Yargıtay · 6. Hukuk Dairesi
Yargıtay 6. Hukuk Dairesi 2023/3735 E. 2025/446 K.
- Mahkeme
- Yargıtay
- Daire
- 6. Hukuk Dairesi
- Esas No
- 2023/3735
- Karar No
- 2025/446
- Karar Tarihi
MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi SAYISI : 2021/6 E., 2023/2 K. DAVACILAR : 1-... vekili Avukat ... 2-... 3-... vekili Avukat ... 4-... vekili Avukat ... DAVALILAR : 1-... 2-... 3-... 4-... 5-... 6-... vekili Avukat.... ... 7-... vekili Avukat ... MÜTEVEFFA : ... DAHİLİ DAVALILAR : 8-... 9-... 10-... 11-... vekili Avukat ... 12-... vekili Avukat ... 13-... vekili Avukat ... ... 14-... vekili Avukat ... 15-... vekili Avukat ... 16-... İnş. Sarraflık ve Dayanıklı Tük. Malları San. ve Tic. Ltd. Şti. vekili Avukat ... 17- S.S. ...Konut Yapı Kooperatifi vekili Avukat ... 18- S.S. ... Konut Yapı Kooperatifi vekili Avukat ... 19-... 20-... 21-Selda Şentürk FERİ MÜDAHİL/(LAR) : Özgüven Mühendislik Turizm Taahhüt Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi vekili Avukat ... ASLİ MÜDAHİL/(LAR) : ... vekili Avukat ... Bölge Adliye Mahkemesince bozmaya uyularak verilen karar davalılar ..., ... İnş. Sarraflık ve Dayanıklı Tük. Malları San. ve Tic. Ltd. Şti., ... ve diğer 4 kişi vekillerince duruşmalı, davacı ..., davalılar ... ile ... vekillerince duruşmasız olarak temyiz edilmekle kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, 11.02.2025 tarihinde duruşma yapılmasına ve duruşma gününün taraflara davetiye ile bildirilmesine karar verilmiştir. Belli edilen günde duruşmalı temyiz talebinde bulunan kendine asaleten davalı ... vd. vekaleten Avukat ... ile temyiz talebinde bulunan davacı ... vekili Avukat ..., davacı ... vekili Avukat ... geldiler. Tebligata rağmen başka gelen olmadığı anlaşılmakla onların yokluğunda duruşmaya başlanarak hazır bulunanların sözlü açıklamaları dinlenildikten sonra işin incelenerek karara bağlanması için uygun görülen saatte Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlenerek dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü: I. DAVA Davacı arsa sahipleri vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkillerinin murisi ... ile davalı ... arasında...1. Noterliği’nin 28.09.2000 tarihli ve 10482 yevmiye no'lu arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi imzalandığını, davalı ...’in sözleşmenin 15. maddesi ile kendisine verilen yetkiye istinaden sözleşmeden doğan edimlerini...1. Noterliği’nin 23.01.2001 tarihli ve 00614 yevmiye no'lu sözleşmesi ile davalı S.S. Bahçelievler Konut Yapı Kooperatifine devrettiğini, sözleşme uyarınca muris arsa sahibine teslim edilmesi gereken 7 adet villanın teslim süresinin temel altı vizesi alınmasından sonra 4 yıl olduğunu, temel altı vizesinin 30.10.2001 tarihinde alınmasına rağmen bağımsız bölümlerin bugüne kadar teslim edilmediğini belirterek...1. Noterliği’nin 28.09.2000 tarih ve 10482 yevmiye numaralı, 17.01.2001 tarih ve 00455 yevmiye numaralı ve 23.01.2001 tarih 00614 yevmiye numaralı sözleşmelerin feshine, İzmir ili,...ilçesi, ...Köyü ...mevki, 422 parsel üzerinde davalılar adına olan tapu kayıtların iptali ile davacılar adına tesciline, davalıların haksız müdahalesinin men'ine, her türlü tazminat, alacak ve fazlaya ilişkin haklarının saklı tutulmasına karar verilmesini talep etmiştir. II. CEVAP 1. Davalı ... cevap dilekçesinde özetle; ne davacılar, ne de murisleri ile akdi ilişkiye girmediğini, temerrüde düşürülmediğini, zamanaşımının dolduğunu belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. 