Yargıtay · 11. Hukuk Dairesi

Yargıtay 11. Hukuk Dairesi 2022/5913 E. 2024/2424 K.

Mahkeme
Yargıtay
Daire
11. Hukuk Dairesi
Esas No
2022/5913
Karar No
2024/2424
Karar Tarihi

İNCELENEN KARARIN MAHKEMESİ : Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 20. Hukuk Dairesi SAYISI : 2022/808 Esas, 2022/901 Karar HÜKÜM : Yeniden hüküm kurularak davanın kabulü İLK DERECE MAHKEMESİ : Ankara 1. Fikri ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi SAYISI : 2021/233 E., 2021/439 K. Taraflar arasındaki TÜRKPATENT Yeniden İnceleme Değerlendirme Kurulu (YİDK) kararının iptali davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir. Kararın taraflar vekillerince istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvuruların kabulü ile İlk Derece Mahkemesi hükmü kaldırılarak yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davanın kabulüne karar verilmiştir. Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalılar vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü: I. DAVA Davacı vekili dava dilekçesinde; davalı şirket tarafından “DOĞAK” ibaresiyle marka başvurusunda bulunulduğunu, müvekkilinin başvuruya itirazlarının reddedildiğini, müvekkilinin 2002 yılında kurulduğunu ve 2016 yılı itibariyle ülke geneline 106 eğitim noktası oluşturarak DOĞA markası adı altına faaliyetlerine devam ettiğini, müvekkilinin “DOĞA” ibaresini kullanarak oluşturduğu çok sayıdaki muhtelif markaları ile davalı tarafın tescili istenen “DOĞAK” ibareli markası arasında hem markaların, hem de hizmet ve mal sınıflarının aynı olması sebebiyle ayırt edicilik unsuru mevcut olmadığından karıştırılmaya müsait olduğunu, orta seviyedeki tüketici nezdinde iltibasa yol açacağını, davalı şirketin sınırsız sayıda renk seçeneği olmasına karşın, müvekkili adına tescilli, tanınmış DOĞA ibareli markalar ile özdeşleşen yeşil renk ve yaprak şekli unsurlu kombinasyonu kullanmasındaki amacın, markasını müvekkili markalarına benzeştirmek olduğunu, dava konusu “DOĞAK” markasının müvekkili markalarındaki esas unsur olan “DOĞA” ibaresinin sonuna yalnızca “K” harfi eklenmesiyle oluşturulduğunu, ortalama tüketici tarafından müvekkili şirketin seri markası olarak düşünülebileceğini, müvekkili şirketin “DOĞA” ibareli markaları ile tanınmış olduğunu ve tanınmış marka tescilinin bulunduğunu, başvurunun kötüniyetli olduğunu ileri sürerek 2018-M-1844 sayılı YİDK kararın iptaline, 2017/42738 sayılı marka tescil başvurusunun iptaline, tescili halinde markanın hükümsüzlüğüne karar verilmesini talep etmiştir. II. CEVAP Davalı TÜRKPATENT vekili cevap dilekçesinde; müvekkili Kurum kararının usul ve yasaya uygun olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir. Davalı şirket vekili cevap dilekçesinde, müvekkili şirketin 2015 yılında kurulduğu günden bu yana, şirket ünvanı ve logosunu bir kez bile değiştirmediğini, uzun yıllardır plastik ve ambalaj gibi maddeler için geri dönüşüm hizmeti verdiğini, müvekkili şirketin kuruluş aşamasından bu güne hiçbir değişikliğe uğramadan kullandığı “DOĞAK” ibaresini, şirket kurucusunun kızının adı olan “Doğa Kobaklar”dan esinlenilerek unvan ve marka olarak seçildiğini, 3 yıldır aralıksız ve istikrarlı biçimde kullanılan “DOĞAK” ibaresinin müvekkili şirket ile bütünlenmiş olduğunu, müvekkili adına “DOĞAK” ibaresiyle yapılan marka başvurusu ile davacı adına tescilli “DOĞA” ibareli markalar arasında fonetik, görsel, kavramsal açıdan herhangi bir ayniyet ya da benzerliğin bulunmadığını, müvekkilinin “DOĞAK” markasını tescil ettirmekte kötüniyetinin olmadığını savunarak davanın reddini istemiştir. III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararında, markalar arasında emtia benzerliği koşulunun bulunduğu, dava konusu markanın davacı markalarından figüratif anlamdaki unsurlar açısından kısmen farklılaştığı görülmekte ise de özellikle sözcük unsurlarının “DOĞA” ve “DOĞAK” şeklinde olması nedeniyle birbirine ciddi anlamda yakınlaştığı, yeşil