İlk Derece Mahkemesi ·

İlk Derece Mahkemesi 2019/631 E. 2026/473 K.

Mahkeme
İlk Derece Mahkemesi
Esas No
2019/631
Karar No
2026/473
Karar Tarihi

T.C. ANTALYA 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO : 2019/631 KARAR NO : 2026/473

DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 18/12/2019 KARAR TARİHİ : 02/06/2026

Mahkememizde görülmekte bulunan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: DAVA:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkilinin müteahhit olduğunu, ... Mah. ... Sk. No: ... .../ ... adresinde ... ada ... parsel üzerinde yapılacak inşaatın müteahhitliğini üstlendiğini, ... tarihinde davalı ... ...'ya ait olan ve diğer davalı ... ...'ın sevk ve idaresindeki ... plakalı kamyon üstündeki ... vinç ile inşaata ... malzeme çıkartılan vinç kulesi ana gövdeden koptuğunu, vincin kolu tüm yükü ile inşaatın üzerine düştüğünü, meydana gelen kaza sebebiyle müvekkilinin inşaatı zarar gördüğü ve o esnada inşaatta bulunan usta da yaralandığını, yaralanma suçunun kovuşturmasının Antalya ... Asliye Ceza Mahkemesinin .../... Esas sayılı dosyasında görüldüğünü ve derdest olduğunu, müvekkil kaza sebebiyle mağdur olduğunu, müvekkilin inşaatında kalıplar, demir, ..., beton ve sair malzemenin zarar görerek kullanılamaz duruma geldiğini, kazada inşaat ustasının da yaralanması sebebiyle müvekkilinin yeni bir usta arayışına girdiğini ve inşaatın teslim süresinin uzadığını, yaptıkları harici araştırma ile kaza tarihinde, kamyonun ZMMS'nin olmadığı sadece Kasko sigortasının bulunduğunu, kaza tarihindeki kasko sigorta poliçsei ile risk teminatı altında alındığını, kaza sebebiyle müvekkilinin zarara uğradığını, zararın karşılanması için sigorta şirketine başvuru yapıldığını belirterek ... TL maddi tazminatın davalılardan müştereken tahsili ile müvekkiline verilmesini talep ve dava etmiştir. CEVAP :Davalı sigorta şirketi cevap dilekçesinde özetle; Davacının alacaklarının zamanaşımına uğradığını, davacının talep ettiği tazminatın poliçe teminatı dışında olduğunu, uyuşmazlık konusu kazanın trafik kazası niteliğinde olmadığını, müvekkili şirketin ancak trafik poliçesi teminat limitleri üzerindeki tutardan sorumlu tutulabileceğini, kazanın oluş şeklinin incelenmesi ve kusurun kime ait olduğunun belirlenmesi gerektiğini, bilirkişi raporu alınması gerektiğini, belirterek davanın reddi ile yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasını talep etmiştir. Diğer davalılar cevap dilekçesi sunmamışlardır. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE Dava, haksız fiile dayalı maddi tazminat istemine ilişkindir. Davalı sigorta şirketine, müzekkere yazılarak sigorta poliçesi ve hasar dosyası getirtilerek dosyamız arasına alınmıştır. Mahkememizce kusur durumunun tespiti amacıyla bir inşaat mühendisi, bir iş sağlığı ve güvenliği uzmanı ve 1 sigortacı bilirkişiden rapor aldırılmış, bilirkişi heyeti ... tarihli raporunda özetle; " uyuşmazlık konusu hasarın ... numaralı Ticari Genişletilmiş Kasko sigorta Poliçesi ile teminat altına alınan ... plakalı araçta taşınan vinç ile davacıya ait inşaata malzeme çıkarılırken vinç kolunun kopması sonucu meydana geldiği, dosyaya konu aracın teminat altına alındığı Kasko poliçesi incelendiğinde tanzim edilen Kasko poliçesi ile teminat altına alınan risklerin tamamının araca ait olduğu, vinç ile ilgili herhangi bir teminatın verilmediği, Kasko poliçesinde bulunan İMM teminatı Genel şartlarında "sigortacı, iş bu poliçede gösterilen aracın kullanılmasından doğan ve Karayolları Trafik Kanununa ve Umumi hükümlere göre aracın işletenine terettüp eden hukuki sorumluluğu ve bu poliçe teminat kapsamında olmak şartıyla ZMSS hadlerinin üzerinde kalan kısmını, poliçede yazılı hadlere kadar temin eder" denilerek İMM teminatının kapsamı belirtilmiştir, dosyaya konu hasarın oluşumunda ... plakalı aracın işletilme halinde olmadığı araç park halinde iken, araçtan bağımsız olarak çalışan vinçte yaşanan kırılma