İlk Derece Mahkemesi ·

İlk Derece Mahkemesi 2023/919 E. 2025/1007 K.

Mahkeme: İlk Derece Mahkemesi
Esas No: 2023/919
Karar No: 2025/1007
Karar Tarihi: 18.11.2025

T.C. KAYSERİ 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: ... Esas - ... T.C. KAYSERİ 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TÜRK MİLLETİ ADINA GEREKÇELİKARAR ESAS NO :... KARAR NO :...

HAKİM :... KATİP : ...

DAVACI : ... VEKİLİ : Av. ... DAVALI : 1-... VEKİLİ : Av. ... DAVALI : 2- ... VEKİLİ : Av. ... Av. ... DAVALI : 3- ... VEKİLİ : Av.... DAVALI : 4- ...

DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : ... KARAR TARİHİ : ... GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : ...

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: DAVA : Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 29/07/2022 tarihinde saat 15 sularında meydana gelen kazada davalı ... sevk ve idaresindeki ...plakalı kamyon ile Sivas-Ankara D-300-17 kara yolunu takiben Sivas istikametinden Ankara istikametine doğru seyir halinde iken Kayseri Elagöz mahallesi, kuzey çevre yolunun 43 .Kilometresine geldiğinde kendi sağ şeridinden sağ emniyet şeridine geçerek önünden bir süre öncesinde aynı istikamete doğru seyir halinde olan sürücülüğünü maktul ...’un ... plakalı aracın emniyet şeridinde duraklama yaptığı esnada maktule ait araca çarpması sonucu otomobilin kamyonun altında kalarak 107 metre ileriye kadar sürüklenerek durduğu, meydana gelen çarpışma ve sürükleme neticesinde araç içerisinde bulunan maktuller ... ve ...’un yanarak ölmesine sebebiyet verdiğini, Kayseri 1.Ağır Ceza Mahkemesi’nin ...Esas sayılı dosyası ile sanık hakkında birden fazla kişinin ölümüne sebebiyet verme nedeniyle dava açıldığını, olay nedeniyle Kayseri Cumhuriyet Başsavcılığının... Soruşturma sayılı dosyasından alınan 15/08/2022 tarihli bilirkişi raporunda, kazanın oluşumunda davalı ...'nun asli kusurlu olduğu, sürücü maktul ...'un ise kusur ve ihlalinin bulunmadığının tespit edildiğini beyanla belirsiz alacak niteliğindeki maddi tazminat alacağı yönünden fazlaya ilişkin talep ve hakları saklı tutularak, şimdilik 1.000,00 TL müvekkilinin aracının pert olmasından dolayı aracın rayiç değeri üzerinden uğranılan zarar; 1.000,00 TL araç mahrumiyeti nedeniyle uğranılan zarar olmak üzere şimdilik toplam 2.000,00 TL maddi tazminatın davalı sigorta şirketi yönünden temerrüt tarihinden , diğer davalılar için kaza tarihi olan 29.07.2022 tarihinden itibaren işletilecek ticari avans faizi ile birlikte, davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, sigorta şirketinin poliçe kapsamı ile sınırlı olarak sorumlu tutulmasına, vekalet ücreti ile yargılama masraflarının davalı taraflara yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. CEVAP : Davalı Kayseri ... Fabrikası A.Ş vekili cevap dilekçesinde özetle; söz konusu kazada müvekkili şirketin herhangi bir sorumluluğunun bulunmadığını, iş bu davanın tüm mirasçılar tarafından ikame edilmesi gerektiğini, müvekkili şirket ile diğer davalı ...Karayolu Yük Taşıma Kooperatifi arasında şeker nakliye sözleşmesi imzalandığını, söz konusu kazada taşıma işini müvekkili şirketin yapmadığını, bu taşıma işinin S.S Develi Şeker Karayolu Yük Taşıma Kooperatif (taşıyıcı) tarafından yapıldığını, bu nedenle müvekkili şirkete bir kusur atfedilemeyeceğini, müvekkili yönünden davanın öncelikle husumetten reddine karar verilmesini, söz konusu kazada müvekkili şirketin araç işleteni, araç sahibi ya da aracın bağlı olduğu teşebbüsün sahibi olmadığını, kazaya karışan aracın sürücüsünün de müvekkili şirket çalışanı olmadığını, müvekkili şirkete ait olan tek şeyin dava konusu olaya karışan ...plakalı aracın içerisinde bulunan şeker olduğunu, söz konusu şekerlerden dolayı müvekkili şirkete kusur atfedilmesi kabul edilemeyeceğini beyanla öncelikle kazanın gerçekleştiği tarih itibariyle söz konusu araca müteveffanın mirasçılarının elbirliği mülkiyeti ile malik olduğu hususu gözetilerek HMK madde 60 uyarınca davanın sıfat yokluğundan reddine, mahkeme aksi kanaatte ise davanın müvekkili şirket açısından husumet yokluğu nedeniyle reddine, mahkeme aksi kanaatte olunması durumunda davanın ... Sigorta A.Ş.'ye ihbarı ile esastan reddine, yargılama gideri ve avukatlık ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir. Davalı Sınırlı Sorumlu ... Karayolu Yük ... Kooperatifi vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili kooperatif ile diğer davalı ... arasında sorumluluk doğuracak herhangi bir ilişki bulunmadığını, müvekkili kooperatifin mezkur davaya konu olay ile ilgi ve alakası Sınırlı Sorumlu Kooperatif olması neticesinde diğer davalı Kayseri ... Fabrikası A.Ş. ile diğer davalı ... arasında bir aracı olarak bulunması ve Kayseri ... A.Ş.'ye ait olan şekerin taraflar arasında imzalanan sözleşmede belirtildiği gibi ilgili adreslere, belirtilen zamanlarda, mala herhangi bir zarar ve zeval gelmeyecek şekilde nakliyesini sağlayacak olan nakliyeciye teslim edilmesi misyonundan ibaret olduğunu, öncelikle müvekkili kooperatifin davalı ...'nun aracının işleteni olduğu iddiasının gerçeği yansıtmadığını, ...'nun dava konusu kazaya, kendisine ait olan ve kendi sevk ve idaresindeki araç ile karışmış olup herhangi bir tacir sıfatına da haiz olmadığını, dolayısıyla davacı tarafından müvekkili kooperatifin işleten olduğu ve bu nedenle iddia edilen alacağa ticari faiz uygulanması gerektiği iddialarının usul ve yasaya aykırı beyan ve talep oluşturduğunu, kabul anlamına gelmemekle birlikte dava konusu olaydan meydana gelen bir zarar var ise uygulanması gereken faizin yasal faiz olması gerektiğini beyanla öncelikle kanun metninde özel şart olarak belirtilmiş bulunan hukuki yarar bulunmamasına karşın belirsiz alacak davası olarak ikame edilmiş olması nedeniyle haksız ve mesnetsiz davanın usulden reddine, mahkeme aksi kanaatte bulunması durumunda müvekkili kooperatif açısından husumet yokluğu nedeniyle reddine, mahkeme yine aksi kanaatte bulunması durumunda haksız ve mesnetsiz davanın esastan reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı tarafın üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir. Davalı ... Sigorta A.