2. Davalı ... cevap dilekçesinde özetle; kooperatif üyesi olarak bağımsız bölümlerin maliki olduklarını, satış bedelinin bir kısmının kooperatife, bir kısmının ... İnşaata ödendiğini belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. 3. Davalılar ..., ..., ... cevap dilekçelerinde özetle; kooperatif üyesi olarak bağımsız bölüm maliki olduklarını, satış bedelinin bir kısmının kooperatife, bir kısmının ... İnşaata ödendiğini belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. 4. Kooperatifi adına ..., ... ve ... cevap dilekçesinde özetle: 35/42 hissesini muris ...’nin kooperatife sattığını, akit tablosunda görüldüğü üzere satışta herhangi bir şart olmadığını, arsa sahibinin inşaatın aşamalarına göre kademeli satış yetkisi vermesi mümkün iken bunu yapmadan doğrudan hiçbir şart ve kısıtlama getirmeden satış yetkisi vermiş olmakla tapu iptal ve tescil davası açma hakkı olmadığını, davacının süre vermesi halinde gerekli gayretin gösterileceğini belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. III. MAHKEME KARARI Mahkemece bozmaya uyularak verilen 15.01.2019 tarihli kararı ile davanın kısmen kabulü ile İzmir ili,...ilçesi, ...Köyü, ...mevki, 422 parsel sayılı taşınmazda oluşturulan bağımsız bölümlerden; -Davalı ... Katıcı adına olan A2 blok, 1 no'lu bağımsız bölüm, -Davalı ... adına olan A2 blok 2 no'lu bağımsız bölüm, -Davalı ... Şentürk adına olan A3 blok, 1 no'lu bağımsız bölüm, -Davalı ... adına olan A3 blok, 2 no'lu bağımsız bölüm, -Davalı ... adına olan A4 blok, 1 no'lu bağımsız bölüm, -Davalı ... adına olan A6 blok, 1 no'lu bağımsız bölüm, -Davalı ... adına olan A6 blok, 2 no'lu bağımsız bölüm, -Davalı ... adına olan A7 blok, 1 no'lu bağımsız bölüm, -Davalı ... adına olan A7 blok, 2 no'lu bağımsız bölüm, -Davalı ... adına olan A8 blok, 1 no'lu bağımsız bölüm, -Davalı ... adına olan A8 blok, 2 no'lu bağımsız bölüm, -Davalı ... adına olan A9 blok, 1 no'lu bağımsız bölüm, -Davalı ... adına olan A9 blok, 2 no'lu bağımsız bölüm, -Davalı ... adına olan A10 blok, 2 no'lu bağımsız bölüm, -Davalı ... adına olan A11 blok, 1 no'lu bağımsız bölüm, -Davalı ... adına olan A11 blok, 2 no'lu bağımsız bölüm, -Davalı ... İnşaat Ltd. Şirketi adına olan A10 blok, 1 no'lu bağımsız bölüm, A12 blok, 1 ve 2 no'lu bağımsız bölüm, A13 blok, 1 ve 2 no'lu bağımsız bölüm, A14 blok, 1 ve 2 no'lu bağımsız bölüm, A15 blok 1 ve 2 no'lu bağımsız bölüm A16 blok 1 ve 2 no'lu bağımsız bölüm, A17 blok 1 ve 2 no'lu bağımsız bölüm, A19 blok 1 ve 2 no'lu bağımsız bölüm, A20 blok 1 ve 2 no'lu bağımsız bölüm, A21 blok 1 ve 2 nolu bağımsız bölümün tapu kaydının iptali ile ... mirasçıları olan 1/4 ..., 1/4 ..., 1/4 ..., 1/4 Ümran Çiftçi adına tapuya kayıt ve tesciline,...1. Noterliğinin 28.09.2000 tarih 10482 yevmiye, 17.01.2001 tarih ve 00455 yevmiye numaralı sözleşmelerin feshine, diğer S.S. ... Konut Yapı Kooperatifi ile ... arasında yapılan sözleşmenin feshi talebinin reddine, Yapılan iş bedeli 1.717.359,61 TL’nin davalı S.S ... Konut Yapı Kooperatifine ödenmek koşuluyla davalıların müdahalesinin önlenmesine, davacı ...'