Yargıtay 3. Hukuk Dairesi 2025/4322 E. 2026/1174 K.

MAHKEMESİ : ... Bölge Adliye Mahkemesi 36. Hukuk Dairesi SAYISI : 2024/686 E., 2025/1096 K. İLK DERECE MAHKEMESİ : ... 33. Asliye Hukuk Mahkemesi SAYISI : 2021/93 E., 2021/124 K.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı, davacı vekili ve davalılardan ... vekili tarafından adli yardım talepli olarak temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin ve davalı ...'ün adli yardım talebinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü: I. DAVA Davacı vekili; davacı Kurum tarafından 2013 yılı ... Programı II. Çağrı Döneminde, ... Derneğinin "Kültür, Eğitim ve Danışmanlık Merkezi” isimli projesinin desteklenmesine karar verildiğini, 12.06.2013 tarihinde Bakanlık ile Dernek arasında proje destek sözleşmesi imzalandığını, projenin toplam tahmini maliyetinin 147.365,00 TL olduğunu, Bakanlık tarafından bu maliyetin 140.515,00 TL'lik kısmına destek sağlanması taahhüt edilerek, Derneğe başlangıç ve ara ödeme tutarları olarak toplam 100.000,00 TL aktarıldığını, Proje Destek Sözleşmesinin "Sözleşmenin Feshi” başlıklı 16. maddesinin (a), (e), (f) ve (g) bentlerinin ihlal edilmesi nedeniyle Genel Müdürlük Makamının 01.07.2016 tarihli ve 52497 sayılı Oluru ile sözleşmenin feshi ve projenin iptal edilmesi kararı alındığını, Anayasa'nın 121. maddesi ile 25.10.1983 tarihli ve 2935 sayılı Olağanüstü Hal Kanunu'nun 4. maddesine göre, Cumhurbaşkanının başkanlığında toplanan Bakanlar Kurulunca 22.7.2016 tarihinde kararlaştırılan ve 20.7.2016 tarihli ve 2016/9064 sayılı Bakanlar Kurulu Kararıyla ülke genelinde ilan edilen olağanüstü hal kapsamında, darbe teşebbüsü ve terörle mücadele çerçevesinde alınması zaruri olan tedbirler ile bunlara ilişkin usul ve esasları belirleyen 667 sayılı "Olağanüstü Hal Kapsamında Alınan Tedbirlere İlişkin Kanun Hükmünde Kararnamenin" 23.07.2016 tarihli ve ... nolu Resmi Gazete'de yayımlandığını, anılan Kanun Hükmünde Kararnamenin "Kapatılan Kurum ve Kuruluşlara İlişkin Tedbirler" başlıklı 2/1 maddesinin (c) bendinde; ekli (II) sayılı listede yer alan vakıf ve dernekler ile bunların iktisadi işletmelerinin milli güvenliğe tehdit oluşturduğu tespit edilen ... Terör Örgütüne (FETÖ/PDY) aidiyeti, iltisaklı veya irtibatının belirlendiğinin ifade edildiğini, ... Derneğininde ekli (III) sayılı listede yer aldığı anlaşıldığını ileri sürerek, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla, Bakanlıkça 12.06.2013 tarihinde imzalanan sözleşme çerçevesinde davalı Derneğe ödenen toplam 100.000,00 TL'nin 22.09.2016 tarihinden itibaren hesaplanacak olan yasal faizi ile birlikte davalılardan tahsilini talep etmiştir. II. CEVAP 1. Davalı ...; dava konusu proje tutarının, Bakanlık tarafından projenin her aşamasında yapılan denetimler sonrasında kademeli olarak ödendiğini, hukuka ve proje sözleşmesine uygunluğu Bakanlık ve ... Dernekler İl Müdürlüğü çalışanlarınca onaylandıktan sonra işlemlerin gerçekleştirildiğini, Derneğin anılan KHK ile kapatılması nedeniyle tüm defter, belge ve envanterine ... Dernekler İl Müdürlüğü tarafından el konulduğunu, proje ödemelerinin amacı dışında kullanılmadığı belirlenen kısmı var ise sorumlular tarafından kusuru oranında geri ödenmesi gerektiğini savunarak, davanın reddini talep etmiştir. 