İlk Derece Mahkemesi 2025/85 E. 2026/196 K.

T.C. İstanbul Anadolu 1. FİKRİ VE SINAİ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ ESAS NO : 2025/85 Esas KARAR NO : 2026/196 DAVA : Marka (Marka Hakkına Tecavüzden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 27/03/2025 KARAR TARİHİ : 15/10/2026

Davacı vekilinin mahkememize verdiği dava dilekçesinin yapılan açık yargılaması sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: TALEP:Davacı vekilinin 27.03.2025 tarihli dava dilekçesi ve sair beyanlarında özetle; - Müvekkilinin ülke geneline yayılmış bayileri vasıtası ile kendi adına tescilli "-------", "---------" markaları altında --------- dağıtımında faaliyet gösteren bir şirket olduğu, - --------- nihai tüketicilere arzı ve pazarlanması ------- ve -------- standartlarına uygun bir şekilde üretilen tüpler vasıtası ile gerçekleştirilmekte ve dağıtım şirketlerinin mülkiyetine ve marka haklarına sahip olduğu bu tüpler, bayileri ile imzaladıkları bayilik sözleşmeleri uyarınca depozito mukabilinde bayi ve/veya abonelere teslim edildiği - Bahse konu -------- tüplerinin kullanımına ilişkin düzenlemeler getiren 5307 sayılı ---------- Piyasası Kanunu ve Elektrik Piyasası Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun'un "-------- Bayilerinin, -------- Kullanıcıları ve -------- Kullanıcılarının Uyması Gereken Usûl ve Esaslar" ana başlığı altında yer alan 8. maddesinde "Boş olanlar da dahil olmak üzere ------- tüpleri; imalat fabrikaları, dağıtıcılar ve tüplü --------- bayileri dışında, şahsi ihtiyaç haricinde hiçbir kişi veya kurum tarafından bulundurulamaz, takas ve satışa konu edilemez." denilmek suretiyle tüplü -------- bayisi olmayanların --------- tüplerini satışa konu edemeyeceği veya tüketicilerin kullanımına sunamayacağı açık bir şekilde hüküm altına alındığı, - Davalının müvekkili şirket ile ilgisi olmamasına rağmen mülkiyeti Müvekkil Şirket’e ait ve aynı zamanda markaları Müvekkili Şirket adına tescil edilmiş olan -------- tüpleri bulundurduğu, tüpleri haksız olarak piyasadan toplayıp ticarete konu ettiği ve böylece Müvekkil Şirket'in bu tüpleri kullanımını ve ticaretine konu etmesini engellediği - Davalı yanın eylemlerinin hukuka aykırı olduğu, müvekkilinin sermaye kaybına abone ve kar kaybına ve ticari itibar kaybına sebep olduğu, - Davalı tarafın söz konusu eylemlerini öğrenmek ertesinde ileride ikame edilebilecek dava dosyalarında öncü ve delil olabilmeleri adına aynı zamanda delillerin ilerleyen süreçte karartılmasının önüne geçilebilmek adına ---------- D. İş -------- sayılı dosyası ikame edildiği, keşif yapıldığı ve 30.12.2024 tarihli bilirkişi raporu düzenlendiği, tecavüzün sübut bulduğu, - Müvekkilinin maddi manevi tazminat talebinde bulunma hakkına sahip olduğu, ileri sürülerek marka hakkına tecavüzün ve haksız rekabetin tespiti, meni ve tazminat taleplerinin kabulüne karar verilmesi talep ve dava edilmiştir. Ayrıca davacının yoksun kalınan kazancın hesaplanmasına ilişkin yöntem tercihinin 6769 s. SMK m.151/2-a uyarınca olduğu anlaşılmıştır.

