Anayasa Mahkemesi Birinci Bölüm, B. No: 2013/5521, 15.04.2014

TÜRKİYE CUMHURİYETİ

ANAYASA MAHKEMESİ

BİRİNCİ BÖLÜM

KARAR

REMZİ İSPİR BAŞVURUSU

(Başvuru Numarası: 2013/5521)

Karar Tarihi: 15/4/2014

BİRİNCİ BÖLÜM

KARAR

I. BAŞVURUNUN KONUSU

1. Başvurucu, aleyhine açılan

ceza davasının uzun sürmesi nedeniyle makul sürede yargılanma hakkının ihlal

edildiğini ileri sürmüştür.

II. BAŞVURU

SÜRECİ

2. Başvuru, başvurucu vekili

tarafından 18/7/2013 tarihinde Kahramanmaraş Adalet Komisyonu Başkanlığı

vasıtasıyla yapılmıştır. İdari yönden yapılan ön incelemede başvurunun

Komisyona sunulmasına engel bir durumun bulunmadığı tespit edilmiştir.

3. Birinci Bölüm Üçüncü

Komisyonunca, 8/1/2014 tarihinde, kabul edilebilirlik incelemesinin Bölüm

tarafından yapılmasına, dosyanın Bölüme gönderilmesine karar verilmiştir.

III. OLAY VE

OLGULAR

A. Olaylar

4. Başvuru formu ve eklerinde

ifade edildiği şekliyle olaylar özetle şöyledir:

5. Başvurucu hakkında 23/7/2003

tarihinde işlediği iddia edilen nitelikli dolandırıcılık suçundan

cezalandırılması için Kahramanmaraş Cumhuriyet Başsavcılığınca 2005 yılında

kamu davası açılmıştır. Başvurucu hakkındaki dava Kahramanmaraş Ağır Ceza

Mahkemesinin 2005/10 Esas sayılı dava dosyasında görülmüştür.

6. Kahramanmaraş Ağır Ceza

Mahkemesinin 20/3/2006 tarihli kararı ile başvurucunun 2 yıl 1 ay hapis ve 100

TL adli para cezası ile cezalandırılmasına karar verilmiştir.

7. Temyiz üzerine Yargıtay 11.

Ceza Dairesinin 1/11/2010 tarihli ilamı ile ilk derece mahkemesinin kararı

onanmış ve karar kesinleşmiştir.

8. Başvurucu, 25/4/2013 tarihli

dilekçe ile 4/12/2004 tarih ve 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 308.

maddesi uyarınca itiraz yoluna gitmesi için Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına

başvuruda bulunmuştur.

9. Yargıtay Cumhuriyet

Başsavcılığı, 11/6/2013 tarihli kararı ile Kahramanmaraş Ağır Ceza Mahkemesinin

kararına itirazı gerektirecek maddi ve hukuki sebepler bulunmadığı gerekçesi

ile talebi reddetmiştir.

10. Karar başvurucuya 26/6/2013

tarihinde tebliğ edilmiştir.

B. İlgili

Hukuk

11. 5271 sayılı Kanun’un 308.

maddesi.

IV. İNCELEME VE

GEREKÇE

12. Mahkemenin 15/4/2014

tarihinde yapmış olduğu toplantıda, başvurucunun 5/2/2014 tarih ve 2013/5521

numaralı bireysel başvurusu incelenip gereği düşünüldü:

A. Başvurucunun

İddiaları

13. Başvurucu, aleyhine açılan

ceza davasının uzun sürmesi nedeniyle makul sürede yargılanma hakkının ihlal

edildiğini ileri sürmüş ve tazminat talebinde bulunmuştur.

B. Değerlendirme

14. Anayasa’nın 148. maddesinin

üçüncü fıkrası ile 30/3/2011 tarih ve 6216 sayılı Anayasa Mahkemesinin Kuruluşu

ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanun’un 45. maddesinin (1) numaralı fıkrasında

herkesin, Anayasa’da güvence altına alınmış temel hak ve özgürlüklerinden,

Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi ve buna ek Türkiye’nin taraf olduğu protokoller

kapsamındaki herhangi birinin kamu gücü tarafından ihlal edildiği iddiasıyla

Anayasa Mahkemesine başvurabileceği hükmüne yer verilmiştir.

15. 6216 sayılı Kanun’un geçici

1. maddesinin (8) numaralı fıkrası şöyledir:

“Mahkeme, 23/9/2012 tarihinden sonra kesinleşen nihai işlem

ve kararlar aleyhine yapılacak bireysel başvuruları inceler.”

