İlk Derece Mahkemesi ·
İlk Derece Mahkemesi 2022/810 E. 2025/846 K.
- Mahkeme
- İlk Derece Mahkemesi
- Esas No
- 2022/810
- Karar No
- 2025/846
- Karar Tarihi
T.C. ANKARA 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2022/810 Esas - 2025/846 TÜRK MİLLETİ ADINA YARGILAMA YAPMAYA VE HÜKÜM VERMEYE YETKİLİ T.C. ANKARA GEREKÇELİ KARAR 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2022/810 Esas KARAR NO : 2025/846
... DAVA : Tazminat (Rücuen Tazminat) DAVA TARİHİ : 15/12/2022 KARAR TARİHİ : 01/12/2025 KARAR Y.TARİHİ : 10/12/2025
Mahkememizde görülmekte olan rücuen tazminat davanın yapılan açık yargılaması sonunda aşağıdaki karar verilmiştir. I-İDDİALAR Davacı vekili dava dilekçesinde özetle;Müvekkili Şirket'in 05/07/1991 tarihinde ... Unvanı ile rekreasyon alanı olarak kurulduğunu, .... ile müvekkili Şirket arasında işletme protokolü imzalandığını, müvekkili Şirket'in halen..., ticari işletmelerin kiralanması, fuar işletmeciliği gibi faaliyet kollarında çalışmalar yapmakta olduğunu, müvekkili Şirket'in faaliyet alanı ile ilgili aldığı ihalelere konu işlerin bir kısmını taşeron şirketler aracılığı ile yaptırdığın, davalı Şirketlerin de müvekkili Şirket'in taşeronu olarak çalıştığını, davalıların taşeron olarak çalıştığı dönemlerde, davalı Şirketlerde çalışan işçilerden ....esas sayılı dosyası ile ... karşı işçilik alacaklarının ödenmesi talebi ile açmış olduğu davanın yapılan yargılaması sonucunda verilen 02/04/2021 tarih ve... sayılı kararı ile dava dışı işçinin tüm işçilik alacaklarından...sorumlu tutulduğunu,... rücu ihtarı sebebiyle müvekkili Şirket tarafından 50.131,07 TL ödeme yapıldığını, müvekkili Şirket ile yükleniciler arasında imzalanan sözleşmelerle kabul edilen düzenlemeler gereği, dava dışı işçilerin İş Kanunu ve sair yasalardan kaynaklanan her türlü hak ve alacaklarından davalı Şirketlerin sorumlu olduğunu, davalılar ile müvekkili Şirket arasında akdedilen sözleşmeler uyarınca; davalıların çalıştırdığı işçilerin... işlemleri ile ilgili her türlü bildirim ve ödemelerini müvekkilinin geçici işyeri numarasının altında işyeri numarası alıp, taşeron olarak işyeri tescil ettirmesinin mecburi olduğunu, ilgili Mahkeme dosyası içeriğinde dava dışı işçinin çalışmalarının kesintisiz sayılması ve ....ve müvekkili tarafından yapılan ödemelerin kesintisiz çalışma kapsamında yapılması karşısında davalıların .... bünyesinde taşeron tescili yükümlülüğü yerine getirmemesi ve/veya işçilerin çalışmalarını ...'ya eksik veya hiç bildirmemesi durumunda müvekkili Şirket'in herhangi bir sorumluluğunun bulunmadığını beyanla, yapılacak hesaplamada bu durumun ve taraflar arasındaki sözleşme maddelerinin dikkate alınmasını talep ettiklerini bildirerek, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile 1.000,00 TL'nin 27/06/2022 ödeme tarihinden itibaren işleyecek ticari reeskont avans faizi ile birlikte her bir davalının sorululuk payları oranında tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davacı vekili 10.10.2025 tarihli dilekçesi ile alacak taleplerini 39.829,50 TL'ye yükseltmiş noksan harcı tamamlamıştır. II-SAVUNMALAR Davalılar ..... vekili 02/02/2023 UYAP gönderi tarihli cevap dilekçesinde; Usuli itirazlar yanında esas yönünden; davanın haksız olduğunu, dava dışı işçi tarafından açılan davanın müvekkili Şirketlere ihbar edilmediğini, ödemeden eldeki dava ile haberdar olduklarını, savunma haklarının kısıtlandığını, dava dışı işçi ..." bünyesinde 05/05/2014-31/01/2017 tarihleri arsında muhtelif dönemlerde belirli süreli iş sözleşmesi ile çalıştığını, dava dışı işçinin çalışma döneminin kesintisiz olmadığını, müvekkilleri tarafından işçinin çalıştığı dönemlerin ...'ya bildiriminin zamanında ve eksiksiz olarak yapıldığını, 16/12/2016 tarihinde dava dışı işçiye yapılan fesih bildiriminde çalıştığı projenin asıl işveren (davacı .... arasında 23/02/2017 tarihinde "protokol ve ibraname" başlıklı sözleşme düzenlendiğini ve imzalandığını, imzalanan protokol ve ibraname uyarınca ...'a kıdem tazminatına karşılık olarak 3.750,00 TL ödeme yapıldığını, protokolden denetleneceği üzere ...'