Ş vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili şirket tarafından başvuruya konu kaza sonucunda yürürlükte bulunan yasa ve mevzuatlara ve objektif kriterlere uygun olarak 85.000,00 TL araç rayiç bedeli belirlendiğini, mutabakatname doğrultusunda sigortalı ile araç rayiç bedeli üzerinde mutabık kalınarak ödeme yapıldığını, işbu nedenle bakiye herhangi bir zararının kabulü mümkün olmamakla birlikte mahkeme aksi kanaate ise de müvekkili şirketin başvuru öncesi ödemiş olduğu tazminatın bilirkişice takdir edilen miktardan karar tarihine dek işlemiş olan faizi ile tenzili gerektiğini beyanla öncelikle, belirsiz alacak davası açılmasında hukuki menfaat bulunmaması sebebiyle davanın usulden reddini, esasa girilmesi durumunda davanın esastan reddini, nihai olarak, tüm haksız istemler ile, haksız ve yasal dayanağı bulunmayan davanın reddine ve yargılama giderleri ile vekalet ücretinin de davacı yana yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir. DELİLLER:Mahkememizce taraf teşkili sağlanmış davanın taraflarına delillerini ibraz etme olanağı tanınmış uyuşmazlığın çözümü için gereken bütün deliller toplanmıştır. Türkiye Noterler Birliği'ne müzekkere yazılarak, ...plakalı kamyon ve ... plakalı aracın 29/07/2022 tarihi itibariyle ve halen kayıt maliklerinin kim olduğununa dair ilgili kayıt ve belgeler celp edilmiştir. Kayseri Emniyet Müdürlüğü Bilgi Teknolojileri ve Haberleşme Şube Müdürlüğü'ne müzekkere yazılarak 29/07/2022 günü, saat 15:00 sıralarında Sivas-Ankara D-300-17 kara yolunu takiben Sivas istikametinden Ankara istikametine doğru seyir halinde iken Kayseri Elagöz mahallesi, kuzey çevre yolunun 43. kilometresinde ...plakalı kamyon ve ... plakalı araç arasında yaşanan kazaya ilişkin; görüntü, fotoğraf, mobese kamerası kaydı, trafik kaza tespit tutanağı vs. belge olup olmadığı konusunda araştırma yapılmıştır. ... Sigorta A.Ş.'ye müzekkere yazılarak, olay tarihi itibariyle 29/07/2022 tarihinde meydana gelen trafik kazası nedeniyle davadan önce davacı tarafından başvuruda bulunup bulunmadığına, başvuruda bulunmuş ise hangi tarihte bulunduğu sorulmuş, ilgili kayıt ve belgeler ile açılan hasar dosyası ve poliçe örneği celp edilmiş, incelenmesinde, ...plakalı aracın 04/10/2021 başlangıç ve 04/10/2022 bitiş tarihli ZMMS ile sigortalandığı görülmüştür. Kayseri Cumhuriyet Başsavcılığı'nın ...soruşturma sayılı dosyanın Uyap kayıtları celp edilmiştir. Kayseri 1. Ağır Ceza Mahkemesi'nin... esas sayılı dosyanın Uyap kayıtları celp edilmiştir. Davacı vekili 17/10/2023 tarihli dilekçe ile dava dilekçesinde bahsedilen ... Nakliye Sözleşmesi'ni sunmuştur. Develi ... esas sayılı dosyasına müzekkere yazılarak dosyada verilen vesayet kararının bir örneği celp edilmiştir. Kayseri 4. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ... esas sayılı dosyasının bir örneği ve dosyada verilen gerekçeli karar örneği uyap üzerinden celp edilmiştir. Kayseri 13. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin...esas sayılı dosyasının uyap kayıtları celp edilmiştir. Mahkememizin 16/04/2024 tarihli ön inceleme duruşmasında ... plakalı aracın kaza tarihi itibariyle maliki olan ...'un mirasçılık belgesini sunmak üzere davacıya 2 haftalık süre verilmiş, davacı dışında mirasçıların davaya muvaffakatlerinin bulunup bulunmadığı konusunda beyanda bulunmaları için mirasçılarına tebligat çıkarılmasına, muvaffakat etmedikleri taktirde terekeye temsilci atanması için dava açmak üzere davacıya yetki ve süre verilmiştir. Davacı vekili 16/04/2024 tarihli dilekçe ile müteveffa ...'un mirasçılarını gösterir veraset ilamını dosyaya sunmuştur. Müteveffa ... mirasçıları ...t'un 16/04/2025 tarihli dilekçe ile mahkememizin 2023/919 esasıyla görülen davaya muvafakat ettiklerini, açıkça muvafakatlarının bulunduğunu beyan ettikleri görülmüştür. Tüm deliller toplandıktan sonra bilirkişi incelemesi yaptırılmış, makine mühendisi bilirkişi 03/01/2025 tarihli raporda özetle; Kaza olayının maddi hasarlı, ölümlü ve iki taraflı bir Trafik Kazası olduğu, Raporun 2. Maddesinde belirtildiği üzere kazadaki KÖK NEDEN; sürücü ... sevk ve idaresindeki ...plakalı aracını sürerken Karayolları Trafik Kanunu ve Karayolları Trafik Yönetmeliğinde ASLİ KUSURLU SAYILAN TRAFİK KURALLARINDAN ve aşağıda detaylıca bahsetmiş olduğum ilgili maddelerindeki hallerini ihlal etmiş, aracını kullanırken çevre, yol, hava ve trafik durumunu kontrol etmemiş, sürüş güzergahındaki trafik seyrini ve emniyet şeridinde duraklama halinde olan aracın konumunu dikkate almamış, önündeki araçlar ile takip mesafesini koruyamamış ve araçları güvenli mesafeden takip etmemiş, sürüş esnasında araç hızını ayarlayamayarak emniyet şeridi içinde bekleyen ... plakalı araca arkadan çarparak kazaya neden olmuş, trafikte başkalarının mal ve can güvenliğini tehlikeye atacak hatalı bir sürüş şekli izlemiş, yaşı itibari ile öngörme, yetenek, tecrübe ve kabiliyetini sürüşüne yansıtamamıştır. Bu nedenle ...plakalı araç sürücüsü ...' nun meydana gelen trafik kazasında TAMAMEN SORUMLU OLDUĞU,

