Bölge Adliye Mahkemesi ·
Bölge Adliye Mahkemesi 2025/676 E. 2026/1626 K.
- Mahkeme
- Bölge Adliye Mahkemesi
- Esas No
- 2025/676
- Karar No
- 2026/1626
- Karar Tarihi
T.C. ANKARA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 26. HUKUK DAİRESİ Esas-Karar No: 2025/676 - 2026/1626 T.C. ANKARA BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 26. HUKUK DAİRESİ
ESAS NO : 2025/676 KARAR NO : 2026/1626
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A K A R A R
BAŞKAN : ÜYE : ÜYE : KATİP :
İNCELENEN KARARIN MAHKEMESİ : ANKARA 11. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TARİHİ : 10.12.2024 NUMARASI : 2023/661 Esas 2024/826 Karar
DAVACI : VEKİLİ : DAVALILAR : VEKİLİ :
: VEKİLİ :
DAVANIN KONUSU : Tazminat KARAR TARİHİ : 15.10.2026 GEREKÇELİ KARAR YAZILMA TARİHİ : 16.10.2026
İlk Derece Mahkemesince verilen karara karşı davalı ... Sigorta AŞ vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuş olup, başvuru şartlarının yerine getirildiği dosya üzerinde yapılan ön inceleme ile anlaşılmakla yapılan istinaf incelemesi sonunda; TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARI Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 19.04.2023 tarihinde sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plakalı aracı ile ... sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın çarpışması sonucu yaralamalı, maddi hasarlı ve çift taraflı trafik kazası meydana geldiğini, meydana gelen trafik kazası neticesinde ... plakalı araç içerisinde yolcu konumunda bulunan davacının sakat kalacak şekilde yaralandığını, kazanın meydana geldiği tarihde ... plaka sayılı aracın ... Sigorta AŞ, ... plakalı aracın ise ... Sigorta AŞ 'ne zorunlu mali sorumluluk sigortası ile sigortalı olduğunu, davacının zararının tazmini için davalı ... Sigorta AŞ ile davalı ... Sigorta AŞ'ye 25.07.2023 tarihinde başvuru yapılmasına rağmen davalı sigorta şirketleri tarafından cevap verilmediğini belirterek, şimdilik 50,00-TL sürekli, 50,00-TL geçici iş göremezlik ve 50,00-TL bakıcı gideri tutarındaki maddi tazminatın temerrüt tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte davalı sigorta şirketlerinden kusurları oranında tahsiline karar verilmesini talep etmiş, yargılama sırasında 04.11.2024 tarihli dilekçesi ile ... Sigorta AŞ’den talep edilen maddi tazminat alacağını, sürekli iş göremezlik tazminatı yönünden 334.718,01-TL, geçici iş göremezlik tazminatı yönünden 58.633,25-TL, bakıcı gideri zararı yönünden 2.335,20-TL olmak üzere toplam 395.686,46 -TL olacak şekilde artırmıştır. Davalı ... Sigorta AŞ vekili cevap dilekçesinde özetle; kaza ile sakatlık arasındaki illiyet bağının tespit edilmesinin gerektiğini, kusur oranlarının tespiti için dosyanın İstanbul Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesine sevk edilmesi gerektiğini, geçici iş göremezlik tazminatı taleplerinin tedavi teminatı içerisinde değerlendirildiğinden teminat dışında olduğunu, davacının bakıcı ve tedavi gideri talebinden poliçe gereği davalının sorumlu olmadığını, belirterek davalının reddine karar verilmesini talep etmiştir. Davalı ... Sigorta AŞ vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının kalıcı maluliyeti söz konusu ise maluliyetinin erişkinler için engellilik