Danıştay · 10. Daire
Danıştay 10. Daire 2025/190 E. 2025/3405 K.
- Mahkeme
- Danıştay
- Daire
- 10. Daire
- Esas No
- 2025/190
- Karar No
- 2025/3405
- Karar Tarihi
T.C. D A N I Ş T A Y ONUNCU DAİRE Esas No : 2025/190 Karar No : 2025/3405
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ... Valiliği / ... VEKİLİ : Av. ...
KARŞI TARAF (DAVACI) : ... VEKİLİ : Av. ...
İSTEMİN_ÖZETİ : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin... tarih ve E:..., K:...sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
SAVUNMANIN_ÖZETİ : Davacı tarafından temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmaktadır.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : ... DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA Karar veren Danıştay Onuncu Dairesince, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 14. maddesi uyarınca Tetkik Hakiminin raporu ve sözlü açıklamaları dinlendikten sonra, gereği görüşüldü:
Dava; davacı tarafından, 15/07/2016 tarihinde yaşanan darbe girişimi sırasında F-16 uçaklarından düşen Flare isimli maddenin iş yerine isabet etmesi neticesinde iş yerinde yangın meydana geldiğinden bahisle, zararlarının 5233 sayılı Kanun kapsamında karşılanması istemiyle yapılan başvurunun reddine ilişkin Ankara Valiliği Terör ve Terörle Mücadeleden Doğan 1 No'lu Zarar Tespit Komisyonu'nun... tarih ve ... sayılı işleminin iptali ile uğranıldığı ileri sürülen zararlara karşılık 100.000,00 TL maddi tazminatın yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istemiyle açılmıştır. Dava dosyasının incelenmesinden; ... İdare Mahkemesinin ...tarih ve E:..., K: ...sayılı davanın süre aşımı nedeniyle reddine ilişkin kararına karşı davacı tarafından yapılan istinaf başvurusunun ... Bölge İdare Mahkemesi... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararı ile kabulüne, İdare Mahkemesi kararının kaldırılmasına dosyanın Mahkemesine iadesine karar verilmesi üzerine, ... İdare Mahkemesince, dava konusu işlemin iptali, tazminat istemi hakkında karar verilmesine yer olmadığı yolunda verilen ... tarih ve E:..., K:...sayılı karara karşı davalı idare tarafından yapılan istinaf başvurusunun reddine ilişkin... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin, Danıştay'a temyiz yolu açık olmak üzere verilen 30/10/2024 tarih ve E:2024/4479, K:2024/6132 sayılı kararının davalı vekili tarafından Danıştay'a hitaben verilen 19/11/2024 kayıt tarihli dilekçe ile temyizen incelenerek bozulmasının istenildiği anlaşılmaktadır. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 6545 sayılı Kanunla eklenen geçici 8. maddesinde, 6545 sayılı Kanunla idari yargıda kanun yollarına ilişkin getirilen hükümlerin 2576 sayılı Kanun'un anılan Kanunla değişik 3. maddesine göre kurulan bölge idare mahkemelerinin tüm yurtta göreve başlayacakları 20/07/2016 tarihinden sonra verilen kararlar hakkında uygulanacağı; aynı Kanun'un "İstinaf" başlıklı 45. maddesinin (istinaf başvurusunun kısmen veya tümden kaldırılması hali bulunmadığı için bakılmakta olan uyuşmazlıkta uygulanan) 6. fıkrasında, bölge idare mahkemelerinin 46. maddeye göre temyize açık olmayan kararlarının kesin olduğu; "Temyiz" başlıklı 46. maddesinde, Danıştay dava dairelerinin nihai kararları ile