Yargıtay 6. Hukuk Dairesi 2025/3690 E. 2026/2957 K.

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi SAYISI : 2024/599 E., 2025/109 K.

İlk Derece Mahkemesince bozma ilamına uyularak verilen karar, davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hakimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü :

I. DAVA Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; dava dışı arsa sahipleri ile yine dava dışı yüklenici ... Turizm Eğitim ve Yatırım Tic. San. Ltd. Şti. arasında 20.03.2006 tarihli arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi imzalandığını, daha sonra müvekkilinin sözleşmeden kaynaklanan hak ve alacaklarla birlikte taşınmazı arsa sahiplerinden devralarak sözleşmenin tarafı haline geldiğini, Büyükçekmece 2. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2007/362 E., 2012/446 K. sayılı ilamı ile kat karşılığı inşaat sözleşmesinin geriye etkili feshine karar verildiğini ve kararın kesinleştiğini belirterek, yüklenici ... Turizm Eğitim ve Yatırım Tic. San. Ltd. Şti.’ye avans niteliğinde verilen ve davalıya satılan 10 07... parsel 2. Blok 15 numaralı bağımsız bölümün tapu kaydının iptali ile müvekkili adına tesciline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP 1.Davalılardan ... vekili cevap dilekçesinde özetle; husumet itirazı ile müvekkilinin dava konusu taşınmazı yüklenici ... Turizm Ltd. Şti.’den devir almadığını, tapu sicilinde sözleşme şerhinin bulunmadığını, müvekkilinin iyiniyetli olduğunu savunarak, davanın reddini istemiştir.

2. Davalılardan ... vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkilinin dava konusu taşınmazı 25.12.2018 tarihinde diğer davalı ...'dan satın aldığını, müvekkilinin taşınmazı devraldığı tarihte inşaatın neredeyse tamamlanmış vaziyette olduğunu ve inşaat faaliyetlerinin devam ettiğini, müvekkilinin taşınmazın bir avans ödemesi olduğunu bilmesinin mümkün olmadığını, davanın zamanaşımına uğradığını savunarak, davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin 2018/475 Esas, 2019/465 Karar, 24.12.2019 tarihli kararı ile dava konusu taşınmazın bulunduğu yapı için davacı ile dava dışı yüklenici arasında yapılan sözleşmenin Büyükçekmece 2. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2007/362 E., 2012/446 K. sayılı ilamı ile geçmişe etkili bir biçimde feshine karar verildiği ve ilgili kararın 30.11.2012 tarihinde kesinleştiği, dava dışı yükleniciye verilen dava konusu bağımsız bölümün geçmişe dönük feshine karar verilen sözleşme gereği avans niteliğinde verildiği, yükleniciden bağımsız bölüm satın alan 3. kişilerin bağımsız bölümlerin mülkiyetini iktisap edebilmeleri için yüklenicinin arsa sahiplerine karşı yükümlülüklerini tam olarak yerine getirmesi ve inşaatı sözleşme koşullarına uygun olarak bitirip teslim etmesi gerektiği gerekçesiyle, davanın kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF İlk Derece Mahkemesinin 2018/475 Esas, 2019/465 Karar, 24.12.2019 tarihli kararına karşı süresi içinde davalı ... vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin 2022/280 Esas, 2022/60 Karar, 22.09.2022 tarihli kararı ile başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ 1. Bölge Adliye Mahkemesinin 2022/280 Esas, 2022/60 Karar, 22.09.2022 tarihli kararının süresi içinde davalı ... vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine Dairece, daha önce Daire denetimden geçmiş benzer nitelikteki dosyalarda, Büyükçekmece 2. Asliye Hukuk Mahkemesi’nin 2007/362 E., 2012/446 K. sayılı ilamıyla arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesinin feshine karar verilmesine rağmen dava dışı yüklenicinin inşaatın yapımına devam ettiği, fesihten sonra da arsa maliki davacı tarafından dava dışı yükleniciye bağımsız bölüm devrinin yapıldığı, feshin muvazaalı olduğu iddia edildiği, bu durumda, anılan iddialar araştırılarak davacı arsa maliki ile dava dışı yüklenici arasında kesinleşen fesih kararına rağmen sözleşme ilişkisinin ve işin yapımının fiilen devam edip etmediği, inşaatın dava dışı yüklenici ... Ltd. Şti. tarafından tamamlanıp tamamlanmadığı hususları incelenip sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken eksik incelemeye dayalı yazılı şekilde hüküm kurulmasının doğru görülmediği gerekçesiyle bozulmasına karar verilmiştir.