ın müvekkilleri bünyesinde başkaca alacak ve hakkının kalmadığını, müvekkillerinin ibra edildiğini, Mahkemenin aksi kanaatte olması ve müvekkili yönünden hesaplama yapılması halinde 10/03/2017 tarihinde yapılan 3.750,00 TL'nin ödeme tarihinden itibaren işleyecek en yüksek mevduat faiziyle birlikte mahsubunu talep ettiklerini, ... nezdindeki çalışmasının 31/07/2017 tarihinde son bulduğunu ve bu tarihten sonra müvekkili Şirketlerde herhangi bir çalışmasının olmadığını, işçi tarafından açılan davanın müvekkillerine ihbar edilmediğinden verilen kararın hatalı olduğunu, yapılan ödemelerden müvekkillerinin sorumluluğunun bulunmadığını belirterek, davanın reddine karar verilmesini istemiştir. Diğer davalı ....ne usulüne uygun şekilde meşruhatlı davetiye tebliğ edilmesine karşın, davaya cevap vermemiş, duruşmalara katılmamıştır. III-ÇEKİŞMELİ VAKILAR HAKKINDA TOPLANAN DELİLLER 1.Taraflar arasında arabuluculuğa başvurulduğu ancak anlaşamadıklarına dair arabuluculuk anlaşamama son tutunağı. 2.Taraflarca akdedilen sözleşme ve şartname örnekleri, 3. SGK kayıtları, 4. Ödeme dekontları 5....Esas sayılı kararının incelenmesinde, davacı ... tarafından, .... Başkanlığı, .... sayılı kararla; "Davanın ISLAH EDİLMİŞ HALİ İLE; KISMEN KABULÜNE; a-)Brüt 8.134,68 TL kıdem tazminatı alacağının iş akdinin feshi tarihi olan 08/05/2018 tarihinden itibaren işleyecek bankalarca mevduata uygulanan en yüksek mevduat faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, b-)Brüt 3.788,40 TL ihbar tazminatı alacağının, 10,00 TL'sinin dava tarihi olan 13/03/2020 tarihinden, bakiyesinin ise ıslah tarihi olan 09/03/2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, c-)Brüt 10.954,17 TL fazla mesai alacağının, 10,00 TL'sinin dava tarihi olan 13/03/2020 tarihinden, bakiyesinin ise ıslah tarihi olan 09/03/2021 tarihinden itibaren işleyecek bankalarca mevduata uygulanan en yüksek mevduat faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin zamanaşımı nedeni ile reddine, ç-)Brüt 664,50 TL UBGT alacağının, 10,00 TL'sinin dava tarihi olan 13/03/2020 tarihinden, bakiyesinin ise ıslah tarihi olan 09/03/2021 tarihinden itibaren işleyecek bankalarca mevduata uygulanan en yüksek mevduat faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin zamanaşımı nedeni ile reddine, d-)Brüt 5.412,00 TL yıllık izin alacağının, 10,00 TL'sinin dava tarihi olan 13/03/2020 tarihinden, bakiyesinin ise ıslah tarihi olan 09/03/2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin zamanaşımı nedeni ile reddine, e-)Brüt 6.588,86 TL hafta tatili alacağının, 10,00 TL'sinin dava tarihi olan 13/03/2020 tarihinden, bakiyesinin ise ıslah tarihi olan 09/03/2021 tarihinden itibaren işleyecek bankalarca mevduata uygulanan en yüksek mevduat faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin zamanaşımı nedeni ile reddine, 2-Brüt olarak hüküm altına alınan alacaklardan yasal kesintilerin infaz aşamasında YAPILMASINA, ..." karar verildiği ve kararın 20/11/2024 tarihinde kesinleştiği dosya içeriğinden anlaşılmıştır.
