İlk Derece Mahkemesi ·
İlk Derece Mahkemesi 2022/17 E. 2025/1191 K.
- Mahkeme
- İlk Derece Mahkemesi
- Esas No
- 2022/17
- Karar No
- 2025/1191
- Karar Tarihi
T.C. BAKIRKÖY 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2022/17 Esas KARAR NO : 2025/1191
DAVA :Tazminat (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan), İtirazın İptali (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 06/01/2022 KARAR TARİHİ : 09/12/2025 K.YAZIM TARİHİ : 13/01/2026
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan), İtirazın İptali (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: ASIL DAVADA TALEP: Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili şirketin ... Mahallesi, ... (...) Caddesi, N:2/4 Esenyurt / İstanbul adresi üzerinde bulunan ... ve ...'a ait binanın çelik konstrüksiyon çatı imalat ve montaj ve panel kaplamalarının yüklenici tarafından sözleşmeye uygun olarak yapılması konusunda tarafların anlaşmaya vardıkları, sözleşmede kararlaştırılan işlerin yapılması karşılığında müvekkilinin toplam 1.350.500-TL + kdv olmak üzere toplamda 1.593.590-TL ödemesi hususunda anlaştıkları, davacı müvekkilinin üzerine düşen yükümlülükler gereği tüm ödemeleri yaptığı, sözleşmenin 5. maddesinde sözleşme konusu bütün işlerin çelik proje onayından itibaren 2 ay içerisinde eksiksiz olarak tamamlanacağının kararlaştırıldığını, yüklenici firmanın işlerin tamamını süresi içerisinde yaparak teslim etmediğini, yapılan işlerin ise ayıplı olarak ifa edildiği, davacı müvekkili tarafından Bakırköy .... Noterliğinin ... yevmiye numaralı 06.04.2021 tarihli ihtarnamesinin gönderildiği, taraflarınca Büyükçekmece .... Sulh Hukuk Mahkemesinin ... D.İş dosyası ile delil tespiti yaptırıldığını, bu dosya ile taşınmazda ayıplı ve kusurlu imalatların onarımının toplamda 190.000-TL olacağının tespit edildiğini, müvekkilleri aleyhine İstanbul Anadolu .... İcra Müdürlüğü ... Esas sayılı dosyası ile takip başlatıldığı ve taraflarınca itiraz edildiği, sonuç olarak taraflar arasındaki 02.03.2020 tarihli eser sözleşmesine konu işlerin ayıplı olarak ifa edilmesinden dolayı uğranılan toplam 190.000-TL zararın ticari faizi ile birlikte davalı şirketten tahsilini talep ettikleri görülmüştür. CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Müvekkilinin karşı taraf ile sözleşme imzaladıklarını, müvekkilinin sözleşme çerçevesinde yapılması lazım gelen bütün işleri eksiksiz ve usulüne uygun yerine getirdiğini, her ne kadar bir kısım ödemelerin davacılar tarafından yapılmış olsa da, bir kısım ödemelerin ise yapılmadığını, alacaklarına ilişkin icra takibi başlattıklarını, davacı tarafça bu takibe itiraz edildiğini, yapılan işlerin hepsinin onaylı projeye ve sözleşmeye uygun olarak yapıldığını, proje sorumlusunun ... Denetim Ltd. Şti. olduğu, bu firma ile karşı tarafın anlaşmasının bulunduğu, projenin onay almaya uygun olup olmadığını, önü, statiği ve tüm denetimlerini yapmakla mükellef olan yapı denetim firması .... Denetim Ltd. Şti. olduğu, müvekkili tarafından projeye bağlı kalınarak projenin gerektirdiği şekilde montaj yapıldığı, sunulan bilirkişi raporunu kabul etmedikleri, nihayetinde haksız ve hukuki dayanaktan yoksun davanın reddini talep etmişlerdir. BİRLEŞEN DAVADA TALEP: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili ... San. Ve Tic. Ltd. Şti.'nin çelik konstrüksiyon çatı imalat montaj ve panel kaplama işlerinde faaliyet gösteren bir şirket olduğu, borçlu ile aralarındaki ilişkiden doğan borca dair istanbul Büyükçekmece .... İcra Müdürlüğü'nde ... esas numaralı takip başlatıldığı, davalıların borçlu olmasına rağmen aleyhine başlatılan icra takibine haksız, kötüniyetli ve hukuka aykırı olarak itiraz ettiğini, müvekkili firma ve karşı taraf arasında yapılan sözleşme çerçevesinde müvekkili şirketçe davalı şirket için çelik konstrüksiyon çatı imalat ve montaj ve panel işi yapılarak bedeli için de faturalar tanzim edildiğini, her ne kadar bir kısım ödemeler yerine getirilmiş olsa da bir kısım ödemeler ise hem faturalar hem de cari hesap tablosunda da görüleceği üzere davalılar tarafından yerine getirilmediğini, müvekkili şirket tarafından yapılan işlerin hepsi onaylı çatı projesi ve sözleşmeye uygun olarak yapıldığını, davalı yanın ayıplı ve kusurlu imalat yapıldığı gerekçesi ile borcun ödenmemesi asla kabul edilebilir değil, zira müvekkili şirket tarafından yapılan işlerin hepsi onaylı projeye ve sözleşmeye uygun olarak yapıldığını davalılar sunulacağı hiçbir delille bunun aksini iddia edemez davalı taraf açık olarak ödemeyi geciktirmek saiki ile kötü niyetli ve haksız şekilde itirazda bulunduğu ve alacaklı tarafı zarara sokmuş olduğundan karşı taraf aleyhine %20'den az olmamak kaydı ile alacak miktarımız üzerinden ayrıca icra inkar tazminatına hükmedilmemesini talep ve dava etmiştir. CEVAP: Davalılar vekili cevap dilekçesinde özetle; Taraflar arasında 02.03.2020 tarihli eser sözleşmesi imzalandığı, müvekkil şirketin “... Mah. ... (...) Cad. N:2/4 Esenyurt/İstanbul” adresinde yer alan ve ... ile ...’a ait binanın çelik konstrüksiyon çatı imalat ve montaj ve panel kaplamalarının yüklenici tarafından sözleşmeye uygun olarak yapılması konusunda tarafların anlaşmaya vardığı, bu sözleşme çerçevesinde; müvekkili firmaya ait binadaki çelik çatının konstrüksiyon çatı imalatı, montajı ve panel kaplaması ile çatı demirleri boyanması ve sözleşmede kararlaştırılan diğer işlerin yapılması karşılığında ise müvekkilinin toplam 1.350.500- TL+ KDV olmak üzere toplamda 1.593.590 TL ödemesi hususunda anlaşıldığı, müvekkilinin üzerine düşen yükümlülükleri gereği gibi ifa ederek tüm ödemeleri yaptığı, davacı tarafın anlaşma gereği işin ifasına başladığı, fakat gerekli özen, özveri ve titizliği göstermediği, davacının ayıplı ifada bulunduğu, müvekkilinin ödemelerin tamamını yapmış olmasından dolayı davacının ayıpları gidermediği, anılan nedenlerle açılan davanın reddi ile taraflar arasında imzalanmış olan eser sözleşmesinden kaynaklı olarak davalı müvekkillerin uğramış olduğu zararın tazmini için Bakırköy .... Asliye Ticaret Mahkemesi ... E. sayılı davasının ikame edildiğini, huzurdaki davanın birleştirilmesini talep etmiştir. DELİLLER VE GEREKÇE: Tarafların aktif ve pasif dava ehliyetleri denetlenip uyuşmazlık konuları re'sen belirlenerek taraflarca gösterilen deliller toplanmış ve konunun incelenmesinde uzmanlık gerektiren yönler olduğundan bilirkişi incelemesi yaptırılmak suretiyle dava sonuçlandırılmıştır. Asıl davada HMK'nın 320/2. maddesi uyarınca taraflar arasındaki uyuşmazlık konularının; taraflar arasında imzalanan eser sözleşmesi uyarınca davalı tarafından eksik ya da ayıplı iş yapılıp yapılmadığı; yapıldı ise eksik ya da ayıplı yapılan işlerin ne olduğu; eksik ya da ayıplı yapılan işlerin tamamlanması ya da onarılması için gereken tutarın ne olduğu hususlarında toplandığı tespit edildi. Birleşen davada HMK'nın 320/2. maddesi uyarınca taraflar arasındaki uyuşmazlık konularının; Taraflar arasındaki ticari ilişkiden kaynaklı cari hesap alacağının tahsili için başlatılan Büyükçemece .... İcra Müdürlüğü'nün ... sayılı icra takibine vaki itirazın iptali ve icra inkar tazminatı taleplerinin subut ve miktarı ile noktasında toplanmış olduğu görüldü. Mahkememizin 11/04/2023 tarihli celsesinde dinlenilen tanık ... ifadesinde ; ben davalı şirketin imalat ve montaj bölümünde yaklaşık 5 yıldır çalışmaktayım, bana sormuş olduğunuz çatı yapım işinde ben bizzat çalıştım, onaylanan proje imalata geldikten sonra projeye uygun bir şekilde üretilerek montaja gönderilir, dava konusu olayda da çatıda kullanılacak olan ürünleri projeye uygun olarak ürettik, ürettiğimiz parçaları zaman zaman ben de çatının yapıldığı yere götürüyordum, bu süreçte davacı tarafından hiç bir şikayette bulunulmadı. Davacı vekilinin istemi üzerine soruldu: ben önüme gelen proje ne derse onu üretirim beyanında bulunmuştur. Mahkememizin 11/04/2023 tarihli celsesinde dinlenilen tanık ... ifadesinde ;ben davacı şirkette 2004 yılından beri teknik eleman olarak çalışmaktayım, ben teknik eleman olarak çalıştığım için projeden çok anlamam, bildiğim kadarıyla davalı şirket davacıya ait çatının montajını yapma işini üstlenmiştir, davalı işi tamamladı, ben çatının ayıplı yapılıp yapılmadığını bilmiyorum çünkü bu konudan anlamıyorum beyanında bulunmuştur. Mahkememizin 11/04/2023 tarihli celsesinde dinlenilen tanık ... ifadesinde ;ben davalı şirkette 2009 yılından beri vinç operatörü olarak çalışmaktayım, bana sormuş olduğunuz çatı yapım işinde bizzat ben yer çalıştım, söz konusu iş toplam 4-5 aylık bir süreçte tamamlandı, iş yapılırken davacı işin projeye uygun yapılmadığı konusunda herhangi bir ikaz da bulunmadı, yada işi yanlış yaptığımızı bize hiç söylemedi, biz projeyi uyguladık bildiğim kadarıyla davalı şirket davacıdan bakiye alacağını istediğinde davacı bu yola başvurdu. Davacı vekilinin istemi üzerine soruldu: dava konusu yere bilirkişiler geldiğinde bazı işlerin ayıplı olduğunun bilirkişilerden duydum, beyanında bulunmuştur. Mahkememizin 06/06/2023 tarihli celsesinde dinlenilen tanık ... ifadesinde ; ben 2007 yılından beri davacı şirkette ihale personeli olarak çalışmaktayım, bana sormuş olduğunuz dava konusu çatı yapım işinde ben çalışmadığım için sürece hakim değilim dedi. Mahkememizin 28/06/2022 tarihli celsesinde dinlenilen tanık ... ifadesinde ; ben davalı şirkette çelik montaj ustası olarak çalışmaktayım, dava konusu olayda çelik konrüksiyon işinin montajında bizzat ben çalıştım, biz işi projeye uygun şekilde yapıp davacılara teslim ettik beyanında bulunmuştur. Mahkememizin 28/06/2022 tarihli celsesinde dinlenilen