Danıştay 9. Daire 2023/6785 E. 2025/3873 K.

T.C. D A N I Ş T A Y DOKUZUNCU DAİRE Esas No : 2023/6785 Karar No : 2025/3873

TEMYİZ EDENLER :1-(DAVACI) ... VEKİLİ : Av. ...

2-(DAVALI) ... Defterdarlığı- ... VEKİLİ : Av. ...

İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının, taraflarca temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ: Dava konusu istem: Davacı adına, 2016 ve 2017 yıllarına ilişkin muhtelif vergi borçlarının tahsili amacıyla düzenlenen ... tarih ve ... sayılı ödeme emrinin iptali istemine ilişkindir. İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... Vergi Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; dava konusu ödeme emrinin, 2016/Nisan-Haziran, Temmuz-Eylül, Ekim-Aralık ve 2017/Ocak-Mart, Nisan-Haziran dönemlerine ilişkin geçici vergi asıllarına ilişkin kısmı haricindeki amme alacakları yönünden, söz konusu vergi ve cezalara dayanak ihbarnamelerin davacının ikamet adresinde davacının babasına 11/12/2019 tarihinde tebliğ edildiği, borcun ödenmemesi üzerine dava konusu ödeme emrinin tanzim ve tebliğ edildiği, davacının dava dilekçesinde ileri sürdüğü iddiaların amme alacağının esasına ilişkin olduğu ve ihbarnameye karşı açılacak davada ileri sürülebilecek nitelikte olduğu, ihbarnameye karşı dava açılmadığı hususu ile davacının böyle bir borcu olmadığı ya da anılan borcu ödediği veya borcun zamanaşımı nedeniyle ortadan kalktığı yolunda bir iddiasının da bulunmadığı hususu birlikte değerlendirildiğinde ihtilaf konusu ödeme emrinin bu kısmında hukuka aykırılık bulunmadığı, dava konusu ödeme emrinin, 2016/Nisan-Haziran, Temmuz-Eylül, Ekim-Aralık ve 2017/Ocak-Mart, Nisan-Haziran dönemlerine ilişkin geçici vergi asıllarına ilişkin kısmı yönünden, 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu'nun mükerrer 120. maddesi uyarınca mahsup dönemi geçen geçici vergi asıllarının terkini gerekeceği, ödeme emri içeriğinde terkin edilmesi gereken geçici vergi asıllarının da yer aldığı görüldüğünden ve bu durumun borcum yoktur kapsamında değerlendirilmesi gerektiğinden, dava konusu ödeme emrinin bu kısmında hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne, kısmen reddine, ödeme emri içeriğinde yer alan geçici vergi asıllarına ilişkin kısımlarının kaldırılmasına karar verilmiştir. Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu Vergi Mahkemesi Kararının usul ve hukuka uygun olduğu, kararın kaldırılmasını gerektiren bir neden bulunmadığı belirtilerek, tarafların istinaf başvurularının reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENLERİN İDDİALARI: DAVACININ İDDİALARI: Dava konusu ödeme emri içeriği borçların zamanaşımına uğradığı, mükellef gibi görünmelerine karşın, olayda vergi borçlusu olmadıkları, zira, dava dışı üçüncü bir kişiye yürütülen iş ile ilgili vekaletname verildiği ve söz konusu kişinin vergisel anlamda borç ve ceza doğurucu işlemleri yaptığı, bu durumun öğrenilmesiyle de bu kişinin taraflarınca azledildiği, bu sebeple ödeme emri içeriği borçlardan dolayı sorumlulukları bulunmadığı iddialarıyla kararın aleyhe olan kısmının bozulması istenilmektedir.

DAVALININ İDDİALARI: Usulüne uygun tebliğ edilen ihbarnamelere karşı dava açılmadığı ve ödeme de yapılmadığı, kesinleşen amme alacaklarının tahsili için tesis edilen işlemlerde ve dava konusu ödeme emrinde hukuka aykırılık bulunmadığı iddialarıyla kararın aleyhe olan kısmının bozulması istenilmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMALARI: Taraflarca savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'NIN DÜŞÜNCESİ: Temyiz istemlerinin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA Karar veren Danıştay Dokuzuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE: MADDİ OLAY: Davacı adına, 2016 ve 2017 yıllarına ilişkin muhtelif vergi borçlarının tahsili amacıyla düzenlenen ... tarih ve ... sayılı ödeme emrinin iptali istemine ilişkindir.

