Bölge Adliye Mahkemesi ·
Bölge Adliye Mahkemesi 2025/51 E. 2025/2926 K.
- Mahkeme
- Bölge Adliye Mahkemesi
- Esas No
- 2025/51
- Karar No
- 2025/2926
- Karar Tarihi
T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
3. HUKUK DAİRESİ
ESAS NO : 2025/51
KARAR NO : 2025/2926
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
K A R A R
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: BAKIRKÖY 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 02/10/2024
NUMARASI : 2022/748 E - 2024/878 K
DAVANIN KONUSU: Menfi Tespit
KARAR TARİHİ: 18/11/2025
Yukarıda tarafları ve konusu yazılı bulunan dava ile ilgili olarak, ilk derece mahkemesince verilen kararın istinaf edilmesi sebebiyle , dava dosyası üzerinde yapılan inceleme sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı tarafından müvekkili şirket aleyhine Küçükçekmece 1. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, müvekkili şirkete gönderilen ödeme emrinin T.K. 35.md.sine göre yapıldığını ve ödeme emrinden haberdar olmadıkları için kanuni süresi içinde itirazda bulunulamadığını, takibi öğrendikleri tarihten itibaren Küçükçekmece 2.İcra Hukuk Mahkemesi'nin 2022/305 Es. sayılı dosyası ile usulsüz tebligat nedeniyle gecikmiş itirazda bulunulduğunu, ancak Mahkemece yapılan itirazın gönderilen ödeme emrine ilişkin tebligatın usulüne uygun olması nedeniyle reddedildiğini, davalının ilamsız takip olarak başlattığı icra takibinde borcun sebebini, müvekkili şirkete ortak olmak için gönderilen paraların iadesi olarak belirttiğini ve birtakım meblağlar belirterek müvekkili şirketten 230.000,00 TL alacak talep ettiğini, ancak alacağa ilişkin dosyaya herhangi bir belge sunmadığını, müvekkili şirketin talep edilen alacak nedeniyle alacaklı tarafa bir borcu bulunmadığını, iddia edildiği gibi müvekkiline bir ödeme yapılmadığını ve taraflar arasında ortaklık anlaşmasının da bulunmadığını, dava açmadan önce arabuluculuğa başvuru yapıldığını, ancak anlaşma sağlanamadığını, ayrıca her ne kadar yapılan icra takibi haksız ve mesnetsiz olsa da takibin kesinleşmiş olması nedeniyle davalı alacaklı tarafından haciz işlemleri başlatıldığını beyanla, Küçükçekmece 1.İcra Müdürlüğü'nün ... Es. sayılı dosyası ile borçlu bulunmadıklarının tespitine, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla, bu dava sebebiyle uğramış oldukları zararların yasa gereği alacağın % 20'sinden az olmamak kaydıyla kötüniyetli davalıdan alınarak müvekkiline verilmesine karar verilmesini talep etmiştir.Davalı vekili cevap dilekçesinde ;müvekkili ile davacı şirketin yetkisi ...'ın ortak arkadaşları vasıtası ile tanıştıklarını, müvekkilinin gayrimenkul yatırım işi yapmakta olup davacı şirketin yetkilisi ile tanıştıktan sonra aralarında bir çok görüşmeler yapıldığını, davacının müvekkilini işyerine davet ettiğini ve müvekkilini ortak iş yapma konusunda ikna ettiğini, önce davacı şirketin yetkilisi ... ile müvekkilinin ... ... Medya A.Ş. isimli şirketi kurduğunu, bu şirketin kuruluş finansmanını müvekkilinin sağladığını ve 50.000,00 TL'ye yakın masraf yaptığını, bu şirketin faaliyet göstermediğini, ...'ın bir çok taahhüt ve vaadde bulunmasına rağmen hiçbirini yerine getirmediğini ve müvekkilini oyaladığını, kandırmaya çalışarak mağdur ettiğini, taraflar arasında talaş sektöründe ortaklık kurulması ve yatırım yapılması konusunda karşılıklı sürekli görüşmeler yapıldığını ve taslak sözleşme üzerinde mutabakat sağlanmış iken ve arada samimiyette ilerlediğinden müvekkili ile ...'ın birlikte 24.02.2022 perşembe günü iş görüşmesi için çıktıklarını, ...'