İlk Derece Mahkemesi ·
İlk Derece Mahkemesi 2022/138 E. 2024/593 K.
- Mahkeme
- İlk Derece Mahkemesi
- Esas No
- 2022/138
- Karar No
- 2024/593
- Karar Tarihi
T.C. ANKARA 1. FİKRİ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2022/138 Esas - 2024/593
T.C. ANKARA 1. FİKRİ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
GEREKÇELİ KARAR ESAS NO : 2022/138 KARAR NO : 2024/593
DAVA : Marka İle İlgili Kurum Kararının İptali, Marka Hükümsüzlüğü DAVA TARİHİ : 18/04/2022 KARAR TARİHİ : 31/12/2024 KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 31/12/2024
Mahkememizde görülmekte olan marka ile ilgili kurum kararının iptali, marka hükümsüzlüğü davasının yapılan açık yargılaması sonunda, DAVA: Davacı vekili dava dilekçesiyle; davalı tarafından yapılan ... sayılı ‘‘...’’ ibareli marka tescil başvurusunun yayımına davacı tarafından, “...” ibareli markaya dayanılarak yapılan itirazın ... tarafından kısmen reddi kararına karşı yapılan itirazın ... tarafından reddedilmesi üzerine anılan kararın iptali istemiyle açılan davada, ... kararının iptaline ve ... sayılı markanın hükümsüzlüğüne karar verildiğini, davalının bu kararı dolanmak için dava konusu başvuruyu yaptığını, başvurunun yayımına karşı davacı tarafından yapılan itirazın ... tarafından reddedildiğini, karara karşı yapılan itirazın ... tarafından reddedildiğini, dava konusu markanın, davacıya ait “...” ibareli markalar ile bire bir olduğunu, iltibas yarattığını, davacının 1995 yılından bu yana hızlı servis restoran zinciri sektöründe faaliyet gösterdiğini, davacının grup şirketleri ile sağlıklı, nitelikli hammadde üretimi de gerçekleştirdiğini, bu üretimlerin ciddi miktarlarda olduğunu davacının ulaştığı hijyen, kalite ve güvenilirlik standartlarını tüketicilere aktarmak için “...” markasını kullanmakta olduğunu, ..... alan adlı internet sitesinin bulunduğunu, aynı adla ... hesabı bulunduğunu ve kanalın 4 bine yakın abonesi olduğunu, ... hesabından markaya ilişkin paylaşımlar yapıldığını hesabın 10 bini aşkın takipçisinin bulunduğunu, davalının 2013 yılında “... ...” markasıyla gıda sektöründe faaliyete başladığını, franchise ağı ile ... ve et ağırlıklı hizmet verdiğini, önceki markasının hükümsüz kılınmasına ilişkin kararı dolanmak için, kötü niyetli olarak, önceki davada verilen kararı bertaraf etmeye yönelik olarak dava konusu marka başvurusunda bulunduğunu, itirazların reddine ilişkin kararın hukuka aykırı olduğunu, davalının davacının faaliyetlerinden ve markalarından haberdar olduğunu, dava konusu başvurunun SMK m.6/9 hükmü bağlamında reddi gerektiğini, aksi yöndeki kararın hukuka aykırı olduğunu, başvuruya konu işaret ile itirazlara mesnet markalar arasında SMK m.6/1 hükmü bağlamında ilişkilendirilme ihtimali de dâhil iltibas ve tescil engeli bulunduğunu, davacıya ait markanın, davalıya ait markada iktibas suretiyle bütünüyle yer aldığını, dava konusu markada yer alan “... ...” ibaresinin çatı marka olması sebebiyle asli unsur olarak algılanmayacağını, “...” ibaresinin markayı kavramsal olarak farklılaştırmadığını, “...” markasının seri markaların ortak unsuru olduğunu, kapsamlarda yer alan malların ve hizmetlerin aynı ya da benzer olduğunu, “...” ibaresinin tanınmış marka olduğunu ve dava konusu başvuru bakımından SMK m.6/5 hükmü bakımından tescil engeli bulunduğunu, davalı marka başvurusunun, 13.01.2021 tarihli ve 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun (TTK) m.54/1 ve 2 hükümleri ile TTK m.55/1,a-5 hükmü bağlamında da değerlendirilmesi gerektiğini, başvurunun anılan hükümler bakımından da reddedilmesi gerektiğini iddia ederek, ... sayılı ... kararının iptaline ve tescil edilmiş olması durumunda ... sayılı markanın hükümsüzlüğüne karar verilmesini talep ve dava etmiştir. CEVAP: Davalı ... vekili cevap dilekçesiyle, verilen Kurum kararının usul ve yasaya uygun olduğunu belirterek; davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. Davalı şirket vekili cevap dilekçesiyle; sloganlar ile markanın