İlk Derece Mahkemesi 2023/857 E. 2025/784 K.

T.C. ...12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2023/857 Esas - 2025/784 T. C. A N K A R A 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TÜRK MİLLETİ ADINA YARGILAMA YETKİSİNİ KULLANAN MAHKEMEMİZCE VERİLEN KARAR

ESAS NO : 2023/857 KARAR NO : 2025/784

DAVA : Sigorta (Trafik Sigortası Kaynaklı) DAVA TARİHİ : 12/12/2023 KARAR TARİHİ : 06/11/2025 GEREKÇELİ KARAR YAZIM TARİHİ : 24/11/2025 Mahkememizde görülmekte olan Sigorta (Trafik Sigortası Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkiline ait ... plakalı araç ile davalılardan ... .... .... plakalı aracın 17/09/2023 tarihinde maddi hasarlı trafik kazasına karıştığını, tanzim edilen kaza tespit tutanağına göre davalı sürücünün KTK'nun 56/1-a maddesini ihlal etmesi ve diğer davalı sınav komisyon görevlisi ...'ün etken kusurlu olması sebebiyle kazanın meydana geldiğini, müvekkilinin ise kusurunun bulunmadığını, kaza neticesinde müvekkilinin aracında değer kaybı oluştuğunu, davalı sürücü kursunun işleten sıfatıyla kusursuz sorumluluğunun bulunduğunu ve değer kaybının tazmini için 29/09/2023 tarihinde davalı sigorta şirketine yapılan başvuruya rağmen herhangi bir ödeme yapılmadığını, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 50.000,00 TL değer kaybı bedelinin, davalı ...Sigorta A.Ş.'den 29/09/2023 tarihinden, diğer davalılardan ise dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tüm davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı ...Sigorta Şirketi A.Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle; ... plakalı aracın müvekkili şirket nezdinde 576740475 numaralı Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi ile sigortalı olduğunu, poliçenin 120.000,00 TL'lik teminat limitinin tamamının 25/12/2023 tarihinde davacıya hasar ödemesi olarak yapıldığını ve bu nedenle müvekkilinin başkaca bir sorumluluğu kalmadığından davanın reddedilmesi gerektiğini, müvekkilinin sorumluluğunun sigortalı sürücünün kusuru ve poliçe limitiyle sınırlı olduğunu, kusur oranının tespiti için dosyanın Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesi'ne gönderilmesini, davacı aracının geçmişte aynı bölgeden hasar alması veya üçten fazla hasarının bulunması halinde değer kaybı oluşmayacağını, bu durumun HMK'nun 31. maddesi uyarınca araştırılması gerektiğini, ayrıca KTK'nun 92/1-l maddesi ve Yargıtay 17. Hukuk Dairesi'nin E. 2013/18994 sayılı ilamı gereğince aracın ağır hasar kaydı (pert) olması durumunda değer kaybı talep edilemeyeceğini, son olarak olayın haksız fiil olması ve aracın hususi niteliği nedeniyle talep edilen faizin ticari değil yasal faiz olması gerektiğini ileri sürerek, poliçe teminat limitinin tamamen ödenmiş olması sebebiyle davanın reddine, temerrüde düşülmediği ve davaya sebebiyet verilmediği için müvekkili aleyhine faiz ve yargılama giderlerine hükmedilmemesine, davanın reddi halinde ise yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir. Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; 17/09/2023 tarihinde sürücü adayı eğitim ve sınav alanında meydana gelen kazada, davacının iddialarının aksine tüm kusurun kendisine ait olduğunu, davacının sınav alanı olduğunu bilmesine rağmen en sol şeritte süratli ve dikkatsiz seyrederken aracının kontrolünü kaybederek, sinyal verip kontrollü şekilde orta şeride geçen müvekkilinin kullandığı ... plakalı araca çarptığını, bu durumun tanık beyanları ile de sabit olduğunu, davacının kaza sonrası polise yanıltıcı beyanda bulunması nedeniyle Kaza Tespit Tutanağı'nın hatalı düzenlendiğini ve tutanaktaki fren