değerlendirmesi hakkındaki yönetmelik hükümlerine göre tespit edilmesini gerektiğini, geçici iş göremezlik zararı ve geçici bakıcı gideri zararının sigorta poliçe teminatı kapsamında olmadığını, davacının geliri belirlenirken vergilendirilmiş kazancın esas alınması gerektiğini, zarar hesabı yapılması halinde hesap tablosunun TRH 1.65 faiz oranının esas alınması gerektiğini, davacının temerrüt tarihinden itibaren işleyecek yasal faiz talebinin haksız olduğunu belirterek, davalının reddine karar verilmesini talep etmiştir. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI Mahkemece iddia, savunma, benimsenen bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, davalılardan ... Sigorta AŞ'ye sigortalı ... plakalı araç sürücüsünün kazanın oluşumunda % 100 oranında tam kusurlu olduğu, ... Sigorta şirketine sigortalı körüklü otobüsün sürücüsü ... olayın oluşumu ile illiyetli herhangi bir dikkatsiz ve tedbirsizliği bulunmadığından kusurunun bulunmadığının tespit edildiği, Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Adli Tıp Anabilim Dalı Başkanlığı tarafından düzenlenen 27.06.2024 tarihli raporda davacı ...'in 19.04.2023 tarihli yaralanması neticesinde Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkındaki Yönetmelik hükümlerine göre engel oranının % 3 olduğu, 3 ay süre ile iş göremezlik halinde kaldığı ve bir hafta süresince başkasının yardımına ihtiyaç duyduğunun belirlendiği, 07.10.2024 tarihli raporda dosyada mevcut maaş bordrolarına göre davacının sürekli iş göremezlik zararının 334.718,01-TL, geçici iş göremezlik zararının 58.633,25-TL geçici bakıcı giderinin ise asgari ücret düzeyinde 2.335,20-TL olmak üzere davacının toplam zararının 395.686,46-TL olarak hesaplandığı, bilirkişi raporlarının dosyadaki verilere uygun, denetime ve hüküm kurmaya elverişli olduğu belirtilerek, davalılardan ... Sigorta AŞ bakımından davanın reddine, davalılardan ... Sigorta AŞ bakımından davanın kabulüne, 334.718,01-TL sürekli iş göremezlik tazminatı, 58.633,25-TL geçici iş göremezlik tazminatı, 2.335,20-TL geçici bakıcı gideri olmak üzere toplam 395.686,46-TL maddi tazminatın temerrüt tarihi olan 07.08.2023 tarihinden işleyecek yasal faiziyle birlikte davalı ... Sigorta AŞ'den alınarak davacıya verilmesine, karar verilmiş karara karşı davalı ... Sigorta AŞ vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuştur. İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ Davalı ... Sigorta A.Ş vekili istinaf dilekçesinde özetle; mahkemece her ne kadar sigortalı araç sürücüsünün kusurlu olduğu gerekçesiyle hüküm kurulmuşsa da, karşı araç sürücüsünün kusurlu olduğu gerek kaza tespit tutanağı ile gerekse diğer bilgi ve belgelerle sabit olduğunu, bilirkişi raporu ile kaza tespit tutanağının çelişkili olduğunu, sigortalı araç sürücüsünün sağa dönmek için sinyal verdiğini, ... plakalı halk otobüsü sürücüsünün sigortalı aracı görmediğini veya sinyal vermesine rağmen hızını azaltmayarak kazanın oluşmasına sebebiyet verdiğini, bilirkişi raporunda sigortalı aracın aniden sağ şeride geçtiği varsayımı ile tüm kusurun davalıya sigortalı araç sürücüsüne yüklendiğini, hükme esas alınan aktüer raporda hesaplamaların somut belgelere değil varsayımlara dayalı olarak yapıldığını, davacının