2. Davalılar ..., ..., ...; davada taraf sıfatları bulunmadığını, Dernek tüzel kişiliğine karşı dava açılması gerektiğini, ilgili Derneğin yönetim kurulu üyesi olduklarını, projenin yürütülmesi aşamasında denetimlerin yapıldığını, herhangi bir kusurlarının bulunmadığını, yapılan ödemeden ne kadarının proje amacı dışında kullanıldığının belirtilmediğini, yönetim kurulu üyelerinin müşterek kusurlu olmasının hakkaniyete uygun olmadığını, kusur oranına göre sorumluluğun belirlenmesi gerektiğini savunarak, davanın reddini istemiştir. III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; davalı Dernek yönetim kurulu üyelerinin sözleşme ile üstlendiği edimi yerine getirmediği, Derneğin 08.06.2016 tarihinde davacı Kuruma bilgi verilmeksizin kapatıldığı, sözleşmenin davacı tarafça 01.07.2016 tarihinde feshedildiği, davalı ...'nin davacı Bakanlık tarafından ödeme yapılmadan daha önce Dernekten ayrıldığı gerekçesiyle; bu davalı aleyhine açılan davanın reddine, diğer davalı yönetim kurulu üyeleri hakkında fesih sonucu tahsis edilen 100.000,00 TL'nin kabul edilen giderin ve bankada bulunan miktarın mahsubu ile hesaplanan 13.295,65 TL bakımından kabulüne karar verilmiş; karara karşı, süresi içerisinde taraf vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur. IV. İSTİNAF Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen tarihli kararıyla; davacı Kurum tarafından 2013 yılı ... Programı ... Döneminde, ... r Derneğinin "Kültür, Eğitim ve Danışmanlık Merkezi” isimli projesinin desteklenmesine karar verildiği, 12.06.2013 tarihinde Bakanlık ile Dernek arasında proje destek sözleşmesi imzalandığı, projenin toplam tahmini maliyetinin 147.365,00 TL olduğu, Bakanlığın bu maliyetin 140.515,00 TL'lik kısmına destek sağlamayı taahhüt ettiği, Derneğe başlangıç ve ara ödeme tutarları olarak toplam 100.000,00 TL aktarıldığı, Proje Destek Sözleşmesinin "Sözleşmenin Feshi” başlıklı 16. maddesinin (a), (e), (f) ve (g) bentlerinin ihlal edilmesi nedeniyle Genel Müdürlük Makamının 01.07.2016 tarihli ve 52497 sayılı Oluru ile sözleşmenin feshi ve projenin iptal edilmesi kararı alındığı, Genel Müdürlük Makamının 29.07.2016 tarihli ve 58843 sayılı Oluru ile proje destek sözleşmesinin (a), (d), (e), (f), (g) bentleri gereğince sözleşmenin feshedilmesi, ... nolu "Kültür, Eğitim ve Danışmanlık Merkezi" isimli projenin iptal edilmesi ile proje hesabına aktarılan 100.000,00 TL'nin Hazineye gelir kaydedilmek üzere Bakanlığa iade edilmesinin uygun bulunduğu, davalı Dernek yönetim kurulu üyelerinin üstlendikleri edimi taraflar arasında yapılan sözleşme hükümlerine göre yerine getirmediği, davacı Bakanlık tarafından derneğe tahsis edilen 100.000,00 TL'den, Bakanlıkça kabul edilen giderler ile bankada bulunan miktarın mahsubu ile hesaplanan 13.295,65 TL'den Dernek yönetim kurulu üyelerinin sorumlu olduğu, davalı ...'nin davacı Bakanlık tarafından ödeme yapılmadan daha önce Dernekten ayrıldığı gerekçesiyle istinaf başvurularının esastan reddine karar verilmiş; karara karşı, süresi içinde davacı vekili ve davalılardan ... vekili temyiz isteminde bulunmuştur. V. TEMYİZ A. Temyiz Sebepleri 1. Davacı vekili; Yönetmelik, Uygulama Kılavuzu ve Sözleşme Hükümleri gereği, ... Programı kapsamındaki projelerin Bakanlık tarafından proje yürütücüsü tarafından gönderilen sonuç raporunun onaylanması ile neticelendirildiğini, proje sonuç raporu Bakanlık tarafından onaylanıncaya kadar söz konusu projenin tamamlandığından söz edilemeyeceğini, projenin iptali ve sözleşmenin feshine kadar Bakanlıkça dava konusu projeye ilişkin herhangi bir onay verilmediğini, davalıların söz konusu idare alacağından dolayı müştereken ve müteselsilen sorumlu olduklarını ileri sürerek, kararın bozulmasını talep etmiştir. 