izi tespitinin aslında kazadan kaynaklı sürüklenme izi olduğunu, Yargıtay 17. Hukuk Dairesi'nin 2014/14409 E. sayılı kararına atıfla, gerçeğin tespiti için keşif ve tanık dinlenmesi gerektiğini, ayrıca sürücü adayı olan müvekkilin Sınav Komisyonu'nun talimat ve gözetimi altında olması sebebiyle kendisine kusur izafe edilemeyeceğini, kabul anlamına gelmemekle birlikte, davacıya ait ... plakalı aracın geçmişte birçok kazaya karıştığını ve bu nedenle talep edilen 50.000,00 TL değer kaybı bedelinin fahiş olduğunu, Yargıtay kararları uyarınca daha önce hasar gören aynı parçalar için yeniden değer kaybı istenemeyeceğini ileri sürerek, öncelikle davanın müvekkili yönünden husumet veya kusur yokluğu nedeniyle reddine, bu talebin kabul görmemesi halinde kaza tespit tutanağındaki kusur oranına yönelik itirazları doğrultusunda kaza mahallinde tanıklar dinlenerek keşif yapılması ve kusur tespiti için bilirkişi raporu alınmasını, kusur durumunun tespiti sonrasında ise davacı aracının geçmiş hasar kayıtları da dikkate alınarak gerçek değer kaybının tespiti için ayrıca bilirkişi raporu alınmasını talep etmiştir. Diğer davalılara usulüne uygun tebliğ yapılsa da davaya cevap vermedikleri görülmüştür. ...Sigorta Anonim Şirketi Genel Müdürlüğü, Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi Müdürlüğü, Milli Eğitim Bakanlığı ve ...Trafik Denetleme Şube Müdürlüğü'ne müzekkereler yazıldığı görülmüştür. Kazanın gerçekleştiği mahalde makine mühendisi bilirkişi refakate alınarak keşif incelemesi yapılmış, hazır edilen tanıklar Mehmet Özbahçeci ve Naki Yasan'ın huzurda beyanları alınmıştır. Mahkememizce bilirkişi İbrahim Ütebey'den 14/04/2024 tarihli ve 11/09/2024 tarihli bilirkişi raporları aldırılmıştır. İstanbul Asliye Ticaret Mahkemesine talimat yazılarak bilirkişiler ... .... .... 'dan 06/01/2025 tarihinde bilirkişi heyeti raporu aldırılmıştır. Mahkememizce ...Adli Tıp Grup Başkanlığından 29/09/2025 tarihli kusur durumu raporu aldırılmıştır. Dava; maddi hasarlı trafik kazası nedeni ile davacıya ait araçta meydana gelen değer azalması bedeli sebebiyle oluşan maddi tazminatın davalılardan tahsili istemine ilişkindir. Trafik kazası tespit tutanağı örneği, keşif incelemesi, tanık beyanları, bilirkişi raporları, araç ve sigorta bilgilerini gösterir belgeler, ZMMS sigorta poliçesi örneği, hasar dosyası, eksper dosyası, fatura/ödeme belgeleri ve diğer belgeler dosyada mevcuttur. Trafik sigortası kural olarak üçüncü kişilere verilen gerçek zararı sigorta limiti dahilinde ve sigortalının kusuru oranında teminat altına alır. Yerleşik Yargıtay uygulamasına göre, davacıya ait aracın tamir süresince çalışamaması nedeni ile oluşan kazanç kaybı, trafik sigortası teminatı dışında kalır. Ancak meydana gelen kaza nedeni ile araçta değişen parçalar veya yapılan onarım nedeni ile meydana gelen değer kaybı gerçek zarar kalemleri arasında sayılır. Yargıtay yerleşik uygulamasına göre, araçta meydana gelen değer kaybı gerçek zarar kalemleri arasında bulunmakta olup, trafik sigortacısı meydana gelen değer azalmasından sorumludur (Bkz. Yargıtay 17. HD 01/04/2010, 2009/9892 E, 2010/3124 K; 17 HD 05/04/2010, 2009/9892 E, 2010/3124 K,). Bilindiği üzere Anayasa Mahkemesinin 17.7.2020 tarihli ve 2019/40 E-2020/40 K. sayılı kararı ile Karayolları Trafik Kanunu’nun 90. maddesinin birinci cümlesinde yer alan “...ve bu Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda…” ibaresi ile ikinci cümlesindeki “…ve genel şartlarda…” ibaresinin ve 92. maddesinin (i) bendinin Anayasa’ya aykırı olduğuna ve iptaline karar vermiştir. Söz konusu karar dikkate