Bursa 1. Asliye Ticaret Mahkemesi 2023/618 E. 2025/1276 K.

TÜRK MİLLETİ ADINA T.C. BURSA 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO : 2023/ KARAR NO : 2025/

HAKİM : KATİP :

DAVACI : VEKİLİ : Av. DAVALI :

DAVA : İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 16/06/2023 KARAR TARİHİ : 18/11/2025 GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİH : 03/12/2025

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkil şirket ile davalı taraf arasındaki ticari ilişkiye istinaden satılan malların bedelinin davalı tarafından ödenmediğini, Bu sebeple, davalı tarafça ödenmesi gereken fatura bedellerinin tahsili için ... 5. İcra Müdürlüğü'nün 2022/... takip sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, davalı şirket tarafından icra takibine itiraz edildiğini, Daha sonra ise davalı şirketin yetkilisi ... ile işbu dava konusu icra dosyası ile birlikte müvekkil şirketin davalıdan alacaklı olduğu diğer icra dosyalarına ilişkin davalı ve müvekkil şirket arasında anlaşmaya varıldığı, 03.05.2023 tarihli protokol düzenlendiği ve taraflarca imzalandığını, Ancak, davalı tarafından tekne teslim edilmediğinden protokol geçersiz hale geldiğini, davalı tarafça icra dosyasına yapılan itirazın haksız, kötü niyetli, zaman kazanmaya yönelik olması, icra takibine konu alacağın likit olması ve müvekkilin ciddi manada mağduriyetine neden olması sebepleriyle davanın kabulüne, davalı aleyhine asıl alacağın %20'sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatına, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir. Davalı tarafa usulüne uygun tebligat yapıldığı ancak davaya cevap vermediği anlaşıldı. HUKUKİ DELİLLER: ... 5. Genel İcra Dairesinin 2022/... esas sayılı dosyası, ilgili vergi dairelerinden tarafların 2022 yılına ait BA&BS formlarının celp edildiği, dava dilekçesi, cevap dilekçesi, beyan dilekçeleri, ödeme emri, yazılan müzekkere cevapları ve tüm dosya kapsamı incelenmiş, tarafların ticari defter, belge ve kayıtlarının incelenmesi adına defter inceleme günü verilmek suretiyle SMM bilirkişi marifetiyle rapor aldırıldığı görüldü.Mali müşavir bilirkişinin 05/03/2024 ve 01/07/2025 tarihli kök ve ek raporunda özetle: "Yukarıda belirtilen 2021-2022 ve 2023 yılları ticari defterlerinin açılış tasdiklerinin T.T.K’nun 69. ile 213. sayılı V.U.K.’nun 220. ve 222.inci maddelerinde öngörülmüş olan esaslara uygun olarak yaptırılmış olduğu, Ticari Defterler Elektronik defter olup ... onaylı Beratları görüldüğü, ticari defterlerinin kayıtlama sistemi olarak Tek Düzen Muhasebe Sistemi Uygulama Genel Tebliği’ne ve Muhasebe İlke ve Kurallarına uygun olarak tutulduğu, 2021 ve 2022 yılları ticari defterlerinin kapanış tasdikinin yasal süresi içerisinde yaptırılmış olduğu, Davacı defterlerine göre Takip tarihi (25.08.2022) itibariyle davacının davalıdan 561.439,17-TL alacaklı göründüğü, Sayın mahkemenin takdirinin muhasebe kayıtlarında yer alan mükerrer işlemlerin alacak tutarından düşürülmesi yönünde olması halinde davacının 561.439,17-185.000,00 = 376.439,17-TL alacaklı olacağı, Davacının talebinin 28.136,62-Usd karşılığı 667.313,40-TL olduğu, Faturaların Türk Lirası düzenlediği, kur olarak fatura tarihine ait ... Döviz Satış Kuru uygulandığı, dosya muhteviyatında taraflar arasında cari hesabın Usd yada döviz cinsinden takip edileceği hususunda herhangi bir sözleşme yer almadığı, Sayın mahkemenin takdirinin Cari hesabın Usd olarak hesaplanması yönünde olması halinde Takip tarihi (25.08.2022) itibariyle davacının davalıdan 24.953,74-USD (24.953,74 Usd x 18,1503 (... döviz satış kuru) =452.917,87-TL) alacaklı göründüğü, hesap hareketlerinin aşağıdaki gibi olacağı, Davacı tarafından 2022 döneminde Bs bildirimde toplam 4 adet 367.073,31-TL bildirildiğinin görüldüğü, Davacı tarafından beyan edilen formların ticari defterlerde yer alan fatura adetleri ve tutarlarının birbirini doğruladığı, Davalı tarafından 2022 döneminde Ba bildirimde toplam 4 adet 367.073,31-TL bildirildiğinin görüldüğü, Tarafların ba-bs bildiriminlerinde mutabık oldukları, takip tarihine kadar hesaplanan ... Bankalarının Usd ile açılmış bir yıl ve daha uzun vadeli mevduat hesabına ödediği en yüksek faizin hesaplanan tutarının 285,55-USD olacağı, Davacının talebinin 28.136,62-Usd karşılığı 667.313,40-TL olduğu, mahkemenin takdirinin Cari hesabın Usd olarak hesaplanması yönünde