tanık ... ifadesinde ;ben davalı şirkette 30 Nisan 2020 tarihine kadar inşaat mühendisi olarak çalıştım, davacılar tarafından çalıştığım firmaya mimari proje gönderilmesi üzerine teklif projesi hazırladık, davacılar ve çalıştığım firmanın anlaşması üzerine sözleşme imzalandı, daha sonra davacılar proje üzerinde bir takım değişiklikler yapılmasını talep ettiler, bunun üzerine ben yeni bir proje hazırladım, söz konusu proje yapı denetim firması tarafından onaylandı, daha sonra pandemi sürecine girdik ve ben işten ayrıldım daha sonra yaşananlar hakkında bu nedenle bilgim ve görgüm yoktur beyanında bulunmuştur. Davacı vekilinin istemi üzerine soruldu: projede bizzat çalışmasam da yapılan çatı işinde işinde çıplak gözle dahi görülür bir takım sıkıntılar vardı, görsel olarak baktığımızda ortada kullanımı engelleyen kolonlar vardı, çatı yapıldıktan sonra kar yağdığında çatı çöktü ve içerideki malzemeler zarar gördü dedi. Davalı vekilinin istemi üzerine soruldu: projeyi onaylayan firmanın kim olduğunu görmüyorum, üzerinden zaman geçtiği için çatının ne zaman çöktüğünü hatırlamıyorum beyanında bulunmuştur. Bilirkişiler ... ve ... tarafından mahkememize sunulan 19/01/2023 tarihli bilirkişi raporunda özetle; Teknik yönden; Taraflar arasında imzalanan 02.03.2020 tarihli Sözleşme ile davacılara ait İstanbul İli, ... İlçesi, ... Ada, 3 Parsel üzerinde yer alan betonarme taşıyıcı sisteme sahip fabrika binasına çelik çatı yapılmak üzere anlaşma sağlandığı, T.C. Büyükçekmece .... Sulh Hukuk Mahkemesi tarafından yapılan ... D.iş dosyasında Dava konusu fabrika binasında 02.02.2022 tarihinde yapılan keşif incelemesine ait 08.03.2022 tarihli bilirkişi raporu, rapordaki fotoğraflar ve yerinde yaptığımız keşif incelemesinden davalı yüklenicinin saç olukları fen ve sanat kurallarına uygun bir biçimde montajını ve tasarımını yapmamış olması sebebiyle ayıplı imalat yaptığının tespit edildiği, Çelik kolonlarının betonarme kolonlara denk gelmediği yönündeki iddiaların değerlendirilebilmesi içinse; ilgili belediyesinden dava konusu taşınmaza ait 2020 tarihinden sonra alınan tadilat ruhsatı, çelik çatı projesi ve statik hesap raporlarının, bu ruhsata ait yapı kuullanma izin belgesinin ve yapı denetimce düzenlenen son tarihli iş ilerleme tespit tutanağının olup olmadığının açıkça belirtilmesi, var ise birer kopyasının dijital formda gönderilmesi, yine dava konusu taşınmaza ait yapı tatil tutanakları var ise onların da gönderilmesi durumunda değerlendirme yapılabileceği, Mali Yönden; Davacı adi ortaklık ve davalı ticari defter kayıtlarının birebir örtüştüğü, davacı tarafından davalıya toplam 1.332.452,85 TL ödeme yapıldığı, davalı tarafından davacıya toplam 1.369.196,48 TL'lik fatura kesildiği ve dava tarihinde davacının davalıya 36.743,63 TL borçlu olduğu, Davacı ... ve davalı ticari defter kayıtlarının da birebir örtüştüğü, davacı tarafından davalıya toplam 885.473,82 TL ödeme yapıldığı, davalının davacıya toplam 544.662,04 TL'lik fatura düzenlediği, yine davalının davacıya toplam 340.811,78 TL'lik çek verdiği/iade etti hukuki değerlendirme ve nihai takdir Sayın Mahkemenize ait olmak üzere, İnceleme ve tespitler sonucu görüş ve kanaatimizi açıklayan iş bu raporu, Sayın Mahkeme'nizin takdirlerine saygılarımızla arz ederiz. Dosyaya sunulan 11/10/2023 tarihli bilirkişiler ... ve ... tarafından düzenlenen bilirkişi ek raporunda, Dava dosyasına sunulan T.C. Esenyurt Belediye Başkanlığı İmadan düzenlenen bilirkişi ek raporunda, Dava dosyasına sunulan T.C. Esenyurt Belediye Başkanlığı İmar ve Şehircilik Müdürlüğü'nün 14.02.2023 tarihli yazısında; ... Ada 3 Parsele ait 2020 tarihinden sonra alınan tadilat ruhsatı olmadığının, söz konusu taşınmaza ait ... sayılı mimari ve statik projelerin tespit edilerek yazı ekinde gönderildiğinin belirtildiği görülmüş olup çelik çatı yapımı için ilgili belediyesinde onaylı çelik çatı projesinin olmadığının anlaşılmakta olduğu, Dava dosyasında sunulu bulunan T.C. Esenyurt Belediye Başkanlığı İmar ve Şehircilik Müdürlüğü'nün 14.02.2023 tarihli yazısında; ... Ada 3 Parsele ait 2020 tarihinden sonra alınan tadilat ruhsatı olmadığının, söz konusu taşınmaza ait ... sayılı mimari ve statik projelerin tespit edilerek yazı ekinde gönderildiğinin belirtildiği görülmüştür. Yazı ekindeki projede çatı katı kolon aplikasyon planı incelendiğinde, EK-1 deki Planlardan da görüldüğü üzere çatı taşıyıcı çelik kolonları alt kattaki betonarme kolonların üzerine denk geldiği görülmektedir. Kök raporumuzda dava konusu çatı imalatına dair ayıplı ve kusurlu hususlar ayrıntılı olarak belirtilmiştir. T.C. Büyükçekmece .... Sulh Hukuk Mahkemesinin ...D.