Bakırköy 6. Asliye Ticaret Mahkemesi 2023/19 E. 2024/22 K.

T.C. BAKIRKÖY 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO : 2023/19 KARAR NO : 2024/22 DAVA : Menfi Tespit (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 05/01/2023 KARAR TARİHİ : 15/01/2024 KARARIN YAZILMA TARİHİ : 14/02/2024 Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili tarafından sunulan dava dilekçesinde özetle; davacı hakkında davalı tarafından, 14/12/2022 tarihinde İstanbul .... İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı dosyası ile haksız icra takibi başlatıldığını, takibin halen derdest olduğunu, davacının davalıya herhangi bir borcu bulunmamasına rağmen başlatılan iş bu İcra takibi nedeniyle eldeki davayı açmak zorunluluğunun hasıl olduğunu, davacının davalı şirket ile ticari ilişki kurmak üzere kendilerini şirketlerinde ziyaret ettiğini, ziyaret sırasında ticari ilişki kurmak için davolı şirket ile anlaşmaları üzerine kendilerinin halen ellerinde bulunan dava konusu çek İle beraber 3 adet çek'i kendilerine emanet olarak teslim ettiklerini, daha sonra davalı taraf anlaşma Üzerine davacının satın almak istedikleri malzemeleri göndermediğini ve bu alacağa İlişkin her hangi bir fatura da bulunmadığını, Davalı şirketin malzemeleri göndermemesi üzerine davacı ile davalı arasında bu çekin düzenlenmesini gerektirir herhangi bir temel ilişki oluşmadığını, davacının davalıdan herhangi bir şey satın almadığını ve ona borçlanmadığını, davacı tarafından emanet bırakılan çekler talep edilmesine rağmen davacıya iade edilmemekle beraber iş bu haksız takibin başlatıldığını, davalı taraf bir şirket olduğu için alınan çek bedeli karşılığında şirketten bir fatura kesilmesi gerektiğini fakat dava konusu çek bir emanet yani hatır çeki olması sebebiyle bedelsiz olduğunu, davacı ile davalı şirketin ticari ilişki kurmak için anlaşmaları üzerine kendilerinin halen ellerinde bulunan dava konusu çek ile beraber 3 adet çek'i kendilerine emanet olarak teslim etmediğini, daha sonra davalı tarafın anlaşma üzerine davacının satın almak istedikleri malzemeleri göndermediğini, yani davalı tarafından karşı edimin hiç ifa edilmediğini ve çekin bedelsiz olarak verildiğinin ispatı olduğunu belirterek davacı adına başlatılmış bulunan İstanbul .... İcra Müdürlüğü ... Esas sayılı icra takibinin davacı aleyhine daha büyük zararlara yol açmadan durdurulması amacıyla gerekirse mahkememiz tarafından uygun görülecek teminat miktarı yatırılarak, bu mümkün görülmediği takdirde, icra veznesindeki paranın dava sonuçlanıncaya kadar davalıya ödenmemesi yönünde İhtiyat-i Tedbir Kararı verilmesine, davalı aleyhine açtıkları menfi tespit davanın kabulüne, davacının davalıya borcu olmadığının tespit edilmesine, davalının haksız ve kötü niyetli takip yapmış olması nedeni ile söz konusu miktarın %20'si üzerinden kötü niyet tazminatına mahkum edilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı vekili tarafından sunulan cevap dilekçesinde özetle; takibe konu çekin arka yüzündeki Ciro zincirine bakıldığında ilk cirantanın ... San. Ve Tic. Ltd. Şti. Olduğunun görüldüğünü, bu durumda İlk ciranta lehtardır kuralı gereği senedin düzenleyeni olan ...'ın söz konusu senedi ... Pazarlama şirketi lehine düzenlemiş olduğunun görüldüğünü, davacı ... ile davalı şirket arasında temel borç ilişkisi olmadığını, zira bu hususun davaya konu çekin ciro zinciriyle alındığının açıkça ortada olduğunu, ciro zincirine bakıldığında davacının çeki davalı şirket lehine düzenlemediğini, davalı şirketin çeki ... San. Ve Tic. Ltd. Şti.'den ciro yoluyla aldığının görülmekte olduğunu, davacının çeki ... San. Tic. Ldt. şti. lehine düzenlediğini, borçlunun borcun olmadığına dair defilerini ancak borç ilişkisi içinde olduğu ... San. Tic. Ldt. şti. ye karşı ileri sürebileceğini, davalının iyiniyetli olarak çeki ciro yoluyla ... san Tic Ldt şti.den aldığından,borçlunun borcu olmadığına ilişkin defileri davalıya karşı ileri sürmesinin mümkün olmadığını, dosya kapsamına göre, takip alacaklısının kötüniyetli olduğu iddia ve ispat edilmediği gibi senet metninde de tüketici sözleşmesi nedeniyle verildiğine ilişkin bir ibare bulunmadığı anlaşıldığını, aynıca muteriz borçlular tarafından takip dayanağı senetteki imzaya itiraz edilmediği gibi borcun ödendiği de ispat edilmediğini, düzenleyen ...'