ın...1. Sulh Hukuk Mahkemesi'nin 2003/130 E., 2003/121 K. sayılı veraset ilamına binaen muris ...'nin mirasçısı olmadığı anlaşılmakla açılan davanın davacı ... bakımından reddine, müdahil ...'nun talebinin reddine karar verilmiştir. IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ Mahkemenin 15.01.2019 tarihli kararının süresi içinde davacı ... ve davalılar kooperatif, ..., Selda Şentürk, ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., müdahil ..., ... tarafından temyiz edilmesi üzerine (Kapatılan) 15. Hukuk Dairesince, davalı ...’ın dava açıldıktan sonra vefat ettiği anlaşıldığından gerekirse veraset ilamı ile ilgili işlemleri yapmak üzere davacılara yetki ve süre verilip veraset ilamı ibraz ettirildikten sonra adı geçen davalı mirasçılarının davaya dahil ettirilmek suretiyle taraf teşkili tamamlanarak işin esasının incelenip davanın sonuçlandırılması gerektiği gerekçesiyle bozulmasına karar verilmiştir. Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kısmen kabulü ile İzmir ili...ilçesi ...köyü ...Mevki 422 parsel sayılı taşınmazda oluşturulan bağımsız bölümlerden; -Davalı ... Katıcı adına olan A2 blok, 1 no'lu bağımsız bölüm, -Davalı ... adına olan A2 blok, 2 no'lu bağımsız bölüm, -Davalı ... Şentürk adına olan A3 blok, 1 no'lu bağımsız bölüm, -Davalı ... adına olan A3 blok, 2 no'lu bağımsız bölüm, -Davalı ... adına olan A4 blok, 1 no'lu bağımsız bölüm, -Davalı ... adına olan A6 blok, 1 no'lu bağımsız bölüm, -Davalı ... adına olan A6 blok, 2 no'lu bağımsız bölüm, -Davalı ... adına olan A7 blok, 1 no'lu bağımsız bölüm, -Davalı ... adına olan A7 blok, 2 no'lu bağımsız bölüm, -Davalı ... adına olan A8 blok, 1 no'lu bağımsız bölüm, -Davalı ... adına olan A8 blok, 2 no'lu bağımsız bölüm, -Davalı ... adına olan A9 blok, 1 no'lu bağımsız bölüm, -Davalı ... adına olan A9 blok, 2 no'lu bağımsız bölüm, -Davalı ... adına olan A10 blok, 2 no'lu bağımsız bölüm, -Davalı ... adına olan (mirasçıları, ..., ..., ..., ... adına intikal edecek olan ) A11 blok, 1 no'lu bağımsız bölüm, -Davalı ... adına olan A11 blok, 2 no'lu bağımsız bölüm, -Davalı ... İnşaat Ltd. Şirketi adına olan A10 blok 1 no'lu bağımsız bölüm, A12 blok, 1 ve 2 no'lu bağımsız bölüm A13 blok, 1 ve 2 no'lu bağımsız bölüm, A14 blok, 1 ve 2 no'lu bağımsız bölüm, A15 blok 1 ve 2 no'lu bağımsız bölüm A16 blok 1 ve 2 no'lu bağımsız bölüm, A17 blok 1 ve 2 no'lu bağımsız bölüm, A19 blok 1 ve 2 no'lu bağımsız bölüm, A20 blok 1 ve 2 no'lu bağımsız bölüm, A21 blok 1 ve 2 no'lu bağımsız bölümün tapu kaydının iptali ile ... mirasçıları olan 1/4 oranında ..., 1/4 oranında ..., 1/4 oranında ..., 1/4 oranında Ümran Çiftçi adına tapuya kayıt ve tesciline,...1. Noterliği'nin 28.09.2000 tarihli, 10482 yevmiye, 17.01.2001 tarihli ve 00455 yevmiye numaralı sözleşmelerin feshine, diğer S.S. ... Konut Yapı Kooperatifi ile ... arasında yapılan sözleşmenin feshi talebinin reddine, yapılan iş bedeli 1.717.359,61 TL’nin davalı S.S. ... Konut Yapı Kooperatifi'ne ödenmek koşuluyla davalıların müdahalesinin önlenmesine, davacı ...'