Danıştay · 4. Daire

Danıştay 4. Daire 2025/2161 E. 2025/4546 K.

Mahkeme
Danıştay
Daire
4. Daire
Esas No
2025/2161
Karar No
2025/4546
Karar Tarihi

T.C. D A N I Ş T A Y DÖRDÜNCÜ DAİRE Esas No : 2025/2161 Karar No : 2025/4546

TEMYİZ EDEN (DAVACI) : ... Emeklilik ve Hayat Anonim Şirketi VEKİLİ : Av. ...

KARŞI TARAF (DAVALI) : ... Belediye Başkanlığı

İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ : Dava konusu istem: ... adresinde kiracı olarak faaliyet gösteren davacı şirket tarafından, işyeri açma ve çalışma ruhsatı olmadan faaliyet gösterildiğinden bahisle İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmeliğin 6. maddesi uyarınca işyerinin mühürlenmesine ilişkin Beşiktaş Belediye Başkanlığı Zabıta Müdürlüğü tarafından tanzim edilen 26/09/2024 tarihli ''Tebellüğ İlmuhaberi'' ile bildirilen ruhsat ve denetim müdürlüğünün ... tarih ve ... sayılı işleminin iptali istenilmiştir. İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; UYAP kayıtlarının tetkikinde işbu dava ile Mahkemelerinin E:... sayılı esasına kayden açılan davanın, tarafları, konusu ve sebebinin aynı olması nedeniyle derdestlik halinin bulunduğunun anlaşılması karşısında, bakılan davanın esasının incelenmesine olanak bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle davanın derdestlik nedeniyle incelenmeksizin reddine karar verilmiştir. Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İdare Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacı şirket tarafından; aleyhine iki ayrı idari işlem tesis edilerek ayrı ayrı tebliğ edildiği, ... E. sayılı davaya konu işlemin sayı numarası ile huzurdaki dava olan ... sayılı davaya konu işlemin sayı numarasının farklı olduğu, her iki davaya konu işlemler içerik itibari ile aynı olsa da işlem tarih ve sayı numaralarının farklı olması nedeniyle iki ayrı işlemin söz konusu olduğu, bu nedenle de 2577 sayılı Kanun'un 5. maddesi gereğince iki ayrı davanın açıldığı, Yerel Mahkemece bu husus dikkate alınmaksızın derdestlik nedeniyle davanın reddine ilişkin kararın usul ve yasaya aykırı olduğu ileri sürülerek, dava konusu işlemin iptali ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmesi istenilmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Cevap verilmemiştir.

TETKİK HÂKİMİ : ... DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE : Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

KARAR SONUCU : Açıklanan nedenlerle; 1. Temyiz isteminin reddine, 2. Temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdare Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının Üye ..., Üye ...'nin karşı oyu ve oyçokluğuyla ONANMASINA, 3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına, 4. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, kararın taraflara tebliğini ve bir örneğinin de İdare Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın İdare Mahkemesine gönderilmesine, 17/09/2025 tarihinde kesin olarak karar verildi.

(X) KARŞI OY : Dava; ... adresinde faaliyet gösteren davacı şirket tarafından, işyeri açma ve çalışma ruhsatı olmadan faaliyet gösterildiğinden bahisle İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmeliğin 6. maddesi uyarınca işyerinin mühürlenmesine ilişkin 26.09.2024 tarihli ''Tebellüğ İlmuhaberi'' ile bildirilen Ruhsat ve Denetim Müdürlüğünün ... tarih ve ... sayılı işleminin iptali istemiyle Beşiktaş Belediye Başkanlığına karşı açılmıştır. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun "Dava şartları" başlıklı 114. maddesinin 1. fıkrasının (ı) bendinde; "Aynı davanın, daha önceden açılmış ve hâlen görülmekte olmaması" dava şartı olarak öngörülmüştür. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 31. maddesinde "Bu Kanunda hüküm bulunmayan hususlarda; hakimin davaya bakmaktan memnuiyeti ve reddi, ehliyet, üçüncü şahısların davaya katılması, davanın ihbarı, tarafların vekilleri, dosyanın taraflar ve ilgililerce incelenmesi, feragat ve kabul, teminat, mukabil dava, bilirkişi, keşif, delillerin tespiti, yargılama giderleri, adli yardım hallerinde ve duruşma sırasında tarafların mahkemenin sukünunu ve inzibatını bozacak hareketlerine karşı yapılacak işlemler, elektronik işlemler ile ses ve görüntü nakledilmesi yoluyla duruşma icrasında Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu hükümleri uygulanır. (Ek cümle:5/4/1990-3622/11 md.; Değişik:10/6/1994-4001/14 md.) Ancak, davanın ihbarı (…)[23] Danıştay, mahkeme veya hakim tarafından re'sen yapılır. (Ek cümle: 3/11/2016-6754/22 md.) Bilirkişiler, bilirkişilik bölge kurulları tarafından hazırlanan listelerden seçilir ve bilirkişiler hakkında Bilirkişilik Kanunu ve 12/1/2011 tarihli ve 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun ilgili hükümleri uygulanır" hükmüne yer verilerek usul kanunumuzda yer almayan hangi hallerde Hukuk Muhakemeleri Kanununa göre karar verileceği hüküm altına alınmış olup, anılan maddede her ne kadar "derdestlik" müessesine yer verilmemiş ise de idari yargıda görülmekte olan davaların da bu temel usul hukuku ilkesine tabi olması gerektiği yargısal içtihatlarla kabul edilmiş bulunmaktadır. Davalı idare tarafından, davacı şirket adına iki ayrı idari işlem tesis edilmiş olsa da ... sayılı davaya konu işlemin sayı numarası ile huzurdaki dava olan ... sayılı davaya konu işlemin sayı numarası tamamen farklı olduğundan her iki davaya konu işlemler içerik itibari ile aynı olsa da işlem numaralarının farklı olması nedeniyle iki ayrı işlemin dava konusu olduğu açıktır.. Bu durumda, her iki davanın tarafları aynı olmakla birlikte iptali istenilen idari işlemlerin farklı olduğu anlaşıldığından, ... İdare Mahkemesinin E:... sayılı dosyasında açılan davanın sonucu da göz önünde bulundurularak işbu davada işin esasının incelenmesi suretiyle bir karar verilmesi gerekirken davanın derdestlik nedeniyle incelenmeksizin reddi yolunda verilen İdare Mahkemesi kararına yapılan istinaf başvurusunun reddine ilişkin Bölge İdare Mahkemesi idari Dava Dairesi kararında hukuki isabet bulunmadığı ve bozulması gerektiğinden çoğunluk kararına katılmıyoruz.

Atıf: Danıştay 4. Daire, E. 2025/2161, K. 2025/4546, T. 17.09.2025, www.arakarar.com/karar/danistay-4-daire-2025-2161-e-2025-4546-k-69003181c36e