetli olduğunu, 05/06/2013 tarihinden itibaren yıllık 4.000 metreküp akaryakıt alım taahhüdünün ihlal edildiği gerekçesiyle alacaklı olduğunu iddia ettiğini, 10 yıl süren akaryakıt bayilik sözleşmesi süresince müvekkil şirketten herhangi bir şekilde cezai şart talebinde bulunmadığı gibi bu konuda herhangi bir ihtirazı kayıt veya ihtarname göndermediğini, dönemsel edimler içerin sözleşmelerde dönem için ifaya bağlı cezai şart kararlaştırılmış ise de 6098 sayılı TBK'nın 179/II. maddesi gereğince dönem sonunda açıkça feragat edilmiş ise veya çekince konulmadan ifaya devam edilmiş ise o döneme ait cezai şart alacağından feragat edilmiş sayılacağını, dolayısıyla davalı şirketin söz konusu dönem için ceza işart alacağı olduğu yönündeki talebinin hukuki dayanaktan yoksun bulunduğunu, müvekkil şirketin davacı şirket aleyhine ... 10. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2018/427 Esas sayılı dosyası ile menfi tespit dava açtığını, dava dilekçelerinin teatisi aşamasında olduğunu, yakın zamanda ön inceleme duruşması için gün verilmesinin kuvvetle muhtemel bulunduğunu, her iki dava konusu, sebebi ... tarafları aynı olduğundan usul ekonomisi açısından eldeki davanın ... 10. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2018/427 Esas sayılı dava dosyası ile birleştirilmesine karar verilmesi talebinde bulunduğu görülmüştür. BİRLEŞEN ... 14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ'NİN 2018/788 ESAS SAYILI DOSYASINDA DAVA : Davacı vekili, müvekkili ile davalı şirket arasında Kırşehir İli, Merkez İlçesi, Ahi Evran Mah. ...-Kayseri Yolu No:65 adresinde bulunan akaryakıt istasyonunda akaryakıt işletmeciliği için 05/06/2013 tarihinde 5 yıl süreli akaryakıt bayilik sözleşmeleri ... protokoller ile ariyet sözleşmeleri imzalandığını, sözleşme ... protokoller kapsamında sözleşme süresince kullanılmak üzere malzeme ... ekipmanların davalı şirkete ariyet olarak teslim edildiğini, sözleşmenin sona ermesi nedeniyle bayiye bırakılan malların zamanında ... eksiksiz olarak müvekkili şirkete teslim edilmesi gerektiği hususunda davalıya ihtarname çekildiğini, ancak söz konusu otomasyon malzemelerinin davacıya teslim edilmediğini, malların yıpranarak hızla değer kaybına uğradığını ... kullanılan malzemeleri teslim etmemesi sebebiyle müvekkili şirketin logo ... amblemi altında satış yapma ihtimalinin doğduğunu ileri sürerek, davalı şirketin kullanımına verilen ... müvekkili şirkete teslim edilmeyen otomasyon malzemelerinin eksiksiz ... hasarsız olarak aynen iadesine, söz konusu malzemelerin teslim edilmemesi halinde ariyetlerin bedelinin davalının temerrüte düşme tarihinden itibaren işleyecek olan en yüksek mevduat faizi ile birlikte tahsiline karar verilmesini talep ... dava etmiş, dava konusu malzemelerin kullanılmasının önlenmesini teminen ihtiyati tedbir karar verilmesini istemiştir. CEVAP : Davalı vekili, davacı şirkete ait kurumsal kimlik ... ekipmanların 05/10/2018 tarihinde teslim edildiğini, dava konusu malzemelerin teslim edilmesi nedeniyle davanın konusuz kaldığını, müvekkil şirketin bir takım malzemelerin bedelinin ödenerek mülkiyetini kazandığını, malzemelerin tamamının 2008 ... 2009 yılında fatura edilmiş malzemeler olduğunu, bu nedenle amortisman bedellerinin düşülmesi gerektiğini, dava konusu malzeme ... ekipmanların bir kısmının dağıtım şirketince kurulumu zorunlu malzeme ... ekipmanlar olduğunu, otomasyon sisteminin ücreti ödenerek satın alındığını, kurumsal kimlik ... ekipmanların davacı tarafa teslim edildiğini, taraflar arasındaki sözleşme hükümlerinde yatırımların akıbeti konusunda bir hüküm olmadığını beyanla davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. BİRLEŞEN KIRŞEHİR 2. ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ'NİN 2018/316 SAYILI DOSYASINDA DAVA : Davacı vekili, birleşen davalarda dava dilekçesindeki aynı vakıaları tekrar ederek,taraflar arasındaki sözleşmenin 05/06/2018 tarihinde sona erdiğini, anılan sözleşmenin 8 ... 9. maddeleri kapsamında müvekkilinin 992.032,00 USD cezai şart alacağının doğduğunu, ödenmesi için 08/06/2018 tarihli ... 21254 yevmiye numaralı ihtarnamenin keşide edildiğini, ödeme yapılmadığını, tahsili için ipoteğin paraya çevrilmesi suretiyle ilamsız takip başlatıldığını, takibin itirazla durduğunu ileri sürerek, itirazın iptaline, takibin devamına ... % 20'sinden aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep ... dava etmiştir. CEVAP : Davalı vekili, davacının aynı istemle ... 4. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2018/869 Esas sayılı dosyası ile müvekkil şirket aleyhine dava açtığını, derdestlik itirazlarının olduğunu, davanın ... 10 Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2018/427 Esas sayılı dosyası ile birleştirilmesine karar verilmesi gerektiğini savunarak, icra takibi haksız ... kötü niyetli olduğundan takip konusu alacağın % 20 den aşağı olmamak kaydıyla icra inkar tazminatına karar verilmesini beyan etmiştir.
BİRLEŞEN ... 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ'NİN 2018/963 ESAS SAYILI DOSYASINDA DAVA : Davacı vekili, taraflar arasındaki aynı vakıaları tekrar ederek, müvekkilinin, malzeme ... ekipmanları davalıya 'ariyet olarak' teslim ettiğini, sözleşmenin feshi sonrası 8/06/2018 tarihi itibariyle ariyet olarak teslim edilen menkullerin iadesinin istendiğini, davalının temerrüte düşürüldüğünü, teslim alınmayan ariyetler ile teslim alınan bir kısım ariyetlerin söküm bedelinin faturalandırıldığını, anılan fatura bedellerinin de ödenmediğini, bu sebeple sözleşme gereğince alacağın tahsili için takip başlatıldığını, takibin itirazla durduğunu ileri sürerek, davalının itirazının iptaline, takibin devamına ... davalı aleyhine %20'den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep ... dava etmiştir. CEVAP : Davalı vekili, dava konusu talepten dolayı ... 10. ATM'nin 2018/427 Esas sayılı dosyası ile menfi tespit davası açtıklarını, iş bu dosyanın menfi tespit dava dosyası ile birleştirilmesi gerektiğini, ayrıca ... 14. ATM'nin 2018/788 Esasa sayılı dava dosyası sebebiyle derdestlik itirazlarının bulunduğunu, davacının, 05/10/2018 tarihinde kurumsal kimlik ... malzeme bedellerini teslim aldığını, diğer malzemeler ile ilgili açıklık bulunmadığını, 2008 ... 2009 teslimatları olduğu için amortisman uygulanmasının gerektiğini savunarak, davanın reddini istemiştir. KANITLAR : Mahkememizce 15/09/2021 Tarihli ... 2018/427 Esas-2021/519 Karar sayılı kararı ile; asıl ... birleşen ... 4. ATM'nin 2018/869 Esas sayılı davasının kısmen kabulüne, birleşen ... 14. ATM'nin 2018/788 Esas sayılı davasının tam kabulüne karar verilmiş, anılan bu kararı, taraf vekilleri istinaf etmiş, ... BAM 22. HD'nin 24/02/2025 Tarihli, 2022/1773 Esas ... 2025/179 Karar sayılı ilamıyla kısa karar ile gerekçeli karar çelişkisi nedeniyle karar kaldırılmış, diğer istinaf itirazları incelenmemiştir. Bam kaldırma kararına uyulmuştur.
