İlk Derece Mahkemesi 2025/255 E. 2025/483 K.

T.C. ANTALYA 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2025/255 Esas KARAR NO : 2025/483

DAVA : İtirazın İptali (Ticari İşletmenin Satılması Veya Devrinden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 10/06/2024 KARAR TARİHİ : 23/05/2025

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari İşletmenin Satılması Veya Devrinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ: Davacı vekilinin dava dilekçesinde özetle; ... tarihli protokol ile ... ait hisseler ile bu şirkete ait ... işletme ruhsatının davacıya devrinin kararlaştırıldığını, bedelinin bir kısmının ödendiğini, ancak şirket hisselerinin ve işletmenin devredilmediğini, verilen bedelin iadesi için davalılar hakkında Antalya Genel İcra Dairesi'nin ... E.sayılı dosyasında genel haciz yolu ile takibe geçildiğini, takibin vaki itiraz üzerine durduğunu ve bu nedenle itirazın iptalini, takibin devamını ve borçlunun inkar tazminatı ile mahkumiyetini talep ve dava etmiştir. Davalı vekilinin cevap dilekçesinde özetle; öncelikle müvekkilinin adresinin “...Mah. ... Cd. No:...” adresi olduğunu, yetkili icra dairelerinin ... İcra Daireleri olduğunu, ve bu sebeple Antalya Genel İcra Dairesi'nin yetkisine itiraz edilmiş olduğunu, davacı tarafından her ne kadar sözleşme ile ilgili uyuşmazlıklar için Antalya İcra Daireleri ve Mahkemelerinin yetkilendirildiği belirtilmişse de, HMK m.17'ye göre "Tacirler veya kamu tüzel kişileri, aralarında doğmuş veya doğabilecek bir uyuşmazlık hakkında, bir veya birden fazla mahkemeyi sözleşmeyle yetkili kılabilirler." hükmünün bulunduğunu, müvekkillerinin ise ... olup şirket ortağı olmalarının kendilerine tacir sıfatı kazandırmadığını, bu nedenle davanın yetkili mahkemede açılmadığını bu nedenle reddinin gerektiğini savunduğu anlaşılmıştır. Mahkememizin ... tarihli ... Esas ... Karar sayılı kararı ile; "Hisse devri vaadine konu şirket limited şirketi olup 6102 sayılı TTK'nun 595.maddesi gereğince hisse devrine dair yapılacak sözleşmeler noterde düzenleme şeklinde yapılması zorunlu sözleşmelerden olmakla sözleşme adi yazılı şekilde yapılmış olup geçersiz sözleşmedir. Buna göre sözleşme geçersiz olduğundan yine sözleşmede düzenlenen yetki koşulu da geçersizdir. Yine yetki sözleşmesinin geçerli olabilmesi için 6100 HMK 17.madde gereğince tacirler arasında yapılmış olması gereklidir. Davanın her iki tarafı tacir olmadığı için HMK 17.madde gereğince yetki sözleşmesi de geçersizdir. Bu nedenle de geçersiz yetki sözleşmesine dayalı olarak Antalya Asliye Ticaret Mahkemesinde dava açılamayacağından davaya bakmaya yetkili mahkeme HMK 6.madde gereğince davalıların ikametgahı mahkemesi olmakla bütün davalıların ikametgahı ... olduğundan davanın ... ilçesindeki ticari davalara bakmaya yetkili olan Alanya Asliye Ticaret Mahkemesinde açılması zorunludur. Yine, hisse devrine konu limited şirketi merkezi de ...'ta olup bu nedenle de davaya bakmaya yetkili mahkeme Alanya Asliye Ticaret Mahkemesi olduğundan mahkememizin yetkisizliğine" dair verilen kararın istinaf edilmesi üzerine Antalya Bölge Adliye Mahkemesi .... Hukuk Dairesinin ... tarihli ... Esas -...Karar sayılı ilamı ile; "...Takip alacaklısı tarafından ödeme emrine süresi içinde itiraz etmiş olan takip borçlusuna karşı açılan itirazın iptali davası 2004 sayılı Kanun'un 67 ve devamı maddelerinde düzenlenmiştir. Anılan maddeye göre, bu davanın açılabilmesi için; ilâmsız takip yapılmış olması, borçlunun bu takibe itiraz etmesi, alacaklının itirazın kaldırılması için icra mahkemesine başvurmaması ve itirazın alacaklıya (davacıya) tebliğinden itibaren alacaklının bir yıl içinde mahkemeye başvurmuş olması gerekmektedir. İtirazın iptali davasının konusu, icra takibine konu edilen alacaklar olup, davanın amacı ise itirazla duran takibin devamını sağlamaktır. İtirazın iptali davası, yargılama usulü bakımından genel hükümlere tabidir. İtirazın iptali davası, icra takibine sıkı sıkıya bağlı; itiraz üzerine duran icra takibinin devam edebilmesini sağlayan ve takip hukuku içinde olmakla birlikte maddi hukuk ilişkisinin de incelenerek uyuşmazlığı kesin hükümle sonuçlandıran bir davadır. Davanın takibe bağlılığı alacağın miktarı bakımından söz konusu olduğu gibi alacağın kaynağı bakımından da geçerlidir (Hukuk Genel Kurulunun 17.06.2021 tarihli ve 2017/11-1299 Esas, 2021/779 Karar sayılı kararı). Bu aşamada uyuşmazlığın çözümü için icra müdürlüğünün yetkisine ilişkin değerlendirme yapılması gerekir. İlamsız icradaki yetki, bir ilamsız icra takibine hangi yerdeki icra müdürlüğü tarafından bakılacağını gösterir. İİK'nın 50/1 inci maddesi ve 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 