ın kardeşinin oturduğu Amasya merkezde de kaldıklarını, hatta ... Makine Çorum'da olduğundan şehir dışında görüşmeler yapıldığını, davacı ... şirketinin yetkisi ...'ın önce ... Makina ve ... Hidrolik şirketlerinden olan makine siparişleri sebebiyle müvekkilinden şirketi namına havale yapmasını talep ettiğini ve müvekkilinin 23.02.2022 tarihinde ... makineye 20.000,00 TL, 25.02.2022 tarihinde... (... Makine)'ye 60.000,00 TL makine peşinatı ve kapora olarak davalı şirket adına gönderdiğini, bu makinelerin alımı aşamasında ... ile müvekkilinin birlikte görüşmeleri yaptığını ve makinelerin pazarlığını ...'ın yetkilisi olduğu şirket adına yaptığını, ...'ın Ulaş Makineden makine alacağını bunun için ödeme yapması gerektiğini müvekkiline söylediğini, ... Makine ile ilgili görüşmeleri davacı şirket adına ...'ın yaptığını ve müvekkilinden...Makineye para göndermesini istediğini, müvekkilin de 28.02.2022 tarihinde 68.800,00 TL Ulaş Makineye gönderdiğini, ancak ... Makine'nin siparişin Soyhan şirketi adına olduğu gerekçesi ile havaleyi iade ettiğini, bunun üzerine müvekkilinin bu makine nedeniyle ödeme yapılabilmesi ve şirkete de ortak olacağın ortaklık payı ödemesi altında 01.03.2022 tarihinde 68.000,00 TL ve 800,00 TL olmak üzere 68.800,00 TL.yi TR...8168 49 iban nolu hesaba gönderdiğini, davacı şirket tarafından da müvekkilinin gönderdiği paranın ... Makineye gönderilerek makine satın alındığını, davacı şirketin yetkilisinin para kaçırma amacıyla bu makineyi de müvekkilinden habersiz sattığını, davacı şirketin yetkilisi ... 'ın müvekkilini sürekli oyaladığını ve tarafların taslak üzerinde anlaştığı sözleşmenin imzalanmasını geciktirdiğini, bu arada müvekkilinin yakından tanıdığı ve bildiği ...'in davalı müvekkili adına ve temsilen 2022 şubat ayı başından itibaren dava şirkette yardım amaçlı çalışmaya başladığını, taraflar şehir dışını gittiklerinde de ...'in şirkette bulunduğunu, ...'ın işin büyütülecek olması sebebiyle halen faaliyette bulunulan yerin yetersiz geldiğini bu sebeple de yeni bir yere geçilmesini istediğini, ...'in internet ortamında ilanları araştırarak fabrika için uygun yer bulduğunu, Silivri Gümüşyaka mahallesindeki bu yeri Hallilhan Soyhan'ın da gördüğünü ve beğendiğini, davacı şirketin yetkilisinin talebine istinaden kira için 60.000,00 kapora ve avans ödemesinin 09.03.2022 tarihinde gönderildiğini, yine aradaki emlak komisyoncusuna da 5.000,00 TL, 2.500 TL ve 9.500,00 TL havale gönderildiğini, davacı şirket ile kiraya veren arasında kira akdi düzenlendiğini, müvekkilinin ısrarla taraflar arasındaki ilişkinin hukuki boyuta taşınması için mutabık kalınan sözleşmesinin imzalanmasını ısrar etmesine rağmen ...'ın kaçınmasının müvekkilini rahatsız ettiğini, bunun üzerine yapılan ödemelerin iadesini talep ettiğini, ...'ın ... ... şirketinde yapılan masraflara katılma payını ve sermaye ödememek için şirketteki hissesini müvekkiline devrettiğini, ...'ın şirketin faaliyette olduğu yerde eşi adına yeni bir şirket kurararak alacağının tahsilini engellemeye çalıştığını savunarak; her türlü dava ve şikayet hakları saklı kalmak kaydı ile; haksız ve yersiz açlan davanın reddine, asıl alacağının %20'den az olmamak kaydı ile icra tazminatının davacıdan tahsili ile taraflarına ödenmesine davanın reddine karar verilmesini istemiştir.Mahkemece yapılan yargılama sonunda ; davacı şirket yetkilisi ile davalının internet ortamından iletişime geçerek ortaklık kurmak için bir araya geldikleri ve %50 pay sahibi olarak reklam sektöründe faaliyet göstermek amacıyla ... ... Medya Anonim Şirketini kurdukları ve şirketin kuruluşunun 09/02/2022 tarihli Türkiye Ticaret Sicil Gazetesinde ilan edildiği, tarafların bu defa işlerin ve ortaklığın büyütülmesi amacıyla davalının davacı şirkete ortak olması konusunda anlaşma sağladıkları ve bu anlaşma kapsamında davacı şirkete alınacak makinelerin ücretlerinin davalı tarafça karşılandığı, ancak taraflar arasında bir süre sonra anlaşmazlıkların ortaya çıktığı ve ...'