Yargıtay 5. Hukuk Dairesi 2025/16318 E. 2026/11787 K.

MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi SAYISI : 2024/3 Esas, 2025/532 Karar

I. YARGI YERİ BELİRLENMESİNE KONU KARARLAR A. Van Kadastro Mahkemesinin 30.03.2018 Tarihli ve 2014/60 Esas, 2018/264 Karar Sayılı Kararı Dava konusu Van ili ... ... Mahallesinde kain 1 16... nolu parsel hakkında kadastro tutanağı tutulduğu, bu kadastro tutanağına karşı itiraz sonucunda kadastro komisyonunun 13.05.1975 tarihinde 1 16... nolu parsel hakkında kadastro tutanağında isimleri geçen ... ve ... ( ... oğlu) çizilip komisyon kararı ile de 1/2 hisseli olmak üzere ... evlatları ... ve ... adlarına yarı yarıya tespit ve tescillerine karar verildiği, Van 1. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 1975/277 Esas sayılı dosyanın arşivlerinde su baskını olmasından dolayı zayi olduğu ve bu nedenle gönderilmediğinin belirtildiği, kadastro komisyonu kararı ile 1 16... nolu parselin 1/2 hisseli ... ve ... heline 13.05.1975 tarihinde tespit ve tesciline karar verildiği ve Asliye Hukuk Mahkemesinde görülen dava dosyasının zayi olduğu, davacı Hazinenin ise davasını 08.04.2008 tarihinde kadastro tutanağının malik sütunu boş olduğu iddiası ile dava açtığı, açılan bu davanın 30 günlük askı ilan süresi içerisinde açılmadığı, 3402 sayılı Kadastro Kanunu'nun (3402 sayılı Kanun) 11 inci maddesinin birinci gereğince davacının Van ili ... ... Mahallesinde kain 1 16... nolu parsel hakkında 30 günlük askı ilan süresi içerisinde dava açmadığı bu nedenle davaya bakmaya Asliye Hukuk Mahkemesinin görevli olduğu gerekçesiyle görevsizlik kararı verilmiştir.

B. Van 10. Asliye Hukuk Mahkemesinin 23.10.2025 Tarihli ve 2024/3 Esas, 2025/532 Karar Sayılı Kararı Davacının 1566 parsele yönelik tespit ve tescil talebinin reddi halinde denkleştirici adalet ilkesine göre taşınmazın dava tarihindeki değerinin tespit edilerek dava tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline yönelik talebinin asliye hukuk mahkemesince incelenmesi gerektiği gerekçesiyle görevsizlik kararı verilmiştir.

II. GEREKÇE A. Uyuşmazlık Uyuşmazlık, taraflar arasındaki davada görevli mahkemenin belirlenmesi istemine ilişkindir.

B. İlgili Hukuk 1. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun)"İnceleme yeri" başlıklı 22 nci maddesinin 2 nci fıkrası şöyledir. “İki mahkemenin aynı dava hakkında göreve veya yetkiye ilişkin olarak verdikleri kararlar kanun yoluna başvurulmaksızın kesinleştiği takdirde, görevli veya yetkili mahkeme, ilgisine göre bölge adliye mahkemesince veya Yargıtayca belirlenir.”

2. 3402 sayılı Kadastro Kanunu'nun (3402 sayılı Kanun) "Genel olarak görev" başlıklı 25 inci maddesinin üçüncü fıkrası şöyledir; “Bu Kanunun 26... ıncı madde hükümleri saklı kalmak üzere, kadastro tutanağının düzenlenmesi gününden ve tutanak sonradan tamamlanmış ve düzeltilmiş ise, o günden sonra doğan haklara dair istekler, taksim şuyuun giderilmesi veya muhdesata bağlı olarak taşınmaz malı iktisap, muhdesatın yıkılıp kaldırılması ve benzeri nitelikte olan ve mahkemeden yenilik doğurucu hüküm almayı gerektiren dava ile ilgili isteklerin incelenmesi, kadastro mahkemesinin görevi dışındadır.”

C. Değerlendirme 3402 sayılı Kanun'un 26 ncı maddesine göre kadastro mahkemesinin görevi taşınmazla ilgili tutanağın tanzimi ile başlar. Dosya kapsamında yapılan incelemede, dava konusu taşınmazın Van Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 1975/277 Esas sayılı dava dosyasında davalı olduğu şerhi verildiği ve iş bu dosya kapsamında davacılar ..., ..., ... ve ... isimli şahısların davalılar ... ve ... aleyhine açtığı davada, 22.04.1977 tarihinde davanın açılmamış sayılmasına karar verildiği, ancak; arşivdeki dosyaların su baskını sonucu zayi olması nedeniyle, bahse konu dosyaya ulaşılamadığı ve tapu kaydının malik hazinesinin boş olması neticesinde Hazine tarafından huzurdaki davanın açıldığı anlaşılmakla, tapu kaydının malik hanesinin boş olması ve Kadastro Mahkemesi'nin bu durumda re'sen hareket ederek, gerçek hak sahibini tespit etme görevi bulunduğundan görevli mahkeme Van Kadastro Mahkemesidir.

III. KARAR Açıklanan sebeplerle; 6100 sayılı Kanun’un 21... nci maddeleri ile 5235 sayılı Kanun’un 36 ncı maddesinin üçüncü fıkrası gereğince Van Kadastro Mahkemesinin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE,

22.06.2026 tarihinde oy birliğiyle kesin olarak karar verildi.