İş dosyasına sunulan 13.07.2021 tarihli bilirkişi raporunda ayıplı ve kusurlu imalatların tekrar yeniden sökülerek yapılması işinin 30 gün içerisinde yapılabileceği, nakliye, malzeme ve işçilik dahil 190.000,00-TL olacağı, (%18) KDV 224.200,00TL kadar olabileceği belirtilmiş olup hesaplanan bedelin işin niteliği, kapsamı ve piyasa koşulları dikkate alındığında hesaplanan bedelin ve imalat süresinin kadri maruf olduğu görüş ve kanaatine varılmıştır. Mali yönden; davacı ticari defterlerinde davalıya 36.743,63 TL borçlu olduğu, davalı ticari defterlerinin de davacı defter kayıtları ile birebir örtüştüğü, Sayın Mahkemenizce davacının 190.000,00 TL alacaklı olduğuna kanaat edilmesi halinde, ayrıca KDV bedelini ancak fatura kesmesi halinde talep edebileceği hususları tespit edilmiştir. Dosyaya sunulan 08/10/2024 tarihli bilirkişiler ... ve ... tarafından düzenlenen bilirkişi ikinci ek raporunda,Davacı Adi Ortaklık tarafından Takip ve dava tarihlerinden sonra olacak şekilde 01.10.2022 tarihinde davalı borcuna 30.05.2020 vad. 72.000,00 TL'lik çek işlenmiştir. Yani davacı vadesi 2,5 yıl önce olan çeki 2,5 yıl sonra davalı borcuna işlemiştir. Asıl davada Teknik yönden; T.C. Büyükçekmece .... Sulh Hukuk Mahkemesinin ... D.İş dosyasına sunulan 13.07.2021 tarihli bilirkişi raporunda ayıplı ve kusurlu imalatların tekrar yeniden sökülerek yapılması işinin 30 gün içerisinde yapılabileceği, nakliye, malzeme ve işçilik dahil 190.000,00-TL olacağı, (2418) KDV 224.200,00 TL kadar olabileceği belirtilmiş olup hesaplanan bedelin işin niteliği, kapsamı ve piyasa koşulları dikkate alındığında hesaplanan bedelin ve imalat süresinin kadri maruf olduğu görüş ve kanaatine varılmıştır. Mali yönden; Sayın Mahkemenizce davacının 190.000,00 TL alacaklı olduğuna kanaat edilmesi halinde, ayrıca KDV bedelini ancak fatura kesmesi halinde talep edebileceği, birleşen davada Davacı-karşı davalı ... Çelik ticari defterlerinde icra takip tarihinde davalı-karşı davacı Adi Ortaklıktan 36.743,63 TL alacaklı olduğu, davalı-karşı davacı Adi Ortaklık ticari defterlerinde de icra takip tarihinde davacı-karşı davalıya 36.743,63 TL borçlu olduğu, Davacının takip öncesi işlemiş faiz talebi olmakla birlikte, dosya münderecatından davacının davalıya gönderdiği ihtarnamenin tebliğ şerhi görülmediğinden takip öncesi işlemiş faiz hesabı yapılamadığı husuları tespit edilmiştir. Dosyaya sunulan 05/03/2025 tarihli bilirkişiler ..,... ve ... tarafından düzenlenen bilirkişi raporunda, Asıl dosya yönünden; Taraflar arasında yapılan sözleşmeye göre davalı Yüklenicinin çelik çatının kolonlarında bir kısım kolonun, 2. Normal kattaki kolonlar üzerine denk gelmediği, kiriş ve döşeme üzerine monte edildiği, bu durumun düzeltilmesi için tespit raporunda belirtildiği gibi 170.000,- TL harcanması gerektiği, Yağmur derelerinde de ayıplı imalat yapıldığı, bu durumun onarımının yapılmış olduğu, onarım için 20.000,- TL nin uygun görüldüğü, sonuçta toplam olarak KDV dahil 190.000,- TL harcanması gerektiği, 30 günlük bir süreye ihtiyaç olduğu, Heyetimizin teknik üyesinin yaptığı incelemelerden yola çıkılarak, ayıptan doğan sorumluluğun maddi ve şekli şartlarının somut ihtilafta mevcut olduğu; eserin iş sahibinin kullanamayacağı veya hakkaniyet gereği kabule zorlanamayacağı ölçüde ayıplı ya da sözleşme hükümlerine aynı ölçüde aykırı olursa sözleşmeden dönme, eseri alıkoyup bedelden indirim isteme, aynı maddenin 3. Bendi gereğince aşırı bir masraf gerektirmediği takdirde bütün masrafları yükleniciye ait olmak üzere eserin ücretsiz onarılmasını isteme hakları bulunduğu; iş sahibinin genel hükümlere göre tazminat isteme hakkının saklı olduğu; anılan hükümler uyarınca inceleme, heyetimizin teknik üyesi tarafından hesaplandığı üzere davacı tarafından yapılan ayıplı imalatın onarımının KDV dahil 190.000, TL'ye tekabül ettiği, Birleşen dosya kapsamında, dosyadaki belirsizlikler nedeni ile davacının talebi ile ilgili görüş bildirilemediği, Somut ihtilafta, net miktarın kantara girerek tartılması ile elde edeceği kararlaştırılması sebebiyle talep edilebileceği ifade edilebilecekse de; heyetimizin teknik incelemeler başlığında da belirtildiği üzere davacı tarafın 185.000 Kg malzeme getirdiğini ileri sürmesi bakımından sevk İrsaliyelerinde de getirilen çelik miktarı bir kısım irsaliyede silik olarak görüldüğü halde bir kısmında hiç okunmadığı, getirilen çelik miktarının olduğu gibi imalatta kullanılamadığı, bir kısım fire verilmesinin normal olduğu, örneğin betonarme inşaat işinde ince çelikte %7, kalın çelikte ise %10 fire kabul edildiği, birleşen dosyadaki belirsizlikler nedeni ile birleşen dosya davacının talebi ile ilgili bir sonuca varılamadığı hususları tespit edilmiştir. Huzurda görülen asıl dava ayıptan kaynaklı tazminat davası; birleşen dava ise itirazın iptali davası olup asıl uyuşmazlık davalı tarafından yapılan çatı imalat ve montajı ile panel kaplamalarının ayıplı olup olmadığı noktasında toplanmaktadır.