ın ... ... Medya Anonim Şirketindeki payını davalıya devrettiği, böylece taraflar arasındaki ortaklık ilişkisinin sona erdiği, taraflar arasındaki uyuşmazlığın davacı şirkete ortak olmak amacıyla ödemesi yapılan makine ücretlerinin iadesi noktasında çıkmış olduğu, davacı şirket yetkilisinin isticvabında makine ödemelerini davalının yaptığını ikrar ettiği, zira ödemelerin ... adına yapıldığının dekont suretlerinden de anlaşıldığı, davacı tarafça her ne kadar makinelerin davalı kullanımında olduğu belirtilmiş ise de bu hususun ispatlanamadığı gibi iade edildiğinin de iddia edilmediği, davalı tarafça kira ve emlak komisyon ücreti yönünden de alacaklı olduğu iddia edilmiş ise de kiralanan taşınmazın davalı kullanımında olduğunun açık olduğu, bu konuda ihtilaf bulunmadığı dikkate alınarak bu alacak talepleri yerinde görülmeyerek; davacı şirket yetkilisinin beyanları, dekont örnekleri ve mesaj kayıtları dosya kapsamı itibariyle değerlendirildiğinde davalının makine alımı içi gönderdiği (20.000,00-TL, 60.000,00-TL, 68.000,00-TL ve 800,00-TL) 148.800,00-TL ve işlemiş faizini talep edebileceği gerekçesiyle; Davanın KISMEN KABULÜ ile;1-Davacının Küçükçekmece 1.İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı (Yeni esas: Küçükçekmece İcra Dairesinin 2023/206603) takip dosyası nedeniyle davalıya,77.000,00-TL asıl alacak,1.532,93-TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 78.532,93-TL yönünden BORÇLU OLMADIĞININ TESPİTİNE, 2-Davacı borçlu tarafından icra takip tarihinden sonra yapılan ödemelerin icra müdürlüğünce infaz aşamasında dikkate alınmasına, 3-Yasal koşulları oluşmadığından, davacının kötü niyet tazminat talebinin reddine, 4-Yasal koşulları oluşmadığından, davalının icra inkâr tazminatı talebinin reddine," şeklinde hüküm kurulmuştur.Mahkemece verilen kararı,davacı vekili ve davalı vekili istinaf etmiştir.1- Davacı vekilince verilen istinaf dilekçesinde; "Mahkemece , '' taraflar arasındaki uyuşmazlığın davacı şirkete ortak olmak amacıyla ödemesi yapılan makine ücretlerinin iadesi noktasında çıkmış olduğu, davacı şirket yetkilisinin isticvabında makine ödemelerini davalının yaptığını ikrar ettiği, zira ödemelerin ... adına yapıldığının dekont suretlerinden de anlaşıldığı, davacı tarafça her ne kadar makinelerin davalı kullanımında olduğu'' belirtilmiş ise de bu husus ispatlanamadığı gibi ''iade edildiğinin de iddia edilmediği'' şeklindeki yapılan değerlendirme de hatalıdır.Mahkemece, '' taraflar arasındaki uyuşmazlığın davacı şirkete ortak olmak amacıyla ödemesi yapılan makine ücretlerinin iadesi noktasında çıkmış olduğu'' değerlendirmesi yapılarak davalı tarafından dosyaya ibraz edilen ve mahkemece bankalardan istenen davalının ödediği ödeme makbuzlar ile tarafların isticvap beyanları değerlendirilerek karar verilmiştir. Bankalardan gelen bazı ödeme dekontlarında, davalı tarafça açıklama olarak '' ... adına gönderilen '' olarak yazılmış ve ilgili yerlere ödeme yapılmıştır. Bu şekilde açıklamanın yapılarak ödeme yapılması makinelerin müvekkil şirkete geldiği ve müvekkil şirket tarafından kullanıldığını kanıtlamamaktadır. Dosya içeriğinde de makinelerin müvekkil şirkete teslim edildiğine dair hiç bir belge ve ikrar yoktur, beyanlar makinelerin davalı taraf tarafından alınarak