6. ....Esas sayılı takip dosyası. 7.Mahkememizce dosya üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılmış olup, bilirkişi kök ve ek raporlarının sonuç kısmında özetle; Dava dışı işçi ... vekili tarafından .... aleyhine açmış olduğu davanın yargılaması sonucunda verilen ve kesinleşen karar esas alınarak dava dışı işçinin 05/05/2014-08/05/2018 tarihleri arasındaki çalışma dönemine yönelik olarak ödenmesi gereken (davalı Şirketler ... oluşturduğu iş ortaklığı tarafından ödendiği belgelenen 3.750,00 TL'nin mahsubu ile) işçilik alacaklarının bakiye 42.880,32 TL olaark hesaplandığını, hesaplamanın tam ve yarı yarıya sorumluluğa göre (2) alternatifli olarak yapıldığını, sözleşme ilişkisi belgelenemeyen, sonrasında bu yönde bir belge de ibraz edilmemeyn dönemler yönünden ise dava dışı işçinin davacı Şirket bünyesinde çalıştığı kabul edilerek hesaplama yapıldığını, buna göre, davacı Şirket’in yapması gerektiği hesaplanan 42.880,32 TL ödeme yönünden davalı Şirketlerden tam ve yarı yarıya sorumluluğa göre talep edebileceği rücuan alacak miktarlarının; tam sorumluluk miktarlarının 975,20 TL .... 'nin olma üzere toplam 24.141,88 TL olarak hesaplandığı, hükmedilecek rücuen alacaklara 27/06/2022 ödeme tarihinden itibaren ticari reeskont/avans faizi yürütülmesi isteminin mahkemenin takdirine olduğu bildirilmiştir. V- DELİLLERİN TARTIŞILMASI, YARGILAMA ve GEREKÇE Dava; davacı şirket tarafından dava dışı işçi/işçilere ödenen işçilik alacaklarının, davalı şirketle akdedilen hizmet alım sözleşmesine dayalı olarak rücuen tahsili istemine ilişkindir. Asıl işverenle alt işverenin işçiye karşı müteselsilen sorumlu olduğu, 4857 sayılı İş Kanunu’nun yer alan "Bir işverenden, işyerinde yürüttüğü mal veya hizmet üretimine ilişkin yardımcı işlerinde veya asıl işin bir bölümünde işletmenin ve işin gereği ile teknolojik nedenlerle uzmanlık gerektiren işlerde iş alan ve bu iş için görevlendirdiği işçilerini sadece bu işyerinde aldığı işte çalıştıran diğer işveren ile iş aldığı işveren arasında kurulan ilişkiye asıl işveren-alt işveren ilişkisi denir. Bu ilişkide asıl işveren, alt işverenin işçilerine karşı o işyeri ile ilgili olarak bu Kanundan, iş sözleşmesinden veya alt işverenin taraf olduğu toplu iş sözleşmesinden doğan yükümlülüklerinden alt işveren ile birlikte sorumludur." düzenlemesine yer verilmiştir. Asıl iş veren ve altişverenin birbirlerine karşı sorumluğu ise aralarındaki sözleşme hükümlerine göre, sözleşmede hüküm bulunmayan hallerde Borçlar Kanunu Genel Hükümleri ve Yargıtay içtihatları uyarınca belirlenmektedir. Dava konusu asıl işveren ve alt işverenler arasında ödenen işçi alacağının rücuna ilişkin emsal .... sayılı ilamında "İşçilik alacakları işveren tarafından ödenen işçinin; yüklenici işçisi olması sözleşme ücretine işçinin ücret ve sosyal haklarının dahil olması, işverenin işçilik alacaklarından