Yargıtay 7. Hukuk Dairesi 2025/1892 E. 2025/3626 K.

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi SAYISI : 2024/31 E., 2024/101 K.

Mahkemece bozmaya uyularak verilen karar; davalı-karşı davacı ... vekili ile davalı-karşı davacı ... vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA 1. Davacı ... (6360 sayılı On Dört İlde Büyükşehir Belediyesi ve Yirmi Yedi İlçe Kurulması İle Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun'la ... Belediyesi) vekili dava dilekçesinde; davalı ... tarafından içme suyunu aldıkları ... kaynaklarına müdahale edilerek kaynak ağızlarının bozulduğunu, davalı Köy tarafından içme suyu ihtiyacının sondaj ile sağlandığını, ... kaynak sularına ihtiyacın bulunmadığını, davacının da dâhil olduğu bir kısım köylerin (..., ..., ... ve ... Köyleri) içme sularının evvelce bu kaynaklardan boru ile akıtmak sureti ile sağlanmakta iken aradan geçen yıllarda suların debisinin düştüğünü, bu kaynakların kırk yıl önce köylerin içme sularını sağlamaya yetmekte iken şimdi yetersiz kaldığını belirterek davalı ... Köy Tüzel Kişiliğinin dava konusu ... kaynak suyuna yaptığı müdahale'nin meni'ne, dava konusu kaynaktan sadece ... Köyünün yararlanması gerektiğinin tespitine karar verilmesini talep etmiştir. 2. Asli müdâhil ... vekilinin 06.03.2015 tarihli asli müdâhil talepli dilekçesinde; 6360 sayılı Kanun'un yürürlüğe girmesi ile ... ilçelerinin su kanalizasyon arıtma faaliyetlerinin 30.03.2014 tarihinden bu yana ... Genel Müdürlüğü tarafından yürütülmeye başlandığını, ... kaynağının ... ilçesinde yer aldığını, bu kaynakla ilgili dava açma hakkının idarelerinde bulunduğu, idare tarafından yapılan hesaplamada su debisinin ... Köyünün su ihtiyacını karşılamadığı, su ihtiyacının karşılanmasının da idarenin görev ve yetkisi arasında olduğunu, idarenin su ihtiyacı olduğunu, bu nedenlerle ... su kaynağına ... ve ... Köylerinin müdahalelerinin menine karar verilmesini istemiştir. II. CEVAP 1. Davalı ... cevap dilekçesinde (6360 sayılı Kanunla... Belediyesi); tapu kayıtlarına göre dava konusu su kaynağının davacı Köy sınırlarının içerisinde bulunmadığını, dava konusu suyun 11 köyün ihtiyacını karşılamak için oluşturulmuş bir grup suyu olduğunu, bu grup suyunun tüm plan ve projeleri ve çalışmalarının tamamen ... Valiliği ve ... İl Özel İdaresi tarafından gerçekleştirildiğini, kadimden beri bu şekilde kullanıldığını, ancak davacı Köy Tüzel Kişiliği tarafından ... köylerine giden sulara boruları kesmek ve su yollarını bozmak suretiyle müdahale edildiğini, söz konusu su kaynağına herhangi bir müdahalelerinin olmadığını ileri sürerek davanın reddine karar verilmesini istemiş; süresinde açmış olduğu karşı davasında da su kaynağına müdahale edenin bizzat davacı Köy Tüzel Kişiliği olduğunu, su kaynağının davacı Köye ait bir su olmadığını ileri sürerek dava konusu su kaynağına müdahale eden davacı Köy Tüzel Kişiliğinin müdahalesinin önlenmesini, su kaynaklarının tahsis ve tevzi kararına uygun şekilde grup köyleri arasında kullanımının sağlanmasına karar verilmesini talep etmiştir. 2. Davalı ... Belediyesi Başkanlığı vekili cevap dilekçesinde; davanın ... İdaresine yöneltilmesi gerektiğini ileri sürerek davanın reddini istemiştir. 3. Davalı ... ... İdaresi vekili cevap dilekçesinde; idarenin köyün su hakkına bir müdahalesinin bulunmadığını, su kaynaklarının yetki ve görev alanları dışında olduğunu, tahsis kararına bir etkilerinin olmadığını ileri sürerek davanın reddine karar verilmesini istemiştir. III. MAHKEME KARARI Mahkemenin 25.05.2022 tarihli ve 2014/149 Esas, 2022/100 Karar sayılı kararı ile "... kaynak suyunun ... Köyü kadastro çalışma alanı içerisinde bulunduğu, ... Köyü kadastro çalışma alanı sınırları içerisinde doğru aktığı, genel su olduğu, genel sudan kadim kullanım hakkı gözetilmek kaydıyla herkesin kullanım hakkına sahip bulunduğu, dinlenen mahalli bilirkişi, tanık beyanları ve dosya içeriğinden kaynak suyunun içme suyu amaçlı kullanıldığı, dava konusu ... su kaynağının ... ilçesi sınırlarından çıktığı, ... Büyükşehir Belediyesine bağlı olarak 