Danıştay 2024/9 E. 2025/1023 K.

T.C. D A N I Ş T A Y VERGİ DAVA DAİRELERİ KURULU Esas No : 2024/9 Karar No : 2025/1023

TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ... Defterdarlığı - ...(... Vergi Dairesi Müdürlüğü) VEKİLİ : Av. ...

KARŞI TARAF (DAVACI) :... MühendislikSanayi ve Ticaret Limited Şirketi

İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ...3 tarih ve E:..., K:... sayılı ısrar kararının temyizen incelenerek bozulması istenmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ: Dava konusu istem: Davacı adına, bir kısım hasılatını beyan dışı bıraktığı ve alışlarının bir kısmını sahte faturalarla belgelendirdiğinden bahisle düzenlenen vergi inceleme raporuna istinaden 2016 yılının Ocak dönemi için resen tarh edilen katma değer vergisi ile verginin bir katı tutarında kesilen vergi ziyaı cezasının kaldırılması ve aynı yılın Ekim döneminden müteakip döneme devreden indirilecek katma değer vergisi tutarının azaltılması yolunda tesis edilen işlemin iptali istemiyle dava açılmıştır. ... Vergi Mahkemesinin ... tarih ve E:... K:... sayılı kararı: Davacının 2015 ve 2016 hesap dönemlerine ilişkin yasal defter ve belgelerinin incelenmesi neticesinde ... tarih ve... sayılı Vergi Tekniği Raporu düzenlenmiştir. Bu rapor dayanak alınarak düzenlenen aynı tarih ve ... sayılı Vergi İnceleme Raporu'na istinaden dava konusu cezalı tarhiyat yapılmış ve işlem tesis edilmiştir. Anılan Vergi Tekniği Raporu'ndaki tespitler şu şekildedir: i. İ... Taahhüt Proje Mühendislik Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi (Mükellef), "... Mahallesi .... Cadde ... .../ANKARA" adresinde ikamet amaçlı binaların inşaatı işi ile iştigal etmektedir. ii. Başkent Vergi Dairesi mükellefi ... Enerji Kimya İnşaat Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi - ... Botanik Taahhüt Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi İş Ortaklığı (İş Ortaklığı), ... Belediyesinin düzenlemiş olduğu .../... kayıt numaralı ihaleyi üstlenmiştir. Bu ihale kapsamında Karasu Belediyesi, İş Ortaklığına taahhüdün ifası için gerekli ihrazat malzemelerinin temini, şantiye kurulması lüzumu, makine ekipmanının nakli, makine ve cihazların satın alınması veya siparişe bağlanması gibi işler için 12.750.000,00 TL avans vermiştir. iii. İş Ortaklığı, Karasu Belediyesinden aldığı bu avansı bildirdiği yerlere sarf ettiğini göstermek için Mükellef ile 18/12/2015 tarihli ve 15.200.000,00 TL bedelli "Tedarikçi Sözleşmesi" imzalamıştır. iv. Bu sözleşmeye istinaden Mükellef, 31/12/2015 - 05/01/2016 tarihleri arasında İş Ortaklığına katma değer vergisi dahil 15.200.000,00 TL tutarında fatura düzenlemiştir. v. 18/12/2015 tarihli tedarikçi sözleşmesine istinaden İş Ortaklığı tarafından Mükellefe defaten banka aracılığıyla ödeme yapılmıştır. vi. Bahsi geçen faturalar İş Ortaklığı ve Mükellef tarafından yasal defterlere kaydedilmemiş olup karşılıklı olarak 2015 yılının Aralık dönemi ve 2016 yılının Ocak dönemi Ba-Bs bildirimlerinde ve katma değer vergisi beyanlarında da satış faturalarına ilişkin tutarlara yer verilmemiştir. vii. Konu ile ilgili olarak Mükellef temsilcisi tarafından, İş Ortaklığı ile imzalanan tedarikçi