İlk Derece Mahkemesi ·
İlk Derece Mahkemesi 2025/22 E. 2025/619 K.
- Mahkeme
- İlk Derece Mahkemesi
- Esas No
- 2025/22
- Karar No
- 2025/619
- Karar Tarihi
T.C. ANKARA 14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2025/22 Esas - 2025/619 T.C. ANKARA "TÜRK MİLLETİ ADINA " 14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO : 2025/22 Esas KARAR NO : 2025/619
DAVA : Tazminat (Rücuen Tazminat) DAVA TARİHİ : 10/01/2025 KARAR TARİHİ : 01/10/2025 KARAR YAZMA TARİHİ : 02/10/2025 Mahkememize açılan davanın yapılan açık yargılaması sonucunda, dosya incelendi. GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ ; DAVA DİLEKÇESİNDE ÖZETLE; Müvekkili .... 08.06.1984 tarih ve 233 sayılı Kanun Hükmünde Kararname hükümlerine tabi olarak kurulmuş tüzel kişiliğe sahip bir kamu iktisadi kuruluş olduğunu, .... binasında ve işletmekte olduğu havalimanlarında ihtiyaç duyulan teknik işletim destek hizmetleri ihale yoluyla piyasadan temin edildiğini, Yapılan ihale sonucunda .... teknik işletim destek hizmeti işinde muhatap firmaların işçisi olarak çalışan davadışı ... emeklilik sebebiyle işten ayrıldığını, bu sebeple Kuruluşları tarafından kıdem tazminatı ve damga vergisi ödemeleri yapıldığını, ancak işçinin tazminatından davalı şirketin sorumlu olduklarını, alacaklarının rücuen tahsili maksadıyla arabuluculuğa başvuru yaptıklarını, ancak anlaşma sağlanamadığını, bu nedenlerle davanın kabulü ile fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 450.000,00-TL'nin ödeme tarihlerinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalılardan tahsiline, yargıla giderleri ile vekalet ücretinin davalılar üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalıya usulüne uygun şekilde dava dilekçesi ile duruşma gün ve saatini bildiren çağrı kağıdı tebliğ edilmesine rağmen davalı cevap vermemiştir. Davacı vekilinin Uyap üzerinden dosyaya sunduğu 30/09/2025 tarihli kuruşlandırma dilekçesinde: Davanın kabulü ile fazlaya ilişkin haklarımız saklı kalmak kaydıyla; 1-150.921,91-TL'si ... Ve Paz. Ltd. Şti., 2- 108.945,24-TL'si ... Şirketi, 3- 31.446,47-TL'si ... Şirketi, 4- 70.122,88-TL'si ... Şirketi 5-88.563,50-TL'si ... Şirketi olmak üzere toplam 450.000,00-TL'nin ödeme tarihi olan 15.08.2024 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalılardan alınarak Kuruluşumuza ödenmesine karar verilmesini talep etmiştir. Tüm davalılara duruşma gün ve saatini bildirir meşruhatlı davetiye tebliğ edilmiştir. TÜM DAVALILAR CEVAP DİLEKÇESİ SUNMADIKLARI GİBİ DURUŞMAYA DA KATILMADIKLARI ANLAŞILMIŞTIR. Mahkememizin tensip ara kararı ile Davacı vekiline dava konusu ettiği rücuen alacağı dair davalı şirketler ile yapmı olduğu hizmet alım ihale sözleşmesi ile ekleri idari ve teknik şartnamelerini CD şeklinde sunmuş olduğundan tekrar istenilmesine yer olmadığına, Dava dışı ...'