Yargıtay 5. Ceza Dairesi 2025/13 E. 2026/6171 K. – Görevi Kötüye

İNCELENEN KARARIN MAHKEMESİ :Ceza Dairesi SAYISI : 2024/134 Esas, 2024/83 Karar SUÇ : Görevi kötüye kullanma HÜKÜM : İstinaf başvurusunun esastan reddi TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : Bozma

Yapılan ön inceleme neticesinde; Doğubayazıt 3. Asliye Ceza Mahkemesince sanık hakkında atılı suçtan verilen beraat hükmünün Erzurum Bölge Adliye Mahkemesi 7. Ceza Dairesince bozularak İlk Derece Mahkemesine gönderilmesinden sonra anılan karara direnme yetkisi olmayıp, kanunen uyma zorunluluğu bulanan mahkemece bozma kararı doğrultusunda mahkumiyet hükmü kurulduğu, somut olayda hükmün gerekçe içermemesi ve hüküm için önemli olan hususlarda mahkeme kararı ile savunma hakkının sınırlandırılmış olması hallerinden birinin bulunmamasına ve Bölge Adliye Mahkemesince 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun (5271 sayılı Kanun) 280/1-(e-f) maddelerinde düzenlenen durumların söz konusu olmamasına rağmen kararın hukuka aykırı olarak bozulup İlk Derece Mahkemesine gönderildiği, bu kararın 5271 sayılı Kanun'un 280/1. maddesine göre Bölge Adliye Mahkemesince verilmesi gereken karar olarak kabulünde zorunluluk bulunduğu, bu şekilde verilen hükmün ilk derece mahkemesi kararı niteliğinde bulunduğunun kabulü halinde tarafların temyiz haklarının ellerinden alınmış olacağı, bu itibarla mahkemece bozmaya uyularak yapılan yargılama sonucunda kurulan yeni hükmün 5271 sayılı Kanun'un 286/1. maddesi uyarınca temyizen incelenmesinin Anayasa'nın 36 ve Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesinin 6. maddelerinde düzenlenen hak arama özgürlüğünün doğal bir sonucu olduğu gözetilerek, sanık hakkında kurulan hükmün temyiz edilebilir olduğu, temyiz edenlerin hükmü temyize hak ve yetkilerinin bulunduğu, temyiz istemlerinin süresinde olduğu, temyiz dilekçelerinde temyiz sebeplerine yer verildiği, temyiz istemlerinin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı tespit edilmekle, gereği düşünüldü: I. HUKUKİ SÜREÇ A. İlk Derece Sanığın beraatine dair Doğubayazıt 3. Asliye Ceza Mahkemesinin 08.12.2021 tarihli ve 2021/334 Esas, 2021/561 sayılı Kararının istinaf edilmesi üzerine Erzurum Bölge Adliye Mahkemesi 7. Ceza Dairesinin 10.02.2022 tarihli ve 2022/190 Esas, 2022/286 sayılı Kararı ile 5607 sayılı Kanun'a muhalefet suçundan yürütülen soruşturma dosyasının onaylı sureti dosya arasına alınmadan, Gürbulak Gümrük Müdürlüğünün katılma talebine karşı diyecekleri sanık ve Cumhuriyet savcısına sorulmadan, raporlardan ve tüm tutanaklardan eksik vergilendirme yapıldığının anlaşıldığı, her ne kadar sonradan yapılan kontrollerle beyannameler tekrar düzeltilmiş ise de kamu zararının olduğu, ithalatın tamamlanmamasının kamu zararı olmadığı anlamına gelmeyeceği nazara alındığında eksik ve yetersiz gerekçe ile beraat hükmü kurulduğu gerekçeleriyle 5271 sayılı Kanun'un 289/1. maddesi uyarınca hükmün bozulmasına karar verilmesi sonrasında, İlk Derece Mahkemesince söz konusu bozma kararına uyularak yapılan yargılama neticesinde 23.02.2023 tarihli ve 2022/88 Esas, 2023/71 sayılı Kararı ile sanığın görevi kötüye kullanma suçundan 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun (5237 sayılı Kanun) 257/1 ve 62. maddeleri uyarınca 5 ay hapis cezasıyla cezalandırılmasına, aynı Kanun'un 51. maddesi uyarınca cezanın ertelenmesine karar verilmiş, söz konusu kararın istinaf edilmesi üzerine Erzurum Bölge Adliye Mahkemesi 7. Ceza Dairesinin 17.10.2023 tarihli ve 2023/816 Esas, 2023/1218 sayılı Kararı ile sanık hakkında 5237 sayılı Kanun'un 53/5. maddesinin uygulanıp uygulanmayacağının değerlendirilmesi gerekçesiyle 5271 sayılı Kanun'un 289/1. maddesi uyarınca hükmün bozulmasına karar verilmesi sonrasında, İlk Derece Mahkemesince söz konusu bozma kararına uyularak yapılan yargılama neticesinde 30.04.2024 tarihli ve 2023/422 Esas, 2024/71 sayılı Kararı ile sanığın görevi kötüye kullanma suçundan 5237 sayılı Kanun'un 257/1 ve 62. maddeleri uyarınca 5 ay hapis cezasıyla cezalandırılmasına, aynı Kanun'un 51. maddesi uyarınca cezanın ertelenmesine hükmolunmuştur. B. İstinaf Sanık müdafiinin ve katılan vekilinin istinaf başvuruları üzerine Erzurum Bölge Adliye Mahkemesi 8. Ceza Dairesinin 08.10.2024 tarihli ve 2024/134 Esas, 2024/83 sayılı Kararı ile istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiştir. II. TEMYİZ A. Temyiz Sebepleri Sanık Müdafiinin Temyiz İstemi Atılı suçun maddi ve manevi unsurlarının oluşmadığına, kamu zararının ve sanığın kastının bulunmadığına, sanık ile aralarında menfaat çatışması bulunan tanıkların beyanlarının hükme esas alınamayacağına, sanık hakkında hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına karar verilmesi gerektiğine,