ın...1. Sulh Hukuk Mahkemesi'nin 2003/130 E., 2003/121 K. sayılı veraset ilamına binaen muris ...'nin mirasçısı olmadığı anlaşılmakla, açılan davanın davacı ... bakımından reddine, müdahil ...'nun talebinin reddine karar verilmiştir. V. TEMYİZ A. Temyiz Sebepleri 1. Davacı ... vekili temyiz dilekçesinde : a. İptal edilen tapularda davalılardan kaynaklı şerhlerin kaldırılması talep edilmesine rağmen bu konuda karar verilmemesinin hatalı olduğunu, b. Davacılar aleyhine yargılama gideri ve vekalet ücretine hükmedilmesinin doğru olmadığını beyan etmektedir. 2. Davalı ... vekili temyiz dilekçesinde : a. Davalı müvekkilinin 422 sayılı taşınmazda A4 blok 1, A9 blok 1-2 no'lu bağımsız bölümleri 21.11.2018 tarihinde davalı ... İnşaattan satın aldığını, yüklenici kooperatifin 02.08.2004 tarihli kaba inşaat yapım sözleşmesi ile bir kısım bağımsız bölümlerin kaba inşaatının yapımını ... İnşaata devrettiğini, iyiniyetli olduğunu, tapuda şerh olmadığını, b. Yapılan işler bedelinin tamamının davalı kooperatife ödenmemesi gerektiğini, bağımsız bölümlerin karar tarihine en yakın güncel değerinin davalıya ödenmesi gerektiğini, c. Yargılama giderlerinden sorumlu tutulmasının doğru olmadığını beyan etmektedir. 4. Davalılar ... ve Şirket vekili temyiz dilekçesinde : a. Sözleşme kapsamında yapılan işler karşılığında bağımsız bölümlerin davalı şirkete devredildiğini, b. İş bedelinin davalı kooperatif lehine hükmedilmesinin doğru olmadığını, c. İş bitirme oranının eksik hesaplandığını beyan etmektedir. 5. Davalılar ..., ..., ..., ..., ... vekilleri temyiz dilekçesinde : a. Davacı olarak Ümran Çiftçi tarafından açılmış bir dava olmamakla birlikte taşınmazların ¼ hissesinin adına kayıt ve tesciline karar verilmesinin hatalı olduğunu, b. Taşınmaz üzerindeki imalât değerinin 14 yıl önce belirlenip güncel olmadığını, imalât bedelinin kooperatif lehine hükmedilmesinin de hatalı olduğunu, c. İmalât bedeli alacağı ile ilgili olarak...2. Asliye Hukuk Mahkemesi’nin 2022/115 Esas ve...1. Asliye Hukuk Mahkemesi’nin 2023/24 Esas sayılı davalar açıldığını, bu dosyaların temyize konu dosya ile birleştirilmesinin talep edildiğini, d. İmalat bedeli alacağının tam olarak belirlenmediğini, e. Tapusu iptal edilen bağımsız bölüm başına yargılama gideri, harç ve vekalet ücretine hükmedilmesi gerekirken yargılama giderlerinden müteselsilen sorumlu tutulmalarının doğru olmadığını, beyan etmektedir. 5. Davalı ... vekili temyiz dilekçesinde; davalılar ..., ..., ..., ..., ...’nin temyizinde belirttiği gerekçelerle kararı temyiz etmiştir. B. Değerlendirme ve Gerekçe Dosya içeriğine, bozmanın mahiyeti ve kapsamına göre taraflar arasındaki uyuşmazlık, arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesinin feshi, tapu iptal ve tescil, müdahalenin önlenmesi taleplerine ilişkindir. Muris ... ile davalı yüklenici ... arasında murise ait... ...Köyü ...Mevki, 422 parsel sayılı taşınmaz için...1. Noterliği’nin 28.09.2000 tarihli ve 