olması halinde Takip tarihi (25.08.2022) itibariyle davacının davalıdan 24.953,74-USD (24.953,74 Usd x 18,1503 (... döviz satış kuru) =452.917,87-TL) alacaklı göründüğü, hesap hareketlerinin aşağıdaki gibi olduğu, Davacı firmaya ait hesap hareketleri incelendiğinde davalı firmanın TL cinsinden ödeme yapıldığının tespit edildiği, dosya muhteviyatında taraflar arasındaki ticari ilişkinin yabacı para cinsinden olduğuna dair sözleşme yer almadığı, yabancı para cinsinden fiili bir uygulamanın ya da ticari teamülün oluşup oluşmadığı konusunda takdirin sayın mahkemeye ait olacağı, ilişkiye göre kur farkı ödenmesi hususunda aralarında bir sözleşme olmadığı, Davalı firmanın davacı firmaya 16.02.2021 tarihinde 20.000-TL ödeme yaptığının görüldüğü, o tarihten önce düzenlenen herhangi bir satış faturasının yer almadığı, sonrasında şubat ve mart/2022 tarihinde davacı firmanın davalı firmaya 4 adet satış faturası düzenlediği, düzenlenen satış faturalarından sonra hiçbir tahsilatın yapılmadığının görüldüğü, ödemelerin sipariş avansı niteliğinde olduğu ve TL cinsinden yapıldığının görüldüğü" hususlarının tespit edildiği bildirilmiştir. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Dava, faturalara dayalı alacağın tahsili nedeniyle yapılan icra takibine yönelik vaki itirazın iptali istemine ilişkindir.Ticari defterlerin delil olmasına ilişkin düzenleme HMK 222. maddede yer almaktadır. Mahkeme, ticari davalarda tarafların ticari defterlerinin ibrazına kendiliğinden veya taraflardan birinin talebi üzerine karar verebilir (HMK 222/1). Ticari defterlerin, ticari davalarda delil olarak kabul edilebilmesi için, kanuna göre eksiksiz ve usulüne uygun olarak tutulmuş, açılış ve kapanış onayları yaptırılmış ve defter kayıtlarının birbirini doğrulamış olması şarttır (HMK 222/2). Bu şartlara uygun olarak tutulan ticari defter kayıtlarının sahibi ve halefleri lehine delil olarak kabul edilebilmesi için, diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticari defterlerindeki kayıtların bunlara aykırı olmaması veya ilgili hususta hiçbir kayıt içermemesi yahut defter kayıtlarının aksinin senet veya diğer kesin delillerle ispatlanmamış olması gerektiği ise üçüncü fıkrada düzenlenmiştir. Açılış veya kapanış onayları bulunmayan ve içerdiği kayıtlar birbirini doğrulamayan ticari defter kayıtlarının, sahibi aleyhine delil olacağı da hüküm altına alınmıştır. (HMK 222/4).Yukarıdaki açıklamalar ile birlikte tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde,davacı alacaklı davalı borçlu aleyhine faturalara dayalı alacağın tahsili için ... 5. İcra Dairesinin 2023/... esas sayılı dosyasında 27.817,02 USD asıl alacak ve 319,60 USD işlemiş faiz olmak üzere toplam 28.136,62 USD üzerinden ilamsız icra takibi başlattığı,borçlu davalı; davacıya herhangi bir borcu bulunmadığını belirterek süresinde takibe itiraz ettiği, bunun üzerine davacı tarafından itirazın iptali istemiyle eldeki davayı açtığı, davacı taraf dava dilekçesinde, davaya konu icra takibinden sonra davalı ile 03/05/2023 tarihli protokol imzalandığını, protokol ile, davalının borçlarına karşılık tekne teslim edilmesi karalaştırıldığını, ancak davalı tarafından protokol kapsamındaki edimlerini de yerine getirmediğini ifade ettiği görülmüştür. Taraflar arasındaki alacak borç ilişkinin açıklığa kavuşturulması yönünden, taraflar arasındaki ticari ilişkinin başlangıcından sonuna kadar olan dönemi kapsayan, her iki tarafa ait ticari defter ve bağlı kayıtları üzerinde defter inceleme günü belirlenerek bilirkişi incelemesi yapılmasına karar verildiği, defter inceleme gününde davacı tarafça ticari defterlerini ibraz etmiş ancak davalı tarafa ticari defterlerini sunmak üzere usulüne uygun ihtarın yapılmasına rağmen davalı tarafın ticari defterlerini sunmadığı, bilirkişi tarafından düzenlenen kök ve ek raporlar uyarınca, davacının ticari defterlerinin; kanuna göre eksiksiz ve usulüne uygun olarak tutulduğu, açılış ve kapanış onaylarının yaptırıldığı ve defter kayıtlarının birbirini doğruladığı, TL ekstrede davacının 376.439,17 TL, USD ekstrede ise, davacının 24.953,74 USD alacaklı olduğu belirtilmiştir. Davalının defterlerini ibrazdan kaçınması sebebiyle davacının defter kayıtlarının davacı lehine delil teşkil ettiği, davalı tarafında davacı ticari defter kayıtlarının aksini ispata yarar nitelikte herhangi bir delil