Kusur ön sorununun değerlendirmesinde; Tüm deliller toplandıktan sonra bilirkişi incelemesi yaptırılmış, makine mühendisi bilirkişi 03/01/2025 tarihli raporda özetle; Kaza olayının maddi hasarlı, ölümlü ve iki taraflı bir Trafik Kazası olduğu, Raporun 2. Maddesinde belirtildiği üzere kazadaki KÖK NEDEN; sürücü ... sevk ve idaresindeki ...plakalı aracını sürerken Karayolları Trafik Kanunu ve Karayolları Trafik Yönetmeliğinde ASLİ KUSURLU SAYILAN TRAFİK KURALLARINDAN ve aşağıda detaylıca bahsetmiş olduğum ilgili maddelerindeki hallerini ihlal etmiş, aracını kullanırken çevre, yol, hava ve trafik durumunu kontrol etmemiş, sürüş güzergahındaki trafik seyrini ve emniyet şeridinde duraklama halinde olan aracın konumunu dikkate almamış, önündeki araçlar ile takip mesafesini koruyamamış ve araçları güvenli mesafeden takip etmemiş, sürüş esnasında araç hızını ayarlayamayarak emniyet şeridi içinde bekleyen ... plakalı araca arkadan çarparak kazaya neden olmuş, trafikte başkalarının mal ve can güvenliğini tehlikeye atacak hatalı bir sürüş şekli izlemiş, yaşı itibari ile öngörme, yetenek, tecrübe ve kabiliyetini sürüşüne yansıtamamıştır. Bu nedenle ...plakalı araç sürücüsü ...' nun meydana gelen trafik kazasında TAMAMEN SORUMLU OLDUĞU,