bir arada bulunduğu marka kombinasyonlarının bütün hâlde ayırt edici olduğunu, dava konusu markanın esas unsurunu “... ”, tali unsurunu ise “...” ibaresi oluşturduğunu, bunun yanında dava konusu başvuru ile davacının iddialara mesnet markaları örneklerinde yer alan farklı unsurlar bulunduğunu bu nedenle SMK m.6/1 hükmü bağlamında tescil engeli oluşturacak bir benzerlik bulunmadığını, karşılaştıramaya konu markaların bütüncül değerlendirmede görsel ve işitsel olarak farklı olarak algılanacaklarını, davacının iddialara mesnet markalarının, marka algısı yaratmaya elverişli olmadığını, dava konusu markanın, hiçbir kuşkuya yer vermeyecek şekilde davacı ile ilişkilendirilerek kullanıldığını, davacı markaları ile karışıklığa yol açmayacağını, dava konusu başvurunun kötü niyetli olmadığını, davacının emsal gösterdiği yargı kararının farklı bir markaya ait olduğunu, emsal teşkil etmeyeceğini, taraf markalarının birlikte var olma koşullarının mevcut olduğunu, haksız rekabet ve koşullarının mevcut olmadığını, belirterek; davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. YARGILAMA: Taraflar arasındaki uyuşmazlığın; ... sayılı ... kararının iptali ve tescil edilmiş olması durumunda ... sayılı markanın hükümsüzlüğü koşullarının oluşup oluşmadığı noktalarında toplandığı anlaşılmıştır. Davanın açılmasını müteakip tarafların dilekçeleri karşılıklı tebliğ olunmuş, sundukları deliller alınmış, tescil ve başvuru dosyaları getirtilmiş, dava şartları incelenmiş, ön inceleme duruşması yapılmış, taraflar sulhe teşvik olunmuş, sonuç alınamaması üzerine uyuşmazlık konuları tespit edilmiş, tahkikat icra olunmasını müteakip taraf vekillerine tahkikat ve yargılamının geneliyle ilgili son sözleri de sorulmuş; sözlü iddia ve savunmada bulunma olanağı tanınmıştır. ...'den celbedilen işlem dosyasının tetkikinden; davalı adına 09.09.2020 tarihinde tescil başvurusu yapılan "... ... ...!" ibaresi kapsamında 29., 30., 32. 35., 40. ve 43. sınıftaki mallar ve hizmetler bulunan, ... sayılı marka tescil başvurusunun yayımına, davacı tarafından SMK m.6/1, m.6/5 ve m.6/9 hükümleri kapsamında yapılan itiraz ... (...) tarafından reddedilmiş, ret kararına karşı ... nezdinde yapılan itiraz ise ...’nin 17.02.2022 tarihli ve ... sayılı kararıyla; '' (...) ... başvuru numaralı "... ... ...!" ibareli başvurunun ilanına yapılmış olan itirazın reddi yönündeki ... kararına karşı, başvurunun ..... sayılı "... ", "...", "...!", "...! ...", "...!" ibareli markalar ile karıştırılma ihtimali gerekçesiyle 6769 s. SMK'nın 6/1, 6/5, 6/9 maddeleri uyarınca reddedilmesi talebiyle yapılan itiraz incelenmiştir. Bilindiği üzere, 6769 s. SMK'nın 6/1 maddesi, "Tescil başvurusu yapılan bir markanın, tescil edilmiş veya önceki tarihte başvurusu yapılmış marka ile aynılığı ya da benzerliği ve kapsadığı mal veya hizmetlerin aynılığı ya da benzerliği nedeniyle, tescil edilmiş veya önceki tarihte başvurusu yapılmış marka ile halk tarafından ilişkilendirilme ihtimali de dahil karıştırılma ihtimali varsa itiraz üzerine başvuru reddedilir." hükmünü içermektedir. Yerleşik içtihada göre, halkın malların veya hizmetlerin aynı işletmeden veya ticari olarak bağlantılı bir işletmeden geldiğine inanması riski karıştırılma olasılığını ortaya ıkartır. karıştırılma olasılığı, kamunun ilgili kesiminin ihtilafa konu markalar ve mallar veya hizmetler hakkındaki algısı, markaların ve malların veya hizmetlerin benzerliğinin karşılıklı bağımlılığı dahil olmak üzere inceleme konusu ihtilafa ilişkin tüm faktörler dikkate alınarak, bütüncül olarak değerlendirilmelidir. Karıştırılma olasılığına ilişkin bütüncül değerlendirme yapılırken, ihtilafın konusu markaların görsel, işitsel veya kavramsal benzerliği, işaretlerin bütün olarak oluşturdukları izlenim esasında incelenmelidir, ancak bu yapılırken işaretlerin ayırt edici ve baskın unsurları özellikle dikkate alınmalıdır. Karıştırılma olasılığına ilişkin genel değerlendirmede, malların veya hizmetlerin ortalama tüketicisinin