Yargıtay 5. Hukuk Dairesi 2026/5089 E. 2026/10355 K.

MAHKEMESİ : Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi SAYISI : 2024/2476 Esas, 2025/27 Karar KARAR : Esastan ret İLK DERECE MAHKEMESİ : Mardin Sulh Hukuk Mahkemesi SAYISI : 2022/27 Esas, 2024/471 Karar

Taraflar arasındaki kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin tahsili istemine ilişkin davada yapılan yargılama sonunda, İlk Derece Mahkemesince dahili davalı ... aleyhine açılan davanın esastan reddine, davalı ... ile davalı ... yönünden karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesince, İlk Derece Mahkemesi kararı kaldırılarak davanın yeniden görülmesi için dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesinin kaldırma kararı üzerine yargılama yapan İlk Derece Mahkemesince dahili davalı ... aleyhine açılan davanın esastan reddine, davalı ... ile dahili davalı ... yönünden pasif husumet ehliyeti yokluğundan davanın usulden reddine karar verilmiştir.

Kararın taraf vekillerince istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvuruların esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili, davalı ... vekili ve dahili davalı ... vekilince temyiz edilmekle; süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, gerekli şartları taşıdığı anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyalardaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Mardin ili, ... köyü (...) mevkiinde 4000 m²lik bağ vasfındaki taşınmaz müvekkiline ait iken 26.07.1995 tarihinde yaklaşık 650 m² alanın davalı ... tarafından su kuyuları yapılarak kamulaştırıldığını, söz konusu taşınmazın kuru tarım arazisi niteliğinde olduğunu, ekilip biçilebilir olduğunu, bu nedenle gelirlerinden yoksun kaldığını, toplamda 650.000.000 TL'nin ve kesilen her üzüm ağaç için 7.500,000 TL toplam 150.000,000 TL olmak üzere topam 800.000,000 TL 'nin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı idareden tazminini, yarglama giderleri ile vekâlet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP Davalı taraf cevap dilekçesi sunmamıştır.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dahili davalı ... aleyhine açılan davanın esastan reddine, davalı ... ile davalı ... yönünden davanın pasif husumet ehliyeti yokluğundan reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF A. İstinaf Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri 1.Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; davalı idarenin müvekkile kamulaştırma bedelini ödediğinden bahisle davanın reddine karar verilmesinin haksız ve hukuki dayanaktan yoksun olduğunu, yerel mahkemenin 20.10.2010 tarihli müzekkereye ... Belediye Başkanlığı tarafından verilen yazı cevabında kamulaştırmanın onaylanmasına ilişkin karar ve kamulaştırmaya dair belgelere ulaşılamadığını, kamulaştırma bedelinin davacıya ödenip ödenmediği hususunda arşiv taramasında herhangi bir bilgi ve belgeye rastlanılmadığını, davalı tarafça her ne kadar davaya konu taşınmazın encümen kararı ile kamulaştırıldığı ödemenin İller Bankası tarafından yapıldığı belirtilmişse de yerel mahkemece İller Bankasına yazılan müzekkereye verilen yazı cevabında davaya konu taşınmaza ilişkin herhangi bir ödemenin yapılmadığını, dosya kapsamında taşınmazın kamulaştırma bedelinin davalı tarafça ödendiğine ilişkin herhangi bir makbuz sunulmadığını, davanın kabulüne karar verilmesi gerektiğini ileri sürerek istinaf talebinde bulunmuştur.

2.Davalı ... vekili istinaf dilekçesinde özetle; müvekkil idare lehine vekâlet ücretine hükmedilmesi gerektiğini ileri sürerek istinaf talebinde bulunmuştur.

3.Dahili davalı ... vekili istinaf dilekçesinde özetle; müvekkil idare lehine vekâlet ücretine hükmedilmesi gerektiğini ileri sürerek istinaf talebinde bulunmuştur.

4.Davalı ... vekili istinaf dilekçesinde özetle; müvekkil idare lehine vekâlet ücretine hükmedilmesi gerektiğini ileri sürerek istinaf talebinde bulunmuştur.

C. Gerekçe ve Sonuç Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile kesinleşen Mardin Kadastro Mahkemesinin 2009/149 Esas, 2014/124 Karar sayılı dosyasında ödenen kamulaştırma bedelinin hesaplanmasında, ürün bedeli yönünden hesaplamaların yapılmayıp, taşınmazın metrekare birim yönünden hesaplama yapılması nedeniyle ödenen kamulaştırma bedelinin taşınmazın tümüne yönelik kamulaştırma bedeli olduğuna kanaat getirilmek suretiyle taşınmazın davalı ... adına tespit ve tescil kararı verildiği, anılan karara karşı işbu dosyadaki davacı ... tarafından temyiz başvurusunda bulunulmadığı da anlaşılmakla, ödenen kamulaştırma bedelinin taşınmazın tümüne yönelik ödenen kamulaştırma bedeli olduğuna kanaat getirildiğinden, davanın esastan reddine karar verilmesinde bir isabetsizlik bulunmadığı, tarafların istinaf itirazlarının yerinde olmadığı gerekçesiyle istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ A. Temyiz Yoluna Başvuranlar Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili, davalı ... vekili ve dahili davalı ... vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri 1.Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü hususları tekrar etmiştir.

2.Davalı ... vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü hususları tekrar etmiştir.

3. Dahili davalı ... vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü hususları tekrar etmiştir.

C. Gerekçe 1. Uyuşmazlık ve Hukukî Nitelendirme Uyuşmazlık, davacı tapu maliki ile davalı idareler arasındaki kamulaştırmasız el atılan taşınmazın değerinin biçilmesi ve bedelinin sorumlu idareden tahsili istemine ilişkindir.

2. Değerlendirme 1. Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacı vekilinin tüm, davalı idareler vekillerinin aşağıdaki paragrafın kapsamı dışındaki temyiz itirazları kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

3. Dahili davalı ... yönünden davanın esastan reddine, davalı ... yönünden husumet ehliyeti yokluğundan davanın reddine karar verildiği hâlde, kendisini vekille temsil ettiren ve ret sebepleri farklı olan adı geçen davalılar lehine ayrı ayrı maktu vekâlet ücretine hükmedilmesi gerektiğinin düşünülmemesi doğru görülmemiştir.

Ne var ki bu hatanın giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin ikinci fıkrası hükmü uyarınca İlk Derece Mahkemesi kararının düzeltilerek onanması gerekir.

VI. KARAR Açıklanan sebeplerle; 1. Davacı vekilinin tüm, davalı ... ve dahili davalı ... Genel Müdürlüğü vekillerinin diğer temyiz itirazlarının reddine,

2. Davalı ... ve dahili davalı ... Genel Müdürlüğü vekillerinin temyiz itirazlarının kısmen kabulü ile temyiz olunan İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurularının esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

3. İlk Derece Mahkemesi kararının hüküm fıkrasına ayrı bir bent eklenmek suretiyle ''Kendisini vekille temsil eden davalı ... yararına 10.700,00 TL maktu vekâlet ücretinin davacı taraftan alınarak adı geçen davalıya verilmesine, davalı ... yararına 10.700,00 TL maktu vekâlet ücretinin davacı taraftan alınarak adı geçen davalıya verilmesine'' cümlesinin yazılmak suretiyle hükmün DÜZELTİLEREK ONANMASINA,

Davalı idarelerden peşin alınan temyiz harçlarının istek halinde iadesine, davacıdan peşin alınan temyiz harcının Hazineye irat kaydedilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

04.06.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.