sözleşmesine istinaden piyasa araştırması yapılarak proforma fatura düzenlenmesi gerekirken şirket elemanının hatası sebebiyle ayrı ayrı fatura düzenlendiği, faturalarda yer alan malların alınmadığı ve İş Ortaklığına teslim edilmediği, İş Ortaklığı ile aralarındaki anlaşmazlık nedeniyle tedarikçi sözleşmesinin ve faturaların iptal edildiği, düzenlenen faturaların iptal edildiğine dair Karasu Belediyesine dilekçelerin sunulduğu şeklinde açıklamada bulunulmuştur. viii. Temsilci tarafından, söz konusu faturalarda yer alan malların stoklarda yer alıp almadığı ve bunların maliyetine ilişkin olarak, Vergi Usul Kanunu'nun 186. maddesi uyarınca bilanço günündeki mevcutların, alacakların ve borçların saymak, ölçmek, tartmak ve değerlemek suretiyle kesin bir şekilde ve müfredatlı olarak tespit edildiği, faturalarda detayları belirtilen malların stoklarda yer almadığı ifade edilmiştir. ix. Karasu Belediyesi ile yapılmış olan ihalenin tamamlanıp tamamlanmadığı ve (yukarıda belirtilen) ödeme/iadelerin ne şekilde yapıldığı hususunda ise işe ilişkin tedarikçi sözleşmesinin ve düzenlenen faturaların aralarındaki anlaşmazlık nedeniyle iptal edildiği, ancak 2016 yılının Mayıs ayından itibaren ... Botanik İnşaat Taahhüt Sanayi Ticaret Anonim Şirketinin taşeronu, İş Ortaklığının ise alt taşeronu olarak Karasu Belediyesinin yol yapım, tretuvar çalışmalarında bulunulduğu, ihaleye ilişkin hem mal temini hem de işçilik hizmetinin alt taşeron olarak yerine getirildiği, 2016 yılının Mayıs ayından itibaren daha önce İş Ortaklığı tarafından şirketlerine yapılan ödemelere ilişkin olarak hak ediş bedellerinin ... İnşaat Taahhüt Sanayi Ticaret Anonim Şirketine fatura düzenlemek ...uretiyle mahsup edildiği, ... İnşaat Taahhüt Sanayi Ticaret Anonim Şirketinin de İş Ortaklığına fatura düzenlediği, böylece ortada ... İnşaat Taahhüt Proje Mühendislik Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi (Davacı) -... İnşaat Taahhüt Sanayi Ticaret Anonim Şirketi; ... İnşaat Taahhüt Sanayi Ticaret Anonim Şirketi - İş Ortaklığı; İş Ortaklığı - Karasu Belediyesi şeklinde üçlü bir ilişki oluştuğu, fatura tutarlarına yasal defter ve kayıtlarında, Ba-Bs bildirimlerinde ve bütün vergi beyanlarında yer verildiği şeklinde beyanda bulunulmuştur. x. Mükellef tarafından ... İnşaat Taahhüt Sanayi Ticaret Anonim Şirketine düzenlenen faturalar yasal defter kayıtlarına “120-Alıcılar” hesabı borçlandırılmak, “391 -Hesaplanan katma değer vergisi ve 600-Yurtiçi Satışlar” hesapları alacaklandırılmak suretiyle kaydedilmiştir. xi. İş Ortaklığı nezdinde yapılan karşıt incelemede ortaklık temsilcisi tarafından, Mükellefin temsilcisi ile aynı doğrultuda beyanda bulunulmuştur. xii. Karasu Belediyesi tarafından Mükellefe verilen avans niteliğindeki 1. hak ediş ödemesine fatura düzenlenmemiştir. Mükellef, 2015 hesap dönemi yasal defter kayıtlarında alınan avansa ilişkin olarak "295-Peşin Ödenen Vergi ve Fonlar, 331-Ortaklara Borçlar ve 740-Hizmet Üretim Maliyeti" hesaplarını borçlandırmış ve "340-Alınan Sipariş Avansları" hesabını alacaklandırmıştır. xiii. Mükellef tarafından 2016 hesap döneminde Karasu Belediyesine düzenlenen hak ediş faturaları, yasal