markalara ilişkin algısı belirleyici etkiye sahiptir. Bu bağlamda, ortalama tüketiciler markayı genellikle bütün olarak algılar ve markanın çeşitli detaylarına ilişkin kapsamlı bir analize girişmez. Karıştırılma olasılığına ilişkin bütüncül değerlendirmede, ilgili malların veya hizmetlerin ortalama tüketicisinin makul derecede bilgili, gözlemci ve ihtiyatlı olduğu varsayılır. Bununla birlikte, ortalama tüketicilerin farklı markalar arasında doğrudan bir karşılaştırma yapma şansına nadiren sahip olduğu, bunun yerine markaların zihninde kalan tam olmayan imajını (hatırasını) esas aldığı faktörü dikkate alınmalıdır. Buna ilaveten, ortalama tüketicilerin dikkat seviyesinin, ihtilafa konu malların veya hizmetlerin niteliğine göre değiştiği de göz önünde bulundurulmalıdır. Önceki tarihli markanın ayırt edici gücü arttıkça, karıştırılmanın ortaya çıkması olasılığı da artar. Bu nedenle, ayırt edici gücü, tabiatı gereği veya piyasada sahip olduğu bilinirlik (ün) nedeniyle, daha yüksek olan markalar, ayırt edici gücü düşük olan markalara kıyasla daha geniş korumadan yararlanılırlar. Bu nedenle, karıştırılma olasılığının varlığı araştırılırken önceki markanın ayırt edici gücü ve özellikle sahip olduğu bilinirlik (ün) dikkate alınmalıdır. Birden fazla unsurdan oluşan bileşke markalar söz konusu olduğunda, iki marka arasındaki benzerliğin tespiti, bileşke bir markayı oluşturan öğelerden sadece birisini alarak, o öğeyi başka bir markayla karşılaştırmanın ötesinde bir incelemeyi gerektirir. Karşılaştırma, ihtilaf konusu markaların her birini bütün olarak inceleyerek yapılmalıdır, ancak bazı durumlarda, bileşke markayı oluşturan öğelerden biri, bileşke markanın kamunun ilgili kesiminde yarattığı bütüncül algıda baskın konumda bulunabilir. Karıştırılma ihtimali gerekçeli itiraz belirtilen genel ilkeler esas alınarak incelenmiştir. Kurul'da, ilgili tüketicilerin başvuruya konu marka ile itiraza gerekçe olarak gösterilen markaları bütüncül algı çerçevesinde farklı ticari kaynaklardan gelen birbirinden farklı markalar olarak algılayabileceği kanaatine varılmış ve başvuru ile itiraza gerekçe olarak gösterilen markalar bütünüyle bıraktıkları izlenim itibarıyla ilişkilendirilme ihtimali dahil olmak üzere karıştırmaya yol açabilecek derecede benzer bulunmamıştır. Bu itibarla, markalar arasında 6769 s. SMK'nın 6/1 maddesi hükmü anlamında karıştırılma ihtimalinin bulunmadığı kanaatine varılmıştır. Öte yandan, 6769 Sayılı SMK'nın 6/5 maddesi "Tescil edilmiş veya tescil başvurusu daha önceki tarihte yapılmış bir markanın, Türkiye'de ulaştığı tanınmışlık düzeyi nedeniyle haksız bir yararın sağlanabileceği, markanın itibarının zarar görebileceği veya ayırt edici karakterinin zedelenebileceği hallerde, aynı ya da benzer markanın tescil başvurusu, haklı bir sebebe dayanma hali saklı kalmak kaydıyla, başvurunun aynı, benzer veya farklı mal veya hizmetlerde yapılmış olmasına bakılmaksızın önceki tarihli marka sahibinin itirazı üzerine reddedilir." hükmüne amirdir. Somut olay açısından, itiraza konu başvurunun tescilinin 6769 Sayılı SMK'nın 6/5 maddesi hükmünde belirtilen koşulların oluşmasına yol açacağı yönünde de bir kanaat oluşmadığından, tanınmışlık gerekçesine dayalı itiraz haklı görülmemiştir. Son olarak, başvurunun kötü niyetle yapıldığı yönünde somut ve elle tutulur delillere rastlanmadığından ve Kurul'da başvurunun kötü niyetle yapıldığı yönünde bir kanaat de oluşmadığından, bu iddiaya dayalı itiraz haklı görülmemiştir. Sayılan nedenlerle, itirazın tüm gerekçeleri ile birlikte reddi gerekmiştir.'' şeklinde karar verildiği, eldeki davanın iki aylık yasal süre içerisinde tarihinde açıldığı anlaşılmış, işin esasına girilmiştir. (3) kişilik Bilirkişi HEYETİ düzenlenen RAPORDA ve EK RAPORDA özetle: - ...’nin ... sayılı kararının SMK m.6/1, m.6/5 hükümleri ile haksız rekabet iddiası bakımından iptali koşullarının oluşmadığı, -...sayılı markanın SMK m.6/1, m.6/5 hükümleri ile haksız rekabet iddiası bakımından