2560 sayılı İstanbul ... İdaresi Genel Müdürlüğü Kuruluş ve Görevleri Hakkında Kanun hükümlerine göre kurulan asli müdâhil ... Genel Müdürlüğünün ... Mülki Sınırları içerisinde kanunen su ve atıksu hizmetlerini vermeye yetkili ve görevli olduğu, dava konusu suyun ... Genel Müdürlüğünün görev alanı içerisinde kaldığı" gerekçeleriyle esas dava ve karşı davanın reddine, asli müdâhil ... Genel Müdürlüğünün davasının kısmen kabulüne ... su kaynağının ... Genel Müdürlüğünün görev ve yetki kapsamında olduğunun tespitine karar verilmiştir. IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ A. Bozma Kararı 1. Mahkemenin 25.05.2022 tarihli kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur. Dairemizin 06.07.2023 tarihli ve 2023/1423 Esas, 2023/3703 Karar sayılı ilâmı ile hükmün onanmasına karar verilmiştir. 2. Taraf vekilleri tarafından karar düzeltme talebinde bulunulması üzerine karar düzeltme talebi kabul edilerek Dairemizin onama ilâmı kaldırılarak hükmün bozulmasına karar verilmiştir. 2. Dairemizin 27.12.2023 tarihli ve 2023/5347 Esas, 2023/6593 Karar sayılı kararıyla; "1. Dosya içeriğine, yargılama tutanaklarına ve Yargıtay ilâmında açıklanan gerektirici sebeplere göre davacı-karşı davada davalı vekili ile davalı-karşı davada davacı vekilinin yerinde olmayan ve 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun 440. maddesinde yazılı hâllerden hiçbirisine uymayan sair karar düzeltme istemlerinin reddine karar vermek gerekmiştir. 2. Asli müdâhil ... Genel Müdürlüğü vekilinin suya el atmanın önlenmesine yönelik karar düzeltme itirazlarına gelince; a. 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 756. maddesinde "Kaynaklar, arazinin bütünleyici parçası olup bunların mülkiyeti ancak kaynadıkları arazinin mülkiyeti ile birlikte kazanılabilir. Başkasının arazisinde bulunan kaynaklar üzerindeki hak, bir irtifak hakkı olarak tapu kütüğüne tescil ile kurulur. Yeraltı suları, kamu yararına ait sulardandır. Arza malik olmak onun altındaki yeraltı sularına da malik olmak sonucunu doğurmaz. Arazi maliklerinin yer altı sularından yararlanma biçimi ve ölçüsüne ilişkin özel kanun hükümleri saklıdır." şeklinde düzenlenmiştir. b. Somut olayda 6360 sayılı Kanun ile davacı-karşı davada davalı ... ile davalı-karşı davada davacı ... Köyünün Köy Tüzel Kişiliklerini yitirerek mahalle olarak ... ve ... İlçe Belediyelerine katıldıkları anlaşılmıştır. 6360 sayılı Kanun'un geçici 1/8 hükmünde "Bu Kanun'la büyükşehir ilçe belediyesi olan belediyelerce yürütülen su, kanalizasyon, katı atık depolama ve bertaraf, ulaşım, her çeşit yolcu ve yük terminalleri, toptancı hâlleri, mezbaha, mezarlık ve itfaiye hizmetlerine ilişkin olmak üzere personel, her türlü taşınır ve taşınmaz malları ve bu hizmetlerin yerine getirilmesine yönelik yatırım, alacak ve borçları, komisyonca ilgisine göre büyükşehir belediyesi ile ilgili bağlı kuruluş arasında paylaştırılır." denilmek suretiyle somut olayımızda ... ve ... İlçe Belediyelerinin ... hizmetlerinin ... Genel Müdürlüğü tarafından yerine getirileceği belirtilmiştir. c. 2560 sayılı Kanun'un 2-(a) bendinde "İçme, kullanma ve endüstri suyu ihtiyaçlarının her türlü yeraltı ve yerüstü kaynaklarından sağlanması ve ihtiyaç sahiplerine dağıtılması için; kaynaklardan abonelere ulaşıncaya kadar her türlü tesisin etüt ve projesini yapmak veya yaptırmak, bu projelere göre tesisleri kurmak veya kurdurmak, kurulu olanları devralıp işletmek ve bunların bakım ve onarımını yapmak, yaptırmak ve gerekli yenilemelere girişmek" yine (c) bendinde ise "Bölge ve içindeki su kaynaklarını, deniz, göl, akarsu kıyılarının ve yeraltı sularının kullanılmış sularla ve endüstri artıkları ile kirletilmesini, bu kaynaklarda suların kaybına veya azalmasına yol açacak tesis kurulmasını ve bu tür faaliyetlerde bulunulmasını önlemek, bu konuda her türlü teknik, idari ve hukuki tedbiri almak" şeklinde ... Genel Müdürlüğünün görev ve yetkileri düzenlenmiştir. d. Dosya kapsamı bir bütün hâlde incelendiğinde, 2560 sayılı Kanun ile dava konusu ... kaynak suyunun ... Genel Müdürlüğünün