2. Davalı ... vekili; projenin her aşamasında raporların gönderildiğini, projenin yürütülmesine ilişkin ciddi bir eksiklik görülmediğinden 2016 yılına kadar sözleşmenin iptali cihetine gidilmediğini, sözleşmenin 22.10.2016 tarihinde feshedildiğini, kesinleşmiş bir yargı kararı olmadan, sırf KHK ile kapatılmış olması nedeniyle, söz konusu Derneği terörle irtibatlı göstermenin iyiniyetli bir yaklaşım olmadığı gibi hukuku da aykırı olduğunu, faaliyetine devam edememesinde Dernek yönetiminin hiçbir kusuru bulunmadığını ileri sürerek, kararın bozulmasını istemiştir. B. Değerlendirme ve Gerekçe Uyuşmazlık, proje destek sözleşmesinden kaynaklanan alacak istemine ilişkindir. Taraflar arasında 12.06.2013 tarihinde imzalanan "Kültür, Eğitim ve Danışmanlık Merkezi" isimli projenin desteklenmesi amacıyla imzalanan proje destek sözleşmesi, Sözleşmenin "Projenin İptali ve Sözleşmenin Feshi" başlıklı 16. Maddesi (a), (e), (f) ve (g) bendlerine aykırılık nedeniyle 01.07.2016 tarihinde feshedilerek proje iptal edilmiştir. Ayrıca 667 sayılı KHK kapsamında derneğin kapatılması sebebiyle Sözleşmenin 16. maddesi (d) bendi de fesih sebebi sayılmıştır. 31.03.2012 tarihli ve 28250 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren ... Proje Yönetmeliği'nin "Projelerin durdurulması ve iptali" başlıklı 9. maddesinde "(1)Kabul edilebilir mazeret olmaksızın gelişme raporları gönderilmeyen projeler ve inceleme sonucunda öngörülen amaç ve çalışma programına uygun biçimde yürütülmediği anlaşılan projeler ile mücbir sebeplerle yürütülmesi geçici olarak olanaksız hale gelen projeler geçici olarak durdurulabilir. Durdurma sürecinde yapılan harcamalar ödenmez. Durdurma gerekçelerinin ortadan kalkması halinde proje yeniden başlatılır ve durdurma süresi proje süresine ilave edilir. (2) Mücbir sebeplerle yürütülmesi olanaksız hale gelen projeler ile proje yürütücüsünün kusur veya ihmali sonucunda yürütülemeyeceği anlaşılan projeler iptal edilir. İptal tarihine kadar proje yürütücüsüne proje desteği olarak ödenen toplam tutarla uygun görülen harcamaların toplam tutarı karşılaştırılır. Uygun görülen harcamaların proje desteği olarak ödenen tutardan fazla olması halinde fark tutarı proje yürütücüsüne ödenir. Uygun görülen harcamaların proje desteği olarak ödenen tutardan daha az olması halinde fark tutarı proje yürütücüsü tarafından onbeş gün içinde Bakanlığa geri ödenir. Bu tutar, süresinde geri ödenmediği takdirde kanuni faiziyle birlikte genel hükümlere göre proje yürütücüsünden tahsil edilir." şeklindedir. Yapılan bu açıklamalar ışığında somut olay incelendiğinde; taraflar arasında imzalanan sözleşmenin feshinin hukuka uygun olduğu, dosya kapsamında alınan bilirkişi raporunun hüküm kurmaya elverişli bulunduğu, sözleşme ve ilgili yönetmeliğe uygun olarak iadesi gereken bedelin belirlendiği anlaşılmakla, davacı vekili ve davalılardan ... vekilinin temyiz itirazlarının reddi ile kararın onanmasına karar verilmiştir. VI. KARAR Açıklanan sebeplerle; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 370/1 maddesi uyarınca ONANMASINA, Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, 04.03.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.