Danıştay 2024/481 E. 2025/641 K.

T.C. D A N I Ş T A Y İDARİ DAVA DAİRELERİ KURULU Esas No : 2024/481 Karar No : 2025/641

TEMYİZ EDEN (DAVACI) : ... Sendikası VEKİLLERİ : Av. ..., Av. ..., Av. ..., Av. ...

KARŞI TARAF (DAVALI) : ... Bakanlığı VEKİLİ : Av. ...

İSTEMİN KONUSU : Danıştay Onikinci Dairesinin 04/05/2023 tarih ve E:2021/7979, K:2023/2457 sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ : Dava konusu istem: 12/06/2021 tarih ve 31509 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Millî Eğitim Bakanlığı Hayat Boyu Öğrenme Kurumları Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmeliğin 13. maddesiyle asıl Yönetmeliğin 66. maddesine eklenen 4. fıkranın iptali istenilmiştir. Daire kararının özeti: Danıştay Onikinci Dairesinin 04/05/2023 tarih ve E:2021/7979, K:2023/2457 sayılı kararıyla; Anayasa'nın 10. ve 124. maddeleri, 1 sayılı Cumhurbaşkanlığı Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi'nin 301. ve 309. maddeleri, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 89., 99., 100. ve 176. maddeleri, 1739 sayılı Milli Eğitim Temel Kanunu'nun 18. ve 47. maddeleri, 11/04/2018 tarih ve 30388 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Millî Eğitim Bakanlığı Hayat Boyu Öğrenme Kurumları Yönetmeliği'nin 3., 5., 28., 29., 30., 31. ve 32. maddeleri, 01/12/2006 tarih ve 2006/11350 sayılı Millî Eğitim Bakanlığı Yönetici ve Öğretmenlerinin Ders ve Ek Ders Saatlerine İlişkin Karar'ın 10/1/(f) maddesi hükümlerine yer verildikten sonra, Uyuşmazlığın, Hayat Boyu Öğrenme Kurumları arasında yer alan Olgunlaşma Enstitülerinde öğrencisi veyahut kursiyeri bulunmaksızın araştırma, tasarım ve üretim, tanıtım ve pazarlama konularında çalışmalarda bulunan öğretmenlerin, bir iş saatlerinin 60 dakika ve haftalık iş saatlerinin 30 saat olarak tespit edilerek, öğrencisi / kursiyeri bulunan öğretmenlerden farklılaştırılmasında hukuka aykırılık bulunup bulunmadığına ilişkin olduğu, Mevzuatta Devlet memurlarının çalışma sürelerinin tüm kamu personeli açısından tek bir esasa bağlanmadığı, kurumların veya görülen hizmetin özelliklerine göre farklı çalışma esası ve sürelerinin belirlenebileceğinin ilke olarak kabul edildiğinin görüldüğü, Kültürel değerlerimizi, özellikle geleneksel sanatlarımızı ve giyim kültürümüzü araştıran, asıllarını koruyarak yeni ürünler hazırlayan, arşivleyen ve gelecek kuşaklara aktaran, bunların ulusal ve uluslararası alanlarda tanıtılmasını sağlayan, teknolojik gelişmelere paralel olarak sektörde yer alacak nitelikli elemanlar yetiştiren, eğitim ve öğretimin yanı sıra araştırma, tasarım, üretim, tanıtım ve pazarlama süreçlerinin tümünü gerçekleştirme amacıyla faaliyet gösteren Olgunlaşma Enstitülerinin, belirtilen amaç doğrultusunda öğrenci veyahut kursiyerlere yönelik gerçekleştirilen eğitim öğretim faaliyetinin yanı sıra, doğrudan öğrenci ve kursiyerlere yönelik eğitim ve öğretim faaliyeti gerçekleştirmeksizin, Enstitünün amaçları doğrultusunda araştırma, tasarım ve üretim, tanıtım ve pazarlama bölümlerinde görevli öğretmeler aracılığıyla faaliyette bulundukları, yukarıda belirtilen ilke doğrultusunda, davalı idarece, Olgunlaşma Enstitülerinin araştırma, tasarım ve üretim, tanıtım ve pazarlama bölümlerinin özellikleri dikkate alınmak suretiyle çalışma sürelerine yönelik temel kuralların belirlenmesi yoluna gidildiğinin anlaşıldığı, Bu bağlamda, dava konusu Yönetmelik değişikliğiyle Olgunlaşma Enstitülerinin öğrencisi/kursiyeri bulunmayan araştırma, tasarım ve üretim, tanıtım ve pazarlama bölümlerinde görevli öğretmenlerin çalışma sürelerinin bir iş saati 60 dakika olmak üzere haftalık 30 iş saati olarak düzenlenmesinin, hizmetin özelliği ve niteliği gözönüne alınmak suretiyle belirlendiğinin görüldüğü, Her ne kadar davacı tarafından, aynı kurumda görevli diğer öğretmenlerle farklı çalışma koşullarına tabi olamayacakları, öğretmenlerin kendilerine verilen işlerden başka, meslek dışı her hangi bir görevle yükümlü tutulamayacakları, üst hukuk normlarıyla ve aynı Yönetmeliğin 69. maddesindeki düzenlemeyle çelişen