Anayasa Mahkemesi · İkinci Bölüm

Anayasa Mahkemesi İkinci Bölüm, B. No: 2014/7478, 25.02.2015

Mahkeme
Anayasa Mahkemesi
Daire
İkinci Bölüm
Esas No
2014/7478
Karar Tarihi

TÜRKİYE CUMHURİYETİ

ANAYASA MAHKEMESİ

İKİNCİ BÖLÜM

KARAR

MURAT BOYNUZ BAŞVURUSU

(Başvuru Numarası: 2014/7478)

Karar Tarihi: 25/2/2015

R.G. Tarih-Sayı: 22/5/2015-29363

İKİNCİ BÖLÜM

KARAR

I. BAŞVURUNUN

KONUSU

1. Başvurucu, yağma suçunu

işlediğinden bahisle yargılanıp mahkûm edildiği davaya ilişkin kararda,

kendisine başvurabileceği kanun yolları ile bu kanun yollarına ilişkin başvuru

sürelerinin bildirilmemesinin ve yargılamanın yenilenmesi talebinin haksız ve

hukuka aykırı olarak reddedilmesinin, Anayasa’nın 36. maddesinde belirtilen

adil yargılanma hakkının ihlal edildiğini ileri sürmüştür.

II. BAŞVURU

SÜRECİ

2. Başvuru, 15/5/2014 tarihinde

Trabzon 1. Ağır Ceza Mahkemesi vasıtasıyla yapılmıştır. Dilekçe ve eklerinin

idari yönden yapılan ön incelemesi neticesinde Komisyona sunulmasına engel bir

eksikliğin bulunmadığı tespit edilmiştir.

3. İkinci Bölüm Üçüncü

Komisyonunca 11/12/2014 tarihinde, kabul edilebilirlik incelemesinin Bölüm

tarafından yapılmasına, dosyanın Bölüme gönderilmesine karar verilmiştir.

III. OLAY VE

OLGULAR

A. Olaylar

4. Başvuru formu ve eklerinde

ifade edildiği şekliyle olaylar özetle şöyledir:

5. Başvurucu hakkında yağma

suçunu işlediğinden bahisle açılan kamu davasında Trabzon Ağır Ceza Mahkemesi,

14/2/2006 tarih ve E.2004/310, K.2006/89 sayılı kararıyla başvurucuyu 2 yıl 6

ay hapis cezasına mahkûm etmiştir.

6. Anılan kararın temyizi

üzerine Yargıtay 6. Ceza Dairesi, 13/5/2013 tarih ve E.2012/15414, K.2013/10880

sayılı ilâmıyla "... 5320 sayılı

Yasanın 8/1. Maddesi yollaması ile 1412 sayılı CMUK’un 310/1. maddesinde

öngörülen bir haftalık süre geçtikten sonra sanıklar Murat Boynuz ve F. B.

savunmanlarının hükmü temyiz ettiği..." gerekçesiyle temyiz talebini

reddetmiştir.

7. Başvurucu, 17/2/2014 tarihli

dilekçesi ile kanun yararına bozma ve yeniden yargılama talebiyle Trabzon 1.

Ağır Ceza Mahkemesine başvurmuş, Mahkeme, 7/3/2014 tarih 2014/154 Değişik İş

sayılı kararı ile "...kararın Yargıtay

6. Ceza Dairesi, 13/05/2013 tarih ve E.2012/15414-10880 sayılı kararı ile

onanmasının ardından kesinleşerek infaza verildiğini..."

belirterek başvurucunun talebini 4/12/2004 tarih ve 5271 sayılı Ceza Muhakemesi

Kanunu’nun 311. maddesinde sayılan şartları taşımadığı gerekçesiyle

reddetmiştir.

8. Başvurucunun bu karara

itirazı üzerine Trabzon 2. Ağır Ceza Mahkemesi, 16/4/2014 tarih ve 2014/163

Değişik İş sayılı kararı ile "...