Mahkememizce önceki tesis edilen karardan önce ... 4. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2018/963 Esas ... Kırşehir 2. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2018/316 Esas sayılı dosyalarının, Mahkememizin asıl dosyası ile birleştirildiği, ancak, birleşen dosyaların Mahkememize bildirilmediği, bu haliyle önceki kararın tesis edildiği, anılan dosyaların birleştirildiği hususunun sonradan ortaya çıktığı anlaşılmakla, usulü eksiklikler giderilmiş ... birleştirme işlemleri tamamlanmıştır. Birleştirilen ... 4. ATM'nin 2018/963 Esas ... Kırşehir 2. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2018/316 Esas sayılı dosyalarındaki iddia ... savunmaların değerlendirilmesi bakımından önceki bilirkişi kurulundan ek rapor alınmış, bu raporda ; önceki değerlendirmeler genel olarak tekrar edilmiş, asıl davada davanın, bayilik sözleşmesine dayalı olarak bayi tarafından açılan menfi tespit talebine ilişkin olduğu, dava değerinin 4.570.589,03-TL bulunduğu, davalı yanın 12.578,16-TL. tutarındaki cari hesap alacağı ... son 1 yıla ilişkin cezai şart tutarı olarak hesaplanan 767.838,90-TL olmak üzere toplam 780.417,06-TL borç tutarından sonra davacı yanın borçsuz olduğu tutarın 3.790.171,97-TL olarak hesaplandığı, davacı yanın davalıdan alacaklı olduğuna dair bir kayda rastlanılmadığı, birleşen ... 14. ATM'nin 2018/788 Esas sayılı dosyasında davanın, ariyet konusu otomasyon sistemlerinin iadesi talebine ilişkin olduğu, dava değerinin 50.016,33-TL bulunduğu, taraflar arası protokolün 13. maddesi ... Otomasyon, Otoyakıt ... Creditp Sözleşmesinin 4. maddesiyle kurulacak otomasyonun mülkiyeti ... tasarruf hakkının ...’ye ait olacağının kararlaştırıldığı, dava dışı IFS ... TURPAK A.Ş. tarafından yapılan montajlara ilişkin tutanaklarda, davalı bayiinin kaşe ... imzasının bulunduğu, davalı yanca, bahse konu otomosyon malzemelerinin davacı yana iade edildiğine dair bir kayıt sunulmadığından, davacı yanın 4 adet fatura toplamı olan 50.016,13-TL. tutarında alacaklı olduğu, birleşen ... 4. ATM'nin 2018/869 Esas sayılı dosyasında davanın, cezai şarta istinaden kesilen faturaya dayalı olarak ... 9. İcra Müdürlüğü'nün 2018/7442 Esas sayılı dosyası ile başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali niteliğinde olduğu, dava değerinin 3.688.915,78-TL bulunduğu, davacı ... önceki yıllara ilişkin cezai şart tutarını talep etmediği ... malları da ihtirazi kayıtla teslim ettiğine dair bir kayıt sunulmadığından, son bir yıla ait cezai şart talep edebileceğinden hareketle yapılan hesaplama ile davacı ...’nin 189.007,89-USD cezai şart alacağının olduğu, bu alacağa 08/06/2018 tarihli ihtarnamenin tebliğinden itibaren atıfet süresi olan 2 gün sonrasında faiz talep edebileceği değerlendirilerek 434,97-USD takip öncesi işlemiş faiz talep edilebileceği, birleşen Kırşehir 2. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2018/316 Esas sayılı dosyasında davanın, 06/06/2018 tarihli, ...nolu ... 4.570.589,03-TL. (992.032,00 USD) bedelli cezai şart faturasına dayalı olarak başlatılan ipoteğin paraya çevrilmesi yoluyla icra takibine ilişkin olduğu, davacının, 767.838,90-TL. cezai şart talep edebileceği hesaplanmakla birlikte, taleple bağlı kalınarak 500.000,00-TL. üzerinden itirazın iptali talebinin yerinde olduğu, birleşen ... 4. ATM'nin 2018/963 Esas sayılı dosyasında davanın, "lpg ariyet söküm bedeli" açıklamasıyla düzenlenen 23/10/2018 tarihli faturaya istinaden başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali davası olduğu, faturada yer alan lpg ariyet söküm bedelinin anılan dönemdeki piyasa rayiçlerine uygun olduğu, taraflar arası sözleşmenin 5/2. maddesi uyarınca söküm bedeli davalı bayiye ait olacağından, davacı ...'nin takip tarihi itibariyle 92.810,77-TL alacağına ilişkin itirazın iptali talebinin yerinde olduğu hususları görüş olarak açıklanmıştır. GEREKÇE : Asıl dava, bayilik sözleşmesi ... ekleri uyarınca teminatı olarak verilen ... nakde çevrilen teminat mektubundan dolayı borçlu olunmadığının tespiti, satış şartlarına uyulmaması nedeniyle kısmi alacağın tahsili, haksız olarak tahsil edilen otomasyon bedelinin istirdadı, birleşen ... 14. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2018/788 Esas sayılı dosyasında bayilik sözleşmesinin sona ermesi nedeniyle iadesi gereken malzemelerin teslimi, tesliminin mümkün olmaması halinde malzeme bedelinin faizi ile tahsili, birleşen ... 4. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2018/868 Esas sayılı dosyasında sözleşmede belirlenen satış taahhüdüne uyulmaması nedeniyle öngörülen cezai şart tutarının tahsiline yönelik başlatılan takibe itirazın iptali, birleşen Kırşehir 2. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2018/316 Esas sayılı dosyasında kısmi cezai şart alacağının tahsili için başlatılan ipoteğin paraya çevrilmesi yoluyla ilamsız icra takibine itirazın iptali, birleşen ... 4. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2018/963 Esas sayılı dosyasında söküm bedelinin tahsili için başlatılan ilamsız icra takibine itirazın iptali istemlerine ilişkindir.
Somut uyuşmazlıkta taraflar arasında "05/06/2013 tarihli akaryakıt bayilik sözleşmesi, eki olan 'protokol", "otomasyon", "otoyakıt ... creditp sözleşmesi", "cari hesap sözleşmesi" ... "ariyet sözleşmesi"nin imzalandığı, anılan sözleşmelerin süresinin 5 yıl bulunduğu, sözleşme ... eklerinde tarafların hak, yetki ... sorumluluklarının tespit edildiği, davacı-birleşen davalarda davalı bayinin, sözleşmenin teminatı olarak taşınmaz ipoteği tesis ettiği, ayrıca teminat mektubu sunduğu, asıl davanın 04/06/2018 tarihinde ikame edildiği, sözleşmenin süresinin bu tarih itibariyle henüz dolmadığı, teminat mektubunun ise süresinin 10/08/2018 tarihinde biteceği, davalı-birleşen davaların davacısının düzenlediği cezai şart faturasının 06/06/2018 tarihinde tanzim edildiği, asıl davada davacının, esas itibariyle sözleşme ... eklerinden kaynaklı borçlu olmadığının tespiti ile alacak ... istirdat talep ettiği, birleşen davalarda ise, davalı-birleşen davada davacı bayilik verenin, cezai şart alacağını, ariyet bedelini ... söküm bedelini istediği hususları sabittir. Uyuşmazlık, esas itibariyle taraflar arasında akdedilen sözleşmeden dolayı asıl davada davacının, davalıya borcunun olup olmadığı, alacağı ... istirdadı gereken tutarın bulunup bulunmadığı, birleşen davalarda ise, bayilik veren davacının gerek cezai şart alacağı gerekse ariyet sözleşmesinden kaynaklı alacaklarının bulunup bulunmadığı yönlerinde toplanmaktadır. Asıl ... birleşen davalarda iddialar, savunmalar, taraflar arasındaki sözleşme ... ekleri, belgeler, tutanaklar, ihtarnameler, tüm dosya kapsamından, sözleşme ... eklerinin taraflar arasında icra edildiği, davacı-birleşen davalarda davalının mal alımı yaptığı, faturalar düzenlendiği, sözleşmelerin ... teminat mektubunun süresi dolmadan, asıl davanın açıldığı anlaşılmaktadır. Yine davalı-birleşen davaların davacısının ariyet olarak malzeme teslim ettiği hususu da dosya kapsamıyla sabittir. Öte yandan, belli tutarda mal alınması, aksi halde cezai şart uygulanmasına yönelik bayilik sözleşme hükmünün, yıllık olmadığı, sözleşme süresini kapsadığı, davacı-birleşen davalarda davalının da taahhüt edilen tutarda mal almadığı yaptırılan inceleme, getirtilen belgeler ... defter ile kayıtlardan tespit edilmiştir. Taraf ticari defter ... kayıtlarından, tarafların mali durumları, aralarındaki ticari ilişki de belirlenmiştir.
