Yargıtay 5. Hukuk Dairesi 2025/2916 E. 2025/5865 K.

MAHKEMESİ :Sulh Hukuk Mahkemesi SAYISI : 2023/166 Esas, 2023/278 Karar

I. YARGI YERİ BELİRLENMESİNE KONU KARARLAR A. Elbistan Sulh Hukuk Mahkemesinin 21.07.2022 tarihli ve 2022/855 Esas, 2025/982 Karar Sayılı Kararı Kısıtlı adayının Türk vatandaşlığından izin alarak Alman vatandaşlığına geçtiği, mernis adresinin Karayazı/Erzurum olduğu, 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun (4721 sayılı Kanun) 411 inci madde hükmü gereğince yetkili mahkemenin Karayazı Sulh Hukuk Mahkemesi olduğu gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.

B. Karayazı Sulh Hukuk Mahkemesinin 26.10.2022 Tarihli ve 2022/69 Esas, 2022/97 Karar Sayılı Kararı Kısıtlı adayının Türk vatandaşı olmadığı, 30 yıl öncesinde Almanya'ya göç ettiği, bu süreçte yalnızca bir defa Türkiye'ye geldiği, 4721 sayılı Kanun 411 ve 19 uncu maddeleri uyarınca Türkiye'de bulunan adresinde Kanunun aradığı anlamda sürekli kalma şartının sağlanmadığı, Türkiye'de sakin de olmadığı, yapılan sorgulamada malvarlığının tespit edilemediği, MÖHUK m. 41 hükmü gereğince Ankara, İstanbul, İzmir Sulh Hukuk Mahkemelerinden birinde davanın görülmesi gerektiği gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.

C. Ankara 8. Sulh Hukuk Mahkemesinin 31.01.2023 Tarihli ve 2023/166 Esas, 2023/278 Karar Sayılı Kararı 4721 sayılı Kanun'un 411 ve 19 uncu maddeleri ve MÖHUK m. 41 hükmü değerlendirildiğinde kısıtlı adayının Türk vatandaşı olmadığı, Türkiye'de sakin olduğu adresin Karayazı/Erzurum olduğu gerekçesiyle yetkisizlik kararı verilmiştir.

II. GEREKÇE A. Uyuşmazlık Uyuşmazlık, 4721 sayılı Kanun'un 407 nci maddesi uyarınca vasi atanması istemine ilişkindir.

B. İlgili Hukuk 1. Farklı bölge adliye mahkemelerinin yargı çevresinde kalan ilk derece mahkemeleri ile bölge adliye mahkemeleri arasındaki yetki ve görev uyuşmazlıklarının giderilmesi isteminin hukuki dayanağı, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 21 ve 22 nci maddeleri ile 5235 sayılı Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun’un (5235 sayılı Kanun) 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrasında yer alan düzenlemelerdir.

2. 4721 sayılı Kanun’un “Yerleşim yeri” başlıklı 19 uncu maddesinin birinci fıkrası şöyledir: “Yerleşim yeri bir kimsenin sürekli kalma niyetiyle oturduğu yerdir.”

3. 4721 sayılı Kanun’un “Vesayet işlerinde yetki” başlıklı 411 inci maddesi şöyledir: “Vesayet işlerinde yetki küçüğün veya kısıtlının yerleşim yerindeki vesayet dairelerine aittir.”

4. 5718 sayılı Kanun’un 42 nci maddesi şöyledir: “Türkiye'de yerleşim yeri bulunmayan yabancı hakkında vesayet, kayyımlık, kısıtlılık, gaiplik ve ölmüş sayılma kararları ilgilinin Türkiye'de sakin olduğu yer, sakin değilse mallarının bulunduğu yer mahkemesince verilir.”

C. Değerlendirme Dosya kapsamından, kasıtlı adayının Türk vatandaşlığından kendi isteği ile çıktığı, bu anlamda Türk vatandaşlığı olmayan Almanya'da hükümlü olarak bulunan kısıtlı adayanın mernis adresinin Karayazı/Erzurum olduğu, yine son olarak Karayazı/Erzurum adresine gelmiş olduğunun kolluk araştırmasında belirlendiği anlaşılmaktadır. Bu durumda vasi atanması niteliğindeki talep ile ilgili karar vermekte Karayazı/Erzurum Sulh Hukuk Mahkemesi yetkilidir.

III. KARAR Açıklanan sebeplerle; 6100 sayılı Kanun’un 21 ve 22 nci maddeleri ile 5235 sayılı Kanun’un 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrası gereğince Karayazı Sulh Hukuk Mahkemesinin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE,22.04.2025 tarihinde oy birliğiyle kesin olarak karar verildi.