DAVAYA CEVAP:Davalı vekilinin 12.05.2025 tarihli cevap dilekçesi ve sair beyanlarında özetle; - Haksız ve kötüniyetle açılan davanın reddinin gerektiği - Müvekkilinin --------- isimli işletmeyi işleten --------- ile sözlü bir anlaşma ile sattığı ürün başına pay almak üzere --------- ait tüplerin satışını kendisinin bilgisi ve talimatıyla yaptığı, - Müvekkilinin marka hakkına tecavüz etmediği, satış sebebi ile gelir elde edenin ---------- olduğu, - marka hakkına tecavüz iddiası ile değişik iş dosyası kapsamında tespit yapılmışsa da; tespitte müvekkilinin milangaz ve likitgaz sattığına ilişkin hiçbir delil bulunmadığı, sadece arabada boş tüp bulunduğu, ileri sürülerek davanın reddine karar verilmesi talep edilmiştir.

TARAFLAR ARASINDAKİ UYUŞMAZLIK: Taraflar arasındaki uyuşmazlığın; Davalı tarafın -------- ve --------- markaları ve logolarını içeren tüpleri lisans anlaşması olmaksızın satışa sunması suretiyle davacının marka hakkına tecavüzde bulunup bulunmadığı, maddi ve manevi tazminatı gerekip gerekmediği noktasında toplandığı anlaşılmıştır.

UYUŞMAZLIK HAKKINDA TOPLANAN DELİLLER:Dilekçeler aşaması tamamlanmakla, ön inceleme duruşması sonrası dava şartları ve ilk itirazlar incelenmiş, tarafların sulh olma imkanının bulunmadığının tespiti ile, uyuşmazlık noktaları belirlenerek tahkikat aşamasına geçilip deliller toplanmıştır. --------- Vergi Dairesinin müzekkere cevabında;---------vergi kimlik numaralı mükellefi ...' in 2024/2025 yıllarına ait vergi beyan kayıtları, varsa satış bilgi ve belgelerinin gönderildiği, --------- vergi kimlik numaralı mükellefi ----------- 24/04/2024 tarihinden itibaren "SEYYAR OLARAK VE MOTORLUARAÇLARLA DİĞER MALLARIN PERAKENDE TİCARETİ" faaliyetinden dolayı Basit Usulmükellefiyet kaydının bulunduğu görülmüş olup, basit usul mükellefler kazançlarından dolayı beyanname vermediklerinden mükellefin beyan kayıtlarına rastlanılamadığının bildirildiği görülmüştür. Türk Patent Kurumunun cevabı yazısında; sayılarla tescilli markalara ilişkin, kullandıkları ürün ve hizmet listelerini, tescil tarihlerini, koruma sürelerini, renkli ibarelerini ve tescil/başvuru belgelerindeki bilgilerin aynısını içerir renkli sicil kayıtları, --------- numaralı markalar üzerindeki devir kayıtları ile --------- numaralı marka üzerindeki lisans kayıtları yazımız ekinde gönderilmekte olup markalar halen geçerliliğini korumaktadır. Söz konusu diğer markalar üzerinde herhangi bir devir ya da lisans kaydına rastlanılmadığının bildirildiği görülmüştür. Mahkememizce tedbirin değerlendirilmesi aşamasında alınan tarihli bilirkişi raporunda özetle; Davalının davacıya ait markaların esas unsuru olan -------- ve --------- ibarelerinin bulunduğu ürünleri toplayarak yeniden doldurmak suretiyle yeniden ticaret alanına çıkarttığı anlaşılmakla bu duruma istinaden davalı kullanımları bakımından TTK 55/1-a-4 somut olayda gerçekleştiği değerlendirilmiş olup, nihai takdir sayın mahkemenindir. Bununla birlikte davacı markalarının yer aldığı orijinal tüplerin kullanımı söz konusu olmakla, davalı tarafça üretilmiş bir ürün üzerine davacı markalarının konulması durumu söz konusu olmamakla somut uyuşmazlıkta SMK anlamında marka hakkına tecavüz koşullarının gerçekleşmediğinin, addi tazminatın hesaplanabilmesi için davacı ve davalının ilgili dönemleri kapsayan defterleri, satış detaylarını gösterir kayıtlarını,Gelir Vergisi ve Kurumlar Vergisi Beyannamelerini ibraz etmeleri,ayrıca davalı işyerinde ticari amaçlı kaç adet dava konusu tüp bulunduğu ,tüp satışlarında ne kadar kazanç elde ettiğinin tespit edilmesi gerekmekte olduğu yönünde görüş bildirildiği görülmüştür. SMK’nın 7/2-a maddesi kapsamında marka hakkına tecavüz oluşturacağı, beyanının TTK m. 55/1-a-1 bendi uyarınca “başkalarını veya onların mallarını, iş ürünlerini, fiyatlarını, faaliyetlerini veya ticari işlerini gereksiz yere incitici açıklamalarla kötülemek” kapsamında haksız rekabet teşkil ettiği yönünde görüş bildirilmiştir.