sorumlu olacağına dair sözleşmede bir hüküm bulunmaması hususları nazara alındığında davacı işverenin işçiyi çalıştıran yüklenicilerden ödediği bedeli ve ferilerinin tamamını talep etme hakkı bulunduğunun kabulü gerekir. İşçiye ödenen kıdem tazminatı iş sözleşmesinin feshedildiği tarihteki giydirilmiş ücret üzerinden hesaplanmakta olup bu kıdem tazminatının tamamından işçiyi çalıştırdıkları dönemle orantılı olarak yükleniciler işverene karşı sorumludurlar. Yıllık izinler kullanılmadığı taktirde iş sözleşmesinin feshi ile ücrete dönüşmektedir. Sözleşmeyi feshedenin son yüklenici olduğu ve yıllık izinlerinde bu fesih ile ücrete dönüştüğü göz önüne alındığında yıllık izin ücretinden son yüklenici sorumlu olacaktır. Bunların dışında hafta tatil ücreti, ücret alacağı, fazla mesai ücreti gibi işçiye ödenen tazminatlardan yükleniciler işverene karşı işçiyi çalıştırdıkları dönemle sınırlı olarak sorumlu olacaklardır. İşveren tarafından bu ödemelerin feri mahiyetinde yapılan ödemeler de ayrı esasla yüklenicilerden tahsil edilebilecektir." denilmektedir. Dava dışı işçi ...'ın 05.05.2014-08.05.2018 tarihleri arasında davacı iş yerinde çalıştığı, iş akdinin 08.05.2018 tarihinde sonlandırıldığı, dava dışı işçi tarafından işçilik alacaklarının tahsili istemi ile .... Yeni Esas) sayılı dosyasında dava açıldığı, yapılan yargılama neticesinde verilen 25/06/2024 tarih ve .... Karar sayılı karar ile; davanın kabulüne karar verildiği, iş bu kararın; 20.11.2024 tarihinde kesinleştiği, dava dışı işçi tarafından .... takip dosyasına 27.06.2022 tarihinde 50.131,07-TL ödeme yapıldığı anlaşılmıştır. Davacı yan, dava dışı işçinin işçilik alacakları için ödediği tutarın taraflar arasında akdedilen hizmet alım sözleşmeleri uyarınca davalı yanların kendi dönemlerine isabet eden tutarlardan sorumlu olduğunu ileri sürmektedir. Toplanan delillerden davacı ile davalı şirketler arasında asıl ve alt işveren ilişkisinin bulunduğu, dava dışı işçinin; 05.05.2014-08.05.2018 tarihleri arasında davalı şirketler bünyesinde çalıştığı, davalı ....'nin oluşturduğu iş ortaklığı tarafından dava dışı işçiye 3.750,00 TL kıdem tazminatı ödemesinin avans niteliğinde olduğu, yapılan ödeme düşüldükten sonra toplam 42.880,32 TL olarak hesaplandığı 11.06.2025 tarihli bilirkişi raporu ile belirlenmiştir. Taraflarca imza edilen sözleşme ve şartnamelerde ödenen işçilik alacaklarından davacı asıl işverenin sorumlu olacağına dair bir hüküm bulunmamaktadır. İşçilik alacakları davacı asıl işveren tarafından ödenen dava dışı işçinin; davalı yüklenicilerin işçisi olması, sözleşme ücretine; işçilerin ücret ve sosyal haklarının dahil olması, davacı asıl işverenin işçilik alacaklarından sorumlu olacağına dair sözleşmede bir hüküm bulunmaması hususları nazara alındığında davacı işverenin, işçiyi çalıştıran davalı yüklenicilerden işçilik alacakları