Bilindiği üzere eser sözleşmeleri iki tarafa karşılıklı borç yükleyen bir tür iş görme sözleşmesi olup, “eser” ve “bedel” olmak üzere iki temel unsuru vardır. Bu sözleşmelerde yüklenici, iş sahibine karşı yüklendiği özen borcu nedeniyle eseri yasa ve sözleşme hükümlerine, fen, teknik ve sanat kurallarına uygun olarak yaparak ve zamanında tamamlayarak iş sahibine teslim etmekle; iş sahibi de bu çalışma karşılığında ivaz ödemekle yükümlüdür. Bu noktada eser sözleşmesinde “ayıp” ile ilgili genel açıklamaların yapılmasında fayda vardır. Eser sözleşmesi ilişkisinde ayıp, yüklenicinin meydana getirip iş sahibine teslim ettiği eserde bulunan sözleşme ve fenne aykırılıklardır. Başka bir ifadeyle ayıp, sözleşme ve eklerinde kararlaştırılan ve iş sahibinin beklediği amaca göre eserde bulunması gereken bazı vasıfların bulunmaması ya da olmaması gereken bazı bozuklukların bulunması şeklinde tanımlanmaktadır. Eldeki davada eser sözleşmesinin düzenlendiği 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun (TBK) 470 ve devamı maddelerinin uygulanması gerekir. Söz konusu maddelerde yer alan düzenlemelere göre yüklenicinin ayıp nedeniyle sorumlu tutulabilmesi için eserin teslim edilmiş olması ve teslim edilen eserin ayıplı olması, ayıbın iş sahibinden kaynaklanmamış olması, iş sahibinin eseri muayene ve ayıbı ihbar yükümlülüğünü yerine getirerek eseri açık ya da zımnen kabul etmemiş olması gerekir. Eserin ayıplı yapılması sözleşmeye aykırılık teşkil etmekte olup; ayıp, açık ve gizli olabileceği gibi maddi ve hukuki ayıp şeklinde de olabilir. Açık ayıp, eserin teslimini müteakip makul süre içinde yapılan kontrol ve muayene sonucu görülüp tespit edilecek ayıptır. Gizli ayıp ise, basit bir kontrol ve muayene ile tespit edilemeyen, eserin kullanılmaya başlanmasından sonra ortaya çıkan ayıptır. Maddi ayıplar, açık veya gizli ortaya çıkan, gözle görülen ve duyu organları ile hissedilen ayıplardır. Bunun dışında gözle görülmeyen, ancak yapılmamış olması nedeniyle karşı tarafça fark edilen projenin onaylatılmaması, yapı kullanma izin belgesinin alınmaması gibi hukuki ayıplar vardır. Maddi ve hukuki ayıpların da tıpkı açık ve gizli ayıplar gibi yükleniciye ihbar edilmesi zorunludur. TBK'nın 474/1. maddesi gereğince iş sahibinin eserin tesliminden sonra işlerin olağan akışına göre mümkün olduğunca en kısa sürede eseri gözden geçirip muayene ederek varsa açık ayıpları tespit etmek ve bu ayıpların neler olduğunu tek tek açıklamak suretiyle gecikmeksizin sözlü veya yazılı olarak yükleniciye bildirmesi gerekir. Gerek TBK’da gerekse mülga BK’da iş sahibinin muayene ve ihbar süreleri açıkça belirlenmemiş olup, işin niteliği ve olayın özelliğine, imal edilen eserin büyüklüğü ve genişliğine göre süreler farklı olacak ve işin uzmanı bilirkişiler tarafından belirlenecektir. Muayene ve gözden geçirmeyi veya ayıbın belirlenmesini iş sahibi bizzat yapabileceği gibi, TBK’nın 474/2. maddesine göre mahkeme aracılığıyla bilirkişi raporu ile de tespit ettirmesi mümkündür. Açık ayıpta iş sahibi muayene ve ihbar yükümlülüğünü yerine getirmezse, eseri kabul etmiş sayılır ve yüklenici açık ayıplarla ilgili sorumluluktan kurtulur. Gizli ayıplarla ilgili TBK’nın 477/3. maddesi, eserdeki ayıbın sonradan ortaya çıkması halinde, iş sahibinin gecikmeksizin durumu yükleniciye bildirmek zorunda olduğu, aksi takdirde eseri olduğu gibi kabul etmiş sayılacağı belirtilerek gizli ayıplar yönünden de iş sahibine ortaya çıkar çıkmaz gecikmeksizin yükleniciye ayıbı ihbar etmek yükümlülüğü getirilmiştir. TBK'da eserdeki açık ve gizli ayıpların yükleniciye bildirim şeklinin nasıl olacağına dair herhangi bir düzenleme yapılmamıştır. Ayıp ihbarının yazılı olarak yapılması ispat kolaylığı sağlar. Ancak ayıp ihbarı hukuki işlem olmayıp, hukuki işlem benzeri maddi vakıa olduğundan, Yargıtay’ın yerleşik içtihat ve uygulamalarında eser sözleşmelerinde aksi sözleşmede veya eki şartnamelerde kararlaştırılmadıkça taraflar tacir olsa dahi ayıp ihbarının her türlü delille ve bu arada tanık beyanı ile de ispatlanabileceği kabul edilmektedir. Ayıp halinde iş sahibinin hakları TBK’nın 475. maddesinde düzenlenmiştir. Bu maddeye göre iş sahibinin seçimlik hakları; eserin iş sahibinin kullanamayacağı veya hakkaniyet gereği kabule icbar edilemeyecek derecede ayıplı olması halinde sözleşmeden dönme, eseri alıkoyup ayıp oranında bedelden indirim yapılmasını isteme veya aşırı bir masraf gerektirmediği takdirde, bütün masrafları yükleniciye ait olmak üzere eserin ücretsiz