Raporun 3. Maddesinde detaylıca belirtildiği üzere; ... plakalı araç sürücüsü ... ve araç içerisinde yolcu olarak bulunan ...' nın kaza olayında bir ihmallerinin bulunmadığı ve herhangi bir trafik kuralını ihlal etmedikleri, Raporun 4. Maddesinde belirtildiği üzere; söz konusu kazada araçların teknik donanımlarından kaynaklanan bir problemin tespit edilemediği, kazanın ...plakalı araç sürücüsünün şahsi dikkatsizlikleri ve trafik kural ihlalleri sonucunda ortaya çıktığı, Kazanın meydana geldiği yolda trafik işaretlemesi ve yola bağlı bir problemin tespit edilmediği anlaşılmıştır. Bu nedenle Karayolundan sorumlu kurum veya kuruluşun hizmet eksikliği ve sorumluluğunun bulunmadığı, Kaza olayının yaşanmasında başkaca kişi ya da kişilerin etkilerinin olmadığı, bildirilmiştir. Bu rapor, dosya kapsamındaki trafik kaza tespit tutanağı, hasar dosyası ile diğer deliller ve olayla uyumlu, hüküm vermeye ve denetime elverişli olduğundan mahkememizce benimsenerek hükme esas alınmıştır. Araç değer kaybına ve araç mahrumiyet zararına dair değerlendirmede; Araç hasarında değer kaybı; aracın hasarsız haldeki 2. el piyasa değeri ile hasarın onarımından sonraki 2. el piyasa değeri arasındaki fark olup, Yargıtay 17. Hukuk Dairesi'nin yerleşik içtihatlarında, değer kaybının, araçların modeli, markası, özellikleri, hasarı, yapılan onarım işlemleri, kilometresi, olay tarihindeki yaşı, davacı tarafın iddiaları, davalının savunmaları ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirilerek araçların kaza öncesi hasarsız ikinci el piyasa rayiç değeri ile kaza meydana geldikten ve tamir edildikten sonraki ikinci el piyasa rayiç değerleri arasındaki farka göre belirlenmesi gerektiği kabul edilmiştir. (Yargıtay 17. Hukuk Dairesi'nin 2019/6070 Esas, 2020/3614 Karar sayılı ilamı) Yapılan açıklamalar doğrultusunda değer kaybı hesabının Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları EK-1de bulunan "Değer Kaybı Hesaplanması" yöntemine göre değil, kazalı aracın modeli, markası, özellikleri, hasarı, yapılan onarım işlemleri, kilometresi, olay tarihindeki yaşı, aracın markası, özellikleri ve model yılı, kullanım amacı, kullanım süresi, yıpranma payı (aracın kilometresi ve önceye ait hasarlar nedeni ile orjinalliğin yitirilip yitirilmediği), aracın gördüğü hasarın ağırlığı ve hasara uğrayan bölgeleri, hasarın giderilmesinde kullanılan parçaların niteliği (orijinal olup olmadığı), tramer kayıtlarına göre araçta meydana gelen hasarlar irdelenerek, emsal satışlar da araştırılmak suretiyle, aracın olay tarihindeki 2. el rayiç değeri ile kazadan sonra onarılmış haldeki 2. el rayiç değeri arasındaki farka göre değer kaybının bilirkişi tarafından hesaplanması gerekir. Onarım süresince kullanılamayan araçlardan dolayı kazada kusuru bulunan araç sahibi ve sürücüsü müteselsil olarak sorumludur. Trafik kazası sebebiyle hasar gören aracın onarım süresince çalıştırılamaması sebebiyle oluşan "kazanç kaybı", "araç mahrumiyet zararı" başka bir anlatımla "ikame araç zararı" trafik sigortası kuvertürü dışında kalmaktadır. Borçlar Hukukuna göre, bir şeyin kısmen hasar görmesinden veya kullanılamamasından dolayı oluşacak olan zarar, buna neden olan kişilerden talep edilebilmektedir. Araç, trafik kazası sonucunda zarar görmüş ise, onarım süresince kullanılamayacağından, aracın kullanış amacına göre, mahrumiyet zararı belirlenmelidir. Eğer, uğranılan zarara ilişkin yeterince delil sunulamıyorsa, Türk Borçlar Kanunu'nun 50/2. maddesi gereği, hakkaniyete uygun bir bedel tayin ve takdir edilmeli, sonucuna göre karar verilmelidir. Yargıtay kararlarında da açıkça belirtildiği üzere, ticari araç kazanç kaybı için sigortanın sorumluluğuna gidilememektedir. Ticari kazanç kaybı karşı tarafın trafik sigortalarından talep edilemez. Ticari kazanç kaybı kazada kusuru bulunan diğer aracın ruhsat sahibinden veya sürücüsünden talep edilebilir. Kazada kusursuz olmak şart değildir. Kusurun tamamı ticari araç sahibinde olmadığı sürece talepte bulunulabilir. Somut uyuşmazlığa yönelik olarak mahkememizce görevlendirilen makine mühendisi bilirkişi ... 03/01/2025 tarihli raporunda özetle; Dava konusu aracın 29.07.2022 kaza tarihi itibari ile İkame Araç Bedelinin 3.750TL olduğu, Dava konusu araç üzerindeki hasarlı parçaların durumları dikkate alındığında 29.07.2022 olay tarihi itibariyle hasarlı aracın yedek parça ve işçilik onarım maliyetinin araç değerinin 4 katı seviyelerinde olduğu, aracın onarımının mümkün olduğu ancak ekonomik olmayacağı, onarım esnasında motorda, elektronik aksamlarda, alt düzende, kaporta ve şase aksamında ve şanzımanda ilave masraflar çıkabileceği ihtimali düşünülmesi ile araca Pert Total işlemi yapılmasının uygun olacağı ve Araç Zarar Tutarının 67.150TL olduğu, yönünde görüş ve kanaat bildirmiştir. Bu tespit, dosya kapsamındaki trafik kaza tespit tutanağı, dava konusu kaza ile ilgili açılan hasar dosyası, davacıya ait aracın trafik kaydı, servis kayıtları, davaya konu hasar öncesindeki hasarlarına ilişkin SBGM'nden celp olunan tramer kayıtları ve hasar dosyaları ile diğer deliller ve olayla uyumlu olduğundan, dava konusu kazalı aracın modeli, markası, özellikleri, hasarı, yapılan onarım işlemleri, kilometresi, olay tarihindeki yaşı, aracın markası, özellikleri ve model yılı, kullanım