kullanıldığının açık kanıtıdır. Zira bu makineler davalı tarafından alınmamış olsa faaliyet yapılamaz ve işyeri açılamazdı. Davalı açıkca işi kendi adına kurdukları ... Orman Ürünleri adı altında sürdürdüklerini ikrar etmiştir. Müvekkil şirket temsilcisinin bu konuda ikrarı olmayıp makinelerin kendisine gelmediğini açıkça beyan etmiştir. Dosyada yukarıda da belirttiğimiz gibi müvekkil şirkete makine teslim edildiğine dair bilgi ve belge yoktur. Müvekkil şirketin de bu makinelere ihtiyacı yoktur. Zaten kendisinin faaliyette olan bir şirketi ve bunlara ait makineleri vardır. Davalının ödeme yaptığı makineler ortak olarak kurulacak şirkette , başka bir adreste kullanılacak makinelerdir.Ayrıca davalının da makinelerin müvekkil şirkete teslim edildiğine dair bir iddiası yoktur. Mahkemenin buna nereden kanaat getirildiği anlaşılmış değildir. Davalı varsayımlarla beyanlarda bulunmaktadır. İsticvap beyanında '' ''Çorum'daki firmadan bize iade yapılmadı biz makineyi de almadık para ... ŞİRKETİ adına gönderilmiştir, '' diye varsayımlarla beyanda bulunmaktadır. Ayrıca müvekkil şirketin malları haczedilmiş , bir kısmı satılmış ve müvekkil şirket zarara uğramıştır. Mahkeme tarafından ''%20 icra inkar tazminatı talebimizin kabul edilmeyip ret edilmesi de doğru olmamıştır. Bu nedenle asgari '%20 icra inkar tazminatına da hükmedilmesi gerekir. "şeklindeki istinaf sebepleri ile kararın usul ve hukuka aykırı olduğu ileri sürülerek,kaldırılması istenmiştir. 2- Davalı vekilince verilen istinaf dilekçesinde ; Mahkemece "davacının icra takip dosyası nedeniyle davalıya kira ve emlak komisyon ödemelerinden kaynaklı 78.532,93-TL (9.500,00-TL ve 21/02/2022- 22/04/2022 tarihleri arası işlemiş faizi 245,96-TL, 60.000,00-TLve 09/03/2022- 22/04/2022 tarihleri arası işlemiş faizi 1.139,18-TL; 5.000,00-TL ve 09/03/2022-22/04/2022 tarihleri arası işlemiş faizi 94,93-TL, 2.500,00-TL ve 04/03/2022-22/04/2022 tarihleri arası işlemiş faizi 52,86-TL) yönünden borçlu olmadığı sonuç ve vicdani kanaatine varılarak davanın kısmen kabulüne" karar verilmiş ise de ; ödeme dekontları, belgeler ile davacının müvekkiline borcunun bulunduğu sabit olduğundan davanın tümden reddine karar verilmesi gerekirken davanın kısmen kabulüne karar verilmesi yasaya aykırıdır. Müvekkil davacı adına kira ödemesi ve komisyon ödemesi yapmıştır. Bu husus davacı tarafından kabul edilmektedir.Davacı kendi adına yapılan ödemenin davalıya ödendiğine dair delil sunamamıştır." şeklindeki istinaf sebepleri ile kararın davalı aleyhine olan kısımlarının kaldırılmasına davanın tümden reddine ve kötüniyet tazminatının kabulüne karar verilmesi istenmiştir....nun 355. maddesi uyarınca, ileri sürülen istinaf sebepleri ile sınırlı olarak yapılan inceleme sonucunda; dava , menfi tesbit talebine ilişkindir.Mahkemece ,yargılama sırasında davanın dayanağı olan Küçükçekmece 1. İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı takip dosyası ve güncel kapak hesabı UYAP Bilişim Sistemi üzerinden celp edilmiş ; alacaklısının ..., borçluların ... ve ... ve Tarım Ürünleri Ltd. Şti. olduğu, alacaklının borçluların şirketine ortak olmak için gönderdiği paraların iadesi talebi borç sebebi gösterilerek, toplam 230.852,99-TL alacağın tahsili talebine ilişkin olduğu, dosyada 02/12/2022 tarihi itibariyle 169.243,19-TL tahsilat olduğu görülmüştür. Davada davalı taraf, adi ortaklık kurulacağı inancı ile masraflar yaptığını savunmaktadır.Davacı taraf adi ortaklık ilişkisinin varlığını kabul etmemektedir.Bilindiği üzere, adi ortaklık; iki yada daha fazla kişinin emeklerini ve mallarını ortak bir amaca erişmek üzere birleştirmeyi üstlendikleri sözleşmedir. (TBK. 620/1 md.) Diğer bir anlatımla, adi ortaklık; birbirini tanıyan, birbirlerinin kabiliyet ve şahsiyetlerine güvenen, eşit ve aynı durumda olan gerçek veya tüzel kişilerin, müşterek amacın gerçekleştirilmesini sağlayacak vasıtaları (sermaye paylarını veya emeklerini) ortaklığa getirme konusunda karşılıklı ve uygun irade beyanlarının birbirine ulaşmasıyla teşkil eden bir kişi topluluğudur.Adi ortaklık sözleşmesi yazılı yapılabileceği gibi sözlü de yapılabilir. İhtilaf halinde, bu ortaklığın var olduğunu ileri süren kişi, iddiasını, HMK'nın 200. md gereğince senetle ispat etmelidir. Her ne kadar adi ortaklık ilişkisi her hangi bir şekle bağlı değilse de, bu kural geçerlilik şekli bakımından söz konusu olup, ihtilaf çıktığında adi ortaklık sözleşmesinin varlığını ispat yükü, adi ortaklık ilişkisinin varlığını iddia edene düşer. Bu durumda, davacı ortaklığın varlığını ispat ile yüküm- lüdür. Adi ortaklıkta yazılı sözleşme, geçerlilik koşulu değil, bir ispat aracıdır. HMK'nın 200/1 md gereğince; bir hakkın doğumu, düşürülmesi, devri, değiştirilmesi, yenilenmesi, ertelenmesi, ikrarı ve itfası amacıyla yapılan hukuki işlemlerin, yapıldıkları zamanki miktar veya değerleri 2.500,00 TL'yi geçtiği takdirde senetle ispat olunması gerekir. Sözü geçen maddenin 2.fıkrası gereğince, senetle ispatı gereken hususlarda birinci fıkradaki düzenleme hatırlatılarak karşı tarafın açık muvafakati halinde tanık dinlenebilir. HMK 202.madde gereğince "delil başlangıcı" bulunan hallerde tanık dinlenebileceği hükme bağlanmıştır.Mahkemece adi ortaklığın sona erdiği kabul edilmiş ise de ,adi ortaklığın mevcut olup olmadığı,kurulup kurulmadığı,faaliyete geçip geçmediği hususları incelenmemiştir.Dosyaya,yazılı bir adi ortaklık sözleşmesi ibraz edilmemiştir.Taraflar delil olarak ticari defterlere de dayanmıştır.Mahkemece ; yapılan makineler alımına ilişkin ödemeler, kira ilişkisi ile ilgili ödemeler,dekontlar,ticaret sicil kayıtlarına göre şirket kuruluşları , ortakları ,hisse devirleri ,ticari defterler,demirbaş listeleri vs esaslı deliller yönünden işin teknik yönü olmasına rağmen bilirkişi incelemesi yaptırılmamış,gerekçesi açıklanmaksızın re'sen davacı şirket temsilcisi ve davalının isticvabı yapılmıştır.Makine alımları için davalı ödeme yaptığını iddia ettiğinden,yapılan ödemeler,dekort açıklamaları ,makinelerin demirbaş olarak hangi şirket veya kişi defterinde kayıtlı olduğu, tesliminin hangi adrese ,kime yapıldığı,ortaklık için yapılan masrafların tesbiti, yapılan masrafların bir adi ortaklık kuruluşuna hazırlık için yapılıp yapılmadığı ,ortaklık kurulmuş ve sona ermiş ise veya hiç faaliyete geçmemiş ise makinelerin akıbeti ve yapılan ödemelerin miktarları konularının 3 kişilik bilirkişi kurulu aracılığı ile tesbiti gereklidir. Açıklanan bu hususlar, yeniden yargılama gerektirdiğinden ,tarafların istinaf talebinin kabulü ile ,kararın bu sebeplerle kaldırılmasına karar verilmesi gerekmiştir.
K A R A R : Yukarıda açıklanan nedenlerle;
Tarafların istinaf başvurusunun kabulü ile, kararın, HMK 353/1-a-6 maddesi uyarınca kaldırılmasıyla,yukarıda açıklanan şekilde yeniden yargılama yapılıp bir karar verilmek üzere dosyanın ilk derece mahkemesine gönderilmesine,Peşin alınan istinaf karar harcının istinaf edene isteği halinde iadesineİstinaf sebebiyle yatırılan gider avansı bakiyesi varsa karar kesin olmakla istinaf edene ilk derece mahkemesince iadesine,Dair dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda HMK 353/1-a maddesi gereğince kesin olmak üzere oybirliği ile karar verildi.18/11/2025