10482 yevmiye no'lu arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesi imzalanmıştır. Sözleşme uyarınca yapılacak 42 adet villadan 7 adedinin arsa sahibine ait olacağı kararlaştırılmıştır. Teslim süresi temel altı vizesinin alınmasından sonra 4 yıl olarak düzenlenmiş, temel altı vizesinin 30.10.2001 tarihinde alındığı, böylelikle teslim süresinin 30.10.2005 tarihi olduğu anlaşılmıştır. Sözleşmenin 15 inci maddesinde, yüklenici ...’in arsa sahibinin rıza ve muvafakatini almaksızın iş bu sözleşmeden doğan tüm hak ve yetkilerini üçüncü kişiye devretme hakkı olduğu düzenlenmiş, bu yetkiye dayanarak davalı ......1. Noterliği’niın 23.01.2001 tarihli sözleşme ile davalı kooperatife arsa payı karşılığı inşaat sözleşmesini devretmiştir. Muris arsa sahibi 07.02.2001 tarihinde 7/42 hisseyi üzerinde bırakarak geri kalan 35/42 hisseyi yapılaşma amacıyla davalı kooperatife satış suretiyle devretmiş, 19.02.2008 tarihinde taşınmaz üzerinde kat irtifakı kurulmuştur. Davacı mirasçılar tarafından işin süresinde teslim edilmemesi üzerine 26.08.2009 tarihinde eldeki sözleşmenin feshi, tapu iptal ve tescil, müdahalenin önlenmesi davası açılmıştır. Mahkemece yapılan yargılama sonunda inşaatın %29 oranında tamamlandığı tespit edilerek sözleşmenin feshi, tapu iptal ve tescil, 1.717.359,61 TL imalat bedelinin sözleşmeyi devralan davalı kooperatife ödenmesi koşuluyla müdahalenin menine karar verilmiş ise de; 1- Temyizen incelenen mahkeme kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı anlaşılmakla davalılar ... ve Şirket vekilinin tüm, davacı ..., davalılar ..., ..., ..., ..., ..., ...,...vekillerinin aşağıdaki bentlerin kapsamı dışında kalan diğer temyiz itirazlarının reddi gerekmiştir. 2- Arsa payı karşılığı inşaat yapım sözleşmesinden doğan sözleşmenin feshi ve buna bağlı olarak tapu iptâl ve tescil istemli olarak açılan davalar TMK'nın 692. maddesi hükmünce paylı malın tamamı üzerinde tasarruf işlemlerinin yapılmasına ilişkin olup oy birliğiyle aksi kararlaştırılmış olmadıkça bütün paydaşların kabulüne bağlı olduğundan davanın sözleşmenin tarafı olan arsa sahipleri ya da onların haleflerince birlikte açılması ya da açılan davaya muvafakatlerinin sağlanması zorunludur. Dava, ... mirasçıları tarafından açılmış ise de; mirasçı ...’nin dava dilekçesinde adı belirtilmediği gibi yargılama sırasında da açılan davaya muvafakati de sağlanmamıştır. Bu durumda mahkemece davacılara mirasçı ...’nin davaya muvafakatini sağlamak üzere uygun ve yeterli süre verilmesi, muvafakat sağlanamaması halinde muvafakat vermeyen mirasçı ... hakkında bu dava ile birleştirilmek üzere dava açılması için süre verilmesi, açılacak dava ile eldeki davanın birleştirilmek suretiyle taraf teşkili tamamlandıktan sonra işin esasının incelenip sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken, bu hususun değerlendirilmemesi doğru olmadığı gibi yasal mirasçı ...’nin dava dilekçesinde ve karar başlığında adı gösterilmediği halde lehine tapu tesciline karar verilmesi de doğru olmamıştır. 