sebebiyle hasarın meydana geldiği, uyuşmazlık konusu hasarın sigortalı aracın işletilmesi esnasında meydana gelmemiş olması sebebiyle ilgili Kasko poliçesine ait sorumluluğunun olmayacağı " hususlarında görüş bildirildiği anlaşılmıştır. Mahkememizce dosyada bulunan bilgi, belge ve tespitler ile bağlı kalmak kaydı ile davacı tarafın varsa dava konusu kaza nedeniyle talep edebileceği zarar miktarının belirlenerek rapor düzenlenmesi istenilmiş, bilirkişi heyeti ... tarihli ek raporunda özetle; dosyada ... Şti ... tarih ve ... dosya nolu Makine Kırılması Hasar Ekspertiz raporu olduğu, hasarın devrilme nedeni ile meydana geldiği, aracın ... vinç aksamında ana uzatma mobu, uzatma, kırma deve boynu, kırma ... kablo tamburu, kırma hortum tamburu, kırma silindiri, kırma silindirleri, kırma uzatma bomları sökme takma, ana uzatma bomları, beyin hortumları değişimi, cember dişli cıvataları kumlama boya olduğu, işçilik ve nakliye tutarı ile oluşan toplam hasar tutarının ... TL olduğu, muafiyet sonrası toplam hasar tutarının ... TL olduğu belirlendiği, ekspertiz raporunun incelenmesinden anlaşıldığını, dosyada bulunan bilgi ve belgeler birlikte değerlendirildiğinde, değişken piyasa koşullarında yapmış olduğu araştırma ve inceleme sonucu dava konusu ... vinçte oluşan toplam hasarın ... TL olduğu" hususlarında görüş bildirildiği anlaşılmıştır. Mahkememizce dosyanın aynı bilirkişilere tevdi edilerek ek rapor düzenlenmesi istenilmiş, bilirkişi heyeti ... tarihli 2. Ek raporunda özetle; dosya arasında dava konusu kazaya ilişkin bir takım fotoğraflar ve inşaat işinde kullanılmak üzere alınmış ... ve strafor ... malzemesine ait 1 adet fatura sureti bulunduğu, inşaatın statik ve mimarı projesinin bulunmadığı, dolayısıyla kazaya konu katın tabliye alanının belli olmadığı, vincin düşmesiyle birlikte eğilen / bükülen nervürlü demir malzeme miktarının, zarar gören kalıp miktarının, zarar gören ... miktarının metraj olarak hesaplandığı bir tespit raporunun da bulunmadığı göz önüne alındığında kaza nedeniyle oluşan zararın tam ve net olarak hesaplanmasının mümkün olmadığı, ancak 80 m2 inşaat alanı içinde zarar gören nervürlü demir, kalıp, ... ve sair inşaat malzemesi, sökümü, yeniden yapımı ... yılı (dava tarihi) için geçerli olan Çevre ve Şehircilik Bakanlığı İnşaat Birim Fiyat Listesi kullanılarak hesaplanması gerekirse dava tarihi itibariyle davacının müteahhitliğini yaptığı inşaatta, vinç ile ... malzeme taşınması esnasında vincin inşaatın son katına devrilmesiyle inşaatta meydana gelen zararın yaklaşık ... TL olabileceği" hususlarında görüş bildirildiği anlaşılmıştır. Mahkememizce dosyanın bir inşaat mühendisi, bir makine mühendisi ve bir sigorta eksperi bilirkişiden oluşan yeni bir heyete tevdi ile tarafların iddia ve savunmaları kapsamında değerlendirme yapılarak dava dilekçesi ile davacı tarafça aşamalarda sunulan açıklama ve beyan dilekçeleri de dikkate alınmak suretiyle önceki raporlar da değerlendirilerek rapor düzenlenmesi istenilmiş, bilirkişi heyeti ... tarihli raporunda özetle; -... tarihinde ... ili ... ilçesi ... Mahallesi ... Sokak adresinde bulunan ve davacı ... ...’nun müteahhitliğini yürüttüğü inşaatta, ... plakalı kamyon üzerine monte edilmiş ... vinç ile ... malzemesi taşınması sırasında vinç bomunun kamyon bağlantı noktalarından ayrılması sonucu vinç kolunun ve taşınan malzemelerin inşaat üzerine düşmesi nedeniyle dava konusu olayın meydana geldiği, -Makine mühendisliği yönünden yapılan teknik incelemeler ve dosyada mevcuta mevcut bilgi ve belgeler birlikte değerlendirildiğinde; ... vincin kapasitesi üzerinde yük kaldırılması ve vinç sisteminin kullanımına ilişkin hatalı uygulamalar nedeniyle kazanın meydana geldiği anlaşılmakta olup, bu kapsamda vinç operatörü davalı ... ...’