Trabzon 1. Ağır Ceza Mahkemesinin 2004/310 Esas ve 2006/89 Karar sayılı ilamında

kanun yolu ve süresi gösterilmemiş olsa da, karar

süresi içerisinde sanık müdafilerince temyiz edilmiş ve Yargıtay incelemesinden

geçerek onanmış olmakla bir hak ihlalinden söz edilemeyeceği..."

gerekçesiyle itirazın reddine karar vermiştir.

9. Anılan karar, başvurucu

vekiline 6/5/2014 tarihinde tebliğ edilmiştir.

10. Bireysel başvuru, 15/5/2014

tarihinde yapılmıştır.

B. İlgili Hukuk

11. 5271 sayılı Kanun’un 311.

maddesinin (1) numaralı fıkrasının (e) bendi şöyledir:

“Kesinleşen bir hükümle sonuçlanmış bir dava,

aşağıda yazılı hâllerde hükümlü lehine olarak yargılamanın yenilenmesi yoluyla

tekrar görülür:

...

e) Yeni olaylar veya

yeni deliller ortaya konulup da bunlar yalnız başına veya önceden sunulan

delillerle birlikte göz önüne alındıklarında sanığın beraatini

veya daha hafif bir cezayı içeren kanun hükmünün uygulanması ile mahkûm

edilmesini gerektirecek nitelikte olursa…”

12. 5271 sayılı Kanun’un 319.

maddesinin (1) numaralı fıkrası şöyledir:

“Yargılamanın

yenilenmesi istemi, kanunda belirlenen şekilde yapılmamış veya yargılamanın

yenilenmesini gerektirecek yasal hiçbir neden gösterilmemiş veya bunu

doğrulayacak deliller açıklanmamış ise, bu istem kabule değer görülmeyerek

reddedilir.

13. 5271 sayılı Kanun’un 321.

maddesi şöyledir:

“(1) Yargılamanın

yenilenmesi isteminde ileri sürülen iddialar, yeterli derecede doğrulanmaz veya

311 inci Maddenin birinci fıkrasının (a) ve (b) bentleri ile 314

üncü Maddesinin birinci fıkrasının (a) bendinde yazılı hâllerde işin

durumuna göre bunların önce verilmiş olan hükme hiçbir etkisi olmadığı

anlaşılırsa, yargılamanın yenilenmesi istemi esassız olması nedeniyle duruşma

yapılmaksızın reddedilir.

(2) Aksi hâlde

mahkeme, yargılamanın yenilenmesine ve duruşmanın açılmasına karar verir.

(3) Bu Madde

gereğince verilen kararlara karşı itiraz yoluna gidilebilir.”

IV. İNCELEME VE

GEREKÇE

14. Mahkemenin 25/2/2015

tarihinde yapmış olduğu toplantıda, başvurucunun 15/5/2014 tarih ve 2014/7478

numaralı bireysel başvurusu incelenip gereği düşünüldü:

A. Başvurucunun

İddiaları

15. Başvurucu yağma suçunu

işlediğinden bahisle yargılanıp mahkûm edildiği davaya ilişkin kararda,

kendisine başvurabileceği kanun yolları ile bu kanun yollarına ilişkin başvuru

sürelerinin bildirilmediğini; yargılamanın yenilenmesi talebinin, İlk Derece

Mahkemesince verilen kararın Yargıtayca onandığı

gerekçesiyle reddedildiğini; oysa İlk Derece Mahkemesince verilen karara

ilişkin temyiz talebinin, kanunda öngörülen temyiz süresi geçtikten sonra

yapılmış olması nedeniyle reddedildiğini, bu nedenle Trabzon 1. Ağır Ceza

Mahkemesince kanun yararına bozma ve yeniden yargılama talebine ilişkin verilen

ret kararının haksız ve hukuka aykırı olduğunu belirterek, Anayasa'nın 36. ve

40. maddelerinde güvence altına alınan haklarının ihlal edildiğini ileri sürmüş

ve infazın durdurulması ile yeniden yargılama talebinde bulunmuştur.

B. Değerlendirme

1. Mahkûmiyet Kararına Konu Asıl Dava Yönünden Adil

Yargılanma Hakkının İhlali İddiası

16. Başvurucu, yağma suçunu işlediğinden

bahisle yargılanıp haksız olarak mahkûm edildiğini ileri sürdüğü davaya ilişkin

kararda, kendisine başvurabileceği kanun yolları ile bu kanun yollarına ilişkin

başvuru sürelerinin bildirilmemesini şikâyet etmiştir.