amacı, kullanım süresi, yıpranma payı, aracın kilometresi ve önceye ait hasarları, aracın gördüğü hasarın ağırlığı ve hasara uğrayan bölgeleri, hasarın giderilmesinde kullanılan parçaların niteliği, raporun denetime ve hüküm vermeye elverişli olması dikkate alındığında mahkememizce benimsenerek hükme esas alınmıştır.Davalıların Davalıların ve davalı sigorta şirketinin sorumluluğuna dair değerlendirmede; Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumlluluk Sigortası Genel Şartları'nın, "Sigortanın Kapsamı" başlıklı A.1 maddesinde "sigortacının poliçede tamınlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermiş olmasından dolayı 2918 sayılı KTK ya göre işletene düşen hukuki sorumluluğu zorunlu sigorta limitlerine kadar temin edeceği... " öngörülmüştür. Zorunlu Mali Sorumluluk sigortacısı, karşı araçta meydana gelen gerçek zararı limit dahilinde teminat altına almıştır. Dava konusu trafik kazası sonrasında davacıya ait araçta meydana gelen hasar zararı ile araç değer kaybı da gerçek zarar kalemleri arasında bulunmaktadır. (Yargıtay 17. Hukuk Dairesi'nin 28/10/2013 tarih ve 2013/9624 Esas, 2013/14505 Karar). Kaldı ki 01/06/2015 tarihinde yürürlüğe giren yeni Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları'nın A.5/a maddesine göre araç değer kaybı, maddi zararlar teminatı içerisinde yer almaktadır. Türk Borçlar Kanunu'nun 49. maddesi gereğince haksız bir eylem sonucunda zarara uğrayan kimse, uğradığı zararın ödetilmesini isteyebilir. Haksız fiil, kişinin diğer kişilerin hukuken korunan haklarına zarar verici nitelikteki hukuka aykırı eylemleridir. Haksız fiil kavramındaki "haksız" ifadesi hukuka aykırılık anlamını taşımaktadır. Burada esasen haksız denilmesiyle kastedilen, hukuk düzeni tarafından korunan davranışların ihlalidir. Fiilin haksızlığı, hukuka aykırılık durumudur. Bir kişi, hukuk düzeni tarafından zarar meydana gelmesini önlemek amacıyla konulan kuralları, emirleri ihlal ettiği takdirde hukuka aykırılık durumu oluşmaktadır. Haksız fiilden söz edebilmek için öncelikle fiil unsurunun varlığı gerekmektedir. Haksızlığı doğuran fiil, icrai bir harekette bulunmak şeklinde olabileceği gibi, ihmali bir davranış göstermekle de işlenebilir. Haksız fiilin oluşması için işlenen fiilin hukuk düzenince konulan emredici hükümlerin ihlali sonucunu doğurması gerekir. Bu durumda işlenen fiil, hukuka aykırı bir fiil olmalıdır. Somut uyuşmazlıkta Kayseri BAM 3. HD 2024/1047 E., 2025/745 K. Sayılı tarafları aynı olan ilamı"... kazaya neden olan ...plaka sayılı aracın dosya da mevcut trafik kayıt bilgilerinden 29/07/2022 tarihinde her ne kadar davalı ... adına kayıtlı ise de; dosya içerisinde bulunan ve davalı Kayseri ... Fabrikası Aş. İle davalı SS....Karayolu Yük Taşıma Kooperatifi arasında yapılmış olan 20/06/2022 tarihli "Şeker Nakliye Sözleşmesi" gereğince 15/09/2022 tarihine kadar, taşıma işinin davalı SS.Develi Şeker Karayolu Yük Taşıma Kooperatifi tarafından davalı Kayseri ... Fabrikası Aş. adına gerçekleştirildiği, taşıma sözleşmeye göre taşıma yapan aracın, şirketin belirleyeceği gün ve saatler içerisinde boş ve dolu tartıları yapılmak suretiyle kampanya dahilinde her gün, günün her saatinde, kampanya haricinde mesai saatleri içinde(08:30-17.30) her gün yükleme yerinde hazır bulunacağı dikkate alındığında; davalı SS... Karayolu Yük Taşıma Kooperatifi nam ve hesabına çalışılmış olması, taraflar arasında yapılan taşıma sözleşmesinin de uzun süreli olması hususu değerlendirildiğinde; her iki davalının da işleten sıfatını taşıdığı kanaatine varılmakla, mahkemece her ikili davalının da destekten yoksun kalma tazminatından sorumlu tutulmuş olması isabetli olup, davalılar vekillerinin aksi yöndeki istinaflarının yerinde olmadığı görülmüştür. " dikkate alınarak davacının araç değer kaybı zararından tüm davalılar sorumludur. Yine az yukarıda değinildiği üzere ikame araç zararı, dolaylı bir zarar olup, yerleşik Yargıtay uygulamalarına göre araç mahrumiyet (ikame araç) zararı için sigorta şirketinin sorumluluğuna gidilemez ve karşı tarafın trafik sigortacısı olan sigorta şirketinden talep edilemez. Eldeki davada ikame araç zararından haksız fiil hükümlerine göre sadece araç işleteni ve sürücüsü olan davalının sorumlu olduğu değerlendirilmiştir ancak ıslah dilekçesinde gerçek şahsın dışındaki diğer davalılar Kayseri ... Fabrikası Aş. İle davalı SS.... Karayolu Yük Taşıma Kooperatifinden talep edildiği için bu taleple bağlı kalınmıştır. Dava dilekçesindeki araç mahrumiyet zararının tazminin sadece araç işleteni ve sürücüsü olan davalılardan talep edildiği, sigorta şirketinden ise talep edilmediği görülmüştür. Bedel arttırım (ıslah) talebi, Temerrüt tarihine ve faize ilişkin değerlendirmede; Davacı vekilinin 23/09/2025 tarihli ıslah dilekçesi sunduğu, harcını tamamladığı, ıslah dilekçesinin davalıların vekillerine tebliğ edildiği görülmüştür. Davacı vekili ıslah dilekçesinde " bu ıslah dilekçemizin kabulü ile A ) 1.000 TL ikame araç bedeli yönünden alacağımızı 2.000 TL daha arttırarak ıslah istemimizin kabulü ile , 1.000 TL yönünden kaza tarihinden 2.000 TL yönünden ıslah tarihinden itibaren yekünde 3.000 tl alacağımızın ; temerrüt faiziyle birlikte davalılar Kayseri ... A.Ş ve SS ... ... Kooperatifinden alınarak tarafımıza verilmesini