UYUŞMAZLIK HAKKINDAKİ YASAL DÜZENLEME:6769 sayılı SMK'nın SMK , 7/2, 29. Ve 149. Maddeleri ile TTK'nın 54,55 vd. maddeleri.

GEREKÇE: Dava, marka hakkına tecavüz ve haksız rekabetin tespiti, önlenmesi, tecavüzün durdurulması, ve sonuçlarının ortadan kaldırılması davasıdır. 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu’nun 29. Maddesinin (a) bendine göre, marka sahibinin izni olmaksızın markayı 7/2 maddede belirtilen biçimlerde kullanmak marka hakkına tecavüz olarak nitelendirilmiştir.Sınai Mülkiyet Kanununun 149. maddesinde marka hakkına tecavüz edilen marka sahibinin fiili tecavüzün olup olmadığının tespitini, muhtemel tecavüzün durdurulmasını, tecavüz fiillerinin durdurulmasını, tecavüzün kaldırılmasını, maddi ve manevi tazminat talebinde bulunabileceği düzenlenmiştir.Sınai Mülkiyet Kanununun 29. Maddesinin yollamasıyla SMK'nun 7/2-b maddesinde tescilli bir marka ile aynı veya benzer olan ve tescilli markanın kapsadığı mal veya hizmetleri kapsayan ve bu nedenle halk tarafından tescilli marka ile ilişkilendirilme ihtimali de dahil karıştırılma ihtimali bulunan herhangi bir işaretin kullanılması marka hakkına tecavüz olarak tanımlanmıştır. Yine Sınai Mülkiyet Kanununun 149. maddesinde marka hakkına tecavüz edilen marka sahibinin fiili tecavüzün olup olmadığının tespitini, muhtemel tecavüzün durdurulmasını, tecavüz fiillerinin durdurulmasını, tecavüzün kaldırılmasını, maddi ve manevi tazminat talebinde bulunabileceği düzenlenmiştir.Markaların karıştırılma (iltibas) tehlikesi, iki ayrı marka karşısında bulunan kişilerin, bu markaların benzerliği sebebiyle, sunulan mal veya hizmetlerin aynı işletmeye veya ekonomik olarak bağlantı içerisinde bulunan işletmelere ait olduğunu düşünmeleri veya düşünme ihtimalleridir. Diğer bir tanıma göre karıştırılma ihtimali, bir -tescilsiz- işaretin veya tescil edilmiş bir markanın daha önce tescil edilmiş bir marka ile şekil, görünüş, ses, genel izlenim vs. sebeple ya aynı ya da benzer olduğu için önce tescil edilmiş marka olduğu zannını uyandırması tehlikesidirYapılacak incelemede karıştırılma (iltibas) ihtimalinin araştırılmasına ilk önce markalar arasında ayniyet ya da benzerlik bulunup bulunmadığından başlanması gerekir. Bunun için de ilk önce markalar arasında ayniyet veya benzerlik ve daha sonra mal ve/veya hizmetler arasında ayniyet veya benzerlik olup olmadığı araştırılmalıdır. Burada iltibas tehlikesinin belirlenmesinde, benzerliğin vasat düzeydeki tüketicilerin ilk bakışta ürün veya hizmetin karıştırılmasına sebep olması veya karıştırma tehlikesinin bulunması ölçütü esas alınır. Ancak özel alıcı grubu olan hedef kitle de somut olayda nazara alınabilir. Haksız rekabet ise Türk Ticaret Kanununun 54 ve devamı hükümlerinde düzenlenmiştir. TTK'nun 55/4.maddesine göre başkasının malları, iş ürünleri, faaliyetleri veya işleri ile karıştırılmaya yol açan önlemleri almak haksız rekabet olarak sayılmıştır. Haksız rekabetten söz edebilmek için kusur, zarar, illiyet bağı unsurlarının birlikte gerçekleşmesi gerekir. Yine haksız rekabeti düzenleyen Türk Borçlar Kanununun 57. maddesinin hükmünün temeli kişilik haklarına tecavüzü düzenleyen Türk Medeni Kanununun 