17. 30/3/2011 tarih ve 6216 sayılı Anayasa

Mahkemesinin Kuruluşu ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanun’un “Bireysel başvuru usulü” kenar başlıklı

47. maddesinin (5) numaralı fıkrası şöyledir:

“Bireysel başvurunun,

başvuru yollarının tüketildiği tarihten; başvuru yolu öngörülmemişse ihlalin

öğrenildiği tarihten itibaren otuz gün içinde yapılması gerekir.…”

18. Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü’nün

“Başvuru süresi ve mazeret”

başlıklı 64. maddesinin (1) numaralı fıkrası şöyledir:

“Bireysel başvurunun,

başvuru yollarının tüketildiği tarihten, başvuru yolu öngörülmemişse ihlalin

öğrenildiği tarihten itibaren otuz gün içinde yapılması gerekir.”

19. Bireysel başvurunun ön şartlarından biri

de başvuru süresidir. Süre, başvurunun her aşamasında dikkate alınması gereken

bir usul hükmüdür (B. No: 2012/1075, 12/2/2013, § 18).

20. Bireysel başvuruların, 6216 sayılı

Kanun'un 47. maddesinin (5) numaralı fıkrası ile İçtüzük'ün

64. maddesinin (1) numaralı fıkrası uyarınca, başvuru yollarının tüketildiği

tarihten, başvuru yolu öngörülmemiş ise ihlalin öğrenildiği tarihten itibaren

otuz gün içinde Anayasa Mahkemesine doğrudan veya diğer mahkemeler yahut yurt

dışı temsilcilikler vasıtasıyla yapılması gerekmektedir (B. No: 2012/1075,

12/2/2013, § 19).

21. Somut olayda, başvuru yolları 13/5/2013 tarihinde Yargıtay 6.

Ceza Dairesinin, Trabzon Ağır Ceza Mahkemesinin kararına yönelik temyiz

talebini reddetmesi ile tüketilmiştir. Dosya kapsamından bu kararın

başvurucuya tebliğ tarihi anlaşılmamakla birlikte, başvurucunun en geç

yargılamanın yenilenmesi talebinde bulunduğu 17/2/2014 tarihinde nihai kararı

öğrendiğinin kabul edilmesi gerekmektedir. Bu durumda, söz konusu karara karşı

öğrenme tarihinden itibaren otuz gün içinde Anayasa Mahkemesine bireysel

başvurunun yapılmış olması gerekirken, 15/5/2014 tarihinde yapılmış

olması nedeniyle başvuruda süre aşımının bulunduğu sonucuna varılmıştır.

22. Açıklanan nedenlerle, başvuru yollarının

tüketildiği tarihten itibaren otuz gün içinde yapılmayan bireysel başvurunun bu

kısmının, diğer kabul edilebilirlik şartları yönünden incelenmeksizin “süre aşımı” nedeniyle kabul edilemez

olduğuna karar verilmesi gerekir.

2. Yargılamanın Yenilenmesine Yönelik Dava Yönünden Adil

Yargılanma Hakkının İhlali İddiası

23. Başvurucu, yargılamanın

yenilenmesi talebinin, mahkûmiyet hükmünün Yargıtayca

onandığı gerekçesiyle reddedildiğini, ancak İlk Derece Mahkemesince verilen

karara ilişkin temyiz talebinin, kanunda öngörülen temyiz süresi geçtikten

sonra yapılmış olması nedeniyle reddedildiğini, bu nedenle verilen ret

kararının haksız ve hukuka aykırı olduğunu belirterek, Anayasa’nın 36.

maddesinde belirtilen adil yargılanma hakkının ihlal edildiğini şikâyet

etmiştir.

24. Anayasa’nın 148. maddesinin dördüncü

fıkrası şöyledir:

“Bireysel başvuruda, kanun yolunda

gözetilmesi gereken hususlarda inceleme yapılamaz.”