defterlerine, "120-Alıcılar" hesabı borçlandırılmak ve "600-Yurtiçi Satışlar ve 391-Hesaplanan katma değer vergisi" hesapları alacaklandırılmak suretiyle kaydedilmiştir. Ayrıca 2, 3 ve 4. hak edişlere ilişkin yasal defterlerde bu kayıtlara ilaveten avans hesabı kapatılmak üzere “340-Alınan Sipariş Avansları ve 295-Peşin ödenen Vergi ve Fonlar” hesapları borçlandırılmış ve "120-Alıcılar" hesabı alacaklandırılmıştır. xiv. ... İnşaat Taahhüt Sanayi Ticaret Anonim Şirketi tarafından İş Ortaklığına düzenlenen hak ediş faturaları, şirketin yasal defterlerine “740-Hizmet Üretim Maliyeti ve 191-İndirilecek katma değer vergisi” hesapları borçlandırılmak ve "331 -Ortaklara Borçlar" hesabı alacaklandırılmak suretiyle kaydedilmiştir. xv. ... İnşaat Taahhüt Sanayi Ticaret Anonim Şirketi nezdinde yapılan karşıt incelemede şirket temsilcisi tarafından, İş Ortaklığı ve Mükellef temsilcileri ile benzer beyanlarda bulunulmuştur. xvi. Mükellef tarafından ... İnşaat Taahhüt Sanayi Ticaret Anonim Şirketine düzenlenen hak ediş faturaları yasal defterlere, "191-İndirilecek katma değer vergisi ve 740-Hizmet Üretim Maliyeti" hesapları borçlandırılmak ve "159-Verilen Sipariş Avansları" hesabı alacaklandırılmak suretiyle kaydedilmiştir. xvii. ... İnşaat Taahhüt Sanayi Ticaret Anonim Şirketi tarafından İş Ortaklığına düzenlenen hak ediş faturaları, yasal defterlere "133-Bağlı Ortaklıklardan Alacaklar" hesabı borçlandırılmak ve "600-Yurtiçi Satışlar ve 391-Hesaplanan katma değer vergisi" hesapları alacaklandırılmak suretiyle kaydedilmiştir. xviii. Karasu Belediyesi ile yapılan yazışmalarda Belediyece, .../... kayıt numaralı ihalenin İş Ortaklığı tarafından üstlenildiği, yapılan işe ilişkin alt taşeronun Mükellef olduğu bildirilmiştir. xix. İş Ortaklığı nezdinde yapılan karşıt incelemede, Karasu Belediyesi ile yapılan sözleşmeye istinaden alınan hak ediş bedelleri toplamı olan 49.970.951,84 TL ile 2016 hesap dönemi sonuna kadar düzenlenen hak ediş faturaları toplamı olan 36.920.951,84 TL arasındaki 13.050.000,00 TL tutarındaki farkın Mükellef tarafından 2015 yılının Aralık ve 2016 yılının Ocak döneminde İş Ortaklığı adına düzenlenip iptal edilen fatura tutarlarını kapsadığı tespit edilmiştir. Bu tespitlerden hareketle inceleme elemanınca, İş Ortaklığının, Karasu Belediyesinden hak ediş almak amacıyla davacı ile yapılan tedarikçi sözleşmesine istinaden düzenlenen faturaları ve ödeme belgelerini Belediyeye ibraz ettiği, hak ediş alındıktan sonra ise bahsi geçen sözleşmenin sona erdirildiği ve faturaların iptal edildiği kanaatine varılmıştır. Diğer taraftan, inceleme elemanınca, davacı tarafından, iptal edilen sözleşmeye istinaden alınan ödemelerin iadesinin 2016 yılının Mayıs döneminden itibaren ... İnşaat Taahhüt Sanayi Ticaret Anonim Şirketinin taşeronu, İş Ortaklığının ise alt taşeronu olarak faaliyet gösterilmesi nedeniyle ... İnşaat Taahhüt Sanayi Ticaret Anonim Şirketine fatura düzenlemek suretiyle yapıldığı iddiasının, yapılan işlemin (tedarikçi sözleşmesinin) taraflarının İş Ortaklığı ile davacı olması nedeniyle bu durumun bahsi geçen iadenin gerçekleştiğini ispata elverişli olmadığı sonucuna ulaşılmış ve