24. maddesine dayanır. Haksız rekabet hükümlerinin düzenlenme sebeplerinin başında, başkalarının emeğinden haksız bir şekilde yararlanmanın önüne geçmek yatar., Bir başkasının uzun uğraşlar sonucunda elde ettiği kazanımlardan ve değerlerden hiç bir emek ve çaba sarf edilmeden yararlanılması haksız rekabetin en önemli örneklerinden biridir.Bu açıklamalardan sonra dava konusu somut olay incelendiğinde; TPMK kayıtları incelendiğinde; ------- tescil numaralı --------- markasının 06 ve 11. Sınıfta, -------- tescil numaralı -------- markasının 06 ve 11. Sınfta davcı adına tescilli olduğu, -------- D. İş sayılı tespit dosyasında belirlendiği üzere, davalı tarafa ait iş yeri olan iş yerinde ve davalı tarafa ait -------- plakalı araç kasasında -------- VE --------- markalı tüplerin bulunduğu, davacı tarafın ürünlerinin lisans alan dağıtıcılarca yapıldığı, ancak davalı tarafın lisans almaksızın davacı tarafa ait markalı orjinal tüpleri izinsiz ve lisanssız olarak satışa sunduğunun sabit olduğu sabit olmuştur. Bu tespitten sonra davacı tarafın marka hakkına tecavüz talebi değerlendirildiğinde; davalı eyleminin davacı tarafa ait orjinal markalı ürünlerin lisanssız olarak satış ve dağıtımından ibaret olduğu, dava konusu ürünler üzerindeki markanın davacı tarafça basılan ve tedavüle sürülen ürünler oldukları, bu hali ile davalı tarafın eyleminin 7. Ve 29. Maddede belirlenen hallerden olmadığı dikkate alındığında davalı eyleminin davacı markalarına tecavüz oluşturmadığı kabul edilmiştir. Bu tespitten sonra davacı tarafın haksız rekabet talebi de değerlendirilmiş, TTK m. 55/1-a-1 bendi uyarınca “başkalarını veya onların mallarını, iş ürünlerini, fiyatlarını, faaliyetlerini veya ticari işlerini gereksiz yere incitici açıklamalarla kötülemek” düzenlemesi karşısında davalı tarafın eyleminin davacıya ait orjinal ürünlerin lisans alınmaksızın ve sıhhatli dolum koşulları ve standartları belirlenen hali ile doldurulmak suretiyle satışa sunulmadığı, davacının piyasadaki ürünlerine olan güvenin bu hali ile zedeleneceği dikkate alındığında davalı eyleminin haksız rekabet teşkil ettiği kabul edilerek haksız rekabetin tespitine, haksız rekabetin önlenmesine, dururulması ve sonuçlarının ortadan kaldırılmasına karar vermek gerekmiştir. Davacı tarafın maddi tazminat talebi de değerlendirilmiş, davacı tarafa ait tüplerin dolum yapılan ve birden çok kez piyasaya sürülen ve gelir elde edilen ürünler oldukları, davalı eylemi dolayısıyla davacının bu ürünlerin piyasaya lisansız olarak davacı tarafça piyasaya sürülmesi ve davacı tarafça da dolum yapılarak satışın yapılmasının engellenmesi ve tüplerin imalat bedeli yönünden davalıdan talep hakkının bulunduğu, ancak yapılan bilirkişi incelemesi ile gerçek zararın tespit edilemediği ve davacı tarafça da talep artırım yönünden bir talebin bulunmadığı dikkate alınarak şimdilik taleple bağlı kalınarak 1 TL tüp yoksunluğu ve 1 TL kar mahrumiyetinin davalı taraftan alınarak davacı tarafa ödenmesine karar vermek gerekmiştir. Davacı tarafın manevi tazminat talebi de değerlendirilmiş, haksız rekabete maruz kalan tarafın Türk Borçlar Kanununun 58 inci maddesinde öngörülen şartların varlığında manevi