bölge idare mahkemelerinin bu maddede sayılan davalar hakkında verdikleri kararların Danıştayda temyiz edilebileceği; "Temyiz dilekçesi" başlıklı 48. maddesinin 6. fıkrasında, temyizin kesin bir karar hakkında olması halinde kararı veren merciin temyiz isteminin reddine karar vereceği; aynı maddenin 7. fıkrasında ise, temyizin kesin bir karar hakkında olduğunun anlaşıldığı hallerde altıncı fıkrada sözü edilen kararın Danıştayın ilgili dairesince kesin olarak verileceği kurala bağlanmıştır. Öte yandan, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun Ek 1. maddesinde, "Bu Kanunda öngörülen parasal sınırlar; her yıl, bir önceki yıla ilişkin olarak 4/1/1961 tarihli ve 213 sayılı Vergi Usul Kanununun mükerrer 298 inci maddesi hükümleri uyarınca tespit ve ilan edilen yeniden değerleme oranında, takvim yılı başından geçerli olmak üzere artırılmak suretiyle uygulanır. Bu şekilde belirlenen sınırların bin Türk lirasını aşmayan kısımları dikkate alınmaz. 17 nci madde uyarınca duruşma yapılmasının zorunlu olduğu davaların belirlenmesinde davanın açıldığı; 45 inci ve 46 ncı maddeler uyarınca istinaf veya temyiz yoluna başvurulabilecek kararların belirlenmesinde ise ilk derece mahkemesi veya bölge idare mahkemesince nihai kararın verildiği tarihteki parasal sınır esas alınır. Ancak nihai karar tarihinden sonra parasal sınırlarda meydana gelen artış, bölge idare mahkemesinin kaldırma veya Danıştayın bozma kararı üzerine yeniden bakılan davalarda uygulanmaz." hükümleri yer almakta iken, 04/06/2025 tarih ve 32920 (Mükerrer) sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 7550 sayılı Kanun'un 7. maddesi ile Ek 1. maddenin 2. fıkrası değiştirilmiş, anılan değişiklik ile "17 nci madde uyarınca duruşma yapılmasının zorunlu olduğu davalar ile 45 inci ve 46 ncı maddeler uyarınca istinaf veya temyiz yoluna başvurulabilecek kararların belirlenmesinde davanın açıldığı tarihteki parasal sınır esas alınır." düzenlemesi getirilmiştir. Yukarıda aktarılan düzenlemelerin incelenmesinden, temyiz kanun yolu parasal sınırının belirlenmesinde, temyizen incelenen Bölge İdare Mahkemesi kararının verildiği tarihte yürürlükte bulunan düzenleme uyarınca, Bölge İdare Mahkemesi karar tarihinin esas alınması kurala bağlanmış iken 04/06/2025 tarih ve 32920 (Mükerrer) sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 7550 sayılı Kanun ile 2577 sayılı Kanun'un Ek 1. maddesinde yapılan değişiklik sonucu temyiz kanun yolu parasal sınırının belirlenmesinde davanın açıldığı tarihteki parasal sınırın esas alınması düzenlenmiştir. Bilindiği üzere, usul hukuku alanında geçerli olan temel ilke, yargılamaya ilişkin kanun hükümlerinin derhal yürürlüğe girmesidir. Bu ilkenin benimsenmesinin nedeni ise usul hükümlerinin kamu düzeni ile yakından ilgili olmasıdır. Usul kurallarının zaman bakımından uygulanmasında derhal uygulanırlık kuralı ile birlikte dikkate alınması gereken diğer bir husus da yeni usul kuralı yürürlüğe girdiğinde, ilgili usul işleminin tamamlanıp tamamlanmadığıdır. Çünkü bir usul işlemi tamamlandıktan sonra yeni kural yürürlüğe girerse tamamlanmış işlem geçerli olarak kalır. Buna karşılık bir usul işlemi henüz tamamlanmamış ise yeni kanun, kural olarak hemen yürürlüğe