İzmir 6. Asliye Ticaret Mahkemesi 2022/400 E. 2024/691 K.

T.C.

İZMİR

6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2022/400 Esas

KARAR NO : 2024/691

DAVA : İtirazın İptali (Kat Karşılığı İnşaat Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 16/05/2022

KARAR TARİHİ : 18/09/2024

KARAR YAZIM TARİHİ : 30/09/2024

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

Davacı vekili dava dilekçesiyle; Davalı ..., İzmir ....Noterliği'nin 09.10.2017 tarih ... yevmiye no'lu "taşınmaz satış vaadi ve arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi" ile müvekkilinin hissesi oranında maliki olduğu "..."de kayıtlı taşınmazda müteahhit sıfatı ile inşaat yapım işini üstlendiğini, 09.10.2017 tarihli sözleşmenin "İşe Başlama ve Bitirme Süresi" başlıklı 1.maddesi uyarınca, otuz altı aylık inşaat süresi sözleşmenin 09.10.2017 tarihinde akdedildiği, göz önünde bulundurulduğunda 09.10.2020 tarihinde sona erdiğini, ancak, davalı tarafından 09.10.2017 tarihli sözleşme ile yükümlenilen edimler, hiçbir surette yerine getirilmediğini ve sözleşmeyle belirlenen süre dolmuş olmasına karşın bugüne kadar inşaata dahi başlanmadığını, davalının, sözleşmenin "İşe Başlama ve Bitirme Süresi" başlıklı 1.maddesi uyarınca üzerine düşen ifa yükümlülüğünü sözleşmeyle belirlenen kesin süreye rağmen yerine getirmediğini, sözleşme ile kararlaştırılan "Gecikme Tazminatı" başlıklı 12.madde "arsa malikine ait bağımsız bölümler süresinde iskan müsaadesi alınarak teslim edilmediği takdirde, yüklenici arsa sahibine verilecek her bir bağımsız bölüm için aylık rayiç kira bedeli ödeyecektir." hükmü uyarınca davalı gecikmeden doğan sorumluluğunu da bu zamana kadar yerine getirmediğini, davalı yüklenicinin 09.10.2017 tarihli sözleşme uyarınca en geç 09.10.2020 tarihinde teslim etmesi gereken mesken nitelikli taşınmazların henüz inşaatına dahi başlamadığını, bu nedenle davalı borçlunun müvekkiline, kat karşılığı inşaat sözleşmesi ile en geç 09.10.2020 tarihinde teslim etmeyi taahhüt ettiği her bir bağımsız bölüm için ve teslim tarihine kadar sürmek kaydıyla her ay için rayiç kira bedeli tutarında gecikme tazminatı ödemekle yükümlü olduğunu, bu nedenle davalı borçluya ilk olarak Karşıyaka ... Noterliğinin 11.09.2020 tarih, ... yevmiye nolu ihtarnamesi keşide edilerek, teslim edilmeyen dairelerin aylık kira bedelleri talep edilmiştir. Davalı borçluya anılan ihtarname 02.10.2020 tarihinde tebliğ edilmiş olmasına karşın, davalı borçlu ne cevap vermiş ne de inşaatla ilgili olumlu bir adım atmadığını, bu nedenle davalı hakkında Karşıyaka ... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ... E. - ... K. sayılı dosyasında görülen Kat Karşılığı İnşaat Sözleşmesinden Doğan Alacak davası açıldığını, iş bu dava sonucunda Karşıyaka .... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ... E. - ... K. Sayılı ilamı ile inşaatın teslim tarihinin 09.10.2020 olması gerektiğini belirlediğini ve davalının teslimde temerrüde düştüğünü hükme bağlayarak dava tarihine kadar olan rayiç kira bedeli üzerinden gecikme tazminatına hükmettiğini, yerel mahkemenin davalının bağımsız bölümleri teslim etmesi gereken tarih ile dava tarihi arasındaki rayiç kira bedeli tutarını hükme bağlamış olsa da davalı borçlu halihazırda teslim yükümlülüğünü yerine getirmediğinden, geciktiği her ay için ve müvekkiline teslim etmeyi taahhüt ettiği her bir bağımsız bölüm için aylık kira bedelleri tutarında gecikme tazminatını ödemekle yükümlü olduğunu, Karşıyaka ... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ... E. - ... K. Sayılı dosyası içinde yapılan 14.07.2021 tarihli bilirkişi incelemesi ile davalının müvekkile teslim etmeyi yükümlendiği bağımsız bölümlerin aylık rayiç kira bedelleri tespit edildiğini, davalı borçlunun hali hazırda teslimi gerçekleştirmediğinden fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla 25.11.2020 - 25.10.2021 tarihleri arası 12 aylık (14.07.2021 tarihli bilirkişi raporunda belirlenen rayiç kira bedeli üzerinden) gecikme tazminatını talep ettiğimiz icra takibi, 15.11.2021 tarihinde İzmir ....İcra Müdürlüğünün ... sayılı takip dosyasında açıldığını, davalının, davaya konu icra takibine, Kat Karşılığı İnşaat Sözleşmesi ile üstlendiği edimleri hali hazırda yerine getirmemiş olmasına ve teslimde çok büyük bir gecikme yaşanmış olmasına karşın itiraz ederek, icra takibinin durmasına sebebiyet verdiğini, davalı borçlu edimlerini yerine getirmediği gibi edimlerinin gecikmesinden kaynaklanan hukuki sorumluluklarını da yerine getirmekten kaçınmakta, haksız ve kötü niyetli davranmakta olduğunu, müvekkilinin şu an mesken nitelikli dört ayrı bağımsız bölümün maliki olarak oldukça iyi bir kira geliri elde edecekken davalının haksız ve kötü niyetli tutumu nedeniyle büyük mağduriyetler ve maddi kayıplar yaşadığını belirterek açtıkları davanın kabulü ile davalı tarafın İzmir .... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas numaralı icra takibine yaptığı itirazın iptali ile takibin devamına, davalının haksız ve kötüniyetli itirazı nedeniyle %20’den az olmamak üzere icra inkar tazminatına mahkum edilmesine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalı taraftan tahsiline karar verilmesini dava ve talep etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın görevsiz mahkemede açıldığını, görevli mahkemenin asliye hukuk mahkemeleri olduğunu, müvekkilinin taraflar arasında sözleşme imzalandığı ve söz konusu sözleşme gereğince gecikme yaşanması halinde aylık kira bedeline ilişkin ödeme yapılacağı hususunda herhangi bir itirazları bulunmadığını ancak taraflar arasında imzalanan sözleşme ve taşınmazın inşaat yapılmasına elverişliliği açısından itirazları olduğunu, zira söz konusu inşaat süresinin gecikmesi müvekkilden kaynaklanmamakta olup, müvekkili davalı tarafa kira bedeli ödemesine karar verilmesi hakkaniyete ve esasa aykırı olduğunu, söz konusu alanda inşaat yapılabilmesine ilişkin imkansızlık halinin mevcut olduğunu, taşınmaz üzerinde ihtiyati tedbir şerhi olduğunu ve bu durumun da inşaat yapılması hususunu engellediğini, sözleşmeye göre inşaatın başlama süresinin tedbir kararının kalktığı tarih olması gerektiğini, tedbirlerin kalkmasıyla müvekkilinin inşaatları tamamlayabileceğini, arsa sahibi ile işbu sözleşme konusu gayrimenkulün komşu parsel veya parsellerle tevhidi yapıldığını, gerekli imar düzenlemelerinin yapılmasına ve bu işlemler tamamlandıktan sonra inşaat yapılmasına muvafakat ettiklerini, dava konusu olayda üzerinde tedbir şerhi bulunan taşınmaza ilişkin taşınmazın var olan halinden kaynaklı ifanın zamanında yerine getirlemediği açıktır. bu durumda davacı tarafça sözleşme ile açıkça kabul edildiğini belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Dilekçelerin teatisi aşaması usulüne uygun tamamlanmakla taraf teşkili sağlanmış ve yine usulüne uygun olarak tahkikat aşamasına geçilmiştir.