hükümsüzlük koşullarının oluşmadığı, -SMK m.6/9 hükmü bağlamında ... kararının iptali ve hükümsüzlük koşullarının oluşup oluşmadığı konusunun hukuki değerlendirmeyi gerektirmesi nedeniyle bu konuda değerlendirme yapılamayacağı, takdirin mahkemeye ait olduğu, bildirilmiştir. (5) Kişilik Bilirkişi HEYETİ tarafından düzenlenen RAPORDA özetle: -Dava konusu ... sayılı ".....!" ibareli markanın dava konusu edilen 29, 30, 32, 35 ve 43. Sınıfta yer alan mal vehizmetleri, davacının mesnet olan markalarının tescil kapsamında birebir aynen ve ilişkili olarak yer aldığı, -Ancak taraf markalar arasında görsel ve işitsel olarak benzerlik bulunmadığından markalar arasında iltibas tehlikesi BULUNMADIĞI, -Taraf marka işaretleri arasında görsel ve işitsel benzerlik oluşmadığından SMK 6/5 maddesinin uygulanma koşullarının oluşmadığı, -Dava konusu marka başvurusunun kötü niyetli yapıldığı iddiası ispata elverişli delilin dosyada mevcut olmadığı, bununla birlikte bu hususun mahkemenin takdirinde olduğu, bildirilmiştir. Bilirkişi raporlarının her iki tarafın iddia ve savunmasının kapsamı, taraf delilleri, marka kapsamları dikkate alınarak düzenlendiği, hüküm kurmaya yeterli incelemenin yapıldığı, raporların usul ve yasaya aykırı yönünün bulunmadığı, hukuki değerlendirme nihai olarak mahkememizce yapılacağından yeniden rapor alınmasını gerektirir yön bulunmadığı anlaşılmıştır. GEREKÇE: Tescilli bir markanın ait olduğu mal ve hizmetler bakımından sağladığı korumanın kapsamı ve sınırları 10.01.2017 tarihinde yürürlüğe giren 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu (SMK) ile düzenlenmiştir. “Marka tescilinde nispi ret nedenleri ” başlığı altında düzenlenen 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanununun 6. maddesi ise; (1) Tescil başvurusu yapılan bir markanın, tescil edilmiş veya önceki tarihte başvurusu yapılmış marka ile aynılığı ya da benzerliği ve kapsadığı mal veya hizmetlerin aynılığı ya da benzerliği nedeniyle, tescil edilmiş veya önceki tarihte başvurusu yapılmış marka ile halk tarafından ilişkilendirilme ihtimali de dâhil karıştırılma ihtimali varsa itiraz üzerine başvuru reddedilir. (2) Ticari vekil veya temsilcinin, marka sahibinin izni olmaksızın ve haklı bir sebebe dayanmaksızın markanın aynı veya ayırt edilemeyecek kadar benzerinin kendi adına tescili için yaptığı başvuru, marka sahibinin itirazı üzerine reddedilir. (3) Başvuru tarihinden veya varsa rüçhan tarihinden önce tescilsiz bir marka veya ticaret sırasında kullanılan bir başka işaret için hak elde edilmişse, bu işaret sahibinin itirazı üzerine, marka başvurusu reddedilir. (4) ... Sözleşmesinin 1 inci mükerrer 6 ncı maddesi bağlamındaki tanınmış markalar ile aynı veya benzer nitelikteki marka başvuruları, aynı veya benzer mal veya hizmetler bakımından itiraz üzerine reddedilir. (5) Tescil edilmiş veya tescil başvurusu daha önceki tarihte yapılmış bir markanın, Türkiye’de ulaştığı tanınmışlık düzeyi nedeniyle haksız bir yararın sağlanabileceği, markanın itibarının zarar görebileceği veya ayırt edici karakterinin zedelenebileceği hâllerde, aynı ya da benzer markanın tescil başvurusu, haklı bir sebebe dayanma hâli saklı kalmak kaydıyla, başvurunun aynı, benzer veya farklı mal veya hizmetlerde yapılmış olmasına bakılmaksızın önceki tarihli marka sahibinin itirazı üzerine reddedilir. (6) Tescil başvurusu yapılan markanın başkasına ait kişi ismini, ticaret unvanını, fotoğrafını, telif hakkını veya herhangi bir fikri mülkiyet hakkını içermesi hâlinde hak sahibinin itirazı üzerine başvuru reddedilir. (7) Ortak markanın veya garanti markasının yenilenmeme sebebiyle koruma süresinin sona ermesinden itibaren üç yıl içinde yapılan, ortak marka veya garanti markasıyla aynı veya benzer olan ve aynı veya benzer mal veya hizmetleri içeren marka başvurusu, önceki hak sahibinin itirazı üzerine reddedilir. (8) Tescilli markanın yenilenmeme sebebiyle koruma süresinin sona ermesinden itibaren iki yıl içinde yapılan, bu markayla aynı