gelirinin yalnızca tek bir maaş bordrosuna göre belirlendiğini, olay tarihinden hesap tarihine kadarki maaş bordrolarının getirtilerek hesap yapılması gerektiğini, mahkemece maluliyet oranına ilişkin Adli Tıp Kurumundan rapor aldırılmadığını, 27.06.2024 tarihli Ankara Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Adli Tıp Anabilim Dalı Başkanlığı tarafından hazırlanan raporun kabul edilemez nitelikte fahiş olduğunu, raporun davacı tarafın henüz iyileşme süresi dikkate alınmayarak hazırlandığını, dosyanın Adli Tıp 3. İhtisas Kurumu’na sevk edilmesi gerekirken bu hususun göz önüne alınmadığını, hükme esas alınan aktüer raporunda kanuna aykırı yöntemle hesaplama yapıldığını, tazminat hesaplamalarında TRH 2010 Kadın/Erkek Mortalite Tablosu ve teknik faiz oranı % 1,65 dikkate alınarak yapılması gerektiğini, geçici iş göremezlik zararı ve geçici bakıcı gideri zararının poliçe teminatı kapsamında olmadığını belirterek, kararın kaldırılmasınına karar verilmesini talep etmiştir. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE HMK'nın 355. maddesi gereğince istinaf sebepleri ile sınırlı olarak ve istinaf edenlerin sıfatına göre dosya içerisindeki bilgi ve belgeler, mahkeme kararının gerekçesi, dayanılan delillerin tartışılıp değerlendirilmesi ile yapılan inceleme sonunda; Dava, trafik kazası nedeniyle yaralanarak cismani zarara uğradığını ileri süren davacının zorunlu mali mesuliyet sigorta ( ZMMS ) poliçesi kapsamında sürekli ve geçici iş göremezlik tazminatı, bakıcı giderleri istemine ilişkin olup, ilk derece mahkemesince yukarıda yazılı gerekçeyle davacının davasının ... Sigorta AŞ bakımından reddine, davalı ... Sigorta AŞ bakımından davanın kabulüne karar verilmiştir. 1. 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 49/1. maddesine göre ise kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür. Trafik kazalarında irdelenmesi gereken husus ise trafik kazasının meydana gelmesinde tarafların olaya etkileri ve dolayısıyla sürüş kusurlarıdır. 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 91/1. 85/1. ve 85/son maddeleri ile Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarına göre trafik kazası nedeni ile oluşan davacının maddi zararından davalı sigorta şirketi sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında sorumlu olduğu düzenlenmiştir. Bu kapsamda davalıların sorumluluğunun belirlenebilmesi için olayın oluşumunda tarafların mevcut kusur durumun tespiti önem arz eder. Ceza Mahkemesi kararlarının Hukuk Mahkemesine etkisi Türk Borçlar Kanununun 74. maddesinde düzenlenmiş olup, Hukuk Hâkimi Ceza Mahkemesinin kesinleşmiş kararları karşısında esas bakımından ilke olarak bağımsız kılınmıştır. Ceza Mahkemesince verilen beraat kararı, kusur ve derecesi, zarar tutarı, temyiz gücü ve yükletilme yeterliği gibi esasların Hukuk Hâkimini bağlamayacağı konusunda duraksama bulunmamaktadır. Ancak, maddi olayları ve yasak eylemlerin varlığını saptayan ceza mahkemesi kararı, taraflar yönünden kesin delil niteliğini taşır. (Yargıtay HGK'nın 24.12.2014 tarih ve ve 2014/4-846 E. - 2014/1091 K.) Ceza mahkemesinin kesinleşmiş kararı ile belirlenen bu maddi olguların hukuk mahkemesi tarafından kabulü zorunludur. (Yargıtay 17. HD'nın 14.06.2016 tarih ve 