girecektir. Başka bir deyişle, tamamlanmış usul işlemleri, yeni yürürlüğe giren usul hükmünden etkilenmeyecektir. Nitekim, medeni yargılama hukukuna ilişkin usul kanunu niteliğindeki 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 448. maddesinde “Bu kanun hükümleri, tamamlanmış işlemleri etkilememek kaydıyla” derhal uygulanır denilmek suretiyle usul hükümlerinin zaman bakımından uygulanmasında derhal uygulanırlık ilkesi benimsenmiş, tamamlanmış işlemler ise istisna kapsamında tutulmuştur. Dava, dava dilekçesinin mahkemeye verilmesiyle başlayan ve bir kararla sonuçlanıncaya kadar devam eden çeşitli usul işlemlerinden ve aşamalarından oluşmaktadır. Yargılama sırasında yapılan bir usul işlemi ve kesiti tamamlanmış ise artık yeni kanun o usul işlemi hakkında etkili olmayacak dolayısıyla da uygulanmayacaktır. Bu açıklamalar kapsamında, usuli meselelerden biri olan bir davanın temyiz kanun yoluna tabi bir dava olup olmadığı hususu yönünden işbu temyiz incelemesinde 7550 sayılı Kanun ile 2577 sayılı Kanun'un Ek 1. maddesinde yapılan değişikliğin uygulanma kabiliyeti bulunduğu görüldüğünden anılan usuli meselenin nihayete erdiğinden bahsedilemeyecek, bu sebeple usul kurallarının zaman bakımından uygulanmasında gözetilen derhal uygulanırlık ilkesi kapsamında anılan değişiklik işbu incelemede dikkate alınacaktır. Dosyanın incelenmesinden; davanın açıldığı 09/06/2023 tarihinde temyiz parasal sınırının 581.000,00 TL, dava konusu tazminat miktarının ise 100.000,00 TL olduğu görülmekte olup, bu haliyle bakılmakta olan davanın açıldığı tarih itibarıyla da 2577 sayılı Kanun'un 46. maddesinde sayılan davalar arasında yer almadığı görüldüğünden, Ankara Bölge İdare Mahkemesi 10. İdari Dava Dairesince verilen karar her ne kadar temyiz yolu açık olmak üzere verilmişse de kesin olup, temyizen incelenmesine hukuki olanak bulunmamaktadır. Açıklanan nedenlerle, davalı idarenin TEMYİZ İSTEMİNİN REDDİNE, posta ücreti avansından artan tutarın istemi halinde davalı idareye iadesine, 30/06/2025 tarihinde oy çokluğuyla kesin olarak karar
(X)-KARŞI OY :
Dava; davacı tarafından, 15/07/2016 tarihinde yaşanan darbe girişimi sırasında F-16 uçaklarından düşen Flare isimli maddenin iş yerine isabet etmesi neticesinde iş yerinde yangın meydana geldiğinden bahisle, zararlarının 5233 sayılı Kanun kapsamında karşılanması istemiyle yapılan başvurunun reddine ilişkin Ankara Valiliği Terör ve Terörle Mücadeleden Doğan 1 No'lu Zarar Tespit Komisyonu'nun... tarih ve...sayılı işleminin iptali ile uğranıldığı ileri sürülen zararlara karşılık 100.000,00 TL maddi tazminatın yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istemiyle açılmıştır. Dava dosyasının incelenmesinden; ... İdare Mahkemesinin... tarih ve E: ..., K:... sayılı davanın süre aşımı yönünden reddine ilişkin kararına karşı davacı tarafından yapılan istinaf başvurusu üzerine, ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararı ile istinaf başvurusunun kabulüne, İdare Mahkemesi kararının kaldırılmasına dosyanın Mahkemesine iadesine karar verilmesi üzerine, ... İdare Mahkemesince, dava konusu işlemin iptali, tazminat istemi hakkında karar verilmesine yer olmadığı yolunda verilen ...tarih ve E:..., K:... sayılı karara karşı davalı idare tarafından istinaf yoluna başvurulması üzerine; istinaf başvurusunun reddine ilişkin olarak ... Bölge İdare Mahkemesi ...