renge bağlı bir çağrışım olduğu, dolayısıyla görsel anlamda işaretler arasında esas unsurları bakımından ciddi bir benzerlik bulunduğu, taraf markalarında aynı olarak yer alan “D-O-Ğ-A” harflerinin diziliminin aynı olması, bu kelimenin -doğa- 2 heceli olduğu ve davalı markasındaki “DO-ĞAK” ibaresinin de davacının mesnet markaları gibi 2 heceli olduğu, kelimenin sonuna yerleştirilmiş K harfi nedeniyle farklılık oluştuğu, ancak bu farklılığın soldan sağa okunuş ilkesi ve kelimedeki vurgunun ilk hecede olması nedeniyle fonetik anlamda işaretlerin birbirlerinden uzaklaşmalarına sebebiyet vermediği, dava konusu “DOĞAK” ibaresinin dilimizde bilinen bir anlamı olmadığı, ayrıca dosyadaki bilgilerden davacıya ait markalar arasında DOĞA KOLEJİ markasının da bulunduğu, DOĞAK şeklinde bir kullanımla karşı karşıya kalan bir tüketicinin özellikle 16. sınıftaki emtia yönünden DOĞA Koleji nin kısaltması olarak da yorumlayabileceği, 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu'nun (6769 sayılı Kanun) 6 ncı maddesinin birinci fıkrası uyarınca davacının itiraza ve davaya gerekçe olarak gösterdiği markalar karşısında, tescil edilen tüm emtia bakımından iltibasa sebebiyet verebileceği, davacının “DOĞA” esas unsurlu markalarının eğitim – öğretim sektöründeki bilinirliğinin sonuç açısından bir önemi bulunmamakla birlikte iltibas ihtimalini kuvvetlendirici bir unsur olarak göz önünde bulundurulabileceği, ancak 6769 sayılı Kanun'un 6 ncı maddesinin beşinci fıkrası şartlarının somut uyuşmazlıkta oluştuğuna ya da oluşabileceği dair herhangi bir delilin dosya kapsamında tespit edilemediği, kötüniyetle başvuruda bulunduğunun ispat edilemediği gerekçesi ile davanın kabulüne, YİDK'in 2018-M-1844 sayılı kararının iptaline, davalı adına tescilli 2017/42748 sayılı DOĞAK + şekil ibareli markanın tescilli olduğu 16. sınıf yönünden hükümsüzlüğüne ve sicilden terkinine karar verilmiştir. IV. İSTİNAF A. İstinaf Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur. B. İstinaf Sebepleri 1.Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; lehine maktu vekâlet ücretine hükmedildiğini, 20.11.2021 tarihli Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre Fikri ve Sınai Haklar Mahkemelerinde takip edilen davalar için hükmedilmesi gereken avukatlık ücretinin 7.375,00 TL olduğunu, yerel mahkeme tarafından 5.900,00 TL vekâlet ücretine hükmedildiğini belirterek İlk Derece Mahkemesi kararının bu yönü ile kaldırılmasını istemiştir. 2.Davalı TÜRKPATENT vekili istinaf dilekçesinde özetle; somut olayda 6769 sayılı Kanun'un 6 ncı maddesinin birinci fıkrasındaki kanuni unsurların tümüyle var olduğunun söylenemeyeceğini, dava konusu ibareler arasında benzerlik bulunmadığını, DOĞA ibaresinin ayırt ediciliğinin düşük olduğunu belirterek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasını istemiştir. 3. Davalı Şirket vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle, yerel mahkemece eksik inceleme ve hatalı değerlendirmelerle hüküm kurulduğunu, markaların görsel ve fonetik açıdan benzer olduğunu, emtiaların benzer olduğuna hükmedilmişse de, bu tespitler yapılırken tarafların yapmış olduğu işler ve sağlamış olduğu hizmetler ile markaların birbirlerinden ayrılıştırılması için gerekli farklılıkların oluştuğunun göz önüne alınmadığını, markaların görsel ve fonetik olarak benzer olduğu kanaatinin oluştuğunun da gerekçeli kararda belirtildiğini, oysa yaygın bir ifade olan DOĞA ibaresinin kullanılmasının markalar arasında tek başına benzerlik yaratmasının mümkün olmayacağını, müvekkilinin markasının bir bütün olarak parçalanmasıksızın değerlendirilmesi gerektiğini, müvekkili ile davalı arasında sektörel fark bulunduğu, yaptığı işlerin ve sağlanan hizmetlerin farklı olduğu ileri sürülmesine rağmen hükme esas alınan bilirkişi raporunu hazırlayan heyette müvekkili şirketin hizmet verdiği ambalaj ve geri dönüşüm çözümleri sektöründe uzman bilirkişi bulunmadığını