2015/3502 E. - 2016/7282 K.) Somut olay yukarıda açıklanan Kanun hükümleri ve ilkeler doğrultusunda değerlendirildiğinde, dava dışı sürücü ... idaresindeki, davalı ... Sigorta AŞ'ne ZMSS ile sigortalı ... plakalı araç ile davacı ...'in yolcu olarak bulunduğu sağ şeritten seyretmekte olan dava dışı sürücü ... yönetimindeki diğer davalı ... Sigorta AŞ'ne ZMSS ile sigortalı ... plakalı araç ile çarpışması sonucu meydana gelen dava konusu kazadan sonra düzenlenen kaza tespit tutanağında olayda ... plakalı araç sürücüsü ... 2918 sayılı KTK'nın 67/1-a maddesi, ... plakalı araç sürücüsü ... ise aynı kanunun 52-1/b kural ihlallerinin görüldüğü belirtilmiştir. Mahkemece sürücülerin kusur oranlarının tespiti için alınan 21.08.2024 tarihli raporda ise; davalı ... Sigorta AŞ tarafından ZMSS ile sigortalı dava dışı sürücüsü ... sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın sağa dönüş yapmak istediği bağlantı yolu yaklaşımında, sağa dönüş işareti vererek gidişine ayrılmış yol bölümünün sağ şeridine girerek yolun en sağına yanaşması, hızını azaltıp sağa dönüşünü mümkün olduğunca dar bir kavis ile yapması, sağında herhangi bir aracın seyir etmesine imkan vermemesi gerekirken, aksine davranışlarla, dönüş yapmak istediği bağlantı yolu yaklaşımında sağ şeride girmediği gibi sağında seyretmekte olan otobüsün sol önünden aniden sağa dönüş yapmaya çalışarak kurallara aykırı, dikkatsiz ve tedbirsizce davranışları nedeniyle, meydana gelen olayda % 100 oranında asli ve tam kusurlu, davalı ... Sigorta Şirketine ZMSS ile sigortalı dava dışı sürücüsü ... ise yönetimindeki ... plakalı körüklü otobüsün kurallara uygun olarak sağ şeridi takiben seyretmekte iken olay yeri sağındaki bağlantı yoluna geldiğinde kontrolsüz ve hatalı bir şekilde orta şeritten sağa dönüş yapan ... plakalı araca çarpmamak için ani fren tedbiri almasına rağmen bu araca sağ arka köşe kısmından çarpmak zorunda kaldığı olayda olayın oluşumu ile illiyetli herhangi bir dikkatsiz ve tedbirsizliğinin bulunmadığından kusursuz olduğu tespit edilmiş, mahkemece de bu kusur raporuna itibar olunarak davalı ... Sigorta AŞ yönünden davanın kabulüne diğer davalı ... Sigorta AŞ yönünden ise davanın reddine karar verilmiş ise de dava konusu kazadan sonra düzenlenen kaza tespit tutanağı ile kusur raporu arasındaki çelişki giderilmeden karar verilmiş olması doğru görülmemiştir. Bu durumda mahkemece maddi olaya ilişkin ceza dava dosyasının akıbeti araştırılarak kesinelşip kesinleşmediğinin belirlenmesi ve kesinleşmiş ise ceza davasının sonucuna göre tüm deliller değerlendirilmek suretiyle tarafların olaydaki kusur oranlarının tespiti için dosyanın ATK, İTÜ veya Karayolları Genel Müdürlüğü Trafik Fen Heyeti gibi kurumlardan seçilecek konusunda uzman üç kişilik bilirkişi kuruluna tevdii ile kaza tespit tutanağı, ceza mahkemesi dosyası ile belirlenen maddi vakıa ve kusur oranları, dosya kapsamında alınan kusur raporu ve tüm dosya kapsamı ile araçların seyir yönleri, hasarlı bölgeleri de değerlendirilerek kazanın oluş şeklinin açıklığa kavuşturulması, sürücülerin olaydaki kusur oranlarının duraksamaya yer vermeyecek şekilde tespiti ve meydana gelebilecek çelişkilerin giderilmesi yönünden ayrıntılı, gerekçeli ve denetime açık rapor alınması, ondan sonra dosyadaki tüm deliller birlikte değerlendirilip varılacak sonuca göre karar verilmesi gerekirken, eksik incelemeyle yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiştir. 