dava konusu hükmün eşitlik ilkesini ihlal ettiği ve angaryaya neden olduğu ileri sürülmekte ise de, görev yaptıkları eğitim kurumunda öğrencisi/kursiyeri bulunan ve bulunmayan bölümlerde görev yapan öğretmenlerin çalışma alanları ve çalışma koşullarının birbirinden farklı olduğu, öğrenci veyahut kursiyerlerle birlikte gerçekleştirilecek eğitim etkinliklerinin bir saatinin 40 dakika olarak belirlenmesinin, öğrenci/kursiyer ve eğitici bağlantısının kesintiye uğramamasını zorunlu kılan görevin doğal özelliğinden kaynaklandığı, günlük eğitim etkinliklerinde ders saatinin 40 dakika olarak hesaplanmasının hizmetin özelliği ve niteliği gözönüne alınmak suretiyle belirlendiği; dolayısıyla, her iki öğretmen grubunun günlük ve haftalık çalışma saatlerinin belirlenmesi sırasında, gerek kendi aralarında, gerekse birbirleri arasında farklı şekilde düzenleme yapılmasında eşitlik ilkesine aykırı bir husus bulunmadığı, Nitekim; Anayasa Mahkemesi kararlarında da, Anayasa'da kurala bağlanan eşitlik ilkesinin eylemli eşitlik değil, hukuksal eşitlik olduğu, aynı hukuki durumda olanların aynı, farklı hukuki durumda olanların farklı kurallara bağlı tutulmasının eşitlik ilkesini ihlal etmeyeceğinin ifade edildiği, Bu durumda, Kanun hükümleriyle verilen yetki ve görev uyarınca düzenlenen dava konusu Yönetmelik hükmünde, dayanağı olan üst hukuk normlarına, kamu yararı ve hizmet gerekleri ile hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacı tarafından, dava konusu düzenlemenin 222 sayılı İlköğretim ve Eğitim Kanunu'nun 44. maddesine aykırı olduğu, mevcut bir hakkın ihlali anlamına geldiği ve aynı hukuki statüdeki kamu görevlileri arasında eşitsizlik ve ayrımcılık teşkil ettiği, 222 sayılı Kanun'un 44. maddesi uyarınca öğretmenlerin kanunlar veya Cumhurbaşkanlığı kararnameleriyle verilen işler dışında meslek dışı bir görevle yükümlü tutulamayacağı, dava konusu düzenlemeyle olgunlaşma enstitülerinin öğrencisi/kursiyeri bulunmayan araştırma, tasarım, üretim, tanıtım ve pazarlama bölümlerinde görevli öğretmenlerin çalışma sürelerinin bir iş saati 60 dakika olmak üzere haftalık 30 iş saati olarak belirlendiği, aynı Yönetmeliğin 69. maddesinde ise kurumdaki bir ders saati süresinin 40 dakika olarak belirtildiği, bu durumun ya öğretmenlerin kanunla verilen işler dışında meslek dışı bir görevle yükümlü tutulması anlamına geldiği ya da bu bölümlerdeki görevin ders niteliğinde kabul edilmesi gerektiği, her iki durumda da dava konusu Yönetmelik hükmünün 222 sayılı Kanun'un 44. maddesine veya Yönetmeliğin 69. maddesine aykırılık teşkil ettiği ve bu nedenle Daire kararının temyizen incelenerek bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Danıştay Onikinci Dairesince verilen kararın usul ve hukuka uygun bulunduğu ve temyiz dilekçesinde öne sürülen nedenlerin, kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte olmadığı belirtilerek temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmaktadır.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'ÜN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile Daire kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA Karar veren Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunca, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME : Danıştay dava dairelerinin nihai kararlarının temyizen incelenerek bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan; "a) Görev ve yetki dışında bir işe bakılmış olması, b) Hukuka aykırı karar verilmesi, c) Usul hükümlerinin uygulanmasında kararı etkileyebilecek nitelikte hata veya eksikliklerin bulunması" sebeplerinden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, temyiz dilekçesinde ileri sürülen iddialar kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

KARAR SONUCU : Açıklanan nedenlerle; 1. Davacının temyiz isteminin reddine, 2. Davanın yukarıda özetlenen gerekçeyle reddine ilişkin Danıştay Onikinci Dairesinin temyize konu 04/05/2023 tarih ve E:2021/7979, K:2023/2457 sayılı kararının ONANMASINA, 3. Kesin olarak, 19/03/2025 tarihinde oybirliği ile karar verildi.