Bu durum karşısında, asıl davada davacı, sözleşmeden kaynaklı olarak gerek cezai şart gerekse teminat mektubunu kapsar şekilde davalıya borçlu olmadığını, ayrıca satış şartlarına uyulmaması nedeniyle alacağının ... kendisinden haksız alınan otomosyon bedelinin tahsilini talep etmiştir. Kural olarak her dava, açıldığı tarihteki koşullara göre değerlendirilecektir. Öte yandan hukuki yarar, dava genel şartları arasında sayılmıştır. Asıl davada davacı, esas itibariyle davalıya sözleşmeden dolayı borçlu olmadığına karar verilmesini istemiştir. Ancak, dava tarihi itibariyle sözleşme sona ermiş değildir. Cezai şart faturası davadan sonraki tarihte düzenlenmiştir. Teminat mektubunun süresi de henüz dolmamıştır. Gerek ihtarname gerekse başka yolla davalı tarafından cezai şartın ödenmesi .../veya teminat mektubunun paraya çevrilmesi bakımından davacının tehdit edildiği de kanıtlanmamıştır. İşbu davada borçlu olmadığının tespitine yönelik haricen davalının davacıyı bu yönüyle tehdit iddiası dışında delil sunulmamıştır. Taraflar tacir olup, sözleşme hükümleriyle bağlıdırlar. Otomosyon bedelinin ödenmesi, bayiye bırakılmıştır. Sözleşme serbestisi kapsamında böyle bir düzenleme tarafları bağlayacaktır. Ayrıca, davacının, davalının satış şartlarına uyulmadığı iddiası da kanıtlanmış değildir. Bu nedenlerle asıl davada davacının davasının reddine karar verilmiştir. Birleşen ... 4. ATM'nin 2018/869 Esas ... Kırşehir 2. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2018/316 Esas sayılı dosyalarının birlikte değerledirilmesine gelince; işbu davalarda davacı bayilik veren, alım taahhütlerine aykırılık nedeniyle cezai şart talep etmiştir. Sözleşme ... eklerinin incelenmesinden, alım taahhüdünün yıllık olmadığı, sözleşme süresini kapsadığı anlaşılmaktadır. Taraflar tacir olup, sözleşme hükümleriyle bağlıdırlar. Bilirkişi kurulunun önceki yılların cezai şart bakımından ihtirazi kayıtsız devam etmiş olması, son yıla göre tespit yapılması ... buna göre cezai şart alacağının belirlenmesi görüşüne itibar edilmemiş, kayıtlarda alınmayan emtia ... tutarları belirli olduğundan, davalı-birleşen davada davacının 992.032,00 USD cezai şart alacağının olduğu mahkememizce kabul edilmiştir. Ancak, davacı-birleşen davada davalının ticari defter ... kayıtları üzerinde yapılan mali inceleme sonucu düzenlenen rapor ... ekonomik durumu dikkate alındığında, bu tutarın tamamının tahsili, davacı-birleşen davaların davalısının ekonomik olarak mahvına neden olacağı mahkememizce kabul edildiğinden, TBK'nın 182/2. maddesi uyarınca tahakkuk eden toplam cezai şarttan 4/5 oranında indirilerek 198.406,40 USD tutarında cezai şart alacağı ile sorumlu olması gerektiği sonucuna varılarak, işbu birleşen ... 4. ATM'nin 2018/869 Esas ... Kırşehir 2. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2018/316 Esas sayılı dosyaları ele alınmıştır. Anılan dosyaların takip tarihleri itibariyle TCMB verileri gözetilmiş, ipoteğin paraya çevrilmesi yoluyla takipte davacı alacağını TL olarak talep etmiş, bu takip itibariyle alacağın sabit olduğu anlaşılmış, bakiye davacı alacağının birleşen ... 4. ATM'nin 2018/869 Esas sayılı dosyasına mesnet takip tarihi itibariyle 90.263,22 USD olduğu, temerrüt ihtarı, temerrüt tarihi ... takip tarihi dikkate alınarak ... yine TCMB verileri ile 3095 sayılı Kanunun 4/a maddesi uyarınca USD'ye uygulanacak faiz oranı esas alınarak 207,73 USD işlemiş faiz alacağı tespit edilmiş, her iki dosyanın temelini oluşturan takip taleplerine konu alacak belli ... bilinebilir bulunduğundan, başka bir ifade ile likit olduğu sonucuna varılarak inkar tazminatına hükmedilmiş, inkar tazminatı tayin edilirken, yabancı para alacağı bakımından, takip talep tarihindeki TL kuru esas alınmış, Kırşehir 2. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin birleşen 2018/316 Esas sayılı dosyasının tamamen, birleşen ... 