2. Sorumluluğu doğuran olayın, zarar görenin vücut bütünlüğünü ihlal etmesi hali 6098 sayılı TBK m. 54'te özel olarak hükme bağlanmıştır. Bu hüküm gereğince, vücut bütünlüğünün ihlali halinde mağdurun mal varlığında meydana gelmesi muhtemel olan azalmanın ve dolayısıyla maddi zararın türleri; tedavi giderleri, kazanç kaybı, çalışma gücünün azalmasından ya da yitirilmesinden doğan kayıplar ve ekonomik geleceğin sarsılmasından doğan kayıplar şeklinde düzenlenmiştir. Davacı kaza nedeniyle geçici ve sürekli iş göremezlik zararına uğradığını ileri sürerek tazminat talep etmiştir. Sürekli veya geçici güç kaybı, kazanç kavramından ayrı, güç kaybı kuramı içerisinde değerlendirilmesi gereken bir zarar türüdür. Geçici güç kaybına uğrayan kişi, çalışmayan ve kazanç elde etmeyen birisi olsa dahi, geçici iş göremezlik süresince günlük yaşamını sürdürürken, daha fazla güç (efor) sarf edeceği için, geçici güç kaybı tazminatı isteme hakkına sahiptir. Buna ilişkin tazminat hesabı yapılırken SGK tarafından ilgilisine yapılmış bir ödeme varsa veya ilgiliye bu süre içinde çalıştığı kurum tarafından maaş ödemesi yapılmış ise bu ödemelerin tazminat hesabında dikkate alınması gerekir. Davacı kaza nedeniyle geçici iş göremezlik süresince çalışmadığını ileri sürerek tazminat talep etmiştir. Davacının ...' da olarak fizik teknisyeni olarak sigortalı çalıştığı, dosyada mevcut SGK hizmet döküm cetvelinden de kaza tarihinde sigortalılık bildirimi olduğu anlaşılmaktadır. Davacının işverene bağlı olarak sigortalı çalıştığı ve belirli bir aylık gelirinin olduğu belirtildiğine göre, %100 malul bulunduğu geçici iş göremezlik süresi boyunca çalışıp çalışmadığı, davacıya çalıştığı iş yerinden bu dönem içerisinde maaş ödemesi yapılıp yapılmadığı, maaşında her hangi bir kesinti olup olmadığı, bu nedenle yoksun kaldığı bir ek ödeme vb alacağı bulunup bulunmadığı sorularak, bu hususta davacıya ispat için gerekli imkan da tanınarak, geçici iş göremezlik süresi için ödeme var ise ödeme kadar zararın karşılandığı, davaya konu edilen zarara ilişkin olarak davacının iş yerinden ve SGK'dan tahsil ettiği bedel için davalının sorumluluğu bulunmayacağından zarar görenin aynı zarar nedeniyle iki kez ödeme alarak sebepsiz zenginleşmesinin önlenmesi gerekirken eksik inceleme ve araştırmaya dayalı yazılı şekilde yapılan hesaplamaya göre hüküm kurulması doğru değildir. 3. Çalışma gücünün kısmen kaybına ilişkin zarar talebi, kişinin tüm yaşamı boyunca katlanacağı, geleceğe yönelik zararının da giderimi amacını taşıyan bir talep olduğundan, kişinin hak kazanacağı tazminat miktarının doğru belirlenebilmesi bakımından, çalışma gücü kaybına yol açan kaza tarihindeki gerçek ve net gelirinin doğru belirlenmesi önemlidir. Somut olayda; davacı kaza tarihinde ...' da teknisyen olarak sigortalı çalıştığı, belirli bir aylık gelirinin olduğu, maruz kaldığı kazadaki yaralanması sonucu işgücü kaybına uğradığı anlaşılmaktadır. Davacın gelirinin tespiti yönünden, hükme esas alındığı belirtilen 07.10.2024 tarihli raporda davacının 04/2023 ve 12/2023 