25. 6216 sayılı Kanun’un 48. maddesinin (2)

numaralı fıkrası şöyledir:

“Mahkeme, …

açıkça dayanaktan yoksun başvuruların kabul edilemezliğine karar verebilir.”

26. 6216 sayılı Kanun’un 48. maddesinin (2)

numaralı fıkrasında açıkça dayanaktan yoksun başvuruların Mahkemece kabul

edilemezliğine karar verilebileceği belirtilmiştir. Anayasa’nın 148. maddesinin

dördüncü fıkrasında ise açıkça dayanaktan yoksun başvurular kapsamında

değerlendirilen kanun yolunda gözetilmesi gereken hususlara ilişkin şikâyetlerin

bireysel başvuruda incelenemeyeceği kurala bağlanmıştır.

27. Başvuru formu ve ekleri incelendiğinde,

Trabzon Ağır Ceza Mahkemesinin 14/2/2006 tarihli kararıyla başvurucunun yağma suçunu işlediği

sabit görülerek mahkûmiyetine karar verildiği, bu karara ilişkin temyiz

talebinin, süresinde yapılmadığı belirtilerek 13/5/2013 tarihinde Yargıtayca reddedildiği görülmektedir.

28. Başvurucu, mahkumiyet

kararında kanun yolu ve süresinin belirtilmediğini, bu nedenle kararı geç

temyiz ettiklerini ve suçu işlemesinin mümkün olmadığını ileri sürerek 17/2/2014 tarihinde yargılamanın

yenilenmesi talebinde bulunmuştur. Mahkeme, yargılamanın yenilenmesini

gerektirecek yeni bir durum olmadığını belirterek talebi 7/3/2014

tarihli kararıyla reddetmiştir.

Bu karar, yapılan itirazın reddedilmesiyle 16/4/2014 tarihinde kesinleşmiştir.

29. Başvurucu, İlk Derece Mahkemesince

yargılamanın yenilenmesi isteminin reddedilmesinin hukuka aykırı olduğunu ileri

sürmekte olup, iddiaların özü Mahkemenin hukuk kurallarını yorumlamada ve

olayları değerlendirmede isabet edemediğine ilişkindir. Dolayısıyla başvuru bu

haliyle kanun yolu incelemesi talebi niteliğinde olup, yargılamanın yenilenmesi

talebiyle ilgili anılan Mahkeme kararlarının açıkça hukuka aykırı olarak kabul

edilmesini gerektiren bir olgu tespit edilmemiştir.

30. Açıklanan nedenlerle, kanun yolu

incelemesi talebi niteliğinde olan başvurunun diğer kabul edilebilirlik

şartları yönünden incelenmeksizin, “açıkça

dayanaktan yoksun olması” nedeniyle kabul edilemez olduğuna karar

verilmesi gerekir.

V. HÜKÜM

Açıklanan

gerekçelerle;

A. Başvurucunun,

1. Mahkûmiyet kararına konu asıl dava yönünden adil

yargılanma hakkının ihlali iddiasının “süre aşımı” nedeniyle KABUL EDİLEMEZ OLDUĞUNA,

2.

Yargılamanın yenilenmesi talebine konu dava yönünden adil yargılanma hakkının

ihlali iddiasının “açıkça dayanaktan

yoksun olması” nedeniyle KABUL EDİLEMEZ OLDUĞUNA,

B. Yargılama giderlerinin başvurucu üzerinde bırakılmasına,

25/2/2015

tarihinde OY BİRLİĞİYLE karar

verildi.

Başkan

:

Alparslan ALTAN

Üyeler

:

Serdar ÖZGÜLDÜR

Osman Alifeyyaz PAKSÜT

Recep KÖMÜRCÜ

Engin YILDIRIM

Raportör

:

Akif YILDIRIM

Başvurucu

:

Murat BOYNUZ

Vekili

:

Av. Ercan KAHRAMAN

Atıf: Anayasa Mahkemesi İkinci Bölüm, B. No: 2014/7478, T. 25.02.2015, www.arakarar.com/karar/anayasa-mahkemesi-ikinci-bolum-2014-7478-basvuru-25-02-2015-32a38900756c