B) 1.000 TL değer kaybı yönünden alacağımızı 16.150,00 TL daha arttırarak ıslah istemimizin kabulü ile , 1.000 TL yönünden kaza tarihinden 16.150,00 TL yönünden ıslah tarihinden itibaren temerrüt faiziyle birlikte olmak üzere yekünde 17.150 TL alacağımızın davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak tarafımıza verilmesini

Yargılama giderleriyle ücreti vekaletin davalılardan alınarak tarafımıza verilmesine hükmedilmesini saygıyla vekaleten arz ve talep ederiz." şeklinde talepte bulunduğu anlaşılmıştır. 2918 Sayılı Kanun'un 99. maddesinde, sigortacılar, hak sahibinin zorunlu mali sorumluluk sigortası genel sartlarıyla belirlenen belgeleri, sigortacının merkez veya kuruluslarından birine ilettiği tarihten itibaren sekiz iş günü içinde zorunlu mali sorumluluk sigortası sınırları içinde kalan miktarları hak sahibine ödemek zorundadırlar. Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortacısı 2918 Sayılı KTK'nun 98/1, 99/1, ZMMS Genel Şartları'nın B.2-c maddesi uyarınca hak sahibine kaza ve zarara ilişkin tespit tutanağının ve bilgi ve belgeleri ile birlikte sigortacıya başvurmasından itibaren 8 iş günü sonunda tazminat miktarını ödememesi halinde, bu tarihte, kısmi ödeme yapılması halinde ödeme tarihinde temerrüde düşeceğinden, temerrüt faizine bu tarihten itibaren hükmedilmesi gerekir. Davalı gerçek kişiler yönünden ise 6098 sayılı TBK'nun 117/2. maddesinde göre haksız fiilin işlendiği tarihte temerrüde düşeceğinden olay tarihi itibariyle faize hükmedilmesi gerekir. Yargılama sonunda tüm dosya kapsamına göre; Davacının değer kaybına ilişkin davasının KABULÜ ile, 17.150,00-TL'nin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, sigorta şirketinin poliçe limiti ile sınırlı tutulmasına, davalı ... Sigorta yönünden alacağın 1.000,00-lik kısmı yönünden 10/05/2023 tarihinden, 16.150,00-TL'lik kısmı yönünden 23/09/2025 tarihinden, diğer davalılar yönünden alacağın 1.000,00-TL'LİK kısmı yönünden 29/07/2022 tarihinden, 16.150,00-TL'lik kısmı yönünden 23/09/2025 tarihinden ise tarihinden itibaren avans faiz uygulanmasına, davacının davalı Kayseri ... A.Ş ve S.S ... T.A.Ş'a karşı ikame araç bedeline ilişkin davasının KABULÜ ile, 3.000,00-TL'nin 1.000,00-TL'lik kısmı yönünden 29/07/2022 tarihinden, 2.000,00-TL'lik kısmı yönünden 23/09/2025 tarihinden ise tarihinden itibaren avans faiz uygulanmasına, bu davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, karar verilmesi görüş ve kanaatine varılmış ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.

HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenler ile; 1-Davacının değer kaybına ilişkin davasının KABULÜ ile, 17.150,00-TL'nin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, sigorta şirketinin poliçe limiti ile sınırlı tutulmasına, davalı ... Sigorta yönünden alacağın 1.000,00-lik kısmı yönünden 10/05/2023 tarihinden, 16.150,00-TL'lik kısmı yönünden 23/09/2025 tarihinden, diğer davalılar yönünden alacağın 1.000,00-TL'LİK kısmı yönünden 29/07/2022 tarihinden, 16.150,00-TL'lik kısmı yönünden 23/09/2025 tarihinden ise tarihinden itibaren avans faiz uygulanmasına, 2-Davacının davalı Kayseri ... A.Ş ve S.S ... T.A.Ş'a karşı ikame araç bedeline ilişkin davasının KABULÜ ile, 3.000,00-TL'nin 1.000,00-TL'lik kısmı yönünden 29/07/2022 tarihinden, 2.000,00-TL'lik kısmı yönünden 23/09/2025 tarihinden ise tarihinden itibaren avans faiz uygulanmasına, bu davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, 3-492 sayılı Harçlar Kanunu'na ekli (1) sayılı tarife gereğince; alınması gereken 1.376,45-TL harcın davacı tarafından peşin yatırılan 269,85-TL harçtan ve ıslah harcı olan 309,96-TL olmak üzere toplam 579,81-TL'den mahsubu ile eksik 796,64-TL harcın (davalı Allianz Sigorta Anonim Şirketi'nin 615,40-TL'lik kısmı ile sınırlı sorumlu olması kaydı ile) davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak Hazine'ye gelir kaydına, 4-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-13. maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen (3.200,00-TL + 3.200,00-TL)=6.400,00-TL arabuluculuk ücretinin (yargılama giderinin) davalılardan (davalı ... Sigorta A.Ş.'nin 3.200,00-TL'lik kısmından sorumlu, davalılar Kayseri ... A.Ş ve S.S ...T.A.Ş'nin 3.200,00-TL'den olması koşulu ile) müştereken ve müteselsilen tahsili ile Hazineye gelir kaydına, 5-Davacı tarafından yatırılan 269,85-TL başvurma harcı, 269,85-TL peşin dava harcı, 309,96-TL ıslah harcı olmak üzere toplam 849,66-TL harcın, kabul oranlarına göre davalılardan (davalı ... Sigorta Anonim Şirketi'nin 49,54-TL'lik kısmı ile sınırlı sorumlu olması kaydı ile) müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, 6-Davacı tarafından yapılan tebligat, e-tebligat, posta, KEP ve müzekkere gideri 1.294,50-TL ve bilirkişi ücreti 3.000,00-TL olmak üzere toplam 4.294,50-TL yargılama giderinin (davalı ... Sigorta Anonim Şirketi'nin 250,41-TL'lik kısmı ile sınırlı sorumlu olması kaydı ile) davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, 7-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T.'nin 13/2 maddesi uyarınca hesap ve taktir olunan 20.150,00-TL vekalet ücretinin davalılardan (davalı ... Sigorta Anonim Şirketi'nin 1.000,00-TL'lik kısmı ile sınırlı sorumlu olması kaydı ile) müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,

