Yargıtay 10. Hukuk Dairesi 2025/9130 E. 2025/13383 K.

MAHKEMESİ : İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesi SAYISI : 2025/317 E., 2025/934 K. İLK DERECE MAHKEMESİ : İzmir 14. İş Mahkemesi SAYISI : 2021/119 E., 2024/662 K.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü: I. DAVA Davacı vekili, davacının boşandığı eski eşiyle birlikte yaşadığının 18.04.2016 tarih ve 2016/MER31 sayılı raporu ile tespit edilmesi üzerine 01.01.2008-31.05.2012 tarihleri arası ödenmiş bulunan yetim aylıkları toplamı olarak istenen 14.03.2017 tarihi itibariyle 57.123,23 TL tutarındaki fazla ve yersiz ödeme ile ilgili borçlu olmadıklarının tespitine karar verilmesini talep etmiştir. Birleşen İzmir 16. İş Mahkemesinin 2019/2 66... /206 Karar sayılı dosyasında davacı Kurum vekili, vefat eden babası üzerinden yetim aylığı alan davalının boşandığı eşi ile fiilen birlikte yaşadığının tespit edilmesi nedeniyle, 01.11.2008- 31.05.2012 tarihleri arasında yersiz ödenen 36.139,65 TL asıl alacak, 26.538,21 TL faiz olmak üzere toplam 62.677,86 TL'nin tahsili amacıyla İzmir 12. İcra Müdürlüğünün 2018/15068 Esas sayılı dosyası ile icra takibi açıldığını, ancak davalı tarafça takibe itiraz edilmesi nedeniyle takibin durduğunu beyanla, itirazın iptali ile %20 icra inkar tazminatına karar verilmesini talep etmiştir. II. CEVAP Davalı Kurum vekili, davacının ... babasından yetim aylığı almakta iken Kurum tarafından davacının boşandığı eşi ile birlikte yaşadığının tespit edilmesi üzerine yetim aylığının kesildiğini, davacının ölüm aylığı almasının 5510 sayılı Kanun'a açıkça aykırı olduğunu beyanla, davanın reddini talep etmiştir. Birleşen İzmir 16. İş Mahkemesinin 2019/2 66... /206 Karar sayılı dosyasında davalı ... vekili, dava konusu işlem ile ilgili Kurum işleminin iptaline yönelik İzmir 14. İş Mahkemesinin 2017/525 Esas sayılı dosyasında dava açıldığını, davanın reddedildiğini, ancak istinaf aşamasında olduğunu, bu kararın sonucunun esastan etkileyeceğini beyanla davanın reddini talep etmiştir. III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne, 18.04.20 16... / MER/31 sayı nolu davalı Kurumca yapılan araştırma ve inceleme raporu çerçevesinde tesis edilen yetim aylığı iptali Kurum işleminin iptaline, davacıya bu rapora istinaden çıkarılan borç belgelerinin iptali ile borçlu olmadığının tespitine, birleşen davanın reddine karar verilmiştir. IV. İSTİNAF İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine, Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile istinaf isteminin esastan reddine karar verilmiştir. V. TEMYİZ A. Temyiz Sebepleri Davalı, birleşen davada davacı Kurum vekili, Kurumun inceleme işlemleri neticesinde düzenlenen 18.04.2016 tarih, 2016/MER/31 sayılı rapor ile davacı ...’in boşandıktan sonra eski eşi ile birlikte yaşadığının, eşinden muvazaalı olarak ayrıldığı ve evlilik birliğinin fiilen devam ettiğinin anlaşıldığını, davacının 14.03.2012 tarihinde ... ile tekrar evlendiğini, Kurum denetmenleri tarafından titizlikle araştırma yapıldığını, davacı ile eski eşinin boşanma tarihinden yeniden evlenme tarihine kadarki dönemde resmi kayıtların araştırıldığını, çevre araştırmasının da yapıldığını, Kuruma atfedilecek herhangi bir kusurun bulunmadığını, Kurum işleminde herhangi bir usulsüzlük bulunmadığını beyanla kararın bozulmasını talep etmiştir. B. Değerlendirme ve Gerekçe Uyuşmazlık, Kuruma borçlu olmadığının tespiti istemine ilişkindir. Davanın yasal dayanağı 5510 sayılı Kanun'un 56. maddesidir. Somut dosyada; davacı ... 02.11.1999 tarihinde boşanmış, 14.03.2012 tarihinde eski eşiyle yeniden evlenmiş, 18.04.2016 tarihli, 31 sayılı Kurum raporu ile boşandığı eşiyle birlikte yaşadığının tespit edilmesi nedeniyle 01.11.2008-31.05.2012 dönemine ilişkin yersiz aylık ödemesi tahakkuk ettirilmiştir. Kurum raporunda; davacının 2009 yılında bildirdiği adrese komşu olan ...'ın davacıyı tanımadığını, davacının bu adreste hiç ikamet etmediğini beyan ettiği, davacının eşinin 2007 yılında bildirdiği adres olan ... Mahallesi muhtarı ...'nun davacı ve eşinin söz konusu adreste birlikte yaşadıklarını belirttiği, beyanların yazılı ve imzalı olduğu görülmektedir. Diğer yandan davacı ve eşinin 07.01.2008,22.01.2008, 12.05.2008, 21.02.2011, 27.01.2012, 08.03.2012 tarihlerinde aynı hastaneye gittikleri tespit edilmiştir. 21.09.2017 tarihli zabıta tutanağında; davacı ve eski eşinin ... Mahallesi, .... Sokak, No: ... adresinde yaklaşık otuz yıldır yaşadıkları, çevrede kimsenin boşandıklarını bilmediği, davacının 2009 yılında bildirdiği adreste kardeşinin yaşadığı, ...'ın ablasının kısa süreli yanında kaldığını beyan ettiği belirtilmiştir. Kurum raporu aksi sabit oluncaya kadar geçerli olup, Kurum raporunun aksi ispat edilememiştir. Dosyada bulunan MEDULA kayıtları, zabıta araştırması, Kurum raporunda yer alan ... Mahalle muhtarı ... ile komşu ...'ın beyanları, davacının eski eşiyle yeniden evlendiği gözetildiğinde davacının boşandığı dönemde eski eşiyle birlikte yaşadığı anlaşılmakla, asıl davanın reddine, birleşen davanın kabulüne karar verilmesi gerekmektedir. O halde İlk Derece Mahkemesince yukarıda belirtilen maddi ve hukuki olgular gözetilmeksizin hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir. VI. KARAR Açıklanan sebeplerle; 1. Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA, 2. İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA, Dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine, bozma kararının bir örneğinin kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,13.10.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.