tarihli bordroları oranlanarak hesaplama yapılmıştır. Davacının işverene bağlı olarak sigortalı çalıştığı ve belirli bir aylık gelirinin olduğu belirtildiğine göre bilinen dönem için farazi hesap yapılamaz. Zira kaza tarihi ile rapor tarihi arasındaki süre olan işlemiş dönem bakımından, davacının gelirleri belli olup hesaplamada bu gelirin esas alınması gerekir. Hesaplama yapılırken davacının kaza tarihinden 6 ay öncesinden rapor tarihine kadar olan tüm maaş bordrolarının çalıştığı işyerinden getirilmesi ve kaza tarihinden rapor tarihine kadar davacının aylık gelirinin net olarak belirlenmesinden sonra, belirlenen gelirler üzerinden, işlemiş (bilinen) dönem zarar hesabının yapılması; işleyecek dönem hesabında ise davacının hesap tarihinde bilinen son geliri esas alınarak hesaplama yapılması gerekirken somut gerçekliğin bulunduğu durumda varsayımlara göre hesaplama yapılamayacağından, bilinen dönem hesabı hatalı ve yapılan inceleme eksik olup, eksik inceleme ve araştırmaya dayalı bu rapora göre karar verilemeyeceğinden kararın kaldırılması gerekmiştir. Açıklanan tüm bu hukuki ve maddi vakıalar karşısında; ilk derece mahkemesi tarafından, 1 nolu bent kapsamında kusur durumun tespit edilmesini müteakip, 2 ve 3 nolu bent kapsamında gerekli araştırmalar da yapılıp davacı ile diğer davalı tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmamış olmasına göre şekli olarak kesinleşen yönler ve usulü kazanılmış haklar da gözetilerek infazda tereddüte neden olmayacak şekilde davalı sigorta şirketinin sorumlu olduğu poliçe limiti de açıkça belirlenmek suretiyle limiti aşmayacak biçimde, karar verilmesi gerekirken, eksik araştırma ve incelemeyle yazılı biçimde karar verilmesi doğru görülmemiştir. Bu durumda, davalı ... Sigorta AŞ vekilinin istinaf başvurusunun açıklanan nedenlerle kabulü ile hükmün, 6100 sayılı HMK'nın 353/1-a.6. maddesi uyarınca kaldırılmasına ve dosyanın yeniden görülmek üzere kararı veren ilk derece Mahkemesine gönderilmesine, kaldırma sebeplerine göre sair istinaf sebeplerinin incelenmesine şimdilik yer olmadığına karar vermek gerekmiştir. HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-Davalı ... Sigorta AŞ vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile; ilk derece mahkemesi kararının 6100 sayılı HMK’nın 353/1-a-6. maddesi uyarınca KALDIRILMASINA, Yeniden yargılama yapılması için dosyanın kararı veren mahkemeye GÖNDERİLMESİNE, kaldırma sebeplerine göre davalı vekilinin sair istinaf sebeplerinin şimdilik incelenmesine yer olmadığına, 2-Davalı tarafından yatırılan istinaf karar harcının talep halinde ilgilisine iadesine, 3-İstinaf yoluna başvuran davalı tarafından yapılan yargılama giderlerinin ilk derece mahkemesi tarafından yeniden yapılacak yargılamada dikkate alınmasına, 4-Karar tebliği, harç ve gider avansı iade işlemlerinin İlk Derece Mahkemesince yerine getirilmesine, 5-Ankara 4. Genel İcra Dairesinin 2024/89844 esasına yatırılan 700.000,00 TL teminat mektubunun yatıran tarafa iadesine, Dosya üzerinden yapılan inceleme sonucu HMK'nın 353/1.a maddesi uyarınca KESİN olmak üzere 15.10.2026 tarihinde oy birliği ile karar verildi.
Başkan
Üye
Üye
Katip
* Bu belge, 5070 sayılı Kanun hükümleri gereğince elektronik imza ile imzalanmıştır.