ibraz etmediği, takibe konu faturaların alt kısmında döviz tutarı ve kuru yazılması ve taraflar arasındaki 03/05/2023 protokolde ödenmesi gereken borç miktarının USD olarak belirlenmesi dikkate alındığında taraflar arasındaki akdi ilişkinin yabancı para cinsinden olduğu, bu bağlamda davacı tarafa ait ticari defter ve bağlı kayıtlarına göre; davacının dava tarihi itibariyle 24.953,74 USD alacaklı olduğu anlaşıldığı,davalı tarafından takibe konu faturaların ödendiğini ve 03/05/2023 tarihli protokoldeki edimlerini de yerine getirdiğine dair dosyada herhangi bir belge olmadığından davacının davasının kısmen kabulü ile, takibin 24.953,74 USD üzerinde devamına, fazlaya dair istemin reddine karar vermek gerekmiştir. Bununla birlikte, davalı alacaklı tarafından icra takip tarihinden önceki dönem için faiz isteyebilmesi için TBK'nın 117.maddesi koşullarına bağlı olarak icra takip tarihinden önce davacı borçluya temerrüt ihtarı gönderilmesi gerekmektedir. Ancak eldeki davada davacı borçlunun temerrüte düşürüldüğüne ilişkin dosyaya yansıyan bir delil bulunmadığından davalının takip talebindeki 319,60 USD işlemiş faiz talebin yerinde olmadığından işlemiş faiz talebinin reddine karar verilmiştir. davacı işlemiş faiz miktarı kadar davacıya borçlu olmadığı mahkememizce kabul edilmiştir. Yine, taraflar arasındaki ticari ilişkinin varlığı ve alacağın likit olması nedeniyle İİK 67/2 maddesi uyarınca davacı yararına hüküm altına alınan asıl alacağın takip tarihindeki kur üzerinden TL'ye çevrilmesi ile belirlenen miktarın %20 oranında hesaplanan 90.844,59-TL icra inkar tazminat bedelinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir. HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle ; 1-Davacının davasının KISMEN KABULÜ İLE; davalının ... 3. Genel İcra Dairesinin 2023/... ( eski ... 5. İcra Dairesinin 2022/... esas) esas sayılı icra takip dosyasına yaptığı İTİRAZIN KISMEN İPTALİNE, takibin toplam 24.953,74 USD asıl alacak üzerinden DEVAMINA, asıl alacağa takip tarihinden itibaren 3095 sayılı Kanunu'un 4/a maddesi uyarınca ... Bankalarının USD ile açılmış bir yıl vadeli mevduat hesabına ödediği en yüksek faiz oranı uygulanması, 2-Fazlaya dair istemin REDDİNE, 3-Davacı tarafın icra inkar tazminatı talebinin KABULÜ ile; asıl alacağın ( takip tarihi olan 25/08/2022 tarihindeki MB efektif satış kuru olan 24.953,74*18.2026 USD karşılı olan 454.222,95-TL ) % 20'sine tekabül eden 90.844,59-TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 4-Harçlar Yasası gereğince alınması gerekli 31.027,97-TL harçtan başlangıçta alınan 8.838,78-TL peşin harcın mahsubu ile bakiye 22.189,19-TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına, 5-Davacı tarafça başlangıçta yatırılan 8.838,78-TL peşin harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 6-Davacı tarafından yatırılan 179,90-TL başvuru harcı, 1.750,00-TL bilirkişi ücreti, 107,5-TL tebligat posta masrafı olmak üzere toplam ‭2.037,4-TL yargılama giderinin davanın kabul oranına göre hesaplanan (%68,06) 1.386,65-TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, geri kalan kısmın davacı üzerinde bırakılmasına, 7-Davalı tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına, 8-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre belirlenen 72.675,67 -TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, 9-... Arabuluculuk Bürosu tarafından ileride haksız çıkacak taraftan alınmak üzere suçüstü ödeneğinden ödendiği anlaşılan 3.120,00-TL arabuluculuk ücretinin davanın kabul oranına göre hesaplanan (%68,06) 2.123,47-TL davalıdan alınarak hazineye irad kaydına, red oranına göre (%31,94) 996,53-TL'sinin ise davacıdan alınarak hazineye irad kaydına, 10-Kesinleşme süreci tamamlanana kadar masraf avanslarının kullanılabileceği nazara alınarak kararın kesinleşmesinden sonra yazı işlerince yapılacak hesaba göre artan avansların yatıran tarafa iadesine, Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı , davalı tarafın yokluğunda 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 345. maddesi uyarınca gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde mahkememize sunulacak yahut mahkememize gönderilmek üzere bir başka mahkemeye verilecek bir dilekçe ile ... Bölge Adliye Mahkemesinde ... açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 18/11/2025

Katip ✍E-Imzalıdır

Hakim ✍E-Imzalıdır