ın olayın meydana gelmesinde asli kusurlu (%75 oranında), vinç sahibi ve işveren konumundaki davalı ... ...’nın ise tali kusurlu (%25 oranında) olduğu, davacı müteahhit yönünden ise kazanın meydana gelmesinde kusur tespit edilemediği, -İnşaat mühendisliği yönünden yapılan teknik incelemeler ve dosyada mevcut bilgi ve belgeler çerçevesinde, vinç bomunun inşaat üzerine düşmesi sonucu davacıya ait inşaatta meydana gelen hasar dikkate alınarak yapılan hesaplamada davacıya ait inşaatta meydana gelen maddi zararın ... TL olduğu, -Sigorta yönünden yapılan değerlendirmede; ... plakalı kamyonun kaza tarihinde ... numaralı Ticari Genişletilmiş Kasko Sigorta Poliçesi ile sigortalı olduğu ve poliçe kapsamında ... TL limitli İhtiyari Mali Mesuliyet (İMM) teminatının bulunduğu, -Dosya kapsamındaki teknik incelemeler dikkate alındığında, ... vinç sisteminin kamyon üzerine monte edilmiş olduğu ve aracın mekanik sistemi kullanılarak çalıştırıldığı, bu nedenle söz konusu faaliyetin aracın teknik donanımına bağlı kullanımının bir parçası olduğu ve meydana gelen zarar ile aracın kullanımı arasında uygun illiyet bağı bulunduğu, -Karayolları Trafik Kanunu’nun 85. maddesi uyarınca bir motorlu aracın işletilmesi sırasında üçüncü kişilere verilen zararlardan araç işleteni ve sürücüsü zarar görene karşı müştereken ve müteselsilen sorumludur. Sigorta şirketi ise işletenin hukuki sorumluluğunu poliçe kapsamında üstlendiğinden sorumluluğu poliçede belirtilen teminat limiti ile sınırlı olmak üzere aynı kapsamda doğduğu, -Bu çerçevede dava konusu olay nedeniyle davacıya ait inşaatta meydana gelen ... TL tutarındaki zararın poliçede yer alan ... TL tutarındaki İhtiyari Mali Mesuliyet teminat limiti kapsamında kaldığı, söz konusu zarardan davalı araç sürücüsü, araç işleteni ve davalı sigorta şirketinin müştereken ve müteselsilen sorumlu olduğu" hususlarında görüş bildirildiği anlaşılmıştır. Türk Borçlar Kanunun 49.maddesinde, "Kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür" yine aynı kanunun 50.maddesinde, "Zarar gören, zararını ve zarar verenin kusurunu ispat yükü altındadır" denilmektedir. Kasko Sigortası zarar sigortalarının bir türü olup, motorlu kara aracının sigortalının veya aracı kullananın iradesi dışında ani ve harici tesirlerle uğrayacağı zararları tazmin eden ihtiyari bir sigortadır. Bu sigortada sigortacı, sigortalının, karayolunda kullanılabilen motorlu, motorsuz taşıtlardan, romörk veya karavanlar ile iş makinelerinden ve lastik tekerlekli traktörlerden doğan menfaatinin Kasko Sigortası Genel Şartları kapsamında ihlali sonucu uğrayacağı maddi zararları temin eder. TTK’nin 1409. maddesine göre, “Sigortacı, sözleşmede öngörülen rizikonun gerçekleşmesinden doğan zarardan veya bedelden sorumludur.” Sigortacılık Kanunu ve TTK hükümleri gereği, sigorta sözleşmeleri Genel Şartlara uygun olarak yapılmak zorundadır. Ayrıca Kanunun emredici hükümlerine ve Genel Şartlara aykırı olmamak üzere, sözleşme hükümleri taraflarca serbestçe belirlenebilir. Karayolları Trafik Kanunu’nun 85. maddesi uyarınca işletenin sorumluluğu, motorlu aracın işletilmesi sırasında üçüncü kişilere verilen zararlardan doğmaktadır. Araç işletilmesi kavramı yalnızca aracın trafikte hareket halinde bulunması ile sınırlı olmayıp, aracın teknik donanımının kullanıldığı faaliyetleri de kapsayacak şekilde yorumlanmaktadır. Uygulamada araçtan yükleme veya boşaltma yapılması, araç üzerinde bulunan ekipmanların çalıştırılması ya da araç üzerine monte edilmiş mekanik sistemlerin kullanılması sırasında meydana gelen zararlar da araç işletilmesi kapsamında değerlendirilebilmektedir. Karayolları Trafik Kanunu’nun 85. maddesi uyarınca bir motorlu aracın işletilmesi sırasında üçüncü kişilere verilen zararlardan araç işleteni ve sürücüsü zarar görene karşı müştereken ve müteselsilen sorumludur. Sigorta şirketi ise işletenin hukuki sorumluluğunu poliçe kapsamında üstlendiğinden sorumluluğu poliçede belirtilen teminat limiti ile sınırlı olmak üzere aynı kapsamda doğmaktadır. Mahkememizce tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; dava konusu olayın kamyon üzerine monte edilmiş ... vinç