Yargıtay 6. Hukuk Dairesi 2025/1977 E. 2025/4321 K.

MAHKEMESİ : Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 36. Hukuk Dairesi SAYISI : 2023/1463 E., 2025/243 K. İLK DERECE MAHKEMESİ : Ankara 22. Asliye Hukuk Mahkemesi SAYISI : 2021/280 E., 2023/133 K.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hakimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü.

I. DAVA Davacı vekili dava dilekçesinde; davacı ... Sistemleri Genel Müdürlüğü'nce 24.12.2020 tarihinde açık ihale usulü ile yapılan Malzeme Kaynakları Yönetim Sistemi Bakım, Onarım, Destek, Geliştirme ve Güncelleme Hizmetleri Alımı ihalesi neticesinde, 14.01.2021 ilâ 31.12.2021 tarihleri arasında geçerli olmak üzere davalı ... ile 13.01.2021 tarihinde sözleşmesi akdedildiğini, sözleşme kapsamında davalı yüklenici tarafından işe başlandığını, bilahare sözleşmenin davacı kurumun Genel Müdürlük Makamından alınan 15.04.2021 tarihli "Olur" ile ihale sözleşmesinin fesih edildiğini, davalı şirkete gönderilen ve 16.04.2021 tarihinde tebliğ edilen 15.04.2021 tarihli yazı ile, "Söz konusu sözleşme, ekte yer alan 15.04.2021 tarihli ve E-67523305-020-2972 sayılı fesih oluru ile feshedilmiş olup; İdaremizle imzalamış olduğunuz Kurumsal Gizlilik Taahhütnamesi ve Personel Gizlilik Sözleşmeleri’nin ilgili maddeleri hükümleri gereğince gerekli tüm ayrılış işlemleri ile birlikte ‘Güvenli Veri Silme ’ işlemlerinin yapılması gerekmektedir. Güvenli Veri Silme işlemleri için Bakanlığımız ... Yerleşkesi M katı sağ koridor 3 numaralı salonda bulunan ... Destek Birimine müracaat etmeniz gerekmektedir." şeklinde bildirimde bulunulduğunu, davalı şirket tarafından bugüne kadar davacı bakanlığa herhangi bir müracaat edilmediğini, ayrılış işlemlerinin gerçekleştirilemediği, ihale sözleşmesi kapsamında verilen kurum kimlik kartları ve ... verilerinin teslim edilmediğini, davalı şirketin taahhüdünü sözleşme ve şartname hükümlerine uygun olarak yerine getirmemesi sebebiyle, ihale sözleşmesinin feshi neticesinde yapılan bildirime rağmen ayrılış işlemleri gerçekleştirmeyen ve ...' deki verileri elinde bulunduran davalı şirket tarafından kurum kimlik kartlarının ve davacı bakanlığa ait verilerin iade edilmesinin sağlanmasını talep etmiştir.

