İlk Derece Mahkemesi 2024/466 E. 2025/408 K.

T.C. ... 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2024/466 Esas - 2025/408 T.C. ... 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TÜRK MİLLETİ ADINA GEREKÇELİ KARAR ESAS NO : 2024/466 KARAR NO : 2025/408

DAVA : Tazminat (Özel Sigorta Sözleşmesinden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 04/07/2024 KARAR TARİHİ : 11/06/2025 K.YAZIM TARİHİ : 12/06/2025

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Özel Sigorta Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, DAVA: Davacı şirket vekili dava dilekçesinde özetle;16.02.2024 tarihinde maliki ...Dış Ticaret Limited Şirketi olan ve sürücüsü ...olan... plakalı araç ile maliki Bekir Arslantaş olan ve sürücüsü sürücüsü ...'ın (TC.... .... .... ) sevk ve idaresindeki ...plakalı araçlar çarpıştığını, bu çarpışmanın şiddetiyle müvekkili şirket ...Dış Ticaret Limited Şirketi'ne ait... plakalı araç hasar almış ve değer kaybına uğradığını, kazanın meydana gelmesinde ... .... .... plakalı araç sürücüsü ..., müvekkili şirkete ait olan ... plakalı araca sol arkadan çarpması sebebiyle tam kusurlu olduğunu, Müvekkil şirkete ait... plakalı araç sürücüsünün ise kurallara uygun şekilde seyir halinde olduğundan herhangi bir kusuru bulunmadığını, kaza sebebiyle müvekkili şirkete ait aracın ağır hasar aldığını ve zarar gören parçalar tamir edilmiş olduğundan değer kaybına uğradığını, hal böyle iken, ... .... .... plakalı araç sürücüsü ..., vuku bulan kazada kusurlu olması sebebi ile ve davalı sigorta şirketine (19162000) poliçe numaralı ile sigortalı olduğundan müvekkilinin aracında meydana gelen değer kaybının ödenmesi hususunda sorumluluğu bulunduğunu, müvekkilinin aracında meydana gelen değer kaybı zararının karşılanması sebebi ile Magdeburger Sigorta Şirketi'ne 02.05.2024 tarihli dilekçemiz ile müracaat edilmiş ise de; talebimiz reddedildiğini, bunun üzerine 2024/74086 dosya numaralı arabuluculuk süreci başlatılmış ise de; yapılan toplantılar neticesinde 06.06.2024 tarihinde anlaşamama şeklinde sonuçlandığını, bu sebeple ''değer kaybı'' talepli işbu davayı açma zorunluluğu olduğunu, trafik kazası akabinde müvekkilinin aracında meydana gelen değer kaybı zararını açıklamakta fayda görüyoruz ki; Bir motorlu aracın kazadan önceki hasarsız piyasa sürüm değeri ile kaza sonrası onarıldıktan sonraki durumu arasındaki fark olduğunu, dolayısıyla bir araç ne kadar iyi onarılmış olursa olsun, kazadan önceki durumuna getirilemez; araç onarım sonrasında eksiksiz gibi görünse de mutlaka araçta önceki haline nazaran bir farklılık meydana geleceğini, kaldı ki müvekkilinin hasar gören aracında yapılan onarım sebebiyle sürüm değerinin düştüğünü, Yargıtay'ın yerleşik içtihatlarında görüleceği üzere müvekkile ait araçta kaza sonrasında meydana gelen değer kaybının, kazada tam kusurlu olan ...plaka numaralı aracın sigortalı olduğu davalı sigorta şirketi tarafından ödenmesi gerektiğini, zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası Genel Şartlarına uyarınca sigortacı, sigortalısının 3.kişilere vermiş olduğu maddi ve bedeni zararlara karşı teminat limitleri dahilinde kalmak kaydıyla, müştereken ve müteselsilen sorumlu bulunduğunu, buna göre müvekkiline ait araçta kaza neticesinde gerçekleşen değer kaybı da ekonomik yönden maddi bir zarar kalemi oluşturduğundan davalı sigorta şirketince bu zararın doğrudan tazmin edilmesi gerektiğini, izah edilen nedenler ve mahkemece re'sen göz önünde bulundurulacak hususlar dahilinde öncelikle davanın kabulünü; Taraflar