ın ticari ilişki içinde olmadığı hamil davalı şirkete karşı temel borç ilişkisinden kaynaklanan defileri ileri süremeyeceğini, aynca davalının iddia ettiği gibi davalı şirketle davacı arasında davaya konu çekin doğduğu herhangi bir temel borç İlişkisi olmadığını, davacının huzurdaki davayı kısmi dava olarak açmışsa da huzurdaki menfi tespit davasının kısmi dava olarak açılamayacağı iik mad.72/3'ün açık lafzı ile sabit olduğunu, davaya konu İcra takibinde alacak tutarının açıkça belli olduğunu, davacının ihtiyati tedbir yoluyla icra veznesindeki paranın alacaklıya ödenmesini engelleyebilmesi için yatırması gereken teminat tutarı alacağın 315'i olduğunu, keza bu husus İİK mad.72/3'te de açıkça ortada olduğunu, davacının huzurdaki davayı kismi dava olarak açmış olup eksik harç yatırdığını, bu nedenle harcın tamamlatılmasını talep ettiğini belirterek davacının huzurdaki davayı kismi dava olarak açamayacağından öncelikle usulden reddine, davalı iyiniyetli olarak çeki ciro yoluyla iktisap ettiğinden, kambiyo senetlerindeki sebepten mücerretlik ilkesi gereğince davanın esastan reddine karar verilmesine , alacağın tahsilini geciktirmeye yönelik kötü niyetli açılan iş bu dava sebebiyle takip borçlusunun olacağın %20'sinden az olmayacak şekilde tazminata mahkum edilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesinin talep etmiştir. İstanbul ... İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı icra takip dosyasının incelenmesinde; alacaklının ... borçlunun ..., ... olduğu, takibe konu alacağın 913.789,40 TL olduğu anlaşılmıştır. Bilirkişi tarafından sunulan 31/05/2023 tarihli raporda özetle, davalı şirketin, incelenenen 2020, 2021 ve 2022 yılı ticari deftelerinin e.defter mükellefiyeti kapsamında olduğu, ilgili defterlerin GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI e.defter beratlarının alındığı, bu şekli ile TIK, HMK ve VUK hükümleri gereği zorunlu yasal tasdiklerinin yapıldığı, defterlerin bilgisayarlı kayıt ortamında işlenmiş olup, muhasebe standartları ve Tekdüzen Hesap Planı ilkelerine uygun tutulduğu, TIK 64/3 ve HMK 222 madde hükümleri gereği sahibi lehine delil niteliğine haiz olduğunun görüldüğü, davacı ...'ın adresinin ... mahallesi ... sokak No: ... iç kapı no: ... .../ADIYAMAN olduğu bu nedenle Davacının ticari defterlerinde bilirkişiliğince inceleme yapılamayacağı, Sayın Mahkemecenin talimatla davacı adresinin bağlı bulunduğu yerde “talimatla" inceleme yapılıp yapılmayacağı hususunun mahkememizin takdirinde olduğu, ticari defter kayıtları, dava dosyası içeriği ve icra takip dosyası karşılaştırmalı incelemesi sonucunda: davalı ... DIŞ TİC.LTD.ŞTİ' nin ticari defterleri içeriğinde yapılan incelemede; davalı ile çek keşidecisi davacı arasında ticari ilişki olmadığı, yavalı vekilinin cevabi dilekçesi içeriğinde; “..dava konusu çeki, davalının iyiniyetli olarak Çeki ciro yoluyla ... san Tic Ldt şti.den aldığından, borçlunun borcu olmadığına ilişkin defileri davalıya karşı ileri sürmesinin mümkün olmadığını..." belirtmiş olduğu ve ayrıca dava dosyası içeriğine sunulan Dava konusu çek fotokopisinin cirantalar bölümünde dava dışı ... San.Tic.Ltd.Şti. 1.ciranta olarak cirosunun da yer aldığı dikkate alınarak davalı şirketin ticari defterleri içeriğinde yapılan incelemede; davalı ile dava konusu çekte 1.ciranta olarak yer alan dava dışı ... San.Tic.Ltd.Şti arasında ticari ilişki olduğu, dava dışı ... San.Tic.Ltd.Şti.' nin, davalı şirketin ticari deftelerinde ...-Alıcılar Hesabınının ... Paz.Tic.Ltd.şti. alt hesabında kayıtlı olduğu, il. ...-Alıcılar Hesabının, ....Tic.Ltd.şti. alt hesabında 2020, 2021 ve 2022 kayıtları incelenmiş olup; davalı tarafından, dava konusu çekin dava dışı ... Dış Tic.Ltd.