sistemi kullanılarak inşaata ... malzemesi çıkarılması faaliyeti sırasında meydana geldiği, sözkonusu ... vincin kamyon üzerine monte edilmiş ve araçla entegre biçimde çalışan bir ekipman olduğu, vinç sisteminin kamyonun mekanik ve hidrolik sistemi aracılığıyla çalıştırıldığı ve olay sırasında bu sistemin kullanıldığı, ... vincin bağlantı noktasından ayrılması sonucu vinç kolunun ve taşınan malzemelerin davacıya ait inşaata düşmesi suretiyle zararın meydana geldiği, dolayısıyla zarar ile araç üzerinde bulunan ekipmanın kullanımı arasında uygun illiyet bağının bulunduğu ve olayın Karayolları Trafik Kanunu anlamında aracın işletilmesi kapsamında değerlendirilebileceği anlaşılmıştır. Mahkememizce hükme esas alınan ... tarihli raporu doğrultusunda dava konusu olay nedeniyle davacıya ait inşaatta meydana gelen ... TL tutarında zarar oluştuğu, zararın poliçede yer alan ... TL tutarındaki İhtiyari Mali Mesuliyet teminat limiti kapsamında kaldığı, davalı araç sürücüsünün % 75, araç işleten ve davalı sigorta şirketinin %25 oranında kusurlu olup, söz konusu zarardan kusurları oranında müştereken ve müteselsilen sorumlu olduğu kanaatiyle davanın kabulüne karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. HÜKÜM: Ayrıntıları yukarıda açıklandığı üzere; 1-Davanın KABULÜ İLE, ... TL tazminatının ... TL'sinin davalılar ... ... ve ... ... Aş'den (poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere), ... TL'sinin davalı ... ...'dan tahsili ile davacıya VERİLMESİNE, 2-Alınması gereken ...-TL harçtan peşin alınan ...-TL harcın mahsubu ile eksik alınan ...-TL'nin ... TL'sinin ... ... ve ... ... Aş'den (poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere), ... TL'sinin davalı ... ...'dan tahsili ile HAZİNEYE GELİR KAYDINA, 3-Davacının yapmış olduğu bilirkişi ücreti, posta ve müzekkere ücretinden ibaret ...-TL yargılama gideri, ...-TL ilk dava gideri ve ... TL peşin harç olmak üzere toplam ...-TL'nin ... TL'sinin davalılar ... ... ve ... ... Aş'den (poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere), ...-TL'sinin davalı ... ...'dan tahsili ile davacıya VERİLMESİNE, 4-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan ...-TL vekalet ücretinin ... TL'sinin davalılar ... ... ve ... ... Aş'den (poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere), ... TL'sinin davalı ... ...'dan tahsili ile davacıya VERİLMESİNE, 5-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/13 ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği 26/2. Maddeleri, 6100 sayılı HMK 297/1-ç, 326.maddeleri uyarınca, arabuluculuk faaliyeti sonunda tarafların anlaşamamaları halinde iki saatlik ücret tutarı tarifenin birinci kısmına göre ileride haksız çıkan taraftan tahsil olunmak üzere Adalet Bakanlığı bütçesinden ödeneceği öngörüldüğünden; ... TL'sinin ...-TL'sinin davalılar ... ... ve ... ... Aş'den (poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere), ... TL'sinin davalı ... ...'dan tahsili ile davacıya VERİLMESİNE, 6-Taraflarca yatırılan gider avansından kullanılmayan bakiye kısmın HMK 333. maddesi gereğince karar kesinleştikten sonra masrafı kendisine ait olmak üzere tarafların göstereceği bir IBAN/hesap numarasına yatırılmasına ancak hesap numarası bildirilmemiş veya bildirilmez ise masrafı avanstan karşılanmak suretiyle PTT merkez ve işyerleri vasıtasıyla adreste ödemeli olarak gönderilmesine veya taraflara İADESİNE, Dair, E-duruşma talep eden davacı vekili ..., davalı ... ... vekili ... ile davalı ... ... vekili ... ...'nın yüzüne karşı kararın tebliğinden itibaren 6100 Sayılı Kanunun 345.maddesi gereğince 2 hafta içerisinde ilgili İstinaf Dairesi Başkanlığına sunulmak üzere Mahkememize verilecek dilekçe ile İstinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 02/06/2026

Katip ... e-imza

Hakim ... e-imza

Atıf: İlk Derece Mahkemesi, E. 2019/631, K. 2026/473, T. 02.06.2026, www.arakarar.com/karar/ilk-derece-karar-2019-631-e-2026-473-k-c0dfce51fa63