II. CEVAP Davalı vekili cevap dilekçesinde; davalı şirket ile davacı kurum arasında 13.01.2021 tarihinde Malzeme Kaynaklı Yönetim Sistemi, Bakım, Onarım, Destek Geliştirme ve Güncelleme Hizmetleri Alımı işi kapsamında sözleşme imzalandığını, davacı kurum tarafından sözleşmenin haksız ve tek taraflı olarak feshedildiğini, fesih kararına karşı Ankara 2. İdare Mahkemesi' nin 2021/1183 E. sayılı ihaleye katılma yasağı kararının iptali için Ankara 3. İdare Mahkemesi' nin 2021/1124 Esas sayılı dosyasından dava açıldığını, davacı kurumun sözleşmeyi haksız feshettiği 15.04.2021 tarihinde kurum Güvenlik Amirleri ve Kolluk marifetiyle davalı şirket çalışanlarını çalışma binasından tahliye ettiğini, davalı şirkete tüm kullanıcılara sunuculara ve veri tabanlarına erişim yetkisinin kapatıldığının bildirildiğini, davacı bakanlık tarafından davalı şirketin veri sunucularına ve kullanıcılarına müdahale edildiği anda davalı şirketin hiçbir şekilde sisteme ait verilere ulaşamamakta ve erişim sağlayamamakta olduğunu, 15.04.2021 fesih tarihinde sisteme tüm erişimin kapatıldığını, davalı şirket tarafından iade edilmesini gerektirecek herhangi bir veri veya sistem bırakılmadığı, çalışanlara ait kimlik kartlarının tesliminin tutanak altına alındığı, iadesine rağmen bunun üzerin yapılması gereken iddialarının kabulünün mümkün olmadığını beyanla davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile taraflar arasındaki 13.01.2021 tarihli sözleşme kapsamında davalı şirkete teslim edilen verilerin ve kimliklerin davacı kuruma teslim ve iade edilmediği gerekçesiyle eldeki davanın açıldığı, taraflar arasındaki sözleşmenin idare tarafından 15.04.2021 tarihinde feshedildiğinin sabit olduğu, davacı kurum tarafından düzenlenen 16.04.2021 tarihli tutanakta davalı şirket personelinin kuruma girişlerinin engellendiği ve kimliklerine el koyulduğunun anlaşıldığı, buna rağmen kimlik ve verilerin iade edilmediği iddiasıyla açılan davada ispat külfetinin davacıda olduğu, davalı şirket nezdinde bulunan bilgisayar ve cihazlar üzerinde davacı kuruma ait verilerin davalıya ait bilgisayarlarda bulunup bulunmadığı, herhangi bir veri kopyalama ve aktarma işlemi yapılıp yapılmadığı, kaynak kodlarının davalıda bulunup bulunmadığı, davalının davacıya ait sistemdeki verilere ulaşma imkanının bulunup bulunmadığı hususunda bilirkişi heyetinden rapor alınmış olup 07.12.2022 tarihli raporda da belirtildiği üzere 16.04.2021 tarihli tutanak ile davalı personelinin kurum kimliklerinin davacı tarafından teslim alındığı, bilgisayarlarda yapılan incelemede davacıya ait verilere rastlanmadığı belirtildiği ve heyet raporunun cihazlar üzerinde inceleme yapılarak hazırlanmış olması nedeniyle hükme esas alınabileceği gerekçesiyle ispatlanamayan davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ A. Temyiz Sebepleri Davacı vekili temyiz dilekçesinde; fesihten sonra ayrılış işlemleri için davalı şirkete bildirimde bulunulduğunu ancak davalı şirket tarafından bakanlığa herhangi bir müracaat yapılmadığını, ayrılış işlemlerinin gerçekleştirilmediğini, ihale sözleşmesi kapsamında verilen ... verilerinin teslim edilmediğini, sözleşmenin tek taraflı olarak feshedilmesinin haklı nedenlere dayandığının ve irat kaydedilen kesin teminatın davalı şirkete iade koşullarının bulunmadığının Ankara 22. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2022/9 E. sayılı dosyasında düzenlenen bilirkişi raporu ile ortaya konulduğunu, Bakanlıkça gerekli iş ve işlemler tesis edilmesine rağmen davalı şirket tarafından ... verilerinin teslim edilmediğini, davalı şirket tarafından bilgisayarların sunulmaması sebebiyle eksik inceleme neticesinde düzenlenen ve yeterli olmayan bilirkişi raporunun hükme esas alınmasının doğru olmadığını, işbu davada ispat yükünün müvekkilde olmadığını, davalı şirketin basiretli tacir gibi davranmadığını, iyiniyet ve dürüstlük kurallarına uygun hareket etmediğini, ...'deki veriler ile kaynak kod bilgilerinin davalı tarafından iade edilmesi gerektiğini beyan etmektedir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe Uyuşmazlık, ihale sözleşmesinin feshi nedeni ile sözleşme kapsamında verilen kurum kimlik kartları ve Malzeme Kaynakları Yönetim Sistemindeki Bakanlık verilerinin iadesi istemine ilişkindir.

1. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre davacı vekilinin aşağıdaki paragrafın kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2. Taraflar arasında 13.01.2021 tarihli Malzeme Kaynakları Yönetim Sistemi Bakım, Onarım, Destek, Geliştirme ve Güncelleme Hizmetleri Alım işi ile ilgili sözleşme akdedildiği, işbu sözleşmenin Davacı İdare tarafından 15.04.2021 tarihli onayla tek taraflı olarak feshedildiği, yüklenici şirket tarafından iş sahibi İdareye karşı açılan "asıl davada taraflar arasında akdedilen sözleşmenin haksız feshinden dönülmesi, olmadığı taktirde mahrum kalınan kâr ve uğranılan zararın tahsili; birleşen davada davalı kurumun irat olarak kaydettiği teminat mektubuna konu bedelin tahsili istemlerine ilişkin" davada, Ankara 22. Asliye Hukuk Mahkemesi' nin 2022/9 Esas, 2023/246 Karar sayılı, 30.05.2023 tarihli kararı ile; taraflar arasındaki 13.01.2021 tarihli sözleşmede davacının çalıştıracağı personeli ve yedeklerini davalı idarenin onayına sunacağı hususunun düzenlendiği, sözleşme hükmüne rağmen dava dışı personel ile ilgili davalı idareden onay alınmadan personel değişikliği yapıldığı ve ilgili şahısların kurumdan ayrılan personelin giriş kartlarını kullandığı, davacının sözleşmeye aykırı davranışı nedeniyle gerçekleştirilen fesih işleminin hukuka uygun olduğu ve haklı nedene dayandığı gerekçesiyle asıl ve birleşen davanın reddine karar verildiği görülmektedir.