idaresi kapsamında kaldığı, davaya asli müdâhil olarak katılan ... Genel Müdürlüğü tarafından davacı-karşı davada davalı ... Belediyesi ile davalı-karşı davacı ... Belediyesinin ... kaynak suyuna müdahalelerinin önlenmesine karar verilmesinin talep edildiği, asli müdâhil yönünden davacı-karşı davada davalı, davalı-karşı davada davacı Belediyelerin ... kaynak suyuna müdahalelerinin önlenmesine karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde ... su kaynağının ... Genel Müdürlüğünün görev ve yetki kapsamında olduğunun tespitine karar verilmesi doğru görülmemiştir. e. Mahkeme kararının, yukarıda açıklanan gerekçeler doğrultusunda Belediyelerin müdahalelerinin önlenmesi yönünde karar verilmek üzere kararın bozulması gerekirken, yazılı şekilde onanmasına dair verilen Dairemizin kararı maddi hataya dayalı olup belirtilen hususlar bu defa yapılan inceleme sırasında anlaşıldığından, Dairemizin 06.07.2023 tarihli ve 2023/1423 Esas, 2023/3703 Karar sayılı onama ilâmının kaldırılarak, hükmün yukarıda ayrıntılı şekilde açıklanan gerekçeler doğrultusunda bozulmasına karar verilmesi gerekmiştir." gerekçesiyle hüküm bozulmuştur. B. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile asıl dava ve karşı davanın reddine, davanın ... Büyükşehir Belediyesi Başkanlığı yönünden husumet yokluğundan reddine, asli müdâhil ... Genel Müdürlüğünün davasının kabulü ile ... su kaynağının ... Genel Müdürlüğünün görev ve yetki kapsamında olduğunun tespitine, davacı-karşı davalı ... Belediyesi ile davalı-karşı davacı ... Belediyesinin ... kaynak suyuna müdahalelerinin önlenmesine, karar verilmiştir. V. TEMYİZ A. Temyiz Yoluna Başvuranlar Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı ... vekili ile davalı-karşı davacı... Belediye Başkanlığı vekili temyiz isteminde bulunmuşlardır. B. Temyiz Sebepleri 1. Davalı ... vekili temyiz dilekçesinde; a. İdare lehine açılan davanın husumet nedeni ile reddedildiğini, b. Ancak İdare lehine vekâlet ücretine hükmedilmemesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu beyan etmiştir. 2.Davalı-karşı davacı... Belediye Başkanlığı vekili; a. Davalarının kabulüne karar verilmesi gerektiğini, b. ... ilinde dava konusu olayda görevli ve yetkili kurumun ... İdaresi olduğunu, müvekkil idare lehine husumet yöneltilmemesi ve yargılama giderlerine hükmedilmemesi gerektiğini, beyan etmiştir. C. Değerlendirme ve Gerekçe Uyuşmazlık; suya müdahalenin önlenmesi istemine ilişkindir. 1.Temyizen incelenen Mahkeme kararında ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı ve bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; davalı- karşı davacı... Belediye Başkanlığı vekilinin temyiz itirazları yerinde görülmemiştir. 2. Davalı ... vekilinin temyiz itirazlarına gelince; davalı ... kendisini vekille temsil ettirdiğinden, Mahkemece karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre maktu vekâlet ücretine hükmedilmesi gerekirken, vekâlet ücretine hükmedilmemiş olması bozmayı gerektirir. Ne var ki bu hatanın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden 6100 sayılı Kanun'un geçici 3/2 hükmü atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 sayılı Kanun'un 438/7 hükmü uyarınca Mahkeme kararının düzeltilerek onanması gerekir. VI. KARAR Açıklanan sebeplerle; 1. Davalı-karşı davacı... Belediye Başkanlığı vekilinin temyiz itirazlarının reddine, 2. Davalı ... vekilinin mahkeme kararına yönelik temyiz itirazının kabulü ile Mahkeme kararının 7. bendinden sonra gelmek üzere "Davalı ... davada kendisini vekille temsil ettirdiğinden, hüküm tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T. uyarınca 17.900,00 TL vekâlet ücretinin davacı-karşı davalı ... ve davalı-karşı davacı ... Belediye Başkanlığından alınarak davalı ... verilmesine" cümlesinin yazılması suretiyle kararın DÜZELTİLEREK ONANMASINA, Peşin alınan temyiz karar harcının istek hâlinde ilgiliye iadesine, Dosyanın Mahkemesine gönderilmesine, Kararın tebliğinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 15.09.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.