Danıştay 8. Daire 2026/398 E. 2026/379 K.

T.C. D A N I Ş T A Y SEKİZİNCİ DAİRE Esas No : 2026/398 Karar No : 2026/379

TEMYİZ İSTEMİNDE BULUNAN (DAVALI) : ... Genel Müdürlüğü VEKİLİ : Av. ...

KARŞI TARAF (DAVACI) : ... Mermer San. ve Tic. A.Ş. VEKİLİ : Av. ...

İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ : Dava konusu istem: Davacı tarafından, Bursa ili, Büyükorhan ilçesi, ... köyü sınırları dahilinde, uhdesinde bulunan S:... sayılı II-(b) grubu maden işletme ruhsatına ilişkin mülkiyet izninin (orman izni) ilgili kurumdan alınarak davalı idareye verilmediğinden bahisle işletme ruhsatının 3213 sayılı Maden Kanunu'nun 24. maddesinin 11. fıkrası uyarınca 22/01/2024 tarihi itibarıyla iptal edildiğini bildiren Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlüğünün ... tarih ve ... sayılı işleminin iptali istenilmiştir. İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; dava konusu işlemin mülkiyet (orman) izni alınarak ruhsat bitim tarihine kadar davalı idareye ibraz edilmediğinden bahisle tesis edildiği, davacı şirket tarafından yapılan orman izni başvurusunun reddine ilişkin Orman Genel Müdürlüğü işleminin yargı kararı ile iptal edildiği ve yargı kararı ile iptaline karar verilen idari işlemlerin hukuk aleminden tüm etkileri ile birlikte ortadan kalktığı hususları birlikte değerlendirildiğinde, davacı şirket tarafından on yıllık ruhsat süresi içerisinde orman izin başvurusunda bulunulduğu, davacı şirketin başvurusunun reddine ilişkin işleme karşı iptal davası açıldığı, davacı şirket tarafından gerekli izinleri tamamlayarak bir an önce madeni işletmeye başlama iradesinin ortaya konulduğu, orman izni başvurusunun Kanun'da öngörülen süre içerisinde sonuçlandırılmamasında ve davacı şirketin yükümlülüklerini yerine getirememesinde kendisine atfedilebilir kusurunun bulunmadığı, nitekim orman izin başvurusunun reddine ilişkin işlemin yargı kararı ile iptal edilmesi üzerine işbu dava konusu işlemin de dayanaksız kaldığı anlaşıldığından davacı şirket uhdesinde bulunan S:... sayılı II(b) grubu maden işletme ruhsatına ilişkin mülkiyet izninin (orman izni) ilgili kurumdan alınarak davalı idareye verilmediğinden bahisle işletme ruhsatının 3213 sayılı Maden Kanunu'nun 24. maddesinin 11. fıkrası uyarınca 22/01/2024 tarihi itibarıyla iptaline ilişkin dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir. Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından, davacının işletme ruhsatının 21/01/2014 tarihinde yürürlüğe girdiği, ruhsatı için alınması gereken Maden Kanunu'nun 7. maddesindeki izinlerden orman izninin alınmadığından davacı adına işletme izni düzenlenmediğinden ruhsatının 22/01/2024 tarihi itibarıyla iptal edildiğine dair yazının yazıldığı, orman idaresine 10/06/2022 tarihinde başvurulduğundan bahisle dava konusu işlemin hukuka uygun olmadığına karar verilmesinin kabul edilebilir olmadığı, ruhsat düzenlenmesinden itibaren on yıl gibi uzun bir sürede gerekli izinler getirilerek işletme izni düzenlenmeyen ve üretime başlanılamayan ruhsatların Maden Kanunu'nun 24/11 maddesi kapsamında iptal edilmesinde kusur araştırması yapılamayacağı ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davacı tarafından, savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'NUN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının açıklama eklenerek onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE: MADDİ OLAY : Davacı Bursa ili Büyükorhan ilçesi ... köyü sınırları dahilinde S:... sayılı II-(b) grubu maden işletme ruhsatının sahibidir. Ruhsat 21/01/2014 tarihinde yürürlüğe girmiş olup 10 yıllık süre için verilmiştir. Davacı tarafından Maden Kanunu'nun 7. maddesi kapsamında alınması zorunlu izinlerden, ... tarihli ve ... sayılı ÇED kapsam dışı yazısı ile ... tarih ve ... sayılı iş yeri açma ve çalışma ruhsatı davalı idareye ibraz edilmiştir. Davacı tarafından 23/01/2023 tarihinde davalı idareye sunulan dilekçe ile ruhsatı kapsamında Çed gerekli değildir belgesi, iş yeri açma ve çalışma ruhsatının alındığı, orman izni ile ilgili işlemlerin de tamamlanmak üzere olduğu belirtilerek temdit projelerinin değerlendirilmeye alınması ve temdit işletme ruhsatının düzenlenmesi isteminde bulunulmuştur. Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlüğünün ... tarih ... sayılı işlemi ile Bursa ili Büyükorhan ilçesi S:... sayılı II-(b) grubu maden işletme ruhsatının 21/01/2014 tarihinde yürürlüğe girdiği, sahaya henüz işletme izninin düzenlenmediği, Maden Kanunu'nun 24. maddesinin 11. fıkrası gereği anılan Kanun'un 7. maddesine göre alınması gereken izinlerin ilgili kurumlardan alınarak ruhsat bitim tarihine kadar Genel Müdürlüğe verilmemesi halinde yeni bir bildirim yapılmaksızın işletme ruhsatının süresinin uzatılmasına ilişkin talebinin uygun bulunmayarak ruhsatının iptal edileceği, bu nedenle ruhsat süre uzatım talebinin bu aşamada değerlendirmeye alınmadığı cevabı verilmiştir. Davalı idarece, Maden Kanunu'nun 7. maddesi kapsamında tamamlanması gereken mülkiyet izni (orman izni) alınarak idareye sunulmadığından bahisle davacının işletme ruhsatı, Maden Kanunu'nun 24/11 maddesi uyarınca 22/01/2024 tarihinden geçerli olacak şekilde iptal edilmiştir. Davacının ruhsatının iptaline ilişkin işlemin davacıya bildirilmesine ilişkin Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlüğünün ... tarih ve ... sayılı işleminin iptali istemiyle bakılan dava açılmıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME: Uyuşmazlıkta, ilk derece Mahkemesince, davacı şirket uhdesinde bulunan S:... sayılı II(b) grubu işletme ruhsatlı sahada Orman Kanunu'nun 16. maddesi uyarınca orman izni verilmesi istemiyle davacı şirket tarafından ... tarih ve ... sayılı dilekçe ile Orman Genel Müdürlüğüne yapılan başvuru, Orman Genel Müdürlüğünün ... tarih ve ... sayılı işlem ile reddedilmiş olup, anılan işlemin iptali istemiyle açılan davada; ... İdare Mahkemesi'nin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararı ile (...)bilirkişi raporundaki tespitler doğrultusunda dava konusu alanın Orman Kanunu'nun 16. maddesinde belirtilen verimli orman alanlarından olmadığı, dava konusu işlem tarihinde yürürlükte bulunan Orman Kanunun 16'ncı Maddesi Uygulama Yönetmeliği'nin 29'uncu maddesinde belirtilen tohum meşçeresi, gen koruma alanları, muhafaza ormanı, orman içi dinlenme yerleri ya da endemik ve korunması gereken nadir ekosistemlerin içerisinde kalmadığı, izin talep edilen alanın %71’den fazla kapalılıkta orman ağaçları ile kaplı verimli orman alanı olmadığı, yerleşim yerlerine ve tarım arazilerine uzak olduğu anlaşıldığından, davacı şirket tarafından ormanlık alanda madencilik faaliyetlerinde bulunabilmek üzere izin verilmesi talebiyle yapılan başvurunun kabul edilmesi hâlinde kamu yararının daha fazla olduğu değerlendirildiğinden, davacı şirketin izin talebinin reddine ilişkin dava konusu işlemde hukuka uygunluk bulunmadığı(...)" gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verildiği belirtilerek işbu dava konusu işlemin de dayanaksız kaldığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptal edildiği görülmüştür. Olayda, her ne kadar dava konusu işlemin tesis edilmesine neden olan mülkiyet iznine ilişkin olarak açılan davada davacı lehine iptal kararı verildiği görülmekte ise de , orman izni verilmemesine ilişkin açılan davada verilen kararın, davacı adına doğrudan izin verilmesi sonucunu doğurmadığı açıktır. Bu itibarla, söz konusu iptal kararı sonrasında, işletme ruhsatı tekrar yürürlüğe girecek olan davacının, ruhsat dosyasında eksik olan, orman izni belgesinin idareye sunulmasından sonra maden işletme ruhsatı kapsamında faaliyete başlayabileceği hususunun açıklanması ile kararın onanması gerektiği sonucuna varılmıştır.

KARAR SONUCU: Açıklanan nedenlerle, 1. Temyiz isteminin reddine, 2. ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının yukarıda belirtilen açıklamayla ONANMASINA, 3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına, posta gideri avansından artan tutarın Mahkeme tarafından iadesine, 4. 2577 sayılı Kanunun 50. maddesi uyarınca onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de belirtilen Bölge İdare Mahkemesine gönderilmesini teminen dosyanın İdare Mahkemesine gönderilmesine, 5. Kesin olarak, 28/01/2026 tarihinde oybirliği ile karar verildi.