İlk Derece Mahkemesi 2024/121 E. 2024/78 K.

T.C. ADANA 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

T.C. ADANA 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TÜRK MİLLETİ ADINA GEREKÇELİ KARAR ESAS NO : 2024/121 Esas KARAR NO : 2024/78

HAKİM : ... ... KATİP : ... ...

DAVACI : ... DAVALI : ... DAVA : Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) DAVA TARİHİ : 05/01/2024 KARAR TARİHİ : ...

Mahkememizde görülmekte olan kıymetli evrak iptali (çek iptali (hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı dava dilekçesine göre özetle: Çiftçilik ile uğraştığını zaman zaman gerek zirai ilaçlar gerekse gübre alımları için Ceyhan ... Bankası Şubesinden 10 adet boş bulunan çek kartenisini aldığını bu çeklerden 3 adedini zaman zaman kullandığını, yine lazım olduğunu kullanmak üzere ...-...-...-...-...-... ve ... seri numaralı 7 adet çekleri aradığını ve bulamadığını, kayıp olan çeklerinin başkaları tarafından kullanılmaması nedeniyle seri numaraları yazılı bulunan Ceyhan ... Bankasına ait boş çeklerinin kayıp olduğuna karar verilmesini ve başkaları tarafından kullanılmaması hususunda gerekli işlemlerin yapılmasını talep etmiştir. GEREKÇE: Dava, TTK'nin 818/s atfıyla uygulanması gereken 757- 764. madde hükümlerine göre açılmış zayi nedeniyle çek iptali isteğine ilişkindir. HMK'nin 138/1.maddesi uyarınca mahkeme, öncelikle dava şartları ve ilk itirazlar hakkında dosya üzerinden karar verir. Bu itibarla dosya incelendi.

TTK'nin 757-764. maddelerinde yer alan yasal düzenlemelere göre çek keşidecisinin zayi nedeniyle iptal davası açma hakkı bulunmamaktadır. Zayi nedeniyle kıymetli evrakın iptalini isteme hakkı TTK'nin 651/2. maddesi uyarınca senet üzerinde hak sahibi bulunan hamile aittir. Kıymetli evrakta hakkın senede bağlı olması nedeniyle, senedin zayi olması halinde hak sahibi hamile iptal kararı alarak, hakkını senetsiz olarak ileri sürme, ya da yeni bir kıymetli evrak tanzimini isteme olanağı tanınmak istenmiştir(TTK m.652). Keşidecinin, muhatap bankayı ödemeden men yetkisi bulunmamaktadır. Çek ibraz edildiği takdirde, hak talep eden hamile karşı İİK'nin 72. maddesi uyarınca olumsuz tespit davası açma imkanları mevcut bulunmaktadır. Hukuki yararının bulunması HMK'nın 114/h maddesi uyarınca dava şartıdır.Yine TTK'nin 651/2. maddesi uyarınca iptal davasını açmakta hukuki menfaati olan kişi senede bağlı alacak hakkı olan hamildir. Davacı 7 adet boş çekin iptalini talep etmişse de; 1-Davacının iş bu davayı çek hamili sıfatıyla değil çekin keşidecisi sıfatı ile açtığı, zayi nedeniyle çek iptali davasını ancak çek hamilinin açabileceği, keşidecinin dava açma hakkı bulunmadığından, davanın aktif husumet yokluğu nedeniyle davanın reddine karar verilmiştir. 2-Davacı çeklerin hamili değil çeklerin bağlı olduğu hesabın sahibi olduğu gibi, çekler henüz keşide dahi edilmemiş yani kambiyo vasfını haiz olmayan boş çek yaprakları olduğu açıklanmıştır. Keşideci hesap sahibinin boş çekler için iptal talebinde hukuki yararı bulunmadığından davanın reddi gerekmiştir. HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-Davanın reddine, 2-Harç peşin alındığından yeniden harç alınmasına yer olmadığına, 3-Yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına, 4-HMK'nin 333. ve Hukuk Muhakemeleri Kanunu Gider Avansı Tarifesi'nin 5. maddesine göre, hükmün kesinleşmesinden sonra yatırılan avansın kullanılmayan kısmının elektronik ortamda hesap numarası var ise bu numara üzerinden, yok ise PTT aracılığıyla adreste ödemeli gönderilerek resen iadesine, kararın tebliğ giderinin iade edilecek avanstan karşılanmasına, Dair, kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde mahkememize veya mahkememize gönderilmek üzere başka bir yer Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek dilekçe ile Adana Bölge Adliye Mahkemesinde İSTİNAF yasa yolu açık olmak üzere dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu karar verildi 20/02/2024

Katip ...

Hakim ...