İdari Dava Dairesince, Danıştay'a temyiz yolu açık olmak üzere verilen 30/10/2024 tarih ve E:2024/4479, K:2024/6132 sayılı kararın davalı vekili tarafından Danıştay'a hitaben verilen 19/11/2024 kayıt tarihli dilekçe ile temyizen incelenerek bozulmasının istenildiği anlaşılmaktadır. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 6545 sayılı Kanunla eklenen geçici 8. maddesinde, 6545 sayılı Kanunla idari yargıda kanun yollarına ilişkin getirilen hükümlerin 2576 sayılı Kanun'un anılan Kanunla değişik 3. maddesine göre kurulan bölge idare mahkemelerinin tüm yurtta göreve başlayacakları 20/07/2016 tarihinden sonra verilen kararlar hakkında uygulanacağı; aynı Kanun'un "İstinaf" başlıklı 45. maddesinin (istinaf başvurusunun kısmen veya tümden kaldırılması hali bulunmadığı için bakılmakta olan uyuşmazlıkta uygulanan) 6. fıkrasında, bölge idare mahkemelerinin 46. maddeye göre temyize açık olmayan kararlarının kesin olduğu; "Temyiz" başlıklı 46. maddesinde, Danıştay dava dairelerinin nihai kararları ile bölge idare mahkemelerinin bu maddede sayılan davalar hakkında verdikleri kararların Danıştayda temyiz edilebileceği; "Temyiz dilekçesi" başlıklı 48. maddesinin 6. fıkrasında, temyizin kesin bir karar hakkında olması halinde kararı veren merciin temyiz isteminin reddine karar vereceği; aynı maddenin 7. fıkrasında ise, temyizin kesin bir karar hakkında olduğunun anlaşıldığı hallerde altıncı fıkrada sözü edilen kararın Danıştayın ilgili dairesince kesin olarak verileceği kurala bağlanmıştır. Öte yandan, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun Ek 1. maddesinde, "Bu Kanunda öngörülen parasal sınırlar; her yıl, bir önceki yıla ilişkin olarak 4/1/1961 tarihli ve 213 sayılı Vergi Usul Kanununun mükerrer 298 inci maddesi hükümleri uyarınca tespit ve ilan edilen yeniden değerleme oranında, takvim yılı başından geçerli olmak üzere artırılmak suretiyle uygulanır. Bu şekilde belirlenen sınırların bin Türk lirasını aşmayan kısımları dikkate alınmaz. 17 nci madde uyarınca duruşma yapılmasının zorunlu olduğu davaların belirlenmesinde davanın açıldığı; 45 inci ve 46 ncı maddeler uyarınca istinaf veya temyiz yoluna başvurulabilecek kararların belirlenmesinde ise ilk derece mahkemesi veya bölge idare mahkemesince nihai kararın verildiği tarihteki parasal sınır esas alınır. Ancak nihai karar tarihinden sonra parasal sınırlarda meydana gelen artış, bölge idare mahkemesinin kaldırma veya Danıştayın bozma kararı üzerine yeniden bakılan davalarda uygulanmaz." hükümleri yer almakta iken, 04/06/2025 tarih ve 32920 (Mükerrer) sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 7550 sayılı Kanun'un 7. maddesi ile Ek 1. maddenin 2. fıkrası değiştirilmiş, anılan değişiklik ile "17 nci madde uyarınca duruşma yapılmasının zorunlu olduğu davalar ile 45 inci ve 46 ncı maddeler uyarınca istinaf veya temyiz yoluna başvurulabilecek kararların belirlenmesinde davanın açıldığı tarihteki parasal sınır esas alınır." düzenlemesi getirilmiştir. Yukarıda aktarılan düzenlemelerin incelenmesinden, temyiz kanun yolu parasal sınırının belirlenmesinde, temyizen