Somut davada; taraflar arasında akdedilen sözleşmenin 32.1. maddesine göre; "Yüklenici ...'deki Hizmetin ifası sebebiyle tanzim olunan her türlü belge, rapor, istatistik verisi, bilgisayar kayıtları ve sair meteryalin, yazılım kodlarının ve verinin mülkiyeti İdare'ye aittir. Yüklenici, bu bilgileri istenmesi halinde İdare'ye teslim edecek ve kendi kopyasını bir daha ulaşılamayacak şekilde imha edecektir. Bu bilgiler üzerindeki yayma, çoğaltma, işleme ve umuma iletim şeklindeki her türlü fikri mülkiyet hakkı da İdare'ye aittir. Ayrıca teknik şartnamenin muhtelif maddelerinde geçen Fikri ve sınai mülkiyete konu olan hususlar geçerlidir. " hükmü düzenlenmiş, ayrıca davacı iş sahibi ve yüklenici şirket arasında 20.01.2021 tarihli Gizlilik Taahhütnamesi ile kurum ile ilgili bilgilerin herhangi bir 3. kişiye verilmemesi, açıklanmaması, değiştirilmemesi, çoğaltılmaması ve/veya kamuya duyurulmaması hususları kabul edilmiş olmakla, davacı iş sahibi tarafından davalı yükleniciye gönderilen 15.04.2021 tarihli sözleşme fesih yazısında; İdare ile imzalanmış olan Kurumsal Gizlilik Sözleşmesi ilgili madde hükümleri gereğince gerekli tüm ayrılış işlemleri ile birlikte Güvenli Veri Silme işlemlerinin yapılmasının gerektiği, Güvenli Veri Silme İşlemleri için Bakanlık ... M Katı sağ koridor 3 nolu salonda bulunan ... Birimine müracaat edilmesi gerektiği hususu bildirilmiş ve 16.04.2021 tarihinde davalı yüklenici şirkete tebliğ edilmiştir. Dosya münderecatında düzenlenen bilirkişi kök raporunda, ek raporunda ve bilirkişi heyet raporunda; taraflar arasında yapılan sözleşme kapsamında ...' ye ait verilerin uygun şekilde imha edilmedikçe davalı personelinin kullandıkları bilgisayarlarda bulunacağı, uygun uzaktan erişim ve silme yetkileri verilmediği sürece verilerin uzaktan silinemeyeceği, davalının, davacının sistemlerine tam erişimi olduğu durumda davalı firma personelinin tanımlanan yetkileri ve işin gereği ...' deki tüm verilere ve sistemin yazılım kaynak kodlarına erişebildikleri, bu verileri ve yazılım kaynak kodlarını kendi bilgisayarlarına aktarma imkanlarının olduğu; davalı personeli tarafından kullanıldığı iddia edilen bilgisayarlar üzerinde yerinde inceleme yapılmak üzere davalı yüklenici şirketin adresine gidildiği ancak dava dosyasında belirtilen 11 adet ... adresine sahip bilgisayarların değil farklı ... adresine sahip üç adet bilgisayarın bilirkişilere incelettirildiği, bu sebeple bilirkişi heyetine gösterilen bilgisayarlar üzerinde ... adresleri eşleşmediği için inceleme yapılamadığı, sözleşme yükümlülükleri kapsamında teslim edilmesi gerekip teslim edilmemiş olan sistem verilerinin tespit edilemediği bir bütün olarak anlaşılmakla; ...' ye ait veriler usulünce teslim edilmemiş olduğundan, bu verilerin hala davalı yüklenicide olduğu anlaşıldığına göre ...'ye ait verilere ilişkin güvenli veri silme işlemlerinin yapılması için İİK'nın 30. maddesi de dikkate alınarak davacıya teslimine dair hüküm kurulması ve ispat yükü davalıda olmasına rağmen, davacının davasını ispatlayamadığı belirtilerek, yetersiz ve eksik inceleme ile karar verilmesi doğru olmamış kararın bozulması gerekmiştir.

VI. KARAR Açıklanan sebeplerle; Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA, İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA, Peşin alınan temyiz karar harcının istek halinde ilgilisine iadesine, Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, 15.12.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.