veya benzer olan ve aynı veya benzer mal veya hizmetleri içeren marka başvurusu, önceki marka sahibinin itirazı üzerine bu iki yıllık süre içinde markanın kullanılmış olması şartıyla reddedilir. (9) Kötüniyetle yapılan marka başvuruları itiraz üzerine reddedilir." şeklindedir. Bu düzenleme uyarınca getirilen yaptırımın iki koşulun bir arada bulunması hâlinde uygulanacağı görülmekte olup, bunlardan birincisi tescil başvurusu yapılan markanın, tescil edilmiş veya önceki tarihte başvurusu yapılmış marka ile aynı ya da benzer olması, ikincisi ise; her iki markanın da kapsadığı mal veya hizmetlerin aynı ya da benzer olmasıdır. Ayrıca, 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanununun 6. maddesinin 1. fıkrasında geçen "halk tarafından karıştırılma ihtimali" konusunda ölçünün; bu işin ilgilisi veya uzmanı değil, tüketici olan halk olduğunun göz önünde tutulması gerekmektedir. Karıştırılma ihtimalinde önemli olan husus, halkın bu iki işaret arasında herhangi bir şekilde herhangi bir sebeple bağlantı kurma, ilişkilendirme ihtimalidir. Buradaki “ihtimal” kelimesi özenle ve özellikle kullanılmış bir kelime olup, ..., ses, anlam, genel görünüm, çağrışım ve bir seri içinde bulunma izlenimi bu kapsamda değerlendirilmektedir. Hatta markalar arasında birçok noktada fark bulunduğu tespit edilse bile “umumi intiba” ikisinin karıştırılabileceği yönünde ise, iki işaret arasında karıştırma ihtimalinin bulunduğu kabul edilmelidir (.....). Bir başka anlatımla, "iltibas tehlikesi" görsel, biçimsel, anlamsal, işitsel benzerlikler, çağrıştırma, bir bütün olarak uyandırdığı toplu kanaat, malın veya hizmetin hitap ettiği alıcı grubunun toplumsal düzeyi ve durumu, markayı taşıyan malın değeri ve alıcının bu malı almaya ayırdığı zaman, markanın esas unsurları ve tamamlayıcı unsurları, karşılaştırılan işaretler arasındaki benzerlik, telaffuz, anlam veya biçimden, işaretlerin toplu olarak bıraktığı izlenimden, seri içine girmekten veya başka bir çağrışımdan kaynaklanabilir. Yine halkın, karşılaştırılan işaretler arasında herhangi bir şekilde “bağlantı” kurabilmesi de benzerlik bulunduğunu kabul etmek için yeterli olmaktadır. SMK m.6/3 hükmü bağlamında tescil engelinden veya hükümsüz nedeninden söz edebilmek için aşağıdaki unsurların tamamının kümülatif olarak varlığı gerekir. Bu koşullardan herhangi birinin sağlanmamış olması halinde diğerlerinin varlığı hükmün uygulanması için yeterli olmayacaktır: -Tescilsiz bir marka veya ticaret sırasında kullanılan bir başka işaret olmalıdır. - Başvuru veya varsa rüçhan tarihinden önce tescilsiz bir marka veya ticaret sırasında kullanılan bir başka işaret için hak elde edilmiş olmalıdır. Ancak burada 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanununun 6. maddesinin (5) numaralı fıkrasının hatırlatılması da gereklidir. Zira tescil edilmiş veya tescil için başvurusu yapılmış markanın, Türkiye’de ulaştığı tanınmışlık düzeyi nedeniyle haksız bir yararın sağlanabileceği, markanın itibarının zarar görebileceği veya ayırt edici karakterinin zedelenebileceği durumlarda, tescil edilmiş veya tescil için başvurusu daha önce yapılmış bir marka sahibinin itirazı üzerine, farklı mal veya hizmetlerde kullanılacak olsa bile, sonraki markanın tescil başvurusu ret edilebilecektir. Tanınmış marka kavramı yerleşik Yargıtay içtihatlarında “bir şahsa veya teşebbüse sıkı bir şekilde matufiyet, garanti, kalite, kuvvetli reklam, yaygın bir dağıtım sistemine bağlı, müşteri, akraba, dost, düşman ayırımı yapılmadan coğrafi sınır, kültür, yaş farkı gözetilmeksizin aynı çevredeki insanlar tarafından refleks halinde ortaya çıkan bir çağrışım olarak” ifade edilmiştir. SMK m.6/6 hükmüne göre; tescil başvurusu yapılan markanın başkasına ait kişi ismini, ticaret unvanını, fotoğrafını, telif hakkını veya herhangi bir fikri mülkiyet hakkını içermesi hâlinde hak sahibinin itirazı üzerine başvuru reddedilir. SMK m.6/9 hükmüne göre; kötü niyetle yapılan marka başvuruları itiraz üzerine reddedilir. Bu