4. ATM'in 2018/869 Esas sayılı dosyasının kısmen kabulüne karar verilmiş, kısmen kabul edilen bu davada TBK'nın 182/2. maddesine göre mahkememizce indirim yapıldığından, davacı aleyhine vekalet ücreti ... yargılama gideri tayin edilmemiştir. Birleşen ... 14. ATM'nin 2018/788 Esas va birleşen ... 4. ATM'nin 2018/963 Esas sayılı dosyalarında ise, davalı-birleşen davalarda davacının, bayilik veren olarak tutanak ... faturalardan belli olduğu üzere, otomosyon malzemeleri ile bayiliğin icrası bakımından başka malzemeler verdiği, bu malzemelerden bazılarını iade ettiği, bazıların iade etmediği, davalı-birleşen davalarda davacının bazılarını sökmek zorunda kaldığı, masraf yaptığı, davacı-birleşen davalarda davalının otomosyon malzemeleri ile diğer biri kısım malzemeleri teslim etmediği, sözleşmede söküm masrafları ile de sorumlu tutulduğu, davalı-birleşen davaların davacısının önceden karşı tarafı temerrüte düşürdüğü, davalı-birleşen davalarda davacının otomosyon bedeli olarak faturalarla sabit olduğu üzere 50.016,13 TL'yi talep etmede haklı olduğu, birleşen ... 14 ATM'nin 2018/788 Esas sayılı dosyasının subut bulduğu, yine söküm masraflarının, bilirkişi raporuyla makul olduğu yönünde görüş bildirildiği, takip konusu fatura alacağının sabit olduğu, ancak bu alacağın likit bulunmadığı, yargılamayı gerektirdiği, birleşen ... 4. ATM'nin 2018/963 Esas sayılı dosyasının da kısmen kabulü gerektiği dikkate alınarak, asıl ... birleşen davalarda aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir. HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; A-Asıl davada davacının alacak davasının esastan, menfi tespit ... istirdat davasının ise hukuki yarar dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddine, 1-492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince, alınması gereken 732,00 TL maktu karar ... ilam harcı için alınan 16.309,02 TL peşin ... 78.055,00 TL tamamlama harcı toplamı 94.364,02 TL'den mahsubu ile arta kalan 93.632,02 TL'nin karar kesinleştiğinde ... talep halinde davacıya iadesine, 2-Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca davalı yararına alacak talebi yönünden hesaplanan 2.500,00 TL, menfi tespit ... istirdat talepleri yönünden hesaplanan 45.000,00 TL maktu vekalet ücretinin davacıdan ayrı ayrı alınarak, kendisini vekil ile temsil ettiren davalıya verilmesine, 3-Yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına, B-Birleşen Kırşehir 2. Asliye Hukuk Mahkemesi’nin 2018/316 Esas sayılı dosyasında davacının davasının kabulüne, davalının Kırşehir İcra Dairesi’nin 2018/5528 takip sayılı dosyasında yaptığı itirazın iptaline, icra takibinin aynı koşullarda devamına, Hüküm altına alınan alacağın %20’sine isabet eden 100.000,00 TL inkar tazminatının davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, 1-492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince, alınması gereken 34.155,00 TL nispi karar ... ilam harcı için alınan 6.038,75 TL peşin harcın mahsubu ile noksan olan 28.116,25 TL'nin davalıdan tahsili ile Hazineye irad kaydına, 2-Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca davacı yararına hesaplanan 80.000,00 TL nispi vekalet ücretinin davalıdan alınarak, kendisini vekil ile temsil ettiren davacıya verilmesine, 3-Davacı tarafça yatırılan 6.038,75 TL peşin harcın davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, 4-Davacı tarafça yapılan 514,60 TL posta/tebligat yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, C-Birleşen ... 4. ATM’nin 2018/869 Esas sayılı dosyasında davacının davasının kısmen kabulüne, davalının ... 