onarılmasını isteme haklarıdır. Maddeden de açıkça anlaşılacağı üzere eser sözleşmesi ile ilgili hükümlerinde ayıplı imalatın, ayıptan ari misliyle değiştirilmesine dair iş sahibine tanınmış seçimlik hak bulunmamaktadır. İş sahibi bu seçimlik haklarının yanında ayıplı meydana getirilmiş olan eserin neden olduğu zararın tazminini de isteyebilir. Başka bir anlatımla iş sahibi tazminat hakkı ile seçimlik haklarını birlikte kullanabilir. Tazminatın istenebilmesi için de, ayıpta yüklenicinin kusurunun bulunması ve ayıp ihbarının süresinde yapılmış olması gerekir. Nitekim aynı hususlara Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 22.09.2021 tarihli ve 2017/(15)6-3030 E., 2021/1077 K. sayılı kararında da değinilmiştir. Asıl davada dosya ve tüm deliller birlikte değerlendirildiğinde; davacılar ile davalı arasında 02.03.2020 tarihli eser sözleşmesi imzalandığı, davacıların “... Mah. ... (...) Cad. N:2/4 Esenyurt/İstanbul” adresinde yer alan ve ... ile ...’a ait binanın çelik konstrüksiyon çatı imalatı ve montajı ile panel kaplamalarının davalı tarafından yapıldığı dosya kapsamından anlaşılmaktadır. Davacılar tarafından söz konusu işin ayıplı yapıldığı iddiası ile ayıbın giderilmesi için gereken tutarın tazmini istemli olarak huzurda görülen dava açılmış, davalı tarafından ise iş bedelinin eksik ödendiği iddiası ile davacılar hakkında iş bedelinin ödenmesi istemli birleşen dava açılmıştır. Davacılar tarafından huzurda görülen dava açılmadan önce Büyükçekmece ... Sulh Hukuk Mahkemesi'nin ... D. İş sayılı dosyası ile tespit yaptırılmış olup tespit dosyası dosyamız arasına celp edilmiştir. Tespit dosyasında alınan bilirkişi raporunda, davalı tarafından yapılan işin bir kısmının ayıplı olduğu, ayıplı olan işin giderilmesi için malzeme ve işçilik olmak üzere KDV dahil toplam 170.000,00 TL gerektiği, eksik yapılan iş bedelinin ise KDV dahil toplam 20.000,00 TL olduğu tespit edilmiştir. Mahkememizce uyuşmazlığın giderilmesi için bilirkişi incelemesi yapılmasına karar verilmiş olup yapılan bilirkişi incelemesi neticesinde düzenlenen 19/01/2023, 08/10/2024 ve 11/10/2023 tarihli bilirkişi kök ve ek raporlarında; davacı adi ortaklık ve davalı ticari defter kayıtlarının birebir örtüştüğü, davacı tarafından davalıya toplam 1.332.452,85 TL ödeme yapıldığı, davalı tarafından davacıya toplam 1.369.196,48 TL'lik fatura kesildiği ve dava tarihinde davacının davalıya 36.743,63 TL borçlu olduğu; davalı tarafından işin ayıplı ve eksik yapıldığı, ayıplı ve kusurlu imalatların sökülerek yeniden yapılmasının 30 gün sürebileceği, ayıbın giderilmesi için nakliye, malzeme ve işçilik dahil KDV hariç 190.000,00 TL, KDV dahil 224.200,00 TL gerektiği tespit edilmiştir. Tespit dosyasından alınan bilirkişi raporu ile mahkememizce alınan bilirkişi raporlarında KDV yönünden çelişki bulunduğundan mahkememizce çelişkinin giderilmesi için üç kişilik bir bilirkişi kurulu oluşturulmuş olup bilirkişi heyeti tarafından düzenlenen 05/03/2025 tarihli bilirkişi raporunda özetle; davalı tarafından yapılan işin ayıplı olduğu, ayıplı imalatın onarımının KDV dahil 190.000, TL'ye tekabül ettiği tespit edilmiştir. Tekniğine uygun ve denetime elverişli düzenlendiği kabul edilen 05/03/2025 tarihli bilirkişi raporu doğrultusunda davacının dava konusu eseri ayıplı imal ettiği, ayıbın ve eksik işlerin giderilmesi için KDV dahil 190.000,00 TL'nin gerektiği ancak davacılar tarafından KDV talep edilebilmesi için fatura kesilmesi gerekdiği, davacılar tarafından herhangi bir fatura düzenlenmediğinden davacının KDV hariç 161.016,95 TL (161.016,95 TL + 28.983,05 TL (%18 KDV) = 190.000,00 TL) davalıdan alacaklı olduğu mahkememizce kabul edilmiştir. Her ne kadar davalı vekili tarafından müvekkilinin kendilerine iletilen projeyi uyguladığı, projenin uygulanmasından kaynaklı herhangi bir kusuru olmadığı iddia edilmiş ise de projeyi uygulayan olan davalının proje uygulayıcısı olarak söz konusu projenin montaj yapılacak yere uygunluğunu denetlemekle yükümlü olduğu ve montaj işini ayıplı olarak yaptığı bilirkişi raporu ile tespit edildiğinden davalının bu yöndeki savunmasına mahkememizce itibar edilmemiştir. Açıklanan nedenlerle asıl davanın kısmen kabulü ile 161.016,95 TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacılara verilmesine, davacıların fazlaya ilişkin taleplerinin reddine karar vermek gerekmiştir. Birleşen davada dosya ve tüm deliller birlikte değerlendirildiğinde; davacı tarafından iş bedelinin eksik ödendiği iddiası ile davalılar hakkında