447/2 nci maddesine göre para veya teminat borcu için takip hususunda HMK'nın yetkiye dair hükümleri kıyas yolu ile uygulanır. Yargıtayın yerleşik içtihatları ve kararlılık kazanmış uygulamalarına göre, itirazın iptali davasını gören mahkeme, mahkemenin yetkisine itiraz edilmiş olsun veya olmasın, öncelikle tetkik merciinin (icra hukuk mahkemesinin) yerine geçerek, icra müdürlüğünün yetkisine yönelik itirazı inceleyerek kesin olarak sonuçlandırmalıdır. Bu yetki itirazının incelenmesi sonucunda mahkeme, kendisinin yetkili olup olmadığını da belirlemiş olacaktır (Hukuk Genel Kurulunun 04.07.2019 tarihli ve 2017/15-261 Esas, 2019/854 Karar sayılı kararı). İtirazın iptali davasının görülebilmesi, usulüne uygun şekilde yapılmış ve geçerli bir icra takibinin varlığına bağlıdır. Ortada, geçerli bir takibin bulunmadığı durumlarda, itirazın iptali davasının görülebilmesine usulen olanak yoktur. İcra müdürlüğünün yetkisine itiraz edilen hallerde, bu itiraz usulünce incelenip sonuçlandırılmadığı müddetçe açıklanan şekilde geçerli bir takibin bulunmayacağı açıktır. HMK 115. Maddeye göre dava şartları öncelikle incelenmeli, dava şartı noksanlığı yok ise HMK 116. Maddeye göre ilk itirazlar incelenmelidir. Bu nedenle mahkemenin öncelikle icra müdürlüğünün yetkili olup olmadığı ve dolayısı ile usulüne uygun bir takibin varlığından söz edilip edilemeyeceği hususunda itirazın iptali davasının kendine özgü dava şartlarından olan geçerli bir takipten ( somut olayda yetkili icra müdürlüğünden başlatılmış) söz edilip edilemeyeceği hususu değerlendirilip, sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken, dava şartlarından sonra nazara alınacak mahkemenin yetkisinin değerlendirilmesi usul ve yasaya uygun düşmemektedir." gerekçesi ile ilk derece mahkemesi kararının ortadan kaldırılmasına karar vermiş ve dosya mahkememizin ... Esas sırasına kaydı yapılarak yargılamasına devam olunmuştur. Dava, İcra İflas Kanununun 67. maddesine göre açılmış itirazın iptali davasıdır. İtirazın iptali davasının görülebilmesi için gerekli olan kendine özgü dava şartlarından birisi de usulüne uygun yetkili icra dairesinde başlatılmış geçerli bir icra takibinin varlığıdır. Somut olayda, davalılar vekili tarafından hem icra dairesinin yetkisine hem de mahkememizin yetkisine itiraz edilmiştir. İcra takibinde davacı tarafça taraflar arasında imzalanan ... tarihli hisse devri ve işletme devri vaadi sözleşmesi nedeniyle davalılara ödenen bedelin devir gerçekleşmediği için iadesi talep edilmiştir. İİK 50.madde gereğince icra takiplerinde yetkili daire HMK'da düzenlenen yetki kurallarına göre belirlenecektir. Somut olayda davalıların tamamı ...'ta ikamet etmekte olup genel yetkili icra dairesi Manavgat icra daireleridir. Yine taraflar arasında imzalanan ... tarihli protokol adi yazı şeklinde yazılmış olup 6102 sayılı TTK'nın 595.maddesi gereğince hisse devir sözleşmesi noterde düzenleme şeklinde yapılması gerekli sözleşmelerden olup adi yazılı şekilde yapıldığı için geçersizdir. Bu nedenle sözleşmede düzenlenen yetki şartı da geçersiz olduğundan takip yetkisiz icra dairesinde başlatılmıştır. Bu nedenlerle yetkili icra dairesinde başlatılmış geçerli bir icra takibi bulunmadığından davanın dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddine karar vermek gerekmiştir. H Ü K Ü M : Neden ve kanıtları yukarıda açıklandığı üzere, Davanın dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddine, 1-Alınması gereken ... TL maktu harcın peşin alınan ... TL harçtan düşümü ile artan ... TL harcın karar kesinleştiğinde ve istek halinde davacıya geri verilmesine, 2-Davacının karşıladığı yargılama harç ve giderlerinin üzerinde bırakılmasına, 3-Davalılar kendilerini vekil ile temsil ettirdiğinden, hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca, davalı lehine takdir edilen ... TL maktu vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalılara verilmesine, 4-Arabuluculuğa ilişkin dava şartı nedeniyle Adalet Bakanlığı Bütçesinden ödenen ... TL yargılama giderinin 6325 Sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/a-13 maddesi gereğince davacıdan alınarak hazineye irat kaydedilmesine, 5-Artan gider avansı bulunması halinde karar kesinleştiğinde yatıran tarafa iadesine, Dair; taraf vekillerinin yüzüne karşı, tarafların HMK'nun 345 maddesi uyarınca gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki haftalık süre içinde Antalya Bölge Adliye Mahkemesi ilgili hukuk dairesinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere oy birliği ile verilen karar açıkça okunup, usulünce anlatıldı.23/05/2025

Başkan ... e-imzalıdır

Üye ... e-imzalıdır

Üye ... e-imzalıdır

Katip ... e-imzalıdır

.