Yargıtay 7. Hukuk Dairesi 2023/5561 E. 2023/6453 K. – Mirasın Hükmen

MAHKEMESİ : Samsun Bölge Adliye Mahkemesi 1. Hukuk Dairesi SAYISI : 2022/827 E., 2022/990 K. KARAR : Esastan ret İLK DERECE MAHKEMESİ : Çorum 3. Asliye Hukuk Mahkemesi SAYISI : 2020/5 E., 2021/247 K. Taraflar arasındaki mirasın hükmen reddi davasından dolayı yapılan yargılama sonunda, İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir. Kararın bir kısım davalılar vekilleri tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir. Bölge Adliye Mahkemesi kararı bir kısım davalılar vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü: I. DAVA Davacı vekili dava dilekçesinde özetle, müvekkilinin miras bırakanı ...'in 13.04.2019 tarihinde vefat ettiğini, murisin davalılara borçlarının bulunduğunu belirterek terekesinin borca batık olduğunun ve hükmen reddinin tespitine karar verilmesini talep etmiştir. II. CEVAP Bir kısım davalılar vekilleri davanın reddini savunmuşlardır. III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin, 25.11.2021 tarihli 2020/5 Esas, 2021/247 Karar sayılı kararıyla terekenin borca batık olduğu gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiştir. IV. İSTİNAF A. İstinaf Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı ... vekili, davalı SGK vekili ve davalı .... vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur. B. İstinaf Sebepleri 1. Davalı ... vekili istinaf dilekçesinde özetle; kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu ileri sürerek istinaf isteminde bulunmuştur. 2. Davalı SGK vekili istinaf dilekçesinde özetle; hak düşürücü sürenin dolduğunu, eksik araştırma ile karar verildiğini ileri sürerek istinaf isteminde bulunmuştur. 3. Davalı .... vekili istinaf dilekçesinde özetle; hak düşürücü sürenin dolduğunu, eksik inceleme ile karar verildiğini, kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu ileri sürerek istinaf isteminde bulunmuştur. C. Gerekçe ve Sonuç Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davalı ... vekili, davalı SGK vekili ve davalı .... vekilinin istinaf başvurularının İlk Derece Mahkemesi kararının usul ve yasaya uygun olduğu gerekçesiyle esastan reddine karar vermiştir. V. TEMYİZ A. Temyiz Yoluna Başvuranlar Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı ... vekili, davalı SGK vekili ve davalı ....'nin alacağını temlik alan İlke ... Yönetim A.Ş. vekili temyiz isteminde bulunmuştur. B. Temyiz Sebepleri 1. Davalı ... vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesindeki beyanlarını tekrar ederek temyiz isteminde bulunmuştur. 2. Davalı SGK vekili temyiz dilekçesinde özetle; hak düşürücü sürenin dolduğunu, eksik inceleme ile karar verildiğini ileri sürerek temyiz isteminde bulunmuştur. 3. Davalı ....'nin alacağını temlik alan İlke ... Yönetim A.Ş. vekili temyiz dilekçesinde özetle; davacının, murisin terekesini benimseme yönünde davranışının bulunup bulunmadığının araştırılmadığını, kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu ileri sürerek temyiz isteminde bulunmuştur. C. Gerekçe 1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Dava, 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 605/2 nci maddesi gereğince mirasın hükmen reddi isteğine ilişkindir. 2. İlgili Hukuk Türk Medeni Kanunu'nun 605/2 nci maddesinde; "Ölümü tarihinde mirasbırakanın ödemeden aczi açıkça belli veya resmen tespit edilmiş ise, miras reddedilmiş sayılır" düzenlemesi yer almaktadır. 3. Değerlendirme 3.1. Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. 3.2. Murisin vefatı ile birlikte gerek yasal gerek atanmış mirasçılar, külli halefiyet ilkesi gereği, murisin terekesini kendiliğinden kazanmaktadırlar. Vasiyet alacaklısı ise murisin cüzi halefi olduğundan kendisi lehine vasiyet olunan mal veya hak üzerinde doğrudan bir hak kazanamamakta olup sadece kişisel bir istem hakkına sahiptir. Bu nedenle, vasiyet alacaklısının yükümlülüğü yerine getirmeyen vasiyet yükümlüsüne karşı vasiyet edilen malın teslimi veya hakkın devrini dava edebilme imkanı bulunmaktadır. İşte buna uygulamada vasiyetnamenin tenfizi ya da vasiyetnamenin yerine getirilmesi denmektedir. 3.3. Temyizen incelenen Bölge Adliye Mahkemesi kararının hukuka uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, davalı ... vekili ve davalı SGK vekilinin temyiz dilekçelerinde ileri sürülen tüm nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir. 3.4. Kural olarak İlk Derece Mahkemesinin kararına karşı istinaf başvurusunda bulunmayan tarafın bölge adliye mahkemesi kararını temyiz ... bulunmamaktadır. Ancak İlk Derece Mahkemesi kararını istinaf etmeyen taraf bölge adliye mahkemesi tarafından İlk Derece Mahkemesinin kararı kaldırılarak yeni bir karar verilmesi halinde bu yeni kararı temyiz edebilecektir. Başka bir deyişle istinaf başvurusunun reddi halinde bölge adliye mahkemesi kararına karşı temyiz ... sadece istinaf başvurusu reddedilen tarafa ait olup, İlk Derece Mahkemesi kararını istinaf etmeyen tarafın temyiz ... bulunmamaktadır. 3.5. Somut uyuşmazlıkta, istinaf isteminde bulunan bir kısım davalılar vekillerinin başvurularının esastan reddine karar verilmiştir. Davalı .... İlk Derece Mahkemesinin kararına karşı istinaf başvurusunda bulunmamıştır. Bu durumda davacı taraf lehine usuli kazanılmış hak oluşmuştur. Davalı .... muristen olan alacağını Bölge Adliye Mahkemesinin karar tarihinden sonra temyiz eden İlke ... Yönetim A.Ş.'ye temlik etmiştir. Temlik eden davalı istinaf isteminde bulunmadığından temlik alan İlke ... Yönetim A.Ş.'nin temyiz ... doğmamış, temyiz dilekçesinin reddine karar verilmiştir. VI. KARAR Açıklanan sebeplerle; Davalı ....'nin alacağını temlik alan İlke ... Yönetim A.Ş. vekilinin temyiz dilekçesinin REDDİNE, Davalı ... vekili ve davalı SGK vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA, Temyiz eden davalı ... ve davalı SGK harçtan muaf olduğundan harç alınmasına yer olmadığına, Temyiz eden İlke ... Yönetim A.Ş.'den alınan temyiz harcının istek hâlinde ilgilisine iadesine, Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,21.12.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.