yönünden ödediği bedeli ve ferilerinin tamamını, talep etme hakkı bulunduğunun kabulü gerekir. Bu durumda; davacı tarafından dava dışı işçiye ödenen işçilik alacaklarından, işçinin çalışma dönemleri ile sınırlı olmak üzere davalıların sorumlu olduğuna ve sorumluluk miktarlarına ilişkin 11.06.2025 tarihli bilirkişi raporu dosya ve delil durumuna uygun bulunmuştur. Anlatılan nedenlerle; davanın ıslah edilmiş hali ile kabulüne, 975.20 TL'nin ....'den, 16.992,24 TL'nin....den olmak üzere toplam 39.829,50 TL'nin ödeme tarihi olan 27/06/2022 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan tahsili ile davacıya verilmesine,, dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
V-HÜKÜM 1-Davanın kabulü ile, -975.20 TL'nin .... ortaklığından müştereken ve müteselsilen, -11.663,76 TL'nin ..., -16.992,24 TL'nin ....'den olmak üzere toplam 39.829,50 TL'nin ödeme tarihi olan 27/06/2022 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan tahsili ile davacıya verilmesine, Karar ve İlam Harcı 2. 492 sayılı Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 2.720,75 TL harçtan peşin alınan 80,70- TL, yargılamanın devamı aşamasında yatırılan 663,12- TL ıslah harcı olmak üzere toplam 743,82-TL harcın mahsubu ile bakiye 1.976,93- TL (48,40- TL'nin .... harcın davalılardan tahsili ile hazineye gelir kaydına, Yargılama Giderleri ve Gider Avansı 3. Davacı tarafından yapılan tebligat, müzekkere ve posta gideri olarak 377,00 TL, bilirkişi ücreti olarak 4.000,00-TL olarak yapılan toplam 4.377,00-TL (107,17- TL'nin .... yargılama giderinin davalılardan tahsili ile davacıya ödenmesine, 4. Davacı tarafça yargılama boyunca yapılan başvurma harcı, peşin harç, vekalet harcı ve ıslah harcı toplam 836,02 -TL (20,47- TL'nin ... yargılama harcının davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, 5. Taraflarca depo edilen varsa gider avansı ile delil avansından bakiye tutarların karar kesinleştiğinde HMK m. 333 ve Bölge Adliye ve Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Cumhuriyet Başsavcılıkları İdari ve Yazı İşleri Hizmetlerinin Yürütülmesine Dair Yönetmelik m. 207 hükümleri uyarınca ilgilisine İADESİNE, 6. Arabuluculuk Kanunu 18A/13 maddesi uyarınca karar tarihinde yürürlükte bulunan Arabuluculuk Asagari Ücret Tarifesi uyarınca 3.200,00-TL ( 78,35- TL'nin .... arabuluculuk ücretinin davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına, Vekalet Ücreti 7. Davacı taraf kendini vekille temsil ettirdiğinden A.A.Ü.T. 3, 13 maddeleri gereğince hesaplanan takdiren 39.829,50 -TL (975,20- TL'ni...., 16.992,24-TL'nin .... vekalet ücretinin davalılardan alınarak davacı tarafa ödenmesine, Dair davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafların yokluğunda yapılan inceleme sonucunda miktar itibariyle kesin olarak verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı.. 01/12/2025 ....