Dava, İİK nun 67.maddesi uyarınca itirazın iptali istemine ilişkindir.

DELİLLER:

Karşıyaka.... Asliye Hukuk Mahkemesinin ... E.-... K. Sayılı dosyasının uyap çıktısı, İzmir Ticaret Sicil Müdürlüğüne yazılan müzekkereye verilen yazı cevabı, Yamanlar Vergi Dairesine yazılan müzekkereye verilen yazı cevabı, Şirinyer Vergi Dairesine yazılan müzekkereye verilen yazı cevabı, Kordon Vergi Dairesine yazılan müzekkereye verilen yazı cevabı, İzmir Esnaf ve Sanatkarlar Odasına yazılan müzekkereye verilen yazı cevabı, dosyamız arasındadır.

Karşıyaka .... Asliye Hukuk Mahkemesinin ... E.-... K. Sayılı dosyasının incelenmesinde; davacısının ..., davalısının ... olduğu, dava konusunun Arsa Payı Karşılığı İnşaat Sözleşmesinden Kaynaklanan Gecikme Tazminatına ilişkin olduğu, anılı mahkemece 22/09/2021 tarihinde davanın kabulüne karar verildiği, taraf vekillerinin ayrı ayrı anılı kararı istinaf ettiği, İzmir Bölge Adliye Mahkemesi .... Hukuk Dairesinin 14/05/2024 tarih ... E.- ... K. Sayılı ilamıyla kesin olmak üzere;

"Taraf vekillerinin esasa dair istinaf sebepleri bu aşamada incelenmeksizin, kamu düzeni gereği istinaf başvurularının KABULÜ ile, Karşıyaka ... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 22/09/2021 tarih ve ... Esas, ... Karar sayılı kararının, 6100 Sayılı HMK'nın 353/(1)-a-4-6.maddeleri gereğince KALDIRILMASINA," şeklinde karar verildiği anlaşılmıştır.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:

Mahkememizce yapılan yargılama sonucunda; tarafların iddia ve savunmaları, deliller ve tüm dosya kapsamına göre;

Yapılan inceleme neticesinde; taraflar arasındaki uyuşmazlığın taraflar arasında yapıldığı iddia edilen İzmir ... Noterliği 09/10/2017 tarih ... yevmiye numaralı taşınmaz satış vaadiyle kat karşılığı inşaat sözleşmesinin yapıldığı, Karşıyaka ... Asliye Hukuk Mahkemesinin ... E.-... K. Sayılı dosyası ile dava açıldığı, yine kat karşılığı inşaat sözleşmesi kapsamında geç teslim nedeni ile kira tazminatının tahsili için yapılan icra takibinde mahkememizin görevli olup olmadığı, arsa üzerindeki tedbirlerin inşaatın gecikmesine sebebiyet verip vermediği, alacağın varlığı ve miktarı hususlarında ihtilaf olmakla İİK 67/1 maddesi gereği itirazın iptali, %20 icra inkar tazminatına ilişkin itirazın iptali davasına ilişkin olduğu anlaşılmıştır.

Asliye Ticaret Mahkemeleri, 6102 Sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 5. Maddesi gereğince ticari davalara bakmakla görevlidir.

Ticarî davalar, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 4/1. maddesinde sayılmış olup, buna göre, “Her iki tarafın da ticarî işletmesi ile ilgili hususlardan doğan hukuk davaları ve çekişmesiz yargı işleri ile tarafların tacir olup olmadıklarına bakılmaksızın aynı maddenin a), b), c), d), e) ve f) bentlerinde sayılan davalar” ticari dava olarak adlandırılmıştır.