alındığında araçta meydana gelen değer kaybının genel şartlar ekinde yer alan esaslara göre yapılması artık mümkün olmadığından, genel şartlar yürürlüğe girmeden önceki Yargıtay uygulamasına dayanılarak ve aracın piyasa rayici gözetilerek belirlenmesi yerinde olacaktır. Davalı sigorta şirketi tarafından sigortalanan ... plakalı araç için ZMMS poliçesi düzenlenmiştir. Poliçenin 27.08.2023-27.08.2024 tarihleri arasını kapsadığı, kazanın poliçe vadesi dahilinde meydana geldiği ve poliçenin kaza tarihi itibarıyla araç başına 120.000,00-TL maddi teminat sağladığı anlaşılmaktadır. Uyuşmazlığın ve oluşan zararın tespiti teknik incelemeyi gerektirdiğinden mahkememizce bilirkişi İbrahim ÜTEBEY'den 14/04/2024 tarihinde aldırılan bilirkişi raporuna göre; Sınav görevlisi Komisyon Başkanı davalı ...'ün meydana gelen kazanın oluşumunda, 2918 sayılı KTK.nun 56/a-1., 67/a. ve 84/j. maddeleri kural ihlallerinin işlenmesine neden olmakla %100 oranında etken olduğu, ... plakalı aracın sürücü koltuğunda olan davalı ... henüz sürücü belgesi almaya hak kazanmamış, sınav aşamasında ve tamamen sınav komisyonu görevlisi ...'ün komutları doğrultusunda hareket ettiği, meydana gelen kazanın oluşumunda kusursuz olduğu, ... plakalı araç sürücüsü davacı ...'in meydana gelen kazanın oluşumunda kusursuz olduğu, davacıya ait ... plakalı araçta meydana gelen değer kaybının reel piyasa koşullarına göre 50.000,00 TL olacağı, davacıya ait ... plakalı araç hasar giderimi için davalı ...Sigorta A.Ş. tarafından Vakıfbank üzerinden ...Volkswagen Otomotiv Eml. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.ne 25.12.2023 tarihinde 120.000,00 TL havalenin yapıldığı, davalı sigorta şirketi poliçe limitinin tüketmiş olunmakla, davacıya ait araç değer kaybından davalılar “Özel ...Emek Sürücü Kursu Eğitim Organizasyon Turz. Tic. Ltd. Şti.” ve davalı ...'ün sorumlu olacaklarına dair rapor edilmiştir. Taraf vekillerinin itirazlarının karşılanması amacıyla Bilirkişi ... .... .... 11/09/2024 tarihinde aldırılan bilirkişi ek raporuna göre; Sınav görevlisi Komisyon Başkanı davalı ...'ün meydana gelen kazanın oluşumunda, 2918 sayılı KTK.nun 56/a-1., 67/a. ve 84/j. maddeleri kural ihlallerinin işlenmesine neden olmakla %100 oranında etken olduğu, ... plakalı aracın sürücü koltuğunda olan davalı ... henüz sürücü belgesi almaya hak kazanmamış, sınav aşamasında ve tamamen sınav komisyonu görevlisi ... 'ün komutları doğrultusunda hareket ediyor olması nedeniyle meydana gelen kazanın oluşumunda kusursuz olduğu, ... plakalı araç sürücüsü davacı ...'in meydana gelen kazanın oluşumunda kusursuz olduğu, davacıya ait ... plakalı araçta meydana gelen değer kaybının reel piyasa koşullarına göre 50.000,00 TL olacağı, davacıya ait ... plakalı araç hasar giderimi için davalı ...Sigorta A.Ş. tarafından Vakıfbank üzerinden ...Volkswagen Otomotiv Eml. İnş. San. ve Tic. Ltd. Şti.ne 25.12.2023 tarihinde 120.000,00 TL havalenin yapıldığı görülmekle, şirketi poliçe limitinin tüketmiş olunmakla, davacıya ait araç değer kaybından davalılar Özel ...Emek Sürü, Eğitim Organizasyon Turz. Tic. Ltd. Şti. ve davalı ... 'ün sorumlu olacağı, kök rapordaki görüş ve kanaatinde değişiklik yapılması gerekmediğine dair rapor edilmiştir. Mahkememizce tekli bilirkişiden alınan rapor kusur incelemesi yönünden yeterli görülmediğinden ve taraf vekillerinin itirazlarının karşılanması amacıyla İstanbul Asliye Ticaret Mahkemesine talimat yazılarak Bilirkişiler Prof. Dr. M. Turgut Özaktaş, Prof. Dr. Ali G Göktan Dr. Y. Müh. Sezgin Saraçoğlun'dan 06/01/2025 tarihinde aldırılan bilirkişi heyet raporuna göre; Davalı sürücü ...'