İLGİLİ MEVZUAT 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun’un 54. maddesinde, müddeti içinde ödenmeyen amme alacağının tahsil dairesince cebren tahsil edileceği, 55. maddesinde, amme alacağını vadesinde ödemeyenlere 15 gün içinde borçlarını ödemeleri veya mal bildiriminde bulunmaları lüzumunun bir ödeme emri ile tebliğ olunacağı, 58. maddesinde de kendisine ödeme emri tebliğ olunan şahsın, böyle bir borcu olmadığı veya kısmen ödediği veya zamanaşımına uğradığı hakkında tebliğ tarihinden itibaren 15 gün içinde vergi mahkemesi nezdinde dava açabileceği belirtilmiştir. 193 Sayılı Gelir Vergisi Kanununun geçici vergiye ilişkin mükerrer 120. maddesinin 4. fıkrasında yapılan incelemeler sonucunda, geçmiş dönemlere ait geçici verginin %10'unu aşan tutarda eksik beyan edildiğinin tespiti halinde, eksik beyan edilen bu kısım için re'sen veya ikmalen geçici vergi tarh edileceği, mahsup süresi geçtikten sonra, kesinleşen geçici vergilerin terkin edileceği, ancak gecikme faizi ve ceza tahsil edileceği hüküm altına alınmıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME: Bölge İdare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı halinde mümkündür. Bölge İdare Mahkemesi kararının, ödeme emri içeriği borçların; 2016/Nisan-Haziran, Temmuz-Eylül, Ekim-Aralık ve 2017/Ocak-Mart, Nisan-Haziran dönemlerine ilişkin geçici vergi üzerinden kesilen vergi ziyaı cezasının bir katı aşan kısmı haricindeki kısımlarına yönelik taraflarca ileri sürülen temyiz nedenleri kararın belirtilen hüküm fıkralarının bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir. 2016/Nisan-Haziran, Temmuz-Eylül, Ekim-Aralık ve 2017/Ocak-Mart, Nisan-Haziran dönemlerine ilişkin geçici vergi üzerinden kesilen bir katı aşan vergi ziyaı cezalarına yönelik davacı temyiz isteminin incelenmesinden; Geçici vergi üzerinden ceza kesilmesi yukarıda belirtilen 193 Sayılı Gelir Vergisi Kanununun geçici vergiye ilişkin mükerrer 120. maddesinin 4. fıkrası hükmüne uygun ise de, yıllık vergiye mahsuben peşin alınan bir vergi niteliği taşıyan geçici vergi nedeniyle yol açılan vergi kaybından dolayı bir kat ceza kesilmesi ve davacı iddialarının borcum yoktur kapsamında değerlendirilmesi gerektiğinden, dava konusu ödeme emrinin, 2016/Nisan-Haziran, Temmuz-Eylül, Ekim-Aralık ve 2017/Ocak-Mart, Nisan-Haziran dönemlerine ilişkin geçici vergi üzerinden kesilen vergi ziyaı cezalarının bir katı aşan kısımlarında hukuka uyarlık bulunmadığından açılan davayı anılan kısım yönünden reddeden Vergi Mahkemesi kararının bu kısmına yönelik davacı tarafından yapılan istinaf başvurusunu reddeden Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuka uyarlık görülmemiştir.

KARAR SONUCU: Açıklanan nedenlerle; 1.Davacının temyiz isteminin kısmen kabulüne, kısmen reddine, davalının temyiz isteminin reddine, 2. ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının 2016/Nisan-Haziran, Temmuz-Eylül, Ekim-Aralık ve 2017/Ocak-Mart, Nisan-Haziran dönemlerine ilişkin geçici vergi üzerinden kesilen vergi ziyaı cezasının bir katı aşan kısmının BOZULMASINA, diğer kısımlarının ONANMASINA, 3.Temyiz isteminde bulunan davacıdan ...-TL maktu harç alınmasına, 4.Bozulan kısım hakkında yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesine gönderilmesine, 01/10/2025 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.