belirterek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasını istemiştir. C. Gerekçe ve Sonuç Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararında, davalı şirketin başvuru konusu yaptığı "DOĞAK+şekil" markası ile davacının itirazına mesnet olarak gösterdiği "DOĞA" esas ibareli markaları arasında iltibas bulunduğu, zira markaların "DOĞA" ve "DOĞAK" şeklinde olması nedeniyle birbirine yakınlaştığı, markalardaki yeşil renge bağlı bir çağrışım olduğu, davalı Şirketin başvurusunun sonunda bulunan "K" harfi nedeniyle yeterli farklılık oluşmadığı, zira “DOĞAK” ibaresinin bilinen bir anlamı olmadığı gibi davacı yana ait markalar arasında "DOĞA KOLEJİ" markasının da bulunması nedeniyle "DOĞAK" şeklinde bir kullanımla karşı karşıya kalan bir tüketicinin özellikle 16. sınıftaki emtia yönünden "DOĞA Koleji"nin kısaltması olarak da yorumlayabileceği, 6769 sayılı Kanun'un 6/1 inci maddesi uyarınca, davacının itiraza ve davaya gerekçe olarak gösterdiği markalar karşısında, tescil edilen tüm emtialar bakımından iltibasa sebebiyet verebileceği, 6769 sayılı Kanun'un 6/5 inci maddesinin şartlarının somut uyuşmazlıkta oluştuğuna ya da oluşabileceği dair herhangi bir delilin dosya kapsamında tespit edilemediği, kötüniyetle başvuruda bulunduğunun kanıtlanamadığı anlaşıldığından davalılar vekillerinin istinaf itirazlarının reddi gerektiği; davacı vekilinin itirazına gelince, mahkemece, 21.12.2021 tarihinde verilen kararda 20.11.2021 tarihinde yayımlanan ve yayımlandığı tarihte yürürlüğe giren Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca vekâlet ücretine hükmedilmesi gerekirken eski tarife uyarınca vekâlet ücretine hükmedilmesinin doğru olmadığı, vekâlet ücreti fer'i nitelikte bir talep olduğundan ve Dairece işin esasına yönelik farklı bir karar verilmediğinden, denetim yapılırken mahkeme karar tarihindeki vekâlet ücreti miktarının esas alındığı gerekçesiyle davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne, İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına, yeniden esas hakkında hüküm kurulmasına, buna göre; davanın kabulüne, TÜRKPATENT 2018-M-1844 sayılı YİDK kararının iptaline, davalı adına tescilli 2017/42748 sayılı DOĞAK + şekil ibareli markanın tescilli olduğu 16. sınıf yönünden hükümsüzlüğüne ve sicilden terkinine karar verilmiştir. V. TEMYİZ A. Temyiz Yoluna Başvuranlar Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur. B. Temyiz Sebepleri 1.Davalı TÜRKPATENT vekili temyiz dilekçesinde, istinaf aşamasındaki itirazlarını yineleyerek Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasını istemiştir. 2.Davalı şirket vekili temyiz dilekçesinde istinaf aşamasındaki itirazlarını yineleyerek Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasını istemiştir. C. Gerekçe 1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Dava, davalı şirket marka başvurusuna davacı tarafından yapılan itirazın reddine dair YİDK kararının iptali talebine ilişkindir. 2. İlgili Hukuk 1.6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri. 2.6769 sayılı Kanun'un 6 ncı maddesinin birinci ve beşinci fıkraları. 3.20.11.2021 tarihli Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi. 3. Değerlendirme 1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. 2.Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davalılar vekillerince temyiz dilekçelerinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir. VI. KARAR Açıklanan sebeplerle; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun’un 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA, Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edenlere yükletilmesine, Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, 25.03.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.

Atıf: Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, E. 2022/5913, K. 2024/2424, T. 25.03.2024, www.arakarar.com/karar/yargitay-11-hukuk-dairesi-2022-5913-e-2024-2424-k-353bd31eef37