incelenen Bölge İdare Mahkemesi kararının verildiği tarihte yürürlükte bulunan düzenleme uyarınca, Bölge İdare Mahkemesi karar tarihinin esas alınması kurala bağlanmış iken 04/06/2025 tarih ve 32920 (Mükerrer) sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 7550 sayılı Kanun ile 2577 sayılı Kanun'un Ek 1. maddesinde yapılan değişiklik sonucu bundan sonra temyiz kanun yolu parasal sınırının belirlenmesinde davanın açıldığı tarihteki parasal sınırın esas alınması düzenlenmiştir. Bilindiği üzere, usul hukuku alanında geçerli olan temel ilke, yargılamaya ilişkin kanun hükümlerinin derhal yürürlüğe girmesidir. Bu ilkenin benimsenmesinin nedeni ise usul hükümlerinin kamu düzeni ile yakından ilgili olmasıdır. Usul kurallarının zaman bakımından uygulanmasında derhal uygulanırlık kuralı ile birlikte dikkate alınması gereken diğer bir husus da yeni usul kuralı yürürlüğe girdiğinde, ilgili usul işleminin tamamlanıp tamamlanmadığıdır. Çünkü bir usul işlemi tamamlandıktan sonra yeni kural yürürlüğe girerse tamamlanmış işlem geçerli olarak kalır. Buna karşılık bir usul işlemi henüz tamamlanmamış ise yeni kanun, kural olarak hemen yürürlüğe girecektir. Başka bir deyişle, tamamlanmış usul işlemleri, yeni yürürlüğe giren usul hükmünden etkilenmeyecektir. Nitekim, medeni yargılama hukukuna ilişkin usul kanunu niteliğindeki 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 448. maddesinde “Bu kanun hükümleri, tamamlanmış işlemleri etkilememek kaydıyla” derhal uygulanır denilmek suretiyle usul hükümlerinin zaman bakımından uygulanmasında derhal uygulanırlık ilkesi benimsenmiş, tamamlanmış işlemler ise istisna kapsamında tutulmuştur. Dava, dava dilekçesinin mahkemeye verilmesiyle başlayan ve bir kararla sonuçlanıncaya kadar devam eden çeşitli usul işlemlerinden ve aşamalarından oluşmaktadır. Yargılama sırasında yapılan bir usul işlemi ve kesiti tamamlanmış ise artık yeni kanun o usul işlemi hakkında etkili olmayacak dolayısıyla da uygulanmayacaktır. Bu açıklamalar kapsamında, usuli meselelerden biri olan bir davanın temyiz kanun yoluna tabi bir dava olup olmadığı hususu yönünden işbu temyiz incelemesinde 7550 sayılı Kanun ile 2577 sayılı Kanun'un Ek 1. maddesinde yapılan değişikliğin uygulanma kabiliyeti bulunduğu görüldüğünden anılan usuli meselenin nihayete erdiğinden bahsedilemeyecek, bu sebeple usul kurallarının zaman bakımından uygulanmasında gözetilen derhal uygulanırlık ilkesi kapsamında anılan değişiklik işbu incelemede dikkate alınacaktır. Dosyanın incelenmesinden; davanın açıldığı 09/06/2023 tarihinde temyiz parasal sınırının 581.000,00 TL olduğu ve işbu uyuşmazlıkta da temyize tabilik yönünden bu parasal sınırın uygulanması gerektiği açıktır. Ancak, dava dosyasında bulunan bilgi ve belgelerin incelenmesinden; davacının iptalini istediği dava konusu işleme esas başvuru dilekçesinin dosyada yer almadığı, bu dilekçede talep etmiş olabileceği tazminat tutarının temyiz parasal sınırının belirlenmesinde esas alınmasının gerekebileceği, ara kararı ile davacı ve davalı idareden bu dilekçenin istenilmesi, dilekçe içeriğine göre temyiz parasal sınırının belirlenmesinin gerektiği görüşüyle, davalı idarenin temyiz isteminin reddi yolundaki Daire kararına katılmıyorum.