fatura tutarlarının karşılıklı olarak yasal defter kayıtlarına, gelir hesaplarına ve vergi beyanlarına yansıtılmadığı da dikkate alınarak söz konusu fatura tutarları beyan dışı hasılat olarak değerlendirilmiştir. Söz konusu Vergi Tekniği Raporu dayanak alınmak suretiyle katma değer vergisi yönünden düzenlenen ... tarih ve ... sayılı Vergi İnceleme Raporu ile davacının 2016 hesap döneminde kayıt ve beyan dışı bıraktığı tespit edilen tutarın anılan yılın Ocak dönemine ilişkin katma değer vergisi matrahına eklenmesi suretiyle yeniden oluşturulan beyan tablosu uyarınca cezalı tarhiyat önerilmiştir. Ayrıca, Hitit Vergi Dairesi mükellefi ... İnşaat Hafriyat Nakliye Lastik İş Makinaları Oto Yedek Parça Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi tarafından düzenlenen ve davacı tarafından kayıtlara intikal ettirilen sahte faturalardan kaynaklanan katma değer vergisi indirimlerinin reddi suretiyle sonraki dönemlere devreden katma değer vergisi tutarının azaltılması gerektiği belirtilmiştir. Olayda, inceleme elemanınca yukarıda ayrıntısına yer verilen şekilde yapılan değerlendirme uyarınca dava konusu cezalı tarhiyat yapılmış ise de, ihale kapsamında yapılan işe ilişkin olarak Karasu Belediyesi, İş Ortaklığı, ... İnşaat Taahhüt Sanayi Ticaret Anonim Şirketi ve davacı arasında taşeron hizmeti nedeniyle zincirleme bir ilişki bulunduğu, iptal edilen tedarikçi sözleşmesine ilişkin iadenin ... İnşaat Taahhhüt Sanayi Ticaret Anonim Şirketine düzenlenen faturalarla gerçekleşip gerçekleşmediği yönünde herhangi bir araştırma ve tespitin yapılmadığı, sözleşmenin taraflarının İş Ortaklığı ve davacı olması nedeniyle bahsi geçen iadenin gerçekleşmediği ve bu tutarın beyan dışı hasılat olduğu şeklindeki kabulün herhangi bir somut veriye dayanmadığı anlaşılmıştır. Diğer taraftan, ... Tur İnşaat Hafriyat Nakliye Lastik İş Makinaları Oto Yedek Parça Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi hakkında tanzim olunan vergi tekniği raporundaki tespitlerden, düzenlediği faturaların gerçek emtia teslimi veya hizmet ifasına dayanmadığı sonucuna ulaşılmıştır. Bu durumda, bir kısım hasılatın beyan dışı bırakıldığından bahisle 2016 yılının Ocak dönemi için resen tarh edilen vergi ziyaı cezalı katma değer vergisinde hukuka uygunluk; gerçek emtia teslimi veya hizmet ifasına dayanmayan faturalardan kaynaklanan katma değer vergisi indirimlerinin reddi suretiyle anılan yılın Ekim döneminden sonraki dönemlere devreden indirilecek katma değer vergisi tutarının azaltılmasına dair işlemde ise hukuka aykırılık görülmemiştir. Öte yandan, 2016 yılının Ocak dönemine ilişkin cezalı tarhiyatın kaldırılması sonucuna bağlı olarak bu dönemden devreden katma değer vergisi tutarının, gerçek emtia teslimi veya hizmet ifasına dayanmayan faturalardan kaynaklanan katma değer vergisi indirimlerinin reddi suretiyle yeniden düzenlenecek beyan tablosunda dikkate alınması gerektiği açıktır. Vergi Mahkemesi bu gerekçeyle dava konusu cezalı tarhiyatı kaldırmış; devreden indirilecek katma değer vergisi tutarının azaltılmasına ilişkin işlem yönünden davayı reddetmiştir. Davalının istinaf istemini inceleyen ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararı: ... Bölge İdare Mahkemesi .... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla, davacı adına, dava konusu cezalı tarhiyat ile aynı nedene istinaden resen tarh edilen kurumlar vergisi ile geçici vergilerin kaldırılmasına dair vergi mahkemesi kararına yöneltilen istinaf istemi reddedilmiştir. Vergi Dava Dairesi, bu gerekçeyle istinaf istemini reddetmiştir. Davalının temyiz istemini inceleyen Danıştay Dördüncü Dairesinin 06/06/2023 tarih ve E:2021/703, K:2023/3349 sayılı kararı: ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararı, Danıştay Dördüncü Dairesinin 06/06/2023 tarih ve E:2020/5620, K:2023/3347 sayılı kararı ile bozulmuştur. Bu durumda, anılan bozma kararındaki hukuksal nedenler ve gerekçe gözetilerek uyuşmazlık hakkında yeniden karar verilmesi gerekmektedir.

Daire bu gerekçeyle kararı bozmuştur. ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:... K:...sayılı ısrar kararı: ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:... K:... sayılı kararıyla, davacı adına, dava konusu cezalı tarhiyat ile aynı nedene istinaden resen tarh edilen kurumlar vergisi ile geçici vergilerin kaldırılmasına dair vergi mahkemesi kararına yöneltilen istinaf isteminin reddi yolunda ısrar kararı verilmiştir. Vergi Dava Dairesi, bu gerekçeyle ısrar etmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: Israr kararının hukuka aykırı olduğu belirtilerek bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: Cevap verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'NİN DÜŞÜNCESİ: 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinin (2) numaralı fıkrasında belirtilen sebeplerin bulunmadığı anlaşıldığından temyiz isteminin reddi gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA Karar veren Danıştay Vergi Dava Daireleri Kurulunca, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME : Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı halinde mümkündür. ... Bölge İdare Mahkemesi .... Vergi Dava Dairesinin... tarih ve E:... K:... sayılı ısrar kararına davalı tarafından yöneltilen temyiz istemi Danıştay Vergi Dava Daireleri Kurulunun 03/12/2025 tarih ve E:2024/31, K:2025/1025 sayılı kararıyla reddedilmiştir. Bu hukuki durum da dikkate alındığında, temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup dilekçede ileri sürülen iddialar, kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

KARAR SONUCU : Açıklanan nedenlerle; 1-Davalının temyiz isteminin REDDİNE, 2-... Bölge İdare Mahkemesi ...Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:... K:... sayılı ısrar kararının ONANMASINA, 3-2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, kararın taraflara tebliğini ve bir örneğinin de Vergi Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın Vergi Mahkemesine gönderilmesine, 03/12/2025 tarihinde oyçokluğuyla kesin olarak karar verildi.

X - KARŞI OY: Temyiz isteminin kabulü ile ısrar kararının, Danıştay Vergi Dava Daireleri Kurulunun 03/12/2025 tarih ve E:2024/31, K:2025/1025 sayılı kararında yer alan (X) işaretli "Karşı Oy"unda belirtilen hukuksal nedenler ve gerekçe uyarınca bozulması gerektiği oyu ile karara katılmıyorum.