arasında ki değer kaybı bedeline ilişkin uyuşmazlık sebebi ile talep edebileceğimiz miktarın bilirkişi marifeti ile tespit edilmesinden sonra 6100 Sayılı HMK 107. maddesi uyarınca iddianın genişletilmesi yasağına tabi olmadan alacak miktarını belirlenecek miktar kadar arttıracaklarını, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik; 300 TL değer kaybı hasar bedelinin poliçe limitleri dahilinde muhatap şirketin kaza tarihinden (16.02.2024) itibaren reeskont avans faizi ile birlikte tahsiline, her türlü başvuru, yargılama gideri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. ISLAH:Davacı vekili 13.02.2025 tarihli dilekçesi ile: Dava dilekçesinde belirtilen 300,00-TL belirsiz alacağı, 59.700,00-TL artırarak toplam 60.000,00-TL ye çıkardıklarını ve değer kaybı bedelinin tamamına 16.02.2024 olan kaza tarihinden itibaren reeskont avans faizinin işletilerek tahsil edilmesini, yargılama gideri ve vekâlet ücretinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmiştir. CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle:16.02.2024 tarihinde müvekkili Magdeburger Sigorta A.Ş. Nezdinde 19162000 Numaralı poliçe ile Genişletilmiş Kasko Poliçesi kapsamında sigortalı olan şirket ve şirkete ait... plakalı aracın sürücüsü olan ...ile karşı araç sürücüsü ...'ın sevk ve idaresindeki ...plakalı aracın çarpışması sonucu hasar meydana geldiğini, devamında şirket tarafından dava yoluna gidildiğini, müvekkili şirkete Kasko Sigortası Genel Şartlar kapsamında müvekkili şirkete değer kaybı talebine istinaden herhangi bir başvuru yapılmamış olup, zorunlu başvuru şartı sağlanmadığından davanın usulden reddine karar verilmesi gerektiğini, tekraren hiçbir şekilde davaya taraf olduklarını kabul etmemekle birlikte davanın belirsiz alacak davası olarak açılmasında davacı yanın hukuki yararı bulunmadığını, dava açıldığı tarihte maddi tazminata ilişkin alacak kalemlerinin miktarı yahut değeri tam ve kesin olarak tespit edilebilir olduğundan davanın usulden reddi gerektiğini, davacı vekili tarafından talep edilen değer kaybı belirlenebilir bir alacak kalemidir. Hukuk Muhakemeleri Kanun’un 107. maddesi gereğince belirsiz alacak davası talep sonucunda istenen alacağın tam olarak belirlenmediği, alacaklının dava açarken miktarını belirleyemediği alacağın tahsilini talep ettiği tür davalar olduğunu, huzurdaki davada, davacı tarafın alacağının belirlenebilir olduğunu, objektif ölçütler çerçevesinde kendisinden (gerçekten) zararını belirleyebilmesinin bekleneceği izahtan vareste olduğunu, buna göre, belirsiz alacak davası şartları oluşmamasına rağmen HMK’ya aykırı olarak ikame edilen başvurunun yukarıda belirtilen yerleşik Yargıtay içtihatları gereğince dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddine karar verilmesi gerektiğini, bilindiği üzere ZMMS poliçesi kapsamında poliçe limitleri tüketilmeksizin Kasko Poliçesi kapsamında tazminat talebinde bulunulması mümkün olmadığını, müvekkili şirket nezdinde düzenlenen 19162000 poliçe numaralı Genişletilmiş Kasko Sigorta Poliçesi kapsamında sigortalı aracı kullanan sürücünün %100 kusurlu olduğu kazalar sonucu meydana gelen değer kaybı talepleri teminat kapsamı dışında bırakılmış olup huzurdaki davada tarafların kusur oranlarının bilirkişi marifetiyle tespiti akabinde değer kaybının da bilirkişi marifetiyle tespiti gerektiğini, araçta oluşan değer kaybı ve hasara ilişkin de bilirkişi incelemesi yapılması gerektiğini, araçta oluştuğu öne sürülen değer kaybının miktarının objektif olarak tespiti adına da davanın bilirkişiye