Yargıtay 10. Hukuk Dairesi 2024/9132 E. 2024/8991 K.

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi SAYISI : 2023/179 E., 2024/109 K. KARAR : Kabul Taraflar arasında Mahkemece görülen prime esas kazancın tespiti davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairemizce, İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir. Mahkeme tarafından Özel Daire bozma kararına karşı direnilmiştir. Direnme kararının davacı vekili temyiz edilmesi üzerine Dairece, direnme kararının Yargıtay Hukuk Genel Kuruluna gönderilmesi ile Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 12.11.2019 tarih 2015/10-2856 Esas, 20191168 Karar sayılı kararı ile "Davacı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile direnme kararının yukarıda açıklanan genişletilmiş gerekçe ve Özel Daire bozma kararında gösterilen nedenlerden dolayı 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun geçici 3 üncü maddesine göre uygulanmakta olan 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun 429 uncu maddesi gereğince bozulmasına" dair karar verildiği. Mahkemece Yargıtay Hukuk Genel Kurulu kararı sonrasında verilen kararın Dairemizce bozulması üzerine, Mahkemece bozmaya uyularak davanın kabulüne dair verilen kararın davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü: I. DAVA Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin SGK'ya tabi ağır vasıta işçisi olarak 15.03.1996 tarihi ile 26.11.2006 tarihleri arasında davalılardan ... Uluslararası Nakliyat ve Tic. A.Ş.'de çalıştığını, davacının davalı şirkette çalışırken Kuruma prime esas kazançlarının gerçek ücretinden düşük olarak gösterildiğini, işçilik alacaklarının tahsili için açılan davanın Yargıtay incelemesinden geçerek kesinleştiğini, Bolu İş Mahkemesi kararına göre davacının ağır vasıta şoförü olarak çalıştığı ve son bir yıl içinde devamlılık arz eden primlerin 365'e bölünmesi neticesinde davacının prime esas günlük kazancının 63,30 TL olarak tespit edildiğini, davacının prime esas günlük kazancının gerçek ücreti olan 63,30 TL olarak işe giriş tarihinden çıkış tarihine kadar düzeltilmesi gerektiğini belirterek davacı işçinin 15.06.1996-26.11.2006 tarihleri arasında Kuruma bildirilen prime esas günlük kazancının gerçek ücret üzerinden düzeltilmesini dava ve talep etmiştir. II. CEVAP 1.Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde özetle; bu davada müvekkili Kurumun herhangi bir mükellefiyetinin bulunmadığını, davacının prime esas günlük kazancının mezkur işyeri tarafından müvekkilini Kuruma bildirildiğini, Kurumun bunun üzerine işlem yaptığını, Kurumun ihmalinden tevellüt eden bir zararın mevcut olmadığını,davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. 2.Davalı ... Uluslararası Nak. Tur. Tic AŞ vekili cevap dilekçesinde özetle: 5510 sayılı Kanun'un prime esas kazançlar başlıklı 80 inci maddesinde seyyar görev tazminatının prim hesabında dikkate alınamayacağını; yurt dışında ödenen mazot, park, dezenfeksiyon, otoyol, spedisyonun çalışan şoförün maaşı gibi prime dahil edilemeyeceğini, bordro ile tahakkuku yapılan yolluğun resmi tarifeden damga vergisinin ödendiğini, günlük muafiyet sınırlarını aşan kısımlar için ayrıca vergi ödendiğini savunarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI Mahkemenin 03.09.2013 tarihli ve 2012/384 Esas 2013/288 Karar sayılı kararıyla ...gerek 5510 sayılı Kanun'un 86 ncı maddesine göre, dava 15.11.2012 tarihinde ikame edilmiş olup, hizmet süresinin sonu olan 31.12.2006 tarihinden itibaren beş yıllık hak düşürücü süre geçtikten sonra 31.12.2011 tarihinde ikame edilmesi; gerek 5510 sayılı Kanun'un 80 inci maddesinin b fıkrası ile mülga 506 sayılı Kanun'un 77 nci maddesinde; ölüm, doğum ve evlenme yardımları, yolluklar, kıdem tazminatı, ihbar ve kasa tazminatı ile ayni yardımlar prime esas kazanca tabi tutulamayacağından, davanın reddine karar verilmiştir. IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ A. Bozma Kararı 1. Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur. 2. Dairemizin 30.12.2014 tarihli 2013/21277 Esas 2014/22654 Karar sayılı ilamı ile dosyaya kanıt olarak sunulan dış harcamalar listeleri irdelenmeli, sefer primi veya harcırah adı altında gerçekleştirilen ödemelerin tamamının ya da bir kısmının 77 nci madde kapsamında yolluk niteliğinde olup olmadığı açıklıkla ortaya konulmalı, belgelerin, ait olduğu çalışma dönemi bakımından yazılı delil oluşturacağı gözetilmeli, ayrıca, işçilik alacaklarına yönelik kesinleşen davada verilen karar sonrasında davacıya işverence ödeme yapılıp yapılmadığı belirlenip öngörülen yöntem izlenmeli, buna göre ödemenin yalnızca hizmetin gerçekleştiği son ayın prime esas kazancına dahil edilebileceği dikkate alınmalı, toplanan kanıtlardan elde edilecek sonuca göre hüküm kurulmalıdır gerekçesi ile karar bozulmuştur. B.İlk Derece Mahkemesince Verilen Direnme Kararı Mahkemenin 16.04.2015 tarihli ve 2015/40 Esas, 2015/215 Karar sayılı kararıyla; önceki kararda direnilmesine karar verilmiştir. C.Yargıtay Hukuk Genel Kurul Kararı 1. Mahkemenin yukarıda belirtilen direnme kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur. 2. Dairemiz 02.07.2015 tarihli 2015/14629 Esas, 2015/13598 Karar sayılı kararı ile "direnme Dairemizce yerinde görülmediğinden ve bu durumda kararın inceleme yeri Yargıtay Hukuk Genel Kurulu olduğundan dava dosyasının Yargıtay Hukuk Genel Kuruluna sunulmak üzere Yargıtay Birinci Başkanlığına gönderilmesine" karar verilmiştir. 3.Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 12.11.2019 tarih 2015/10-2856 Esas, 2019/1168 Karar sayılı kararı ile davacı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile direnme kararının yukarıda açıklanan genişletilmiş gerekçe ve Özel Daire bozma kararında gösterilen nedenlerden dolayı 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun geçici 3 üncü maddesine göre uygulanmakta olan 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun 429 uncu maddesi gereğince bozulmasına dair karar verilmiştir. D. Mahkemece Yargıtay Hukuk Genel Kurulu bozması sonrası verilen Karar Mahkemenin21.06.2022 tarihli ve 2020/86 Esas 2022/487 Karar sayılı kararıyla; davanın kabulü ile davacının davalı ... Ulus. Nakl. Tur. ve Tic. A.