tazminat verilmesini talep hakkı bulunduğu, dava konusu somut olayda da eylemin haksız olduğu, davalı tarafın lisanssız olarak davacı tarafa ait emtiaları satışa sunmasının davacının ticari itibarını zedeleyeceği kabul edilerek eylemin sayısı , niteliği ve tarafların ekonomik durumları dikkate alınarak 10.000.,00-TL manevi tazminatın davalı taraftan alınarak davacı tarafa ödenmesine karar vermek gerekmiş, yine TTK'nın 59. Maddesi gereği davacı tarafın kararın yayınlanmasını da talep hakkı bulunduğu kabul edilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.

HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle ; Davanın KISMEN KABULÜNE, KISMEN REDDİNE, 1-Dava tarafın marka hakkına tecavüz talepleri yönünden davanın reddine, 2-Davalı tarafın davacı taraf adına tescilli -------- ve -------- markasını taşıyan gaz tüplerini lisanssız olarak toplayarak yeniden doldurmak suretiyle satışa sunması dolayısıyla haksız rekabet oluşturduğunun tespitine, Davalı eylemlerinin devam ve tekrarı önlenmek suretiyle Men'ine, 3-Davacı tarafın kar yoksunluğu dolayısıyla uğradığı zarar miktarı olan 1,00-TL 'nin 18.12.2024 tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte davalı taraftan alınarak davacı tarafa ödenmesine, 4-Davacı tarafın tüp değeri olarak talep ettiği 1,00-TL 'nin 18.12.2024 tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte davalı taraftan alınarak davacı tarafa ödenmesine, 5-10.000,00-TL manevi tazminatın 18.12.2024 tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte davalı taraftan alınarak davacı tarafa ödenmesine, 6-Karar kesinleştiğinde hüküm özetinin masrafı davalıdan alınmak suretiyle Türkiye'de yayın yapan tirajı en yüksek üç gazeteden birinde bir kez ilamına, 7- Alınması gereken peşin 732,00 TL harçtan peşin alınan 1.318,30 TL harçtan mahsubu ile bakiye 586,30 TL harcın davacıya iadesine, 8-Davacı tarafından yapılan tebligat, müzekkere masrafı , bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 28.527,50 TL masrafın davanın kısmen kabul kısmen red oranına (%75) göre 21.395,25 TL ' nın davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 9-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince kabul edilen haksız rekabet davası yönünden takdir olunan 55.000,00 TL vekalet ücretinin davalı şirketten tahsili ile davacıya ödenmesine, 10-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince reddedilen edilen marka hakkına tecaüzün tespiti ve men'i davası yönünden takdir olunan 55.000,00 TL vekalet ücretinin davacı şirketten tahsili ile davalı şirkete ödenmesine, 11-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince manevi tazminat talebi yönünden takdir olunan 10.000,00 TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, 12-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince maddi tazminat talebi yönünden takdir olunan 2,00 TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, 13-Karar kesinleştiğinde gider avansının ilgili taraflara talepleri halinde ödenmesine, Dair; davacı vekili ile davalı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren yasal 2 haftalık süre içersinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.15/10/2026