tevdii gerektiğini, bilirkişi tarafından yapılacak incelemede aracın daha önce herhangi bir kazaya karışıp karışmadığı ve bu kazalar nedeni ile değer kaybı tazminatı alınıp alınmadığı, aracın km'si ve kullanım amacı, aracın hasar gören parçalarının neler olduğu ve bunların değer kaybına neden olup olmayacağı, teminat kapsamı dışında kalan hallerin değerlendirilmesi gerekmekte olup aracın daha önce karışmış olduğu kazalar var ise bunların ve bu kazalar sonucunda değer kaybı ödemesi yapılıp yapılmadığın da değerlendirmeye alınmasını, huzurdaki başvuruda, her ne kadar başvuran tarafından ilgili talep konusu avans faizi ile talep edilmişse de müvekkili şirkete yapılan eksik evrakla başvuru sebebi ile temerrüdü gerçekleşmemiş olduğundan söz konusu taleplerin reddine karar verilmesini, başvuruya konu talebe istinaden ilgili mevzuat uyarınca izah edildiği üzere müvekkili şirkete usulüne uygun bir başvuru yapılmadığından müvekkil şirketin temerrüdü gerçekleşmediğini, bu doğrultuda temerrüde düşmemiş olan müvekkili şirkete yönelik talep edilen faiz taleplerinin reddi gerektiğini, izah olunan nedenlerle ve mahkemece re'sen nazara alınacak nedenlerle; İşbu haksız ve hukuka aykırı davanın reddine, yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Taraflar arasındaki uyuşmazlık konularının, tarafların karıştığı trafik kazası nedeni ile tarafların kusur durumu davacının aracında meydana geldiği iddia edilen değer kaybı bedeli ile davalının değer kaybından sorumluklarının bulunup bulunulmadığı hususlarında olduğu anlaşıldı. Mahkememizin davaya bakmaya yetkili ve görevli olduğu değerlendirilmiş, davalı tarafın ilk itiraz ve dava şartı yokluğuna ilişkin itirazda bulunmadığı anlaşılmıştır. Davalı yanın, başvuru itirazının eksik evraklar yargılama aşamasında tamamlanabileceğinden reddine karar verilmesi gerektiği değerlendirilmiştir. Belirsiz alacak davasına ilişkin itirazının ise, zararın belirlenmesi için yargılama yapılması gerektiğinden yerinde olmadığı değerlendirilmiştir. Davalı nezdinde düzenlenen sigorta poliçesi ve hasar dosyası, aracın Tramer kayıtları dosya arasına alınmıştır. Dosya üzerinde bilirkişi incelemesi yapılmıştır. Bilirkişiden alınan 30.09.2024 tarihli raporda:Davalı sigorta ile İMM Sigortalı ...plakalı aracın Sürücüsü ... sevk ve idaresindeki ... .... .... plakalı aracı ile: Olay günü ve saatinde ;olay yerinde; sürüşü etkileyecek olumsuz bir etken (yağmurlu hava)olduğu halde;Olay yerine yaklaştığında ön ilerisinde seyreden araçları güvenli ve yeterli bir mesafede izlemediğinden yağmurlu havada fren yaparak aracını kaydırarark ön ilerisinde yoğun trafikte seyreden ... plakalı aracın sol arka kısmına çarpması neticesinde maddi hasarlı meydana gelen trafik kazasıda 2918 sayılı KYTK nun Madde 56 – Sürücüler aşağıdaki kurallara ve yasaklara uymak zorundadırlar.c) Araçlar arasındaki mesafe: Sürücüler önlerinde giden araçları yönetmelikte belirtilen güvenli ve yeterli bir mesafeden izlemek zorundadırlar kuralını ihlal ettiği.Trafik kazalarında sürücü kusurlarının tespiti ve asli kusur sayılan haller:Madde 84 – Araç sürücüleri trafik kazalarında; d) Arkadan çarpma, Kusurunu işlediğinden dikkatsiz, tedbirsiz ve kurallara aykırı davranışı kazanın oluşumuna sebebiyet verdiğinden 8/8 oranında %100 Tam Kusurlu davranışı ile Olayın Oluşumuna Etken olduğu kanaatine varıldığını, davacının maliki olduğu... plakalı araç Sürücüsü ...sevk ve idaresindeki... aracı ile;Olay yerinde Trafik yoğunluğundan dolayı nizami olarak durakladığından olayın oluşumuna etken davranışı olmadığı kusursuz olduğu kanaatine varıldığını, davalı sigorta ile Trafik sigortalı ...plakalı araç sürücüsü olayda %100 kusurlu olduğundan oluşan hasar, değer kaybı zararından davalı sigortanın poliçe bakiye limiti kadar ve kusur oranında sorumlu olduğunu, davalı( genişletilmiş kasko sigortası) ile imm sigortalı ...plakalı araç davalı şirket nezdinde 19162000 poliçe numaralı Genişletilmiş kasko Sigorta Poliçesi ile 21.06.2023 - 21.06.2024 tarihleri arasında sigortalıdır. Poliçeden dolayı Maddi Zararlara İlişkin Teminat Limiti kaza tarihi itibari ile araç başına 15.000.000,00-TL’ limitli olduğunu, değer kaybı hesabı için: Dava dosyasının incelenmesi neticesi; davacıya ait... plakalı aracın dava konusu16.02.2024 tarihli trafik kazasında hasarlandığı ve onarımının yapıldığı dava dilekçesinden anlaşıldığını, ancak davacıya ait... plakalı Aracın değer kaybı hesabı yapılabilmesi için: Ekspertiz raporu, fatura değişen, onarılan, boyanan yedek parçaların ayrıntılı şekilde gösteren araca ait hasarlı resimleri, km bilgisi, 34 RA 9738 plakalı aracın olay tarihinde trafik sigortacısı olan Ethica Sigorta A.Ş trafik sigortasının... plakalı araç İçin zmms kapsamında ödeme yapıp yapmadığı dosya kapsamında olmadığından değer kaybı hesabı yapılamamış olup dosyaya bu bilgi ve belgelerin kazandırılması halinde olay tarihi itibariyle değer kaybı hesabı yapılacağı bildirilmiştir. Bilirkişiden alınan 14.12.2024 tarihli ek raporda: Davalı sigorta ile imm Sigortalı ...plakalı aracın Sürücüsü ... sevk ve idaresindeki 34 RA 9738 plakalı aracı ile: Olay günü ve saatinde ;olay yerinde; sürüşü etkileyecek olumsuz bir etken (yağmurlu hava)olduğu halde;Olay yerine yaklaştığında ön ilerisinde seyreden araçları güvenli ve yeterli bir mesafede izlemediğinden yağmurlu havada fren yaparak aracını kaydırarark ön ilerisinde yoğun trafikte seyreden ... plakalı aracın sol arka kısmına çarpması neticesinde maddi hasarlı meydana gelen trafik kazasıda 2918 sayılı KYTK nun Madde 56 – Sürücüler aşağıdaki kurallara ve yasaklara uymak zorundadırlar. c)Araçlar arasındaki mesafe: Sürücüler önlerinde giden araçları yönetmelikte belirtilen güvenli ve yeterli bir mesafeden izlemek zorundadırlar kuralını ihlal ettiği.Trafik kazalarında sürücü kusurlarının tespiti ve asli kusur sayılan haller:Madde 84 – Araç sürücüleri trafik kazalarında; d) Arkadan çarpma, Kusurunu işlediğinden dikkatsiz, tedbirsiz ve kurallara aykırı davranışı kazanın oluşumuna sebebiyet verdiğinden 8/8 oranında %100 Tam kusurlu davranışı ile olayın oluşumuna etken olduğu kanaatine varıldığını, davacının maliki olduğu ... plakalı araç: Sürücüsü ...sevk ve idaresindeki... aracı ile;Olay yerinde Trafik yoğunluğundan dolayı nizami olarak durakladığından olayın oluşumuna etken davranışı olmadığı kusursuz olduğu kanaatine varıldığını, davalı sigorta ile Kasko (imm) sigortalı ...plakalı araç sürücüsü olayda %100 kusurlu olduğundan oluşan hasar, değer kaybı zararından davalı sigortanın poliçe bakiye limiti kadar ve kusur oranında sorumlu olduğunu, davalı (genişletilmiş kasko sigortası) ile İMM sigortalı ...plakalı araç davalı şirket nezdinde 19162000 poliçe numaralı Genişletilmiş kasko Sigorta Poliçesi ile 21.06.2023 - 21.06.2024 tarihleri arasında sigortalı olduğunu, poliçeden dolayı Maddi Zararlara İlişkin Teminat Limiti kaza tarihi itibari ile araç başına 15.000.000,00-TL’limitli olduğunu, olay tarihi itibariyle davacıya ait dava konusu olayda hasarlanan... plaka sayılı araçta hasardan kaynaklı değer kaybı zararının 60.000,00 TL olduğunu, davacının davalı