Şti.'den ticari ilişki kapsamında tahsilat olarak alındığı beyan edilmişse de, taraflar arasındaki ticari ilişkiyi gösteren ticari defter kayıtlarında dava konusu 10/05/2021 keşide tarihli 856.000,00-TL tutarlı çekin kayıtlı olmadığı, taraflar arasındaki ticari ilişkide tahsilata/ödemeye konu olmadığının görüldüğü yönünde görüş bildirilmiştir. Deliller; dava dilekçesi, cevap dilekçesi, İstanbul ...İCM' ... esas sayılı dosyası, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamı DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE Dava, avans olarak verildiği ileri sürülen çek nedeniyle icra takibinden sonra açılan menfi tespit istemine ilişkindir. Davacı, davalı ile aralarında ticari alım satım ilişkisi bulunduğunu, bu kapsamda verdiği sipariş için takibe konu çek ile birlikte 3 çeki davalıya verdiğini ancak davalının teslim etmesi gereken malları teslim etmediği için çekin bedelinin ödenmediğini ve davalının çekin tahsili için icra takibine giriştiğini belirterek,10/02/2021 keşide tarihli,... Bankası ... Şubesine ait 656.000-TL bedelli çekten dolayı şimdilik 1.000,00-TL borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini talep etmiştir. Davalı ise, davaya konu çeklerin avans olarak verilmediğini, davacı ile ticari ilişkilerinin bulunmadığını, çeki ciro yoluyla ...Ltd. Şti 'de aldığını, çekin ödeme aracı olduğunu, davacının iddiasını ...Ltd. Şti'ye karşı ileri sürebileceğini, ispat yükünün davacıda bulunduğunu savunmuştur. Davaya konu uyuşmazlığın, davacı tarafından İstanbul ...İCM' ... esas sayılı dosyasındaki takibe dayanak çekin davalıya avans çeki olarak verilip verilmediği noktasında toplandığı anlaşılmıştır. Çek, bir ödeme aracıdır. TBK’nın 207. maddesinin ikinci fıkrasında da asıl olanın peşin satış olduğu düzenlenmiştir. Buna göre, davacının malları teslim aldığının kabulü gerekir. Dava konusu çekleri avans olarak verdiğini, çekler bedeli kadar malları teslim almadığını iddia eden davacının, bu iddialarını yazılı delillerle ispat etmesi gerekmektedir. Davalının, dava konusu çekler karşılığı mal teslim edildiğini savunması, ispat yükünü değiştirmemektedir (Aynı yönde Yargıtay 19. HD 2018/2473 Esas, 2019/5340 Karar sayılı ve 28/11/2019 tarihli ilamı.). Kambiyo senedi niteliğinde olan çek, temel ilişkiden bağımsız, karşı edimin ödenmesi şartına bağlanamayan, kayıtsız şartsız bir bedelin ödenmesi taahüdünü içeren mücerret (soyut) bir borç ilişkisini ifade etmekte olup kambiyo senediyle borç altına giren kimse, borçlu olmadığını iddia ediyor ise bu hususu kesin delil ile ispatla yükümlü olduğundan davacı tarafça iddianın HMK'nın 201. maddesi gereği ancak yazılı delille ispatı mümkündür. Taraf defterleri üzerinde yapılan incelemede davalının davaya konu cek iticair ilişki kapsamında dava dışı ...Ltd. Şti 'den ciro yolu ile almış olduğu sabit olup ispat yükü üzerinde bulunan davacı tarafça davaya konu çekin davalıya avans çeki olarak verildiği hususunda yazılı delil sunulmadığı dolayısıyla davacının davasını ispatlayamadığı anlaşıldığından davanın reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-Davanın REDDİNE 2-492 Sayılı Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 427,60.-TL red karar harcının, mahkememiz veznesine yatırılan 179,90-TL peşin harcından mahsubu bakiye247,7‬0-TL harcın davacıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına 3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına, 4-Davalı tarafından yargılama gideri yapılmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına 5-Davalı taraf kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 1.000,00.-TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalı tarafa verilmesine, 6-Bakiye avansın karar kesinleşince yatırana iadesine, Dair, davacı ve davalı vekilinin yüzüne karşı verilen kararın gerekçesinin taraflardan her birine tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde mahkememize yahut başka bir yer mahkemesine dilekçe ile başvurmak ve istinaf harcı ile gerekli giderlerin tamamını ödemek suretiyle İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen karar usulen anlatıldı. 15/01/2024 Katip ... ¸e-imzalıdır Hakim ... ¸e-imzalıdır