ın % 50 (yüzde elli) oranında kusurlu olduğu, davacı sürücü ...'in kusursuz olduğu, komisyon başkanı ...'ün % 50 (yüzde elli) oranında kusurlu olduğuna dair rapor edilmiştir. Mahkememizce kusur durumu yönünden yukarıda belirtilen bilirkişi raporları arasında çelişki oluştuğundan bu çelişkinin giderilmesi için ...Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesi Başkanlığı'ndan 29/09/2025 tarihinde kusura ilişkin rapora göre; dava konusu kazada sürücü Adayı ...’ın %80 (yüzde seksen) oranında kusurlu olduğu, Sınav Komisyon Başkanı ...’ün %20 (yüzde yirmi) oranında kusurlu olduğu, Sürücü ...’in ise kusursuz olduğu rapor edilmiştir. Deliller değerlendirilmiştir. Somut olayda, davacıya ait ... plaka sayılı araç ile davalıların sevk ve idare edeni, maliki, zorunlu trafik sigortacısı, içinde sınav görevlisi olarak bulunduğu06 AFG 438 plaka sayılı aracı karıştığı trafik kazası neticesinde davacının aracında değer kaybı oluştuğundan bahisle davalılara karşı maddi tazminat talepli davanın açıldığı, öncelikle kaza karışan ve kazadan sorumlu olan tarafların belirlenmesi gerektiği, bu suretle mahkememizce Adli Tıp Kurumunda alınan, yargısal denetime elverişli ve diğer raporlar arasındaki çelişkileri giderir kusur durumu raporuna göre dava konusu kazadaki; dikkatsizliği, tedbirsizliği ve kurallara aykırı davranışıyla asli kusurlu olduğu, ...'ün, sürücü adayı ... yönetimindeki “...” plaka sayılı otomobilin ön yolcu koltuğunda Sınav Komisyon Başkanı olarak görevli bulunduğu sırada, sürücü adayı ...’ın, bulunduğu sağ şeritten orta şeride manevra yaptığı esnada hareketlerini ve yolun trafik durumunu gözlemlerken dikkatli olması ve orta şerit üzerinde seyretmekte olan sürücü ... yönetimindeki “..." plaka sayılı otomobil ile çarpışmayı önleyebilmek adına, önünde bulunan fren mekanizmasından da yararlanacak şekilde önlem almaya çalışması gerekirken, bu hususa yeterince riayet etmemesi nedeniyle, orta şerit üzerinde seyretmekte olan sürücü ... yönetimindeki “...” plaka sayılı otomobilin, içinde bulunduğu sınav aracına sol yan kısmından çarpması sonucu “...” plaka sayılı otomobilin sola manevra yapması neticesi orta refüj bordür taşlarına çarpmasıyla sonuçlanan dava konusu kazadaki; dikkatsizliği ve tedbirsizliği ile tali kusurlu olduğu, sürücü ...’in, yönetimindeki “...” plaka sayılı otomobil ile gündüz vakti, yerleşim yeri içinde, üç şeritli bölünmüş yolda, Yavuz Sultan Selim Bulvarı üzerinde, orta şeritte seyri sırasında olay yerine geldiğinde; ön ilerisinde, sağ şeritte bulunmaktayken aniden orta şeride manevra yaparak önünü kapatan sürücü adayı ... yönetimindeki “...” plaka sayılı otomobile sol yan kısmından çarpması sonucu “...” plaka sayılı otomobilin sola manevra yapması neticesi orta refüj bordür taşlarına çarpması sonucu meydana gelen dava konusu kazada, kazanın oluşu üzerine etken hatalı herhangi tutum ve davranışı ya da kural ihlali görülmediğinden atfı kabil kusuru olmadığı, bu itibarla dava konusu kazada sürücü adayı ...’ın %80 (yüzde seksen) oranında kusurlu olduğu, sınav görevlisi/komisyon başkanı ...’