Yargıtay 5. Hukuk Dairesi 2025/10610 E. 2025/15696 K.

MAHKEMESİ : Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi SAYISI : 2024/1866 Esas, 2025/192 Karar KARAR : Yeniden esas hakkında verilen karar İLK DERECE MAHKEMESİ : Adıyaman 2. Asliye Hukuk Mahkemesi SAYISI : 2020/515 Esas, 2024/228 Karar

Taraflar arasındaki 4650 sayılı Kanun'la değişik 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun (2942 sayılı Kanun) 10 uncu maddesine dayanan kamulaştırma konusu irtifak hakkı bedelinin tespiti ve bu hakkın davacı idare adına tescili davasında yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davacı idare ve davalılar istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince, İlk Derece Mahkemesi kararı kaldırılarak davanın yeniden görülmesi için dosyanın mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesinin kaldırma kararı üzerine yargılama yapan İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davacı idare vekilince istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun kısmen kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararı kaldırılarak yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davalılar ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ... yönünden davanın kabulüne, davalılar ..., ... ve ... yönünden dava konusuz kaldığından karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı idare vekili tarafından temyiz edilmekle; süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hakimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra, dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA Davacı idare vekili dava dilekçesinde özetle; .. ili, ..., .. köyü 449 parsel sayılı taşınmazın ifrazı sonucu oluşan 1 02... parsel sayılı taşınmazda kamulaştırma konusu irtifak hakkı bedelinin tespiti ve bu hakkın davacı idare adına tescilini talep etmiştir.

II. CEVAP Davalılar cevap dilekçesi sunmamıştır.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla kamulaştırma konusu irtifak hakkı bedelinin tespiti ile bu hakkın davacı idare adına tesciline karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF A. İstinaf Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı idare vekili istinaf başvurusunda bulunmuşlardır.

B. İstinaf Sebepleri Davacı idare vekili istinaf dilekçesinde özetle; taşınmaz bedelinin yüksek belirlendiğini ileri sürerek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla arazi niteliğinde olan dava konusu taşınmaza 2942 sayılı Kanun'un 11 inci maddesinin (f) bendi uyarınca olduğu gibi kullanılması halinde getireceği net gelir yöntemine göre değer biçilmesinde ve taşınmaz malın niteliği, tamamının yüzölçümü, geometrik durumu ve güzergahı dikkate alınarak değer düşüklüğü oranı belirtilmek suretiyle irtifak hakkı karşılıklarının ve bu itibarla kamulaştırma bedelinin tespit edilmesinde istinaf edenin sıfatına göre bir isabetsizlik görülmemiş, ancak davalılar ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ...'nın dava konusu taşınmazda hisseli malik olduğu görülmekle, irtifak hakkının davalıların hisseleri oranında tesis ve tesciline karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmesinin hatalı olduğu, dava konusu kök parsel olan 449 parselin toplulaştırma gördüğü ve 1 02... , 11, 12... parsel numarası aldığı ve toplulaştırma sonucunda enerji nakil hattının geçtiği kısmın 1.084, 56... alan ile 1 02... parsel sayılı taşınmaz içerisinde kaldığının fen bilirkişi raporu ile tespit edildiği, toplulaştırma sonucunda ise enerji nakil hattı geçen 1 02... parsel sayılı taşınmazın kök parsel hissedarlarından olan muris ... adına tescil edildiği, murisin veraset ilamının dosya arasına alınarak mirasçılarının davaya dahil edilerek yargılamaya devam edildiği buna göre kök parsel olan 449 parselin hisseli olduğu ve davalılardan ..., ... ve ...'ın toplulaştırma sonucunda yeni oluşan ve irtifak hakkının geçtiği 1 02... parsel sayılı taşınmazda hak sahiplinin sona erdiği anlaşılmış olup, bu davalılar yönünden konusuz kalan dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm kurulmasının hatalı olduğu, davaya dahil edilen muris ...'nın mirasçılarından ...'nın (TC 2...6 ) yargılama aşamasında vefat ettiği ve mirasçısı ...'nın (TC 1 52...70 ) davaya dahil edilerek yargılamaya devam edildiği halde muris ...'nın gerekçeli karar başlığında davalı olarak gösterilmesinin doğru görülmediği, acele kamulaştırma dosyası olan Adıyaman 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2017/118 Esas sayılı dosyasından tespit edilen acele kamulaştırma bedelinin 59.371,78 TL olduğu ve bu bedelden muris ...'nın hissesine düşen bedelin 36.665,42 TL olduğu, ilk derece mahkemesince toplulaştırma sonucu oluşan 1 02... parsel sayılı taşınmazda tam malik olan muris ... yönünden tespit edilen irtifak kamulaştırma bedelinin ise 16.464,04 TL olduğu anlaşılmış olup Mahkemece tespit edilen kamulaştırma bedelinin muris ...'nın hissesinde düşen acele kamulaştırma bedelinden düşük olması nedeniyle kamulaştırma bedeline yasal faiz işletilmemesi gerekirken yazılı şekilde hüküm kurulmasının hatalı olduğu, ayrıca acele kamulaştırma dosyasında muris ...'nın hissesinde düşen bedel ile Mahkemece tespit edilen bedel arasında fazla yatan 20.201,38 TL bedel olduğu hâlde, Mahkemece fazla yatan bedelin acele kamulaştırma dosyasındaki tüm hissedarlar yönünden belirlenen acele kamulaştırma bedelinden Mahkemece tespit edilen kamulaştırma bedelinin mahsup edilmesi ile bu şekilde yapılan hesaplamanın da ayrıca hatalı yapılmasının yerinde görülmediği ve davacı idarece fazla depo edilen bedelin muris ... veya davalı misarçıları tarafından bankadan çekilmişse varsa ödenen nemaları ile birlikte davalılardan tapudaki hisseleri/miras payları oranında alınarak davacı idareye verilmesine, bedel çekilmemişse fazla yatan bedelin işlemiş nemaları ile birlikte davacı idareye iadesine karar verilmesi gerektiğinin düşünülmemesi doğru görülmediğinden davacı idare vekilinin istinaf başvurusunun kısmen kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararı kaldırılarak yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davalılar ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ... yönünden davanın kabulüne, davalılar ..., ... ve ... yönünden dava konusuz kaldığından karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.

V. TEMYİZ A. Temyiz Yoluna Başvuranlar Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı idare vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri Davacı idare vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü sebepleri tekrar ederek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe 1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, kamulaştırma konusu irtifak hakkı bedelinin tespiti istemine ilişkindir.

2. Değerlendirme 1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukukî ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre, usul ve kanuna uygun olup temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR Açıklanan sebeplerle; Davacı idare vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Davacı idareden peşin alınan temyiz harcının Hazineye irat kaydedilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

01.12.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.