icra takibi başlatılmış, davalıların icra takibine itiraz etmesi üzerinde huzurda görülen itirazın iptali davası açılmıştır. Dosya kapsamında alınan bilirkişi raporlarında davacı ve davalı adi ortaklığın ticari defter ve kayıtlarının birebir örtüştüğü, tarafların ticari defter ve kayıtlarına göre davacının davalı adi ortaklıktan 36.743,63 TL alacaklı olduğu tespit edilmiştir. Davalı tarafından birleşen davaya sunulan cevap dilekçesinde ödeme definde bulunulmuş olup iş bedelinin ödendiği iddia edilmiştir. Davacı tarafından düzenlenen faturaların davalı adi ortaklık tarafından defter ve kayıtlarına işlenmiş olması, davalı adi ortaklık defterlerinde de davalının davacıya bakiye borcunun bulunması ve davalı tarafından ödeme definde bulunulmuş olması karşısında davacının davalıdan toplam fatura tutarı olan 1.369.196,58 TL alacaklı olduğu, yapılan ödeme mahsup edildikten sonra bakiye iş bedeli olarak davacının davalıdan 36.743,63 TL alacaklı olduğu kabul edilmiştir. Her ne kadar davacı tarafından davalılardan ... Adi Ortaklık'a karşı da dava açılmış ise de adi ortaklığın tüzel kişiliği bulunmaması nedeni ile adi ortaklık aleyhine açılan davanın taraf teşkiline ilişkin dava şartı noksanlığı nedeniyle HMK'nın 114/1 ve 115/2. maddeleri uyarınca usulden reddine, ...ve ... hakkında açılan davanın kısmen kabulü ile davalıların Büyükçekmece .... İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı takip dosyasında yapmış olduğu itirazların 36.743,63 TL asıl alacak üzerinden iptali ile takip tarihinden itibaren asıl alacağa davacının talebi aşılmamak üzere 3095 sayılı Kanunun 2/2. maddesi uyarıca değişen oranlarda avans faizi uygulanmak suretiyle takibin devamına, davalı takip öncesi temerrüde düşürülmediğinden davacının fazlaya ilişkin takip öncesi faiz talebinin reddine, davalının kendi ticari defter ve kayıtlarına göre de davacıya borçlu olduğu anlaşıldığından alacağın likit olması nedeni ile davacının icra inkar tazminatı talebinin kabulü ile takdiren kabul edilen asıl alacak tutarının %20'si oranında hesaplanan 7.348,72 TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine, davalıların şartları oluşmayan kötü niyet tazminatı taleplerinin reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir. HÜKÜM : Yukarıda açıklanan nedenlerle; ASIL DAVADA 1-AÇILAN DAVANIN KISMEN KABULÜ ile 161.016,95 TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacılara verilmesine, 2-Davacıların fazlaya ilişkin taleplerinin REDDİNE, 3-Harçlar kanunu gereğince kabul edilen değer üzerinden alınması gereken toplam 10.999,07-TL harçtan daha önceden ödenen toplam 3.244,73-TL harç düşüldükten sonra eksik kalan 7.754,34-TL harcın davalıdan alınarak hazineye irad kaydına, 4-Davacılar kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T.'ye göre hesaplanan 45.000,00-TL nispi vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacılara verilmesine, 5-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T.'ye göre vekalet ücreti red edilen miktarı geçemeyeceğinden 28.983,05-TL vekalet ücretinin müştereken ve müteselsilen davacılardan alınarak davalıya verilmesine, 6-Davacılar tarafından yapılan; 80,70-TL Başvuru Harcı, 3.244,73-TL Peşin/Nisbi Harç olmak üzere toplam 3.325,43 TL harcın davalıdan alınarak davacılara verilmesine, 7-Davacılar tarafından yapılan; 24.000,00-TL Bilirkişi ücreti, 639,85-TL Tebligat, Posta ve diğer masraflar olmak üzere toplam 24.639,85-TL yargılama giderinin kabul red oranı dikkate alınarak 20.881,23-TL lik kısmanın davalıdan alınarak davacılara verilmesine, bakiye yargılama giderinin ise davacılar üzerinde bırakılmasına, 8-Davalı tarafından yapılan Tebligat, Posta ve diğer masraflar olmak üzere toplam 131,75-TL yargılama giderinin davacılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davalıya verilmesine, 9-Kullanılmayan gider avansının bulunması halinde kararın kesinleşmesinden sonra ve talep halinde yatırana İADESİNE, 10-6235 sayılı Hukuki Uyuşmazlıklarda Arabuluculuk Kanununun 18/A maddesinin 13. fıkrası uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen ve yargılama giderinden sayılan Arabuluculuk ücreti olan 1.320,00 TL'nin kabul ve red oranına göre hesaplanan 201,37 TL'sinin müştereken ve müteselsilen davacıdan; 1.118,63-TL'sinin ise davalıdan tahsili ile Hazineye İRAT KAYDINA, BİRLEŞEN DAVADA 1-Davalılardan ... ... Adi Ortaklık'a karşı açılan davanın taraf teşkiline ilişkin dava şartı noksanlığı nedeniyle HMK'nın 114/1 ve 115/2. maddeleri uyarınca usulden REDDİNE, 2-... ve ... hakkında AÇILAN DAVANIN KISMEN KABULÜ ile davalıların Büyükçekmece .... İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı takip dosyasında yapmış olduğu itirazların 36.743,63 TL asıl alacak üzerinden İPTALİ ile takip tarihinden itibaren asıl alacağa davacının talebi aşılmamak üzere 3095 sayılı Kanunun 2/2. maddesi uyarıca değişen oranlarda avans faizi uygulanmak suretiyle TAKİBİN DEVAMINA, 3-Davacının fazlaya ilişkin talebinin REDDİNE, 4-Alacağın likit olması nedeni ile davacının icra inkar tazminatı talebinin KABULÜ ile takdiren kabul edilen asıl alacak tutarının %20'si oranında hesaplanan 7.348,72 TL icra inkar tazminatının ... ve ...'dan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, 5-Davalıların şartları oluşmayan kötü niyet tazminatı taleplerinin REDDİNE, 6-Harçlar kanunu gereğince kabul edilen değer üzerinden alınması gereken toplam 2.509,96-TL harçtan daha önceden ödenen toplam 464,86-TL harç düşüldükten sonra eksik kalan 2.045,10-TL harcın davalılardan Bayram Taşı ve ...'dan müştereken ve müteselsilen alınarak hazineye irad kaydına, 7-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T.'ye göre hesaplanan 36.743,63-TL nispi vekalet ücretinin davalılardan ... ve ...'dan müştereken ve müteselsilen alınarak davacılara verilmesine, 8-Davalılardan ... ve ... kendisini vekil ile temsil ettirdiginden A.A.Ü.T.'ye göre vekalet ücreti red edilen miktarı geçemeyeceğinden 1.745,32-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak bu davalılara verilmesine, 9-Davacı tarafından yapılan; 80,70-TL Başvuru Harcı, 464,86-TL Peşin/Nisbi Harç olmak üzere toplam 545,56 TL harcın davalılardan ... ve ...'dan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, 10-Davacı tarafından yapılan; Tebligat, Posta ve diğer masraflar olmak üzere toplam 140-TL yargılama giderinin kabul red oranı (%95,47 Kabul Oranı) dikkate alınarak 133,66TL lik kısmının davalılardan ... ve ...'dan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, bakiye yargılama giderinin ise davacı üzerinde bırakılmasına, 11-Davalılar tarafından herhangi bir yargılama gideri bulunmadığından bu konuda hüküm kurulmasına yer olmadığına, 12-Kullanılmayan gider avansının bulunması halinde kararın kesinleşmesinden sonra ve talep halinde yatırana İADESİNE, 13-6235 sayılı Hukuki Uyuşmazlıklarda Arabuluculuk Kanununun 18/A maddesinin 13. fıkrası uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen ve yargılama giderinden sayılan Arabuluculuk ücreti olan 1.320,00 TL'nin kabul ve red oranına göre hesaplanan 59,80-TL'sinin davacıdan; 1.260,20-TL'sinin ise davalılardan Bayram Taşı ve ...'dan müştereken ve müteselsilen tahsili ile Hazineye İRAT KAYDINA, Dair; 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 341. ile 360. madde hükümleri uyarınca mahkememize veya aynı sıfattaki başka bir mahkemeye verilecek dilekçe ile kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde veya istinaf dilekçesi kendisine tebliğ edilen taraf, başvuru hakkı bulunmasa veya başvuru süresini geçirmiş olsa bile mahkememize veya aynı sıfattaki başka bir mahkemeye vereceği cevap dilekçesi ile iki hafta içerisinde İSTİNAF yolu açık olmak üzere davacı vekili ile davalı vekilinin yüzlerine karşı verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 09/12/2025
Katip ... ☪e-imzalıdır.☪
Hakim ... ☪e-imzalıdır.☪
HMK'NIN 304'NCÜ MADDESİ UYARINCA TASHİH ŞERHİ
Mahkememizin 09/12/2025 tarihli kısa kararının "BİRLEŞEN DAVADA" kısmının 4 nolu bendi ile "Alacağın likit olması nedeni ile davacının icra inkar tazminatı talebinin KABULÜ ile takdiren kabul edilen asıl alacak tutarının %20'si oranında hesaplanan 7.348,72 TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine," şeklinde karar oluşturulmuş ise de kısa kararda "davalıdan" kısmının sehven yazıldığı anlaşılmakla tespit edilen durumun HMK'nın 304'ncü maddesinde yer alan "...diğer benzeri açık hatalar" dan olduğu ve madde kapsamında söz konusu yazım hatasının mahkemece re'sen düzeltilebileceği anlaşıldığından, Mahkememiz 09/12/2025 tarihli kısa kararının "BİRLEŞEN DAVADA" kısmının 4 nolu bendinin "Alacağın likit olması nedeni ile davacının icra inkar tazminatı talebinin KABULÜ ile takdiren kabul edilen asıl alacak tutarının %20'si oranında hesaplanan 7.348,72 TL icra inkar tazminatının Bayram Taşı ve ...'dan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine," şeklinde düzeltilerek kararın bu şekilde tashih edilmesine karar verildi. 13/01/2026
Katip ... ☪e-imzalıdır.☪
Hakim ... ☪e-imzalıdır.☪