3- Davalı Kooperatif adına davalılar ..., ..., ..., ... tarafından...2. Asliye Hukuk Mahkemesi’nin 2022/115 Esas sayılı ve ayrıca davalı ... tarafından...1. Asliye Hukuk Mahkemesi’nin 2023/24 Esas sayılı dosyalarıyla inşaat bedeli istemine yönelik davalar açıldığı belirtilmesine ve davacı mirasçılar tarafından işin tasfiyesi talep edilmemesine rağmen sözleşmenin tasfiyesi şeklinde imalât bedeline hükmedilmesi doğru olmamıştır. 4- Üçüncü kişinin yolsuz kayda dayanarak ayni hak kazanımının korunabilmesi için tescilin yolsuzluğunu bilmemesi veya bilebilecek durumda olmaması gerekir. Bu bağlamda, üçüncü kişilerin TMK’nın 3. maddesi çerçevesinde iyiniyetli olması esastır. Buna göre, kendisinden beklenen özeni göstermeyen, tescilin yolsuz olduğunu bilen veya bilebilecek durumda olan üçüncü kişiler iyi niyet iddiasında bulunamazlar. Burada aranan iyi niyet, tescil isteminin yevmiye defterine kaydı esnasında mevcut olmalıdır. Ancak, kütükteki tescilin belgelerle çeliştiğini bilmesine ya da şüphelenmesine rağmen bunu incelemekten veya gerekli özeni göstermekten kaçınır ise, iyiniyet iddiasında bulunamaz. Üçüncü kişinin iyiniyetli olmadığını ispat etme yükü, iddia eden tarafa aittir. Somut uyuşmazlıkta davalı ..., tapuya güven ilkesi uyarınca iyiniyetli olarak A4 blok, 1 nolu, A9 1–2 no'lu bağımsız bölümleri davalı taşeron ... İnş. Ltd. Şti’den 21.11.2018 tarihinde satın aldığını beyan etmiş olup, az yukarıda belirtildiği üzere iyiniyet esas olduğundan davacılarca bu davalının kötü niyetli olarak hareket ettiğini ispatlamaları için delilleri sorulmadan ve iyiniyet hususu değerlendirilmeden karar verilmesi doğru olmamıştır. 5- Mahkemece her ne kadar yargılama giderleri ve vekalet ücretinden davalılar müteselsilen sorumlu tutulmuş ise de, müteselsilen sorumluluk hükmü kurulabilmesi için davalılar arasında mecburi dava arkadaşlığı olması gerekir. Somut uyuşmazlıkta davalılar arasında mecburi dava arkadaşlığı bulunmadığından yargılama giderleri ve vekalet ücretinden haklarında kurulacak hükme göre sorumlu tutulmaları gerekirken, müteselsilen sorumlu tutulmaları doğru olmamıştır. 6- Davacılar tarafından açılan sözleşmenin feshi, tapu iptal – tescil, müdahalenin meni davası kabul edilmesine rağmen aleyhlerine yargılama gideri ve vekalet ücretine hükmedilmesi de doğru olmamıştır. Belirtilen nedenlerle kararın bozulması uygun bulunmuştur. VII. KARAR 1. “Değerlendirme ve Gerekçe” bölümünün 1. bendinde açıklanan nedenlerle davalılar ... ve Şirket vekilinin tüm, davacı ..., davalılar ..., ..., ..., ..., ..., ...,...vekillerinin diğer temyiz itirazlarının reddine, kararın 2, 3 ve 5 inci bentte açıklanan nedenlerle davalılar ..., ..., ..., ..., ...,...yararına, 4 üncü bentte açıklanan nedenlerle davalı ... yararına, 6 ıncı bentte açıklanan nedenlerle davacı ... yararına BOZULMASINA, Dairemizdeki duruşmada vekille temsil olunan davalılar ..., ..., ..., ..., ... ile davacılar ... ve ... yararlarına takdir olunan 28.000,00 TL duruşma vekalet ücretinin karşılıklı alınarak diğer tarafa verilmesine, Peşin alınan temyiz harcının istek halinde temyiz edenlere iadesine, Kararın tebliğinden itibaren 15 gün içerisinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 11.02.2025 tarihinde oy birliği ile karar verildi.