kasko sigortası imm poliçesi kapsamında talep edeceği değer kaybı tazminatı:60.000,00 TL olduğu kanaatine varıldığını, davalı kasko sigortasının imm poliçe limiti kapsamında ve limitinde olup davalı sigortanın sorumlu olduğunu, davacı 02.05.2024 tarihinde davalı Sigortaya PTT yolu ile başvuru yapılmış olduğu dava dilekcesi ekindeki belgeden anlaşılmakla- Sigorta şirketine belgelerle başvurulma tarihinden itibaren 8 iş günü içinde sigortacı tazminat ödeme yükümlülüğünü yerine getirmemişse, temerrüt gerçekleşmiş olur ve ıslah ile artırılan miktara da temerrüt tarihinden faiz işletilmesi gerektiğinden (müracaat evrakı 03.05.2024 tarihinde davalı sigortaya ulaştığı tarih üzerine 8 iş günü ilave edildiğinde) 15.05.2024 tarihi davalı sigortanın temerrüt tarihi olduğu kanaatine varıldığı bildirilmiştir. Bilirkişiden alınan 16.04.2025 tarihli 2.ek raporda:Dosya kapsamında yapılan incelemede: Dava konusu olayda tam kusurlu olan 34 RA 9738 plakalı aracın dava dışı Ethica Sigorta A.Ş. tarafından ZMMS (trafik sigortası) ile sigortalı olduğu poliçe bakiye limiti: =133.909,80TL olduğu poliçe limitinin tükenmediği kanaatine varıldığını, dava konusu olayda kusurlu olan ...plakalı aracın trafik sigortası limitinin bitmediğinden: davacının kasko sigortası imm poliçesi kapsamında alacağının olmadığını, ancak ZMMS(trafik) sigortası limiti bittiği takdirde, değer kaybı tazminatını kasko imm sigortasından talep edeceği bildirilmiştir. Toplanan delillere göre davalının sigortalısı araç ile davacıya ait aracın karıştığı trafik kazasında davacıya ait aracın hasar gördüğü belirtilerek davacı tarafından eldeki dava açılmıştır. İhtiyari Mali Mesuliyet Sigortası, motorlu araç işleteninin, bu aracın işletilmesinden dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu ve genel hükümlere göre oluşan ve ZMSS limiti üzerinde kalan hukuki sorumluluğunu sigorta poliçesinde yazılı azami hadlere kadar sigorta güvencesi altına alan bir sigorta sözleşmesidir. İhtiyari Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları'nın 1. maddesine göre sigortacı, Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası poliçe limitinin dışında (üstünde) kalan miktardan başlayıp, İhtiyari Mali Sorumluluk Sigortası teminat limitine kadar sorumludur. Somut olayda hükme esas alınan 16/04/2025 tarihli bilirkişi raporunda ZMMS teminat limitinin tükenmediği anlaşılmakla bilirkişi tarafından belirlenen değer kaybının miktar itibariyle ZMMS poliçesinden karşılanması gerektiği için ZMMS poliçesi tükenmeden kasko sigortasına gidilemeyeceğinden davanın reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere, Davanın REDDİNE, Alınması gereken 615,40TL harçtan peşin alınan 1.447,60TL (427,60TL + 1.020,00TL) harcın mahsubu ile fazla alınan 832,20 TL harcın talep halinde ve karar kesinleştiğinde davacı tarafa iadesine, 3.600,00TL arabuluculuk ücretinin davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına, Davalı kendisini vekil ile temsil edildiğinden Karar Tarihindeki Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi Uyarınca Hesaplanan ve takdir olanan 30.000,00TL nisbi vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, Davacı tarafından yapılan yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına, Kullanılmayan gider avansının karar kesinleştiğinde yatırına iadesine, Dair, Davacı vekilinin yüzüne karşı davalı tarafın yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık sürede verilecek dilekçe ile ... Bölge Adliye Mahkemesinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.11/06/2025