Yargıtay 10. Hukuk Dairesi 2023/13510 E. 2024/5021 K.

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi SAYISI : 2022/496 E., 2023/611 K. KARAR : Kabul Taraflar arasındaki meslekte kazanma gücü kaybı oranının tespiti davasından dolayı bozma ilamına uyulmak suretiyle yapılan yargılama sonucunda Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir. Kararın davalılar vekili tarafından temyiz edilmekle;kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü: I. DAVA Davacı vekili dava dilekçesinde;davacının, davalı işveren ... Endüstri Tesisleri İmalat ve Montaj A.Ş.'nin ... AŞ. ... Fabrikası Kapasite Arttırımı Projesi işyerinde çalışmakta iken 26.06.2004 tarihinde geçirdiği iş kazası sonucunda yaralandığını ve iş gücünü büyük ölçüde kaybettiğini, kazadan sonra yapılan operasyonlar sonucunda müvekkilinin sağ bacağının sol bacağına göre 10 cm. kısaldığını, bacağında meydana gelen kısalma sebebiyle değnek yardımı olmaksızın yürüyemediğini, müvekkilinin çalışma gücü kaybının davalı kurumca %4,2 olarak tespit edildiğini, müvekkilinin 13.09.2001 tarihinde geçirdiği iş kazası sonucu maluliyetinin %21 olarak tespit edildiğini, yapılan birleştirme işlemleri sonucunda maluliyetinin %24,3 olarak belirlendiğini, müvekkilince iş göremezlik oranına yapılan itiraz sonucunda davalı kurumca yeniden rapor alınmasına gerek olmadığına karar verildiğini belirterek, müvekkilinin işveren ... Endüstri Tesisleri İmalat ve Montaj A.Ş.'nin ... AŞ. ... Fabrikası Kapasite Arttırımı Projesi işyerinde çalışmakta iken 26.06.2004 tarihinde geçirdiği iş kazası sonucunda oluşan sürekli iş göremezlik oranının tespitine karar verilmesini istemiştir. II. CEVAP 1.Davalı SGK vekili vermiş olduğu cevap dilekçesinde; davacının ... Endüstri Tesisleri İmalat ve Montaj A.Ş. işyerinde geçirdiği iş kazasına bağlı sürekli iş göremezlik oranına yönelik talebi sonucunda davacının ".... sol femur kırığı, sol diz flexionu 0-50 derece...." muayane bulguları esas alınarak, Sosyal Sigorta Sağlık İşlemleri Tüzüğünün ikinci ve sekizinci bölüm hükümleri çerçevesinde incelenmiş ve sigortalının maluliyet oranının %4,2 olduğunun belirtildiği, yardıma muhtaç durumda bulunmadığı, kontrol muayanesi gerekmediği, bunun neticesinde 20.01.1990 ve 26.06.2004 tarihindeki iş kazalarını birleştirme sonucunda meslekte kazanma gücü azalma oranının %24,3 olduğuna karar verildiğini, kurumlarının bir ihmali, kusuru veya kastı bir davranışının bulunmadığını belirterek, davanın reddine karar verilmesini istemiştir. 2.Davalı ... Endüstri A.Ş. vekili; davacı tarafından Ankara 15. İş Mahkemesinde 2006/516 Esas sayılı dosya ile görülmekte olan tazminat talepli davanın halen devam ettiğini, bu davada davaya konu olan ve davacının müvekkili firmadaki çalışması sırasında 26.06.2004 tarihinde geçirdiği kaza sebebiyle iş göremezlik oranının %4,2 olarak tespit edildiğini, davacının müvekkili firmadaki çalışmasından çok daha önce 1990 yılında geçirmiş olduğu bir diğer kaza sebebiyle iş göremezlik oranının %21 olarak belirlendiğini, her iki kaza sebebiyle doğacak sorumlulukların ve sorumluluk sahiplerinin ayrı olduğunu, zamanaşımına dahi uğramış olan ve müvekkili firmadaki çalışması sırasında gerçekleşmeyen kazadaki iş göremezlik oranından ve bunun sonuçlarından müvekkkili firmanın sorumlu tutulamayacağını, iki ayrı kazadan doğan iş göremezlik oranlarının ayrı ayrı tespitine karar verilmesi gerektiğini belirterek, davaya davalı kurum yanında müdahale taleplerinin kabulü ile, davanın reddine karar verilmesini istemiştir. III. MAHKEME KARARI Mahkemenin 13.05.2015 tarihli ve 2010/309 Esas 2015/131 Karar sayılı kararıyla davacı ...'nun maluliyet oranının %15 olarak tespitine karar verilmiştir. IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ A. Birinci Bozma Kararı 1.Mahkeme kararına karşı davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur. 2. Dairemizin 09.10.2017 tarihli ve 2015/16448 E. 2017/6458 K. sayılı ilamında; "... Mahkemece yapılacak iş, ikinci iş kazasının söz konusu meslekten kazanma gücü kaybı oranına etkisinin ne oranda olduğunun Balthazard formülü uygulanmak suretiyle belirlenerek istemin buna göre değerlendirilerek varılacak sonuca göre karar verilmelidir...." denilmek suretiyle karar bozulmuştur. B. İkinci Bozma Kararı 1.Bozmaya uyan Mahkemece verilen 12.12.2019 tarihli ve 2018/354 E.2019/303 K. sayılı kararıyla; "...Yargıtay, birinci ve ikinci kaza nedeniyle davacının sürekli iş göremezlik