ın ... unvanlı işyeri hizmet cetveli ile İŞE giriş bildirgeleri dava dilekçesi ekinde sunulmuş olduğundan tekrar istenilmesine yer olmadığına karar verilmiştir. Mahkememizce tarafların delilleri toplanmış, tüm deliller toplandıktan sonra dosya Rücuen Tazminat konusunda uzman hesap bilirkişi ...'a tevdi edilmiş, bilirkişi tarafından düzenlenen 24.06.2025 tarihli raporda: 1-Davacı ... ile davalı Şirketler asında Personel hizmet alımına ait sözleşmeler imzalandığı, Taraflar arasında imzalanan sözleşmelerde işçi alacaklarından yükleni sorumluluğuna ilişkin düzenlemelerin yer aldığı, davacı işverenin ise işçi alacaklarından sorumlu olacağına dair hüküm bulunmadığı, 2-Dava dışı işçi ... ın hizmet ilişkisinin 1475 Sayılı İş Kanunun yürürlükte bulunan 14. maddesine göre kıdem tazminatının ödenmesini gerektirecek şekilde sona erdiği, 3-Davacı tarafından ava dışı işçi ... ile ilgili: (614.155,53 TL kıdem tazminatı, *4.697,09 damga vergisi olmak üzere) Brüt toplam 618.852,62 TL ödeme yapıldığı, 4-Mahkemenin: Dava dışı işçinin davalı şirketlerde geçen çalışma süresine göre kendi dönemleriyle sorumlu olduğu kanaatine varması durumunda: Davacının 15.08.2024 tarihinde ödemiş olduğu (614.155,53 TL kıdem tazminatı, *4.697,09 damga vergisi olmak üzere) Brüt toplam 618.852,62 TL Kıdem Tazminatı ödemesinin, Toplam 506.995,71 TL sini davalılardan rücuan tazminini talep edebileceği, işletilecek faizin mahkemenin takdirinde olduğu, kanaatine varıldığı, Davalıların Sorumlu Olduğu Miktarlar Tablo Halinde Sunulduğu, 108.945,24 TL Tasfiye halinde ... Şirketi 150.921,91 TL ... ve Paz.Ltd.Şti. 70.122,88 TL ... Şirketi 88.442,18 TL Tasfiye halinde ... Şirketi 88.563,50 TL ... Şirketi Toplam 506.995,71 TL olduğu kanaatini bildirmiştir. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Dava; dava dışı işçinin işçi alacağından dolayı emeklilik nedeniyle ödenen tazminatın, davalılardan rücuen tahsiline ilişkindir. Hizmet alım sözleşmeleri; ihale şartları ile belirlenen işin sözleşmede kararlaştırılan bedel ile yapılmasının üstlenildiği sözleşmelerdir. Bu sözleşme türünde yüklenicinin edimi, hizmetin kendi işçisi ile yerine getirilmesi, işverenin edimi ise sözleşme bedelinin ödenmesidir. Sözleşme kapsamında yapılması gereken iş yüklenici işçisi tarafından yerine getirilecektir. İş akdinin yüklenici ile işçi arasında yapıldığı hususu ihtilaflı değildir. ... kayıtları da bu hususu doğrulamaktadır. Hizmet alımı tip sözleşmelerinde işverenin, yüklenici tarafından çalıştırılan işçinin ücretinin ödenmesi, sosyal haklarının takibi gibi denetim dışında işçiye karşı bir sorumluluğu yoktur. İşveren ile yüklenicinin İş Kanunu’na göre işçiye karşı müteselsilen sorumlu olmasına rağmen rücu ilişkisinde taraflar arasında imzalanan sözleşmenin uygulanması sözleşme hukukunun en temel ilkelerindendir. İşçilik alacakları işveren tarafından ödenen işçinin; yüklenici işçisi olması, sözleşme ücretine işçinin ücret ve sosyal haklarının dahil olması, işverenin işçilik alacaklarından sorumlu olacağına dair sözleşmede bir hüküm bulunmaması hususları nazara alındığında davacı işverenin işçiyi çalıştıran yüklenicilerden ödediği bedeli ve ferilerinin tamamını talep etme hakkı bulunduğunun kabulü gerekir. ( .... Kararı) Hizmet alım ihaleleri aynı yüklenici tarafından alındığı gibi, değişik yükleniciler tarafından da alınabilmektedir. Bu halde işyeri devri suretiyle işçiler yeni yükleniciye devredildiği için hizmet akitleri kesintiye uğramadan devam etmekte ve işçilik alacakları da bu doğrultuda hesaplanmaktadır. İşçiye ödenen kıdem tazminatı iş sözleşmesinin feshedildiği tarihteki giydirilmiş ücret üzerinden hesaplanmakta olup bu kıdem tazminatının tamamından işçiyi çalıştırdıkları dönemle orantılı olarak yükleniciler işverene karşı sorumludurlar. Yıllık izinler kullanılmadığı taktirde iş sözleşmesinin feshi ile ücrete dönüşmektedir. Sözleşmeyi feshedenin son yüklenici olduğu ve yıllık izinlerin de bu fesih ile ücrete dönüştüğü gözönüne alındığında yıllık izin ücretinden son yüklenici sorumlu olacaktır. İhbar tazminatından son işveren sorumludur. Bunların dışında hafta tatil ücreti, ücret alacağı, fazla mesai ücreti gibi işçiye ödenen tazminatlardan yükleniciler işverene karşı işçiyi çalıştırdıkları dönemle sınırlı olarak sorumlu olacaklardır. İşveren tarafından bu ödemelerin feri mahiyetinde yapılan ödemeler de ayrı esasla yüklenicilerden tahsil edilebilecektir.
Bu kapsamda, toplanan delillere, tarafların iddia ve savunmalarına, karar vermeye elverişli bilirkişi raporuna ve tüm dosya kapsamına göre; somut uyuşmazlıkta davacı ile davalılar arasında asıl işveren alt işveren ilişkisi mevcut olup, 4857 sayılı Kanunun 2/6. maddesine göre, davacı asıl işverenin davalı alt işverenlerin dava dışı işçi ...'a karşı, o işyeri ile ilgili İş Kanunundan kaynaklanan yükümlülükler nedeniyle alt işverenle birlikte müteselsilen sorumlu tutulduğu, yani kanun kapsamında, asıl ve alt işverenlerin dış ilişki itibariyle işçiye karşı müteselsil sorumlu oldukları, söz konusu düzenlemenin işçi alacağını güvence altına alma amacı taşıdığı, asıl ve alt işverenler arasındaki ilişkide ise, Borçlar Kanunun ve sözleşmeler hukukunun esas alınacaktır. Buna göre somut olayda, davacı .... davalı şirketler ile hizmet alım sözleşmesi imzaladığı görülmüş olup, tarafların, sorumlulukların belirlenmesinde kanuna açıkça aykırı olmadıkça öncelikle sözleşme hükümleri, sözleşme eki teknik şartname ve ihale dokümanları nazara alınacaktır. Sözleşme eki genel şartname uyarınca, yüklenicinin istihdam ettiği işçinin muhatabı ve sorumlusunun yüklenici olmasına, yüklenicinin işçilerine ödemesi gereken kıdem tazminatı, izin ücreti gibi ödemelerdeki aksamalarda her türlü yasal sorumluluğun yükleniciye ait olmasına göre davacının asıl işveren olarak yaptığı ödemeden, işçinin davalı şirketlerde çalıştığı döneme isabet eden kısmı ile sınırlı olmak üzere davalıların sorumlu oldukları kanaatine varılmış olup karar vermeye elverişli 24.06.2025 tarihli bilirkişi raporu doğrultusunda, davalıların hizmet alım sözleşmesi olan dönemle sınırlı olmak üzere davanın kabulüne karar vermiştir. Ayrıca taraflar tacir olduğundan, rücen tazminat alacağa ödeme tarihinden itibaren avans faizi ile birlikte tahsiline karar verilerek aşağıdaki hüküm kurulmuştur. H Ü K Ü M : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-)Davanın KABULÜ ile, 450.000,00.TL rücuen tazminatın her bir davalının hizmet alım sözleşmesi olan dönemle sınırlı olmak üzere, A-)150.921,91-TL'si ... ve Paz. Ltd. Şirketinden, B-)108.945,24-TL'si ... Şirketinden, C-) 31.446,47-TL'si ... Şirketinden, D-)70.122,88-TL'si ... Şirketinden, E-) 88.563,50-TL'si ... Şirketinden, Olmak üzere, ödeme tarihi olan 15.08.2024 tarihinden itibaren işleyecek olan AVANS Faizi ile birlikte davalılardan ayrı ayrı tahsili ile davacıya ödenmesine,
2-) 492 sayılı Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 30.739,50.TL harçtan, dava açılışında alınan 7.684,88.TL peşin harcın düşülmesi ile kalan 23.054,62.TL karar harcının, A-)7.732,10-TL'si ... ve Paz. Ltd. Şirketinden, B-)5.581,54-TL'si ... Şirketinden, C-)1.611,08-TL'si ... Şirketinden, D-)3.592,57-TL'si ... Şirketinden, E-) 4.537,32-TL'si ... Şirketinden, Olmak üzere davalılardan ayrı ayrı tahsili ile HAZİNEYE gelir kaydedilmesine,
3-) 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A-13. maddesi uyarınca alınması gereken 3.440,00 TL arabuluculuk ücretinin, A-)1.153,71-TL'si ... ve Paz. Ltd. Şirketinden, B-)832,83-TL'si ... Şirketinden, C-)240,39-TL'si ... Şirketinden, D-)536,05-TL'si ... Şirketinden, E-)677,02-TL'si ... Şirketinden, Olmak üzere davalılardan ayrı ayrı tahsili ile HAZİNEYE gelir kaydedilmesine,
4-) Davacının yargılama sırasında yapmış olduğu 615,40.TL başvuru harcı, 7.684,88.TL peşin harcı, 2.715,00.TL tebligat ücreti, 5.000,00.TL bilirkişi ücreti, olmak üzere TOPLAM 16.015,28.TL yargılama giderinin; A-)5.371,24-TL'si ... ve Paz. Ltd. Şirketinden, B-)3.877,31-TL'si ... Şirketinden, C-)1.119,16-TL'si ... Şirketinden, D-)2.495,64-TL'si ... Şirketinden, E-)3.151,93-TL'si ... Şirketinden, Olmak üzere davalılardan ayrı ayrı tahsili ile DAVACIYA ödenmesine,
5-) Davacının yargılamada vekil ile temsil edildiği anlaşıldığından yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan 71.500,00.TL vekalet ücretinin; A-)23.979,81-TL'si ... ve Paz. Ltd. Şirketinden, B-)17.310,19-TL'si ... Şirketinden, C-)4.996,49-TL'si ... Şirketinden, D-)11.141,75-TL'si ... Şirketinden, E-)14.071,76-TL'si ... Şirketinden, Olmak üzere davalılardan ayrı ayrı tahsili ile DAVACIYA ödenmesine, 6-) Taraflarca yatırılan ve kullanılmayan gider ve delil avansının HMK'nin 333. maddesi uyarınca karar kesinleştikten sonra Hukuk Muhakemeleri Kanunu Gider Avansı Tarifesinin 5. maddesi dikkate alınarak yatıranlara iadesine, Dair; davacı vekilinin yüzüne karşı, diğer davalı tarafların yokluğunda olmak üzere, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren, HMK.nun 345.maddesine göre 2 (iki) hafta içerisinde .... Bölge Adliye Mahkemesinde istinaf başvuru yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okundu usulen anlatıldı. 01/10/2025
Katip .... ¸e-imzalıdır.
Hakim .... ¸e-imzalıdır.
** Bu karar 5070 sayılı kanun gereğince elektronik imza ile imzalanmıştır**