bağlamda bir başvurunun kötü niyetle yapılmış olması başka herhangi bir nedene bağlı olmaksızın, tek başına tescil engeli oluşturmaktadır. SMK ile normatif hukuki temele kavuşan bu ret gerekçesinin uygulaması ise daha eskiye dayanmaktadır. Nitekim Yargıtay Hukuk Genel Kurulu vermiş olduğu bir kararda (..... sayılı karar.) durumu, “marka başvurusunun kötü niyetle yapılmış olması, yalnızca başvurunun reddine ilişkin bir hâl olmayıp, kötü niyetle tescil ettirilen markanın hükümsüzlüğünü de gerektirir.” şeklinde ifade etmiştir. Kötü niyetin belirgin bir tanımı olmamakla birlikte idari ve adli uygulamalarla oluşturulmuş çeşitli ölçütleri vardır. Bu ölçütler temelde markanın işlevi dışında başka amaca yönelik tescil edilme durumunun çeşitli örneklerinden oluşmaktadır. Ticari dürüstlük kurallarına aykırı olarak, başkasının markasını ele geçirmeye, başkasının markasından haksız yararlanmaya yönelik olarak yaptırılan haksız tesciller kötü niyetlidir. ... Marka İnceleme Kılavuzu’na göre; kötü niyet kavramı, “bilerek ve haksız bir avantaj kazanmak” veya “başkalarına zarar vermek amacıyla genel olarak kabul edilmiş ahlaki davranışların ve dürüst ticaret ilkelerinin dışında davranan kişinin durumu” olarak tanımlanmıştır. Hemen belirtmek gerekir ki bir marka başvurusunun kötü niyetle yapılıp yapılmadığı,başvuru anındaki duruma göre değerlendirilir. Nitekim SMK m.6/9 hükmü başvuru anına sonuç bağlamıştır. Bu anlamda sonradan yapılacak iş ve işlemler başlangıçtaki kötü niyeti ortadan kaldırabilecek nitelikte değildir. Bu açıklamalar ışığında somut olay incelendiğinde; Taraf markaları tescil kapsamları ve işaretsel yönden karşılaştırıldığında; Davalı Markası ..... ...! (29, 30, 32, 35, 40 ve 43. sınıf) Örnek Davacı Markaları ..... (35, 38, 42 ve 43. sınıf)
Tarafların emtia gruplarına bakıldığında; dava konusu marka ile davacı markalarının kapsadığı hizmetler karşılaştırıldığında; dava konusu markanın 35 ve 43. Sınıftaki hizmetlerin tamamı davaya mesnet olan markaların tescil kapsamında birebir aynen yer aldığı görülmektedir. Bununla birlikte davaya konu olan markanın 29, 30 ve 32. Sınıftaki mallar davaya mesnet olan markanın tescil kapsamında yer almamaktadır. Ancak davaya konu olan markanın başvuru kapsamında yer alan 35. Sınıftaki hizmetler davacının mesnet olan markasının tescil kapsamında yer almamaktadır. Ancak belirtilmesi gereken husus, 35. sınıftaki “Müşterilerin malları elverişli bir şekilde görmesi ve satın alması için malların bir araya getirilmesi hizmetleri (belirtilen hizmetler perakende, toptan satış mağazaları, elektronik ortamlar, katalog ve benzeri diğer yöntemler ile sağlanabilir).” genel olarak satış hizmetlerine yöneliktir. 35. sınıfın ilgili alt grubunun diğer mal sınıflarına benzer olup olmadığına karar verilirken somut olayın özelliklerine göre, yani mallarla birlikte markaları da aynı değerlendirmenin içine alınarak bir sonuca gidilmelidir. Aksi halde, sadece bu hizmet grubunu tescil ettirerek 35.sınıftaki malların tamamına engel olunabilecektir ki bu durum da marka ruhuna aykırıdır. Sınıflandırma Tebliği idari amaçlı olduğundan, farklı sınıflarda yer alan mal ve/veya hizmetlerin farklı olduğu doğrudan söylenemez. Ancak bir malın, bir hizmetin sunumu sırasında veya hizmetin sunulduğu yerde kullanılıyor olması, o mal ile hizmetin benzer olduğunu gösteren bir durum olarak da doğrudan kabulüne neden değildir. Benzerliğin kabulü için, mal ve/veya hizmetin doğası, kullanım amacı, satış ve dağıtım kanalları, tüketici kitlesi gibi birçok ayrıntının göz önünde bulundurulması gerekir. Davacının markası kapsamında çekişme konusu malların bulunduğu da göz önüne alındığında, davacının sunacağı bu hizmetin tüketicilerce dava konusu olan 1-34 sınıfta yer alan malların pazarlanması” olarak algılanacağı tartışmasızdır. Diğer taraftan, mal üreten kişiler, ayrıca hizmet markası almalarına gerek olmaksızın, ürettikleri malları emtia markaları ile “mal satım hizmeti” ile satabilmektedir. Bu tip satış biçimi her ne kadar farklı mal ve markaların bir araya getirilmesi yolu ile gerçekleştirilen perakende satış hizmeti olmasa da bu tür bir satış hizmetinin söz konusu olduğu durumlarda hizmet sınıfında tescilli marka ile davacının markasının tescilli olduğu mallar karıştırılabilecektir. Ayrıca, aynı/ayniyet derecesinde benzer markalar söz konusu olduğunda ve bu işyerinde tüketicinin tanıdığı markanın ürünü ile aynı/benzer ürünlerin satışı ile karşılaştığında markaları ve dolayısıyla firmaları birbirleri ile ilişkilendirebilecektir. Belirtilen nedenlerle davalının 35. sınıf “Müşterilerin malları elverişli bir şekilde görmesi ve satın alması için çeşitli malların bir araya getirilmesi hizmetleri” ile davalının markasının kapsadığı; 29. SINIFTAKİ: Et, balık, kümes ve av hayvanlarının etleri ile her nevi işlenmiş et ürünleri. Kuru bakliyat. Hazır çorbalar, bulyonlar. Zeytin, zeytin ezmeleri. Hayvansal kaynaklı sütler; bitkisel kaynaklı sütler; süt ürünleri (tereyağı dahil). Yenilebilir bitkisel yağlar. Kurutulmuş, konservelenmiş, dondurulmuş, pişirilmiş, tütsülenmiş, salamura edilmiş her türlü meyve ve sebzeler, salçalar. Kuru yemişler. Fındık ve fıstık ezmeleri, tahin. Yumurtalar, yumurta tozları. Patates cipsleri. 30. SINIFTAKİ: Kahve, kakao; kahve veya kakao esaslı içecekler, çikolata esaslı içecekler. Makarnalar, mantılar, erişteler. Pastacılık ve fırıncılık mamulleri, tatlılar: Ekmek, simit, poğaça, pide, sandviç, katmer, börek, yaş pasta, baklava, kadayıf, şerbetli tatlılar, puding, muhallebi, kazandibi, sütlaç, keşkül. Bal, arı sütü, propolis. Yiyecekler için çeşni/lezzet vericiler, vanilya, baharatlar, domates sosları dahil olmak üzere soslar. Mayalar, kabartma tozları. Her türlü un, irmikler, nişastalar. Toz şeker, kesme şeker, pudra şekeri. Çaylar, buzlu çaylar. Şekerlemeler, çikolatalar, bisküviler, krakerler, gofretler. Sakızlar. Dondurmalar, yenilebilir buzlar. Tuz. Hububattan (tahıl) imal edilmiş çerezler, patlamış mısır, yulaf ezmeleri, mısır cipsleri, kahvaltılık hububat ürünleri, işlemden geçirilmiş buğday, arpa, yulaf, çavdar, pirinç. Pekmez. 32. SINIF: Biralar; bira yapımında kullanılan preparatlar. Maden suları, kaynak suları, sofra suları, sodalar. Sebze ve meyve suları, bunların konsantreleri ve özleri, meşrubatlar. Enerji içecekleri (alkolsüz); proteinle zenginleştirilmiş sporcu içecekleri. mallarının bir araya getirilmesi hizmetleri (belirtilen hizmetler perakende, toptan satış mağazaları, elektronik ortamlar, katalog ve benzeri diğer yöntemler ile sağlanabilir) hizmetler yönünden 6769 S. SMK’nın 6/1 maddesi hükmünün uygulama koşullarından olan mal ve hizmetlerin benzerliği koşulu gerçekleştiği; öte yandan davaya konu olan markanın başvuru kapsamında yer alan 40. Sınıftaki hizmetler ile davaya mesnet olan markaların tescil kapsamında yer alan mal ve hizmetlerin aynı ya da benzer olmaması nedeniyle 40. Sınıftaki hizmetler bakımından mal ve hizmetlerin benzerliğinin oluşmadığı, görülmektedir. Şu hâlde, SMK 6/1 maddesi yönünden tescil engellerinde aranan şartlardan biri belirtili emtialar yönünden gerçekleşmiştir. Davalının markasının incelenmesinde; dava konusu markanın kelime ve ... unsurundan oluşan karma bir marka olup yuvarlak geometrik şeklin ortasında yatay şekilde kapsül yapının içinde ... ibaresi ile altında ... ibaresi ile en altta bu ibarelere göre oldukça küçük bir şekilde konumlandırılan “ne yediğini bilmek” ve “...!” ibaresinden oluşturulduğu, davaya konu olan markanın da dikkat çeken unsurunun ise “...” ibaresi olduğu, anlaşılmaktadır. Davacının markalarının incelenmesinde; davacı yanın dayanak markalarının ..., ....., ...! şeklinde olduğu, davacı yanın markalarının “...” ibaresinin markalarının esaslı unsuru olduğu anlaşılmaktadır. Markalar arasında iltibasa yol açacak derecede bir benzerlik olup olmadığının tespitinde her iki markaya konu işaretin, ayırt edici ve baskın unsurları dikkate alınarak bütünü itibariyle görsel, işitsel ve anlamsal olarak bıraktıkları izlenimin esas alınması gerekmektedir. Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 08.06.2016 gün ve ..... sayılı kararı uyarınca iltibas değerlendirmesinin hakimlik mesleğinin gerektirdiği genel hukuki bilgi ile çözümlenmesinin mümkün olduğu hususu da gözönünde bulundurularak yapılan incelemede, Dava konusu marka; yeşil bir daire bu daireyi çevreleyen beyaz ve daha koyu renkli birer yeşil çember üzerine “.....” ibareleri ile özgün ... esas unsur ve farklı tonlarda çeşitli geometrik yeşil fonlar üzerine yazılmış “.....!” ibarelerini içeren tali unsurdan oluştuğu, bu unsurlar arasındaki aslilik, talilik ayrımı; unsurların boyutları, marka içinde ön plana çıkıp çıkmaması, anlamsal olarak ayırt ediciliğinin düşüklüğü gibi unsurlara göre davacıya ait ve iddialara mesnet markalar ise münhasıran “...” ibaresinden ya da bu ibareyle birlikte başkaca tali ... veya yazı unsurlarının yer aldığı kompozisyonlardan oluştuğu, karşılaştıramaya konu markalar arasındaki benzer unsurlar “...” sözcük grubu olduğu, bu ibare davacı markalarının münhasır ya da esas unsurunu oluştursa da dava konusu markanın tali nitelikte unsurunu oluşturması, ayırt ediciliği düşük bir slogan olması nedeniyle karıştırma ihtimalinin oluşmadığı,
Taraf markaların ortak unsurunun ayırt edici niteliğinin düşüklüğü ile genel kompozisyonları itibariyle işaretlerin birbirinden yeterli derecede farklılaşması nedeniyle markaların birbirine benzemediği, dolayısıyla düşük ve sıradan dikkat seviyesine sahip olan tüketici kitlesinin bile taraf markaların mal ve hizmetlerinin aynı şirketten veya ekonomik olarak bağlantılı şirketlerden geldiği düşüncesine kapılma tehlikesi ile karşılaşmayacağı ve iki farklı marka ile karşı karşıya olduklarını anlayacakları, her iki markanın sahibi arasında idari veya işletmesel bir bağlantı bulunduğunu düşünmeyecekleri dava konusu marka ile iddialara mesnet marka arasında ilişkilendirme ihtimali de dâhil karıştırılma ihtimali bulunmadığı, her ne kadar dava konusu davaya konu olan markanın 29, 30. Sınıftaki malları ile 35 ve 43. Sınıftaki hizmetlerin davacının gerekçe markalarının kapsamındaki mal ve hizmetlerle aynı ve ilişikli olsa da taraf markalar arasında işitsel, görsel ve kavramsal olarak iltibas oluşturacak düzeyde benzerlik bulunmaması nedeniyle markalar arasında SMK 6/1 kapsamında karıştırılma ihtimalinin söz konusu olmayacağı, İltibas tehlikesinin bulunmaması halinde 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanununun 6. maddesinin (5) numaralı fıkrasının uygulama alanı bulmayacağı; Salt taraf markaları arasındaki benzerlik iddialarının kötü niyete delalet olarak kabul edilmesinin mümkün olamayacağı, dosyada kötü niyete ilişkin yeterli delile rastlanmadığı; SMK 6/9 koşullarının somut olayda gerçekleşmediği, anlaşılmıştır. Açıklanan nedenlerle davanın reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. HÜKÜM: Gerekçesi açıklandığı üzere: 1-DAVANIN REDDİNE, 2-Dava açılırken alınan peşin maktu karar ilam harcı yeterli olduğundan ve yeniden değerleme oranı nedeniyle ortaya çıkan güncel peşin harca denk olduğundan, denk olan harcın güncel olan harca tamamlanması mülkiyet hakkı ihlali olacağından yeniden harç alınmasına yer olmadığına, 3-Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesap olunan takdiren 40.000,00-TL maktu ücreti vekâletin davacıdan alınarak davalılara verilmesine, 4-Davacının yapmış olduğu yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına, 5-Davalılar tarafından yargılama gideri sarf edilmediğinden bu hususta karar verilmesine yer olmadığına, 6-Yatırılan ve kullanılmayan gider avansının, hükmün kesinleşmesini müteakip re'sen yatırana iadesine (HMK m.333), Dair, verilen karar hazır olan taraf vekillerinin yüzlerine karşı tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içinde Bölge Adliye Mahkemelerinde istinaf yolu açık olmak üzere açıkça okunup usulen anlatıldı. 31/12/2024
Katip ..... Hakim ..... e-imzalıdır ¸ e-imzalıdır