16. Anılan Anayasa ve Kanun

hükümleri uyarınca Anayasa Mahkemesinin yetkisinin zaman bakımından başlangıcı

23/9/2012 tarihi olup, Mahkeme, ancak bu tarihten sonra kesinleşen nihai işlem

ve kararlar aleyhine yapılan bireysel başvuruları inceleyebilecektir. Bu açık

düzenlemeler karşısında, anılan tarihten önce kesinleşmiş nihaî işlem ve

kararları da içerecek şekilde yetki kapsamının genişletilmesi mümkün değildir.

Anayasa Mahkemesinin zaman bakımından yetkisi için kesin tarihin belirlenmesi

ve Mahkemenin yetkisinin geriye yürür şekilde uygulanmaması hukuk güvenliği

ilkesinin bir gereğidir. (B. No: 2012/51, 25/12/2012, § 18)

17. Başvuru konusu olayda,

başvurucu hakkında 23/7/2003 tarihinde işlediği iddia edilen nitelikli

dolandırıcılık suçundan dolayı Kahramanmaraş Cumhuriyet Başsavcılığınca kamu

davası açılmıştır. Kahramanmaraş Ağır Ceza Mahkemesinin 20/3/2006 tarihli

kararı ile başvurucunun hapis ve adli para cezası ile cezalandırılmasına karar

verilmiştir. Temyiz üzerine Yargıtay 11. Ceza Dairesinin 1/11/2010 tarihli

ilamı ile ilk derece mahkemesinin kararı onanmış ve karar kesinleşmiştir.

Başvurucu bu kez 25/4/2013 tarihli dilekçe ile 5271 sayılı Kanun’un 308.

maddesi uyarınca itiraz yoluna gitmesi için Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına

başvuruda bulunmuştur. Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı, 11/6/2013 tarihli

kararı ile Kahramanmaraş Ağır Ceza Mahkemesinin kararına itirazı gerektirecek

maddi ve hukuki sebepler bulunmadığı gerekçesi ile talebi reddetmiştir.

18. Ceza yargılamasında

tüketilmesi gereken son başvuru yolu temyiz aşaması olup, temyiz incelemesinden

geçen kararlara karşı itiraz yolu, 5271 sayılı Kanun’un 308. maddesi gereğince

Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısına tanınmıştır. Dolayısıyla başvurucunun itiraz

yoluna gidilmesi istemi, sadece Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısının takdirini

harekete geçirmeye yönelik bir taleptir. Bu kapsamda yapılan başvurular

bireysel başvuru öncesinde tüketilmesi gereken bir yol olarak kabul

edilmediğinden, bu yola gidilmesinin bireysel başvuru süresi üzerinde herhangi

bir etkisi olmayacaktır (B. No: 2013/2001, 16/5/2013, § 18).

19. Somut olayda başvuru yolları

1/11/2010 tarihinde Yargıtay 11. Ceza Dairesinin Kahramanmaraş Ağır Ceza

Mahkemesinin kararını onaması ile tüketilmiştir. Bu tarih ise Anayasa

Mahkemesinin bireysel başvurulara ilişkin zaman bakımından yetkisinin başladığı

23/9/2012 tarihinden öncedir.

24. Açıklanan nedenlerle, olayda

başvuru yollarını tüketen nihai kararın, Anayasa Mahkemesinin zaman bakımından

yetkisinin başladığı 23/9/2012 tarihinden önce verildiği anlaşıldığından

başvurunun, diğer kabul edilebilirlik şartları yönünden incelenmeksizin “zaman bakımından yetkisizlik” nedeniyle

kabul edilemez olduğuna karar verilmesi gerekir.

V. HÜKÜM

Başvurunun, “zaman bakımından

yetkisizlik” nedeniyle KABUL

EDİLEMEZ OLDUĞUNA, yargılama giderlerinin başvurucu üzerinde

bırakılmasına, 15/4/2014 tarihinde

OY BİRLİĞİYLE karar verildi.

Başkan

:

Serruh

KALELİ

Üyeler

:

Nuri NECİPOĞLU

Hicabi

DURSUN

Erdal TERCAN

Zühtü ARSLAN

Raportör

:

Yunus HEPER

Başvurucu

:

Remzi İSPİR

Vekili

:

Av. Ruşen İSPİR