9. İcra Müdürlüğü’nün 218/7242 takip sayılı dosyasında yaptığı itirazın kısmen iptaline, icra takibinin 90.263,22 USD asıl alacak ... 207,73 USD işlemiş faiz alacağı üzerinden takip talebindeki diğer koşullarda devamına, fazla istemin reddine, Hüküm altına alınan alacağın takip talebindeki TL karşılığının %20’sine isabet eden 84.228,45 TL inkar tazminatının davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, 1-492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince, alınması gereken 33.316,76 TL nispi karar ... ilam harcının 44.552,88 TL peşin harçtan mahsubu ile arta kalan 11.236,12 TL'nin karar kesinleştiğinde ... talep halinde davacıya iadesine, 2-Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca davacı yararına kabul miktarı üzerinden hesaplanan 78.036,62 TL nispi vekalet ücretinin davalıdan alınarak kendisini vekil ile temsil ettiren davacıya verilmesine, 3-Davacı tarafça bu dosya için yatırılan harçtan mahsubuna karar verilen 33.316,76 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, D-Birleşen ... 14. Asliye Ticaret Mahkemesi’nin 2018/788 Esas sayılı dosyasında davacının davasının kabulüne, 50.016,13 TL’nin temerrüdünü gerçekleştiği14/06/2018 tarihinden itibaren işleyecek avans oranında temerrüt faiziyle birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, 1- 492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince, alınması gereken 3.416,62 TL nispi karar ... ilam harcı için peşin alınan 854,16 TL harcın mahsubu ile noksan olan 2.562,46 TL'nin davalıdan tahsili ile Hazineye irad kaydına, 2-Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca, davacı yararına kabul miktarına göre hesaplanan 45.000,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak kendisini vekil ile temsil ettiren davacıya verilmesine, 3-Davacı tarafça yatırılan 854,16 TL peşin harcın davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, E-Birleşen ... 4. Asliye Ticaret Mahkemesi’nin 2018/963 Esas sayılı davasında davacının davasının kısmen kabulüne, davalının, ... 9. İcra Müdürlüğü’nün 2018/12330 takip sayılı dosyasında davalının yaptığı itirazın iptaline, icra takibinin aynı koşullarda devamına, Koşulları oluşmayan inkar tazminatı isteminin reddine, 1- 492 Sayılı Harçlar Kanunu gereğince, alınması gereken 6.339,90 TL nispi karar ... ilam harcı için peşin alınan 1.120,93 TL harcın mahsubu ile noksan olan 5.218,97 TL'nin davalıdan tahsili ile Hazineye irad kaydına, 2-Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca, davacı yararına kabul miktarına göre hesaplanan 45.000,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak, kendisini vekil ile temsil ettiren davacıya verilmesine, 3-Davacı tarafça yatırılan 1.120,93 TL peşin harcın davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, F-Birleşen davalarda davacı ... Petrol Dağıtım A.Ş. tarafından yapılan 35,90 TL başvuru harcı, 35,90 TL başvuru harcı, 35,90 TL başvuru harcı, 35,90 TL başvuru harcı, 34.928,40 TL posta/tebligat/bilirkişi gideri olmak üzere toplam 35.072,00 TL yargılama giderinin birleşen davalarda davalı ... Akaryakıt Peyzaj Temizlik İnşaat Turizm Nakliyat İmalat Sanayi ... Ticaret A.Ş.'den tahsili ile davacıya verilmesine, G-Taraflarca yatırılan gider avansının kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde iadesine, Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı, kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde ... Bölge Adliye Mahkemesinde İstinaf yolu açık olmak üzere 29/04/2026 tarihinde oy birliği ile karar verildi. Başkan ... ✎ e-imzalıdır Üye ... ✎ e-imzalıdır Üye ... ✎ e-imzalıdır Katip ... ✎ e-imzalıdır