oranının balthazard formulü uygulanarak belirlenmesini istemiştir. Bu kapsamda yapılacak hesaplamanın SGK'nın uzmanlık alanında olduğu dikkate alınarak Yargıtay bozma ilamındaki tespitlere yer verilerek davacının sürekli iş göremezlik oranının hesaplanması SGK'dan istenmiştir. Bu kapsamda davacı ...'nun 05.02.1990 tarihinde geçirdiği 1. İş kazası sonucunda sürekli iş göremezlik oranının %21 olarak kesinleştiği, 26.06.2004 tarihinde geçirdiği 2. İş kazası sonucunda sürekli iş göremezlik oranının Adli Tıp Genel Kurulunca E cetveline göre %27,2 olarak tespit edildiği bu tespitlere göre; 2. iş kazasının söz konusu meslek de kazama gücü kaybı oranına etkisinin ne oranda olduğunun Balthazard formülü uygulanmak suretiyle belirlenmesi için SGK'ya müzekkere yazıldığı; yazılan müzekkereye SGK tarafından verilen 21.06.2019 tarihli cevapta: "...'nun ... End AŞ- B Termik Santrali işyerinde 20.01.1990 tarihinde geçirdiği iş kazasına bağlı sürekli iş göremezlik oranı talebi; Sosyal Sigortalar Kurumu Tepecik Hastanesinin 13.09.1991 tarih, 13724 saylı raporunda yer alan "... Sol femur kırığı sol diz hareketleri 10-0-120 2 cm kısalık, 4 cm atrofi" muayene bulguları esas alınarak; Sosyal Sigorta Sağlık İşlemleri Tüzüğünün ikinci ve sekizinci bölüm hükümleri doğrultusunda incelenmiş ve sigortalının maluliyet oranının %24.92 E cetveline (yaşa) göre %21 olduğuna, yardıma muhtaç durumda bulunmadığına, kontrol muayenesi gerekmediğine karar verilmiştir. Sosyal Sigortalar Kurumu Genel Müdürlüğü Sağlık Dairesi Başkanlığınca alınan bu karar 30.12.1992 tarih 988531 sayılı yazıyla Sosyal Sigortalar Kurumu Manisa Sigorta Müdürlüğüne bildirilmiştir. Adı geçenin ... End Tesisleri İml ve Montaj A.Ş. işyerinde 26.06.2004 tarihinde geçirdiği iş kazasına bağlı sürekli iş göremezlik oranı talebi; Sosyal Sigortalar Kurumu Başkanlığı Tepecik Eğitim Hastanesinin 06.10.2004 tarih 42099 sayılı ve Celal Bayar Üniversitesi Sağlık Uygulama ve Araştırma Merkezinin 02.07.2008 tarih 4051 sayılı raprlarnda yer alan "... sol femur kırığı, sol diz flexionu 0-50 derece ..." muayene bulguları esas alınarak; Sosyal Sigorta Sağlık İşlemleri Tüzüğünün ikinci ve sekizinci bölüm hükümleri çerçecesinde incelenmiş ve sigortalının maluliyet oranının; E cetveline (yaşa göre) %25.2 kazadan sonra - kazadan önce= 25.2-21=%4.2 olduğuna, yardıma muhtaç durumda olmadğına, kontrol muayenesi gerekmediğine karar verilmiştir. Bunun neticesinde de 20.01.1990 (birinci iş kazası) ve 26.06.2004 (ikinci iş kazası) tarihindeki iş kazalarını birleştirme sonucunda meslekte kazanma gücü azalma oranının %24.3 olduğuna, yardıma muhtaç durumda olmadığına, kontrol muayenesi gerekmediğine karar verilmiştir." denildiği anlaşılmıştr. Her ne kadar SGK'nın sürekli iş göremezlik oranının tespiti konusunda uzman olduğu, yıllardır iş kazası geçiren çalışanların sürekli iş göremezlik oranlarının SGK tarafından belirlendiğine güvenilerek SGK'dan bu Yargıtay bozma ilamındaki tespitler dikkate alınarak hesaplama yapılması istenmişse de SGK, 2010 yılındaki hesaplamasını tekrar Mahkememize göndermiştir. Mahkemece bu hususun gözden kaçırılması neticesinde önceki oranla aynı oranın belirlendiği düşünülerek davanın reddine karar verilmiştir. Karar bu nedenle hatalı olup; Yargıtay bozma ilamını tam olarak karşılayamamıştır..." gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş, davacı vekili temyiz isteminde bulunulmuştur. 2.Dairemizin 05/02/2020 tarihli, 2019/5179 E.2020/729 K. sayılı ilamında; "...Mahkemece yapılacak iş,ilk iş kazası nedeiyle davacının sürekli iş göremezlik oranının da kesinleşmemiş olduğunu gözeterek, Adli Tıp Kurumundan alınacak raporla, ikinci iş kazasının söz konusu meslekten kazanma gücü kaybı oranına etkisinin ne oranda olduğunun Balthazard formülü uygulanmak suretiyle belirlenmesi, istemin buna göre değerlendirilerek varılacak sonuca göre karar verilmesi gerekmektedir..." denilmek suretiyle karar bozulmuştur. C.Üçüncü Bozma Kararı 1.Bozmaya uyan Mahkemece verilen14.03.2022 tarihli 2020/210 Esas 2022/181 Karar sayılı ilamında, "...Yargıtay bozma ilamında ikinci iş kazasının söz konusu meslekten kazanma gücü kaybı oranına etkisinin ne oranda olduğunun Balthazard formülü uygulanmak suretiyle belirlenmesinin talep edilmesi nedeniyle Adli Tıp Kurumu İkinci Üst Kurulu'ndan aldırılan raporda; kişinin 26.04.2004 tarihinde geçirmiş olduğu kazaya bağlı meslekte kazanma gücü kaybı oranının balthazard formülü uygