İlk Derece Mahkemesi ·

İlk Derece Mahkemesi 2024/512 E. 2025/392 K.

Mahkeme
İlk Derece Mahkemesi
Esas No
2024/512
Karar No
2025/392
Karar Tarihi

T.C. ... 3. FİKRİ VE SINAİ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2024/512 Esas - 2025/392 TÜRK MİLLETİ ADINA KARAR VERMEYE YETKİLİ T.C. ... 3. FİKRİ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO : 2024/512 KARAR NO : 2025/392

DAVA : Marka ile ilgili Kurum kararının iptali. DAVA TARİHİ : 16/12/2024 KARAR TARİHİ : 21/10/2025 GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 21/11/2025

TALEP: Davacı vekili 16/12/2024 harç tarihli dava dilekçesi ve duruşmadaki beyanlarıyla özetle: Müvekkilinin Türk Patent ve Marka Kurumu (...) nezdinde 2022/116298 sayılı "..." ibareli marka başvurusunda bulunduğunu, başvurunun ... Resmi Markalar Bülteninde yayınlanması üzerine davalı şahsın 166101 sayılı "..." ibareli markalarını gerekçe göstererek yaptığı itirazın kabulüne karar verilerek başvurunun reddedildiğini, bu ret kararına karşı müvekkilinin yeniden inceleme taleplerinin ...'in ... sayılı Yeniden İnceleme ve Değerlendirme Kurulu (YİDK) kararı ile nihai olarak reddedildiğini, söz konusu kararın haksız ve hukuka aykırı bir işlem olduğunu, zira; müvekkilinin dünya çapında tescilli 1300 kadar “...”li markasının bulunduğunu, müvekkilinin “...” markasının tanınmışlığının ... ve mahkemelerin emsal kararları ile de tespit edilmiş olduğunu, nitekim müvekkilinin sosyal medya hesaplarının takipçilerinin milyonları bulduğunu, davalı şahsın markasının kötü niyetli bir tescil olduğunu, davalının müvekkilinin tanınmış markalarından haberdar olmamasının mümkün olmadığını, davalının kendisine müvekkilinin tanınmış markasını tercih ederken davacının markasının tanınmışlığından haksız bir fayda elde etme peşinde olduğunu ileri sürerek, YİDK'in ... sayılı kararının iptaline ve müvekkili marka tescil başvurusunun tescil işlemlerinin devamına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP: Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle: Bütüncül olarak yapılan değerlendirme sonucu başvuruya konu marka ile redde mesnet markalar arasında görsel, işitsel ve kavramsal benzerlik bulunduğu ve bütünsel olarak bıraktığı izlenim itibariyle markaların karıştırılma olasılığı bulunduğunu savunarak, davanın reddini istemiştir. Davalı şahıs vekili cevap dilekçesinde özetle: Davalı şahsın tekstil sektöründe faaliyet göstermekte olduğunu, 1995 yılından beri ürünlerinde marka olarak kendi adına tescil ettirdiği “...” ve “...” ibarelerini kullanmakta olduğunu, dava konusu edilen karara mesnet alınan 166101 sayılı “...” markasının da davacı adına 1995 yılından beri tescilli olduğunu, davacının iddialarının aksine davalının bu markayı başta jean pantolon olmak üzere çeşitli dış giyim emtialarında yıllardır yoğun ve aktif bir biçimde kullandığını, ayrıca taraf markaları birebir aynı olduğundan dava konusu edilen markanın aslında ... tarafından re’sen hareketle SMK m. 5/1-ç hükmü kapsamında reddedilmesi gerektiğini, zaten de davalının markasal kullanımlarının marka işlem dosyasına sunmuş olduğu delillerle yeterli biçimde ispat edebildiğini, davalının “...” markasının tescilinin davacının aynı markayı Türkiye’de ilk defa tescil ettirdiği tarihten beş yıl önce olduğunu, davalının marka tescili bu kadar eskiye dayandığından davacının kötü niyete ilişkin iddialarının da dinlenemeyeceğini savunarak, davanın reddini istemiştir.

MUHAKEME: HMK kapsamında "Yazılı Yargılama Usulü " uygulanmıştır.

UYUŞMAZLIĞIN TESPİTİ VE DİĞER HUSUSLAR Dava; 6769 sayılı SMK'nın 6/1'e dayalı taraf markalarının benzemediği iddiası temelinde; davacı başvurusu olan 2022/116298 sayılı marka başvurusu ile ilgili olarak ... YİDK tarafından alınan ... sayılı kararın iptali istemlerine ilişkindir. Davanın açılmasıyla birlikte, tarafların karşılıklı dilekçeleri tebliğ olmuş, sundukları deliller toplanmış, dava konusu başvuruya ilişkin bilgi ve belgeler ...'ten celp edilmiş, dava şartları incelenmiş, ön inceleme duruşması yapılmış, hak düşürücü süre bakımından eksiklikler bulunmadığı tespit edilmiş, taraflar sulhe teşvik edilmiş, arabulucuya gitme hakları hatırlatılmış, sonuç alınamaması üzerine uyuşmazlık konuları tespit edilmiş, tahkikat icra olunmuş, 06/08/2015 tarihli ve 29437 sayılı Resmi Gazete'de yayınlanarak yürürlüğe giren Bölge Adliye ve Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Cumhuriyet Başsavcılıkları İdari ve Yazı İşleri Hizmetlerinin Yürütülmesine Dair Yönetmeliğin 201/2 nci maddesi hükmü de gözetilerek, taraflara yargılamanın geneliyle ilgili son sözleri de sorulmuş, sözlü olarak iddia ve savunmada bulunma olanağı tanınmıştır.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ, UYGULANACAK HÜKÜMLER ve GEREKÇE Taraflar arasındaki uyuşmazlığın; davacı şirketin 2022/116298 başvuru sayılı markası ile davalı şirketin itiraz mesnedi markaları arasında SMK 6/1 maddesine göre iltibas koşulları oluşup oluşmadığı, ...'in ... sayılı YİDK kararının iptalinin gerekip gerekmediği noktasında olduğu anlaşılmıştır. İptali istenen YİDK kararının davacıya 16/10/2024 tarihinde tebliğ edildiği, 16/12/2024 tarihinde açılan davanın, 5000 sayılı Patent ve Marka Vekilliği ile Bazı Düzenlemeler Hakkında Kanun'un 15/c maddesinde belirlenen iki aylık hak düşürücü süre içerisinde olduğu anlaşılmış ve işin esasına geçilmiştir.

İDARİ AŞAMANIN ÖZETİ 2022/116298 başvuru sayılı markanın dosya örneği incelendiğinde; davacının 18.01.2022 tarihinde 03, 09, 12, 14, 16, 18, 25, 28, 35, 37 ve 41. Sınıflara giren emtialarda kullanılmak üzere, WIPO aracılığı ile dosyaladığı "..." ibareli marka başvurusunun, Markalar Dairesi Başkanlığı tarafından tescil edilmek üzere 28.11.2022 tarihli ve 409 sayılı Resmi Marka Bülteni’nde ilanı üzerine davalı şahsın SMK m. 6/1 hükmüne ve 2011 106280, 2021 126845, 2021 137877, 2021 148425 ve 166101 sayılı markalarına dayalı olarak, sadece 25 ve 35. Sınıflara giren emtialar yönünden (kısmen) itiraz ettiği, davalının bu itirazı üzerine davacının itirazına mesnet aldığı 2011 106280 ve 166101 sayılı markalarının, tescilli oldukları tüm emtialarda kullanıldığının ispatlanmasını talep ettiği, davalının da bu talep üzerine marka işlem dosyasına; Davalının şahıs işletmesi olduğu anlaşılan “BEYŞAH TEKSTİL – M. Şahin Beyhan” tarafından 2017 yılında farklı kişi ve kuruluşlara, “...” markalı çok sayıda pantolon, etek, gömlek satışına ilişkin 4 adet fatura ile 28.09.2021 ve 30.09.2021 tarihli 2 adet fatura, Davacının markasının rüçhan tarihinden sonraki tarihlere denk gelen 2021-2022 yıllarına ait, davalı şahıs tarafından kesilmiş, yine “...” markalı çok sayıda pantolon satışına ilişkin 11 adet fatura ile, Tarih bilgisi ihtiva etmeyen, “...” markalı jean pantolonlara ait 26 sayfalık görseli sunmuş olduğu, bu belgeleri ve davacının itirazını inceleyen Markalar Dairesi Başkanlığı’nın, 10.01.2024 tarihli ve 240026361 sayılı kararı ile davalının itirazını 166101 sayılı marka yönünden kısmen kabul ederek davacının markasının kapsamından “Clothing; jackets; jumpers; trousers; skirts; dresses; coats; overcoats; parkas; shirts; underwear; swim suits; dressing gowns; shawls; scarves; ties; leather jackets; leather trousers; leather belts; belts; padded jackets; stuff jackets; jeans; sweaters; evening dresses; sweatshirts; undershirts; polo shirts; blazers; sport shirts;winter gloves; leather coats; leather braces for clothing; suits; cloaks; raincoats; pullovers; T-shirts; blouses; bathrobes; bathing costumes; nightgowns; neckties; gentlemen's suits; dress shirts; body suits; shorts; gloves; leather gloves; mittens.” emtialarının çıkartılmasına karar verdiği, bu meyanda davalının 166101 sayılı markasının “pantolon” mallarında ciddi kullanımın ispatlandığını değerlendirdiği, bu karara davacının, huzurdaki davada da ileri sürdüğü gerekçeler ile itiraz ettiği, bu itirazın da ...’in Yeniden İnceleme ve Değerlendirme Kurulu’nun huzurda dava konusu edilen 14.10.2024 tarihli ve ... sayılı kararı ile nihai olarak reddedildiği anlaşılmıştır.

... YİDK'in ... sayılı kararında; "2022/116298 başvuru numaralı "..." ibareli başvurunun 166101 sayılı "..." ibareli markalar ile karıştırılma ihtimali gerekçesiyle 6769 s. SMK'nın 6(1) maddesi uyarınca kısmen reddi yönündeki Markalar Dairesi Başkanlığı kararına karşı, başvuru hakkındaki kısmi ret kararının kaldırılması talebiyle başvuru sahibi tarafından yapılan itiraz incelenmiştir. ... Başvuru sahibi tarafından SMK'nın 19(2) maddesi uyarınca ret gerekçesi 166101 sayılı marka hakkında kullanım ispatı talebinde bulunulduğu; yayına itiraz hakkında Markalar Dairesince verilen kararda 166101 sayılı markanın "pantolon" malı bakımından kullanımının ispatlandığı tespitine yer verildiği görülmüştür. Buna karşılık itiraz sahibi tarafından kullanımın ispatlanamadığı, kullanımın rüçhan tarihi esas alınarak 08.10.2021 - 08.10.2016 tarihleri arasında olması gerektiği iddialarına itiraz dilekçesinde yer verilmiştir. Kurul nezdinde , sunulan kullanım delillerinin yeniden incelenmesi neticesinde, 08.10.2021 - 08.10.2016 tarihleri arasında kullanımı gösterir fatura sunulmuş olduğu görülmüş olup, delillerin değerlendirilmesinde somut olaya ilişkin firma büyüklüğü, satış miktarı gibi hususlar da dikkate alındığında Markalar Dairesi'nce varılan tespitin yerinde olduğu kanaatine varılmıştır. Bu çerçevede, Mad. 6/1 kapsamında yapılan incelemede kullanımı ispatlanan mallar dikkate alınmıştır. Takiben, karıştırılma ihtimali gerekçeli itiraz incelenmiştir. Karıştırılma ihtimalinden söz edebilmek için, hedef tüketici kitlesi nezdinde, tescilli veya önceki tarihli marka ile tescil edilmek istenen işaret arasında markayı taşıyan her iki ürünün işletmesel kökeninin aynı veya birbirleriyle bağlantılı (idari-ekonomik) işletmeler tarafından üretilmiş olabileceği noktasında bağlantı kurulması (ilişkilendirilme) ihtimalinin bulunması gerekir. Karıştırılma ihtimali incelemesi; markalar arasındaki benzerlik düzeyi, mal/hizmetler arasındaki benzerlik düzeyi, itiraza gerekçe olarak gösterilen markanın ayırt edici gücü ve ilgili tüketici kesiminin dikkat düzeyi gibi bir dizi unsurun değerlendirilmesine dayanır. Bu değerlendirme son tahlilde bütün unsurların birlikte değerlendirilmesiyle yapılmalıdır (AB Adalet Divanı, 22/06/1999, Lloyd Schuhfabrik, AB Adalet Divanı, 11/11/1997, Sabel). Bu hususlar çerçevesinde, başvuruya konu "..." ibareli marka ile itiraz gerekçesi 166101 sayılı "..." ibareli markalar arasındaki görsel ve işitsel yönden benzerliğin yanı sıra, başvuru kapsamında tescili talep edilen bir kısım mallarla kullanımı ispatlanan malların aynı tür veya benzer olması hususu da dikkate alındığında, ilgili tüketici kesimi nezdinde marka sahipleri arasında iktisadi yönden bir bağlantı bulunduğu yönünde bir izlenim oluşabileceği, diğer bir ifade ile markalar arasında karıştırılma ihtimalinin bulunduğu sonuç ve kanaatine varılmıştır. Başvuru sahibinin önceki tarihli markaları önceye dayalı hak sağlar nitelikte görülmemiştir. Başvuru sahibinin, başvuruya konu markayı ilgili piyasadaki kullanımı bulunması, markanın bilinirliği, itiraz sahibinin kötü niyetli olması hususlarının işbu itirazın kapsamında yer alan Md. 6/'1e dayalı değerlendirmenin sonucunu değiştirmeyeceği tespit ve kanaatlerine varılmıştır. Sayılan nedenlerle, yayına itiraz incelemesi neticesinde verilen başvurunun kısmen reddine yönelik karar ve gerekçesi isabetli görülmüştür. KARAR İtirazın reddine oybirliği ile karar verilmiştir." şeklinde ifade edilmiştir.

Taraf markaları tescil kapsamları ve işaretsel yönden karşılaştırıldığında; Davacı Başvuru Markası "..." (2022/116298) 03 / 09 / 12 / 14 / 16 / 18 / 25 / 28 / 35 / 37 / 41. sınıflar.

Davalı Markası "..." (166101) 25. sınıf.

Mahkememizce uzman bilirkişi heyetinden alınan 25/08/2025 havale tarihli raporda özetle; "1) Marka işlem dosyası kapsamında, davalının markasının, “pantolon, etek, gömlek” emtialarında, gerekli tarih aralığında, yoğun ve ciddi bir biçimde kullanıldığının yeterli nitelikte, nicelikte ve içerikte delil ile ispat edilebildiğini, dolayısıyla davalının bu markasına dayalı olarak, bu emtialar özelinde, SMK m. 6/1 hükmü kapsamında bir koruma talep edebileceği, 2) Karşılaştırılan markaların/işaretlerin görsel, işitsel, kavramsal açılardan benzer olduğu, 3) Davacının markasının kapsamına alınmak istenilen/markanın kısmen reddedildiği emtiaların tamamı açısından emtia ayniyeti/benzerliği/türdeşliği şartının da gerçekleştiği, 4) Davacının markasının kapsamına alınmak istenilen emtiaların hitap ettiği ortalama alıcı kitlesinin bilgi/bilinç/dikkat/özen/algı seviyelerinin düşük olmadığı, 5) Yukarıda (1), (2) ve (3) nolu bentlerde yer verilen sebeplerden dolayı, (4) nolu bentte yer alan tespite rağmen, davacının markasının kısmen reddedildiği tüm emtialar yönünden, karşılaştırılan markalar arasında karıştırılma ihtimalinin/ iltibas tehlikesinin bulunduğu, 6) Dava konusu edilen 14.10.2024 tarihli ve ... sayılı YİDK kararının, bu değerlendirmeler ile çelişmediği/uyumlu olduğu," ifade edilmiştir.

Davacı vekilinin, yeni heyetten rapor alınması talebi HMK 30 uncu madde kapsamında değerlendirilerek, sunulan rapor denetlenebilir, içeriği de ihtisas mahkemesi hakimliğince olumlu veya olumsuz değerlendirilebilir kabul edilerek, usul ekonomisi ilkesi göz önüne alınarak talebin kabulü halinde yargılama gereksiz uzayacağından, reddedilmiştir.

KULLANMAMA DEF'İ HUSUSUNDA YAPILAN DEĞERLENDİRME Mevzuatımızda yer alan düzenlemeye göre; yalnızca benzerlik ve karıştırılma ihtimali kapsamında yapılan itirazlarda (SMK m. 6/1), itiraz gerekçesi markanın itiraza konu başvurunun başvuru veya rüçhan tarihinde Türkiye’de en az beş yıldır tescilli olması şartıyla, başvuru sahibinin talebi üzerine, itiraz sahibinden, itiraza konu başvurunun başvuru veya rüçhan tarihinden önceki beş yıllık süre içinde itiraz gerekçesi markasını itirazına dayanak gösterdiği mal veya hizmetler bakımından Türkiye’de ciddi biçimde kullanmakta olduğuna ya da kullanmamaya dair haklı sebepleri olduğuna ilişkin delil sunması talep edilir. Aynı talebin hükümsüzlüğe ilişkin taleplerde de ileri sürülmesi mümkündür. Bu durumda ise kullanıma ilişkin beş yıllık sürenin belirlenmesinde dava tarihi öncelikli olarak esas alınır Kullanmama defi iddiasında, itiraza konu markanın başvuru tarihinde veya varsa rüçhan tarihinde, itiraza gerekçe gösterilen markanın/markaların Türkiye’de en az beş yıldır tescilli olması şartı aranmaktadır. Bu şartı sağlamayan markalar için otomatik olarak bu savunmaya itibar edilmesi mümkün değildir. Somut olayda, incelenmesi gereken hususlar, davacının itirazlarına mesnet aldığı 166101 sayılı "..." ibareli markanın; -Davalı tarafından, -Tescilli olduğu emtialarda, -Türkiye sınırları içerisinde, - Ciddi bir şekilde, - Markasal hüviyette, - 10.08.2016 - 10.08.2021 tarihleri aralığında ve -Tescillerine uygun olarak kullandığının ispat edilip edilemediği, noktalarında toplanmaktadır. Davalının marka işlem dosyasına sunduğu delillerden, 2017 yılında kesilmiş ve “...” markalı “pantolon, etek, gömlek” satışına ilişkin 4 adet fatura ile aynı ürünlerin satışına ilişkin, davacının markasının rüçhan tarihinden önceki tarihlere denk gelen, 28.09.2021 ve 30.09.2021 tarihli 2 adet fatura sunduğu görülmüştür. Avrupa Birliği Adalet Divanı (ABAD) markanın ciddi kullanımı ile ilgili vermiş olduğu “...” kararında (CJEU, T. 11/03/2003, C.40/01, Ansul BV v ... Brandbeveiliging BV.) markanın ciddi kullanımdan kastedilenin markanın gerçekten kullanılması olduğunu belirtmiştir. Bu kapsamda marka sahibi markayı sadece sembolik amaçlı değil markanın tescilinden doğan haklarını kullanmak ve korumak için kullanmalıdır. Ciddi kullanım ise markanın tescil olunan mal veya hizmetin kökenini göstermeyi garanti altına alma işlevine uygun olarak fiili kullanımı şeklinde açıklamıştır. Markanın ciddi kullanımının sağlanması için markanın işaretlediği mal veya hizmetin, öncelikle, piyasaya sunulmuş veya sunulmak üzere olması gerektiğine, teşebbüsün içindeki kullanımın ciddi kullanım anlamına gelmediğini hükme bağlamıştır. Ciddi kullanımı değerlendirirken, markanın sadece nicel kullanımı değil, ilgili piyasanın özelliklerinin de dikkate alınması gerektiği belirtilmiştir. Bu nedenle markanın ciddi olarak kullanılıp kullanılmadığı değerlendirilirken, ticari istismar amacıyla kullanılıp kullanılmadığının incelenmesi gerekmekte, markanın tescil edildiği mal veya hizmetler için bir pazar yaratmak veya var olan pazarı korumak amacının bulunması gerekmektedir. Pazar payının oluşup oluşmadığı veya değişip değişmediği değerlendirilirken, pazarın özellikleri, mal veya hizmetin özellikleri, markanın kullanılma sıklığı ve ölçüsünün denkleme katılması gerektiğine işaret etmiştir. Yargıtay'ın ciddi kullanıma ilişkin aradığı kriterler de aynı şekildedir. Bu açıklamalar kapsamında eldeki davada idari aşamada davalının sunmuş olduğu ve yukarıda da belirtilen, toplamda 6 adet fatura, ciddi kullanımı ispata yarar nitelikte değildir. Davalı Kurum'un "pantolon" emtiası bakımından kullanımın ispatlandığı yönündeki değerlendirmesi hatalıdır. Böylelikle, davalının markasını tesciline uygun olarak, gerekli tarih aralığında, Türkiye sınırları içerisinde, yoğun ve ciddi bir biçimde kullanıldığının yeterli nitelikte, nicelikte ve içerikte delil ile ispat edemediği değerlendirildiğinden, YİDK kararının iptali talepli davada, SMK m. 6/1 hükmüne esas korumadan yararlanılamayacağı, esasen itirazın yapılmamış sayılması gerektiği sonucuna varılmıştır. Yukarıda tespit edilen durum neticesinde; dava konusu başvurunun reddi yönünde verilen kararın gerekçesi olan marka dikkate alınamayacak olduğundan, SMK m. 6/1 kapsamındaki ret kararının koşulları da ortadan kalkmış olduğundan; YİDK kararının iptali şartlarının oluştuğu anlaşılmış ve aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur:

HÜKÜM:

1-Davanın KABULÜNE,

2-TÜRK PATENT YİDK'nun ... sayılı kararının İPTALİNE,

3-Alınması gereken 615,40 TL harçtan peşin alınan 427,60 TL harcın mahsubu ile 187,80 TL bakiye karar harcın davalılardan tahsili ile hazineye gelir kaydına,

4-Davacı kendisini vekille temsil ettirdiği için AAÜT uyarınca 40.000,00TL vekalet ücretinin davalılardan alınarak davacıya verilmesine,

5-Davacı tarafından yapılan aşağıda dökümü gösterilen 15.711,00 TL yargılama giderlerinin davalılardan alınarak davacıya verilmesine,

6-Tarafların yatırdıkları gider avanslarından kalan tutarın HMK 333/1 uyarınca karar kesinleştiğinde iade işlemi yapılmak üzere tebliğden itibaren 15 gün içinde, banka hesap numarası bildirildiğinde hesaba aktarılmasına, aksi halde ... aracılığı ile adreste ödemeli olarak gönderilmesine,

Dair verilen karar, taraf vekillerinin yüzüne karşı 6100 sayılı HMK'nun 341. ile 345. Maddelerine göre tebliğinden itibaren iki haftalık süre içinde ... Bölge Adliye Mahkemesine İstinaf Kanun Yoluna dilekçe ile başvurulabileceğine yönelik karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 21/10/2025

Davacı Masraf Dökümü: İlk Masraf 916,00.-TL Posta Masrafı 795,00.-TL Bilirkişi Ücreti 14.000,00.-TL Toplam 15.711,00.-TL

Atıf: İlk Derece Mahkemesi, E. 2024/512, K. 2025/392, T. 21.10.2025, www.arakarar.com/karar/ilk-derece-karar-2024-512-e-2025-392-k-aef0bb691765