2. İlk Derece Mahkemesinin ilâm başlığında tarih ve sayısı belirtilen kararı ile imar işlem dosyası uyarınca fesih kararı sonrasında yüklenici olarak ... firmasının yüklenici olarak gözükmeye devam ettiği, yeni yüklenici olduğu iddia edilen ...'ın resmi kayıtlarda yüklenici olarak yer almadığı, Büyükçekmece 3. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2018/548 ve Büyükçekmece 2. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2018/85 Esas sayılı dosyalarında ... firmasının yetkilisi ...'ın tanık olarak dinlenildiği, işbu duruşmalara ait zabıtların dosya arasına alındığı, buna göre fesih kararının kesinleşmesinden sonra aynı yüklenici ... firması ile inşaatın devamına yönelik protokol imzalandığı, bu hususun sunmuş olduğu beyan dilekçesi ile davacının da kabulünde olduğu, ...'ın ... firmasının bir dönem taşeronu olduğu, bu bakımından arsa sahipleri ile yüklenici arasındaki durumu bilebilecek kişilerden olduğu, ... ile resmi bir şekilde imzalanan kat karşılığı inşaat sözleşmesi bulunmadığı, hal böyleyken fesih kararının kesinleşmesinden sonra inşaatın ... firması adına ... tarafından devam ettirildiği kanaatiyle sözleşmenin ayakta olduğu kabul edilerek davanın reddine karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ A. Temyiz Sebepleri Davacı vekili temyiz dilekçesinde:

a. İlk Derece Mahkemesinin, bildirdikleri delilleri toplamadığını, davayı ıslah etmelerine rağmen ıslah dilekçesini de dikkate almadığını, sözleşmenin geçmişe etkili feshine yönelik ikame edilen dava dosyası beklenilmeden karar verildiğini,

c. Kararın iddiaların genişletilmesi yasağına da aykırılık teşkil ettiğini,

d. Sözleşmenin geçmişe etkili feshi ilamının muvazaalı olmadığını, olmasının mümkün de olmadığını,

e. İmar işlem dosyasında yeni yükleniciyle (... yapı inş.) yapılan barter sözleşmesinin mevcut olmasına rağmen işbu sözleşmenin göz ardı edildiğini,

f. 2013-2014 yıllarında ... firmasının inşaatı tamamlama taahhüdü vermesi üzerine firmaya avans niteliğinde kat irtifakları devredildiğini, fakat ... firmasının taahhüdünü yerine getirmediğini,

g. Fesih ilamının muvazaalı olmasının hukuken mümkün olmadığını, feshin muvazaalı olmadığını, .../... İnş. isimli firmayla barter sözleşmesi keşide edildikten sonra 2015-2017 yılları arasında müvekkiliyle davalık olduğunu, karşılıklı ihtarnameler ve davalar ikame edildiğini,

h. Davaya konu gayrimenkulün yükleniciye temlikinin yolsuz tescil niteliğinde olduğunu,

ı. ... isimli sözleşmesi feshedilen şirketin yetkili ortağı ...’ın fesihten sonra işin yapımına devam etmediğini, şu an devam eden yüklenici ile hiçbir alakası olmadığını, sözleşme yapmadığını açıkça beyan ettiğini,

i. Tapu iptal talebinin feshi de içerdiğini, mahkemenin sözleşmeyi feshedip tapu iptal ve tescil talebini kabul etmesi gerektiğini beyan etmektedir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe Dosya içeriğine, bozmanın mahiyeti ve kapsamına göre taraflar arasındaki uyuşmazlık, arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesinin geriye etkili feshi nedeniyle tapu kaydının iptali ile takyidatlardan ari şekilde tescili istemine ilişkindir.

Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

Temyizen incelenen İlk Derece Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; davacı vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VII. KARAR Açıklanan sebeplerle;

Davacı vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,

01.07.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.