ün %20 (yüzde yirmi) oranında kusurlu olduğu, sürücü ...’in ise kusursuz olduğu anlaşılmıştır. Dava konusu trafik kazası sebebiyle davalının sigorta şirketinin dava dışı hasar onarımı yapan şirkete 25/12/2023 tarihinde poliçe teminat limiti olan 120.000,00TL kadar ödemede bulunduğundan ve teminat limitini tükettiğinden bu davalı yönünden davanın reddine karar verilmesi gerekmiştir. Yukarıda belirtilen Anayasa Mahkemesi kararı sonucu oluşan mevcut durum itibarıyla davacı arasındaki değer kaybına ilişkin hesaplama ZMMS Genel Şartları ekindeki hesaplama yöntemine göre yapılamayacağından, bu nedenle öncelikle değer azalması veya değer kaybının belirlenmesinde dikkate alınması gereken ölçütler her olayın somut özelliğine göre değişebilecek ise de aracın markası, özellikleri ve model yılı, kullanım amacı, kullanım süresi, yıpranma payı, aracın gördüğü hasarın ağırlığı ve hasara uğrayan bölgeleri, hasarın giderilmesinde kullanılan parçaların niteliği (orijinal olup olmadığı) hususları değer kaybında göz önüne alınmalı, aracın hasarsız hali ile onarıldıktan sonraki değer arasındaki fark bilirkişi tarafından değerlendirilerek değer kaybı olup olmadığı belirlenmelidir. Bu hususlar nazara alınarak düzenlenen ve değer kaybı bakımından hükme esas alınan 14/04/2024 tarihli bilirkişi raporunda kaza neticesinde davacı aracında meydana gelen değer kaybının 50.000,00-TL olacağı, davalıların davacıya bu nedenle bir ödemede bulunmadığı, davalı sınav görevlisi ..., sigortalı araç sürücüsü ... ve davalı işleten Özel ...Emek Sürücü Kursu...Ltd. Şti'nin oluşan değer kaybından müştereken ve müteselsilen sorumlu olduğu, bu davalıların talep gibi dava tarihinde temerrüde düştüğü, yine talep gibi kabul edilecek tutara dava tarihinden itibaren yasal faiz işletilmesi gerektiği anlaşılmakla davanın kısmen kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulması gerekmiştir. HÜKÜM:Gerekçesi Yukarıda Açıklandığı Üzere; Açılan davanın kısmen kabulü ile; 1-Davalı ...Sigorta A.Ş. yönünden açılan davanın Reddine, 2-50.000,00-TL'nin davalılar ..., ... ve Özel ...Emek Sürücü Kursu... Ticaret LTD. ŞTİ.'den dava tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine, 3-Kabul edilen 50.000,00-TL üzerinden binde 68,31 oranında hesaplanan 3.415,50 TL karar ve ilam harcından 683,10 TL peşin harcın düşümü ile eksik kalan 2.732,40 TL harcın davalılardan (...Sigorta A.Ş. hariç) müştereken ve müteselsilen tahsili ile hazineye gelir kaydına, 4-Davacı tarafından yatırılan 269,85 TL başvuru harcı, 683,10 TL peşin harç, 38,40 TL vekalet harcı olmak üzere toplam 991,35 TL harcın davalılardan(...Sigorta A.Ş. hariç)müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, 5-Davacının karşıladığı 1.918,00-TL tebligat gideri, 9.750,00-TL bilirkişi ücreti, 3.030,30-TL keşif harcı, 6.400,00-TL adli tıp kurum rapor bedeli, 1.900,00-TL Atgv Araç ücreti olmak üzere toplam 22.998,30 TL yargılama giderinin davalılardan (...Sigorta A.Ş. hariç) müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, 6-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A maddesinin 13. fıkrası uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 3.120,00-TL arabuluculuk ücretinin davalılardan (...Sigorta A.Ş. Hariç) müştereken ve müteselsilen tahsili ile hazineye gelir kaydına, 7-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca kabul edilen 50.000,00 TL üzerinden takdir edilen 45.000,00 TL vekalet ücretinin davalılardan (...Sigorta A.Ş. hariç) müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, 8-Davalı ...Sigorta A.Ş. kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca kabul edilen 45.000,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak bu davalıya verilmesine, 9-Karar kesinleştiğinde taraflardan alınan avansın harcanmayan kısmının re'sen yatırana iadesine, Dair, davacı vekilinin, davalı ... vekilinin, davalı ...Sigorta A.Ş. vekilinin ve davalı ...'ün yüzüne karşı diğer davalının yokluğunda karşı verilen karar tebliğden itibaren iki haftalık süre içerisinde ...Bölge Adliye Mahkemesine istinaf kanun yolu açık olmak üzere karar verildi.24/11/2025