8-6100 sayılı HMK'nun 120 ve 333. maddeleri gereğince taraflarca yatırılan gider avansının kalan kısmının kararın kesinleşmesi halinde yatıran ilgili tarafça numarası bildirilen veya bildirilecek hesaba, hesap numarası bildirilmediği takdirde adreslerine ödemeli olarak re'sen gönderilmesine, 9-Kararın mahiyeti gereği davalılar lehine vekalet ücreti taktirine yer olmadığına, 10-Bölge Adliye ve Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Cumhuriyet Başsavcılıkları İdari ve Yazı İşlerinin Yürütülmesine Dair Yönetmeliğin 203. maddesi uyarınca dava dosyasının tarih ve işlem sırasına düzenlenip dizi listesine bağlanmasına, Yazı İşleri Müdürü tarafından kontrolü yapıldıktan sonra istinaf incelemesine gönderilmesine veya mahkememiz arşivine kaldırılmasına, Dair, davacı vekilinin, davalı Kayseri ... vekilinin ve davalı ... ... Kooperatifi vekilinin yüzüne karşı davalı tarafın yokluğunda HMK'nun 341/2. maddesi uyarınca miktar itibariyle kesin olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 18/11/2025

Katip ... e-imzalıdır

Hakim ... e-imzalıdır