TTK’nun 4. maddesine göre; tarafların tacir olup olmadıklarına ve dava konusu edilen işin ticarî nitelikte olup olmadığına bakılmaksızın ticarî dava olarak sayılan dava türleri mutlak ticarî davalar, tarafları tacir olan ve tarafların ticarî işletmesi ile ilgili olan uyuşmazlıklar nispi ticari davalardır. Bir davanın nispi ticari dava sayılabilmesi için; uyuşmazlığın her iki tarafının tacir olması ve uyuşmazlığın her iki tarafın ticarî işletmesi ile ilgili olması gerekli ve zorunludur.

6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 5. maddesini değiştiren 6335 sayılı Kanun ile asliye hukuk mahkemeleri ile asliye ticaret mahkemeleri arasındaki ilişki, iş bölümü ilişkisi olmaktan çıkarılıp, görev ilişkisi haline getirilmiştir. Görev ilişkisi mahkemece re'sen davanın her aşamasında nazara alınan ve kamu düzeninden sayılan bir dava şartıdır. Ancak, 6335 sayılı Yasa’nın 38. maddesi uyarınca 6102 sayılı TTK’na eklenen geçici 9. madde ile bu kanunun göreve ilişkin hükümlerinin, bu kanunun yürürlüğe girdiği 01.07.2012 tarihinden önce açılan davalarda uygulanmayacağı, bu davaların açıldıkları tarihte yürürlükte bulunan kanun hükümlerine tabi olduğu belirtilmiştir.

Dava tarihi itibariyle yürürlükte olan 6102 sayılı TTK'nın 4. maddesi uyarınca, bu hükümde sayılan mutlak ticari davaların yanısıra her iki tarafın da ticari işletmesi ile ilgili hususlardan doğan hukuk davaları nispi ticari dava sayılır. Anılan Yasa'nın 5/1. maddesi uyarınca, aksine hüküm bulunmadıkça, dava olunan şeyin değerine ve tutarına bakılmaksızın asliye ticaret mahkemeleri tüm ticari davalara bakmakla görevlidir.

Somut olayda, davacının tacir olmadığı, eldeki davanın TTK 4/1 maddesi kapsamında nispi ticari bir dava olmadığı, davanın çözümünde taraflar arasındaki hukuki ihtilafın arsa sahibi ile yüklenici arasında imzalanmış olan taşınmaz satış vaadi ve arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesinden kaynaklandığı anlaşılmakla arsa malikine sözleşme gereği bırakılacak olan bağımsız bölüm sayısı da dikkate alındığında davaya bakmaya görevli mahkeme genel görevli ve yetkili mahkeme olan Asliye Hukuk Mahkemesidir.

Açıklanan bu nedenle; dava şartı yokluğundan, davanın usulden reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm tesisi gerekmiştir.

HÜKÜM :

Yukarıda yazılı bulunan gerekçeye göre;

1- Davanın GÖREVSİZLİK NEDENİ ile 6100 sayılı HMK'nın 114/1-c ve 115/2 maddeleri gereğince USULDEN REDDİNE,

2- Karar kesinleştiğinde ve talep halinde dosyanın görevli İZMİR NÖBETÇİ ASLİYE HUKUK MAHKEMESİNE gönderilmesine,

3- 6100 sayılı HMK'nın 20. maddesi gereği kararın kesinleşmesinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde dosyanın görevli ve yetkili mahkemeye gönderilmesinin talep edilmemesi halinde iş bi dosya resen ele alınarak Mahkememizce davanın AÇILMAMIŞ SAYILMASINA KARAR VERİLMESİNE,

4- Yargılama giderleri konusunda görevli ve yetkili mahkemece karar verilmesine, davanın açılmamış sayılma şartları oluştuğu takdirde yargılama giderleri konusunda MAHKEMEMİZCE KARAR VERİLMESİNE,

5- Dair davacı ve davalı vekilinin yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İzmir Bölge Adliye mahkemeleri nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere karar verildi.18/09/2024

Katip...

e-imzalı

Hakim...

e-imzalı