Ş.'ye ait 35116.14 sicil sayılı işyerinde Kuruma bildirilen gün sayıları değişmeksizin SPEK tutarının; 1997/1 dönemde 88.742.580 TL 1997/2 dönemde 213.237.120 TL, 1997/3 dönemde 306.500.596 TL 1998/1 dönemde 331.856.400 TL, 1998/2 dönemde 378.286.860 TL 1998/3 dönemde 446.000.580 TL, 1999/1 dönemde 600.894.000 TL 1999/2 dönemde 664.647.000 TL, 1999/3 dönemde 728.400.000 TL 2000/1 dönemde 1.530.000.000 TL, 2000/2 dönemde 2.157.169.357 TL 2000/3 dönemde 2.177.457.614 TL, 2001/1 dönemde 2.792.449.956 TL 2001/2 dönemde 3.808.302.985 TL, 2001/3 dönemde 4.200.000.000 TL 2002/1 dönemde 4.131.811.462 TL, 2002/2 dönemde 5.226.535.483 TL 2002/3 dönemde 5.659.578.186 TL, 2003/1 dönemde 6.136.732.783 TL 2003/2 dönemde 6.103.478.238 TL, 2003/3 dönemde 6.330.791.364 TL 2004/1 dönemde 6.658.835.518 TL, 2004/5 dönemde 1.764.822.308 TL 2004/6 dönemde 1.663.529.063 TL, 2004/7 dönemde 1.643.068.463 TL 2004/8 dönemde 1.650.237.879 TL, 2004/9 dönemde 1.677.592.933 TL 2004/10 dönemde 1.706.915.723 TL, 2004/11 dönemde 2.215.692.073 TL 2004/12 dönemde 1.702.771.758 TL, 2005/1 dönemde 1.704,80 TL 2005/2 dönemde 1.638,08 TL, 2005/3 dönemde 1.650,17 TL 2005/4 dönemde 1.686,79 TL, 2005/5 dönemde 1.660,74 TL 2005/6 dönemde 1.601,74 TL, 2005/7 dönemde 1.571,36 TL 2005/8 dönemde 1.597,31 TL, 2005/9 dönemde 1.592,54 TL 2005/10 dönemde 1.584,31 TL, 2005/11 dönemde 1.564,92 TL 2005/12 dönemde 1.565,33 TL, 2006/1 dönemde 1.650,17 TL 2006/2 dönemde 1.595,79 TL, 2006/3 dönemde 1.607,68 TL 2006/4 dönemde 1.629,74 TL, 2006/5 dönemde 1.747,47 TL 2006/6 dönemde 1.892,13 TL, 2006/7 dönemde 1.857,91 TL 2006/8 dönemde 1.794,36 TL, 2006/9 dönemde 1.796,50 TL 2006/10 dönemde 1.823,30 TL, 2006/11 dönemde 1.551,26 TL kazançla çalıştığının tespitine karar verilmiştir. E. Bozma Kararı 1. Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur. 2. Dairemizin 07.12.2022 tarihli 2022/12112 Esas 2022/15582 Karar sayılı ilamı ile bozma gereğinin tam olarak yerine getirilmediğinden önceki bozma ilamı içeriğindeki gerekçeler ile karar bozulmuştur. F. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulü ile davacının davalı ... Ulus. Nakl. Tur. ve Tic. A.Ş.'ye ait 35116.14 sicil sayılı işyerinde Kuruma bildirilen gün sayıları değişmeksizin spek tutarının; 2006/6 dönemde 1.892,13 TL, 2006/7 dönemde 1.857,91 TL 2006/8 dönemde 1.794,36 TL, 2006/9 dönemde 1.796,50 TL 2006/10 dönemde 1.823,30 TL, 2006/11 dönemde 1.551,26 TL kazançla çalıştığının tespitine karar verilmiştir. VI. TEMYİZ A. Temyiz Yoluna Başvuranlar Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili temyiz isteminde bulunmuştur. B. Temyiz Sebepleri Davalı Kurum vekili; Yargıtay bozma ilam gereğinin yerine getirilmediğini, tanık beyanlarına itibar edilemeyeceğini ayrıca Kurum aleyhine yargılama gideri ve vekalet ücretine hükmedilemeyeceğini belirterek kararın bozulmasını talep etmiştir. C. Gerekçe 1. Uyuşmazlık ve hukuki nitelendirme Uyuşmazlık, davacının prime esas kazanç tutarının tespiti istemine ilişkindir. 2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun geçici 3 üncü maddesi delaletiyle 1086 sayılı Hukuk Usûlü Muhakemeleri Kanunu'nun (1086 sayılı Kanun) 428 inci maddesi, 438 inci maddesinin yedi, sekiz, dokuzuncu fıkraları ile 439 uncu maddesinin ikinci fıkrası ile 506 sayılı Kanun 77 nci maddesi hükümleridir. 3. Değerlendirme 1. Temyiz olunan nihai kararların bozulması 1086 sayılı Kanun'un 428 inci maddesi ile 439 uncu maddesinin ikinci fıkrasında yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. 2. Temyizen incelenen Mahkeme kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir. VII. KARAR Açıklanan sebeplerle; Davalı Kurum vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA, Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine, 25.09.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.