Katılan Vekilinin Temyiz İstemi Temel cezanın alt sınırdan belirlenmesinin ve cezanın ertelenmesinin usul ve yasaya aykırı olduğuna, İlişkindir. B. Değerlendirme ve Gerekçe 5271 sayılı Kanun’un 280/1-e-f bentlerinde, Bölge Adliye Mahkemelerinin duruşma açmaksızın hükmün bozulmasına karar verebileceği haller sınırlı olarak şu şekilde belirlenmiştir: ''Bölge adliye mahkemesi, dosyayı ve dosyayla birlikte sunulmuş olan delilleri inceledikten sonra; e) İlk derece mahkemesinin kararında 289 uncu maddenin birinci fıkrasının (g) ve (h) bentleri hariç (g-Hükmün 230. madde gereğince gerekçeyi içermemesi, h-Hüküm için önemli olan hususlarda mahkeme kararı ile savunma hakkının sınırlandırılmış olması) diğer bentlerinde belirtilen bir hukuka aykırılık nedeninin bulunması hâlinde hükmün bozulmasına ve dosyanın yeniden incelenmek ve hükmolunmak üzere hükmü bozulan ilk derece mahkemesine veya kendi yargı çevresinde uygun göreceği diğer bir ilk derece mahkemesine gönderilmesine, f) Soruşturma veya kovuşturma şartının gerçekleşmediğinin veya önödeme ve uzlaştırma usulünün uygulanmadığının anlaşılması ya da davanın ilk derece mahkemesinde görülmekte olan bir dava ile birlikte yürütülmesinin zorunlu olması hâlinde hükmün bozulmasına ve dosyanın yeniden incelenmek ve hükmolunmak üzere hükmü bozulan ilk derece mahkemesine veya kendi yargı çevresinde uygun göreceği diğer bir ilk derece mahkemesine gönderilmesine.... karar verir.''. Yargıtay Ceza Genel Kurulunun 30.04.2025 tarihli ve 2024/6-490 Esas, 2025/197 sayılı Kararı ile bölge adliye mahkemelerinin, kanuni dayanağı bulunmayan (5271 sayılı Kanun'un 280. maddesinin birinci fıkrasının (e) ve (f) bentlerinde sayılanlar hariç) bozma kararları ile iş bu bozma kararına istinaden ilk derece mahkemesince tesis edilen kararların, görevsiz mahkeme tarafından verilmiş olmaları nedeniyle "hukuka açık ve ağır aykırılıkla malul olduklarından hükümsüz sayılmaları" gerektiğine hükmolunmuştur. Belirtilen mevzuat hükümleri ve Yargıtay Ceza Genel Kurulunun içtihadı gözetildiğinde; ilk derece mahkemesi kararlarının hangi hallerde bozulabileceği ilgili kanuni düzenleme ile sınırlı şekilde belirlenmiş olup Bölge Adliye Mahkemesince verilen bozma kararının 5271 sayılı Kanun'un 280. maddesinin birinci fıkrasının (e) ve (f) bentlerinde sınırlı olarak sayılan bozma nedenlerine uygun olmadığı anlaşılmıştır. Bölge Adliye Mahkemesi Ceza Dairesi tarafından 5271 sayılı Kanun’un 280/1-g maddesi uyarınca duruşma açılarak ve taraflar çağrılarak delillerin değerlendirilmesi sonucunda anılan maddenin ikinci fıkrasına göre hüküm kurulması gerektiği halde kanunda sınırlı olarak sayılan bozma nedenleri göz ardı edilerek dosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde verilen 10.02.20 22... .10.2023 tarihli bozma kararları, 5271 sayılı Kanun’un 284. maddesi uyarınca direnme yetkisi bulunmayan İlk Derece Mahkemesince bu kararlara uyularak yeniden kurulan 23.02.2023 tarihli hüküm ile 30.04.2024 tarihli hüküm ve bu hükme yönelik istinaf incelemesine ilişkin 08.10.2024 tarihli karar hukuka aykırı bulunmakla, temyiz incelemesine konu kararın sair yönleri incelenmeksizin bozulmasına karar verilmiştir. III. KARAR Değerlendirme ve gerekçe bölümünde açıklanan nedenlerle sanık müdafii ile katılan vekilinin temyiz istemleri yerinde görüldüğünden, Erzurum Bölge Adliye Mahkemesi 8. Ceza Dairesinin sair yönleri incelenmeyen Kararının 5271 sayılı Kanun’un 302/2. maddesi uyarınca Tebliğname’ye farklı gerekçeyle uygun olarak, oy birliğiyle BOZULMASINA, Dava dosyasının, 08.12.2021 tarihli hüküm yönünden 5271 sayılı Kanun’un 280/1-g maddesi uyarınca istinaf incelemesi yapılmak üzere 5271 sayılı Kanun'un 304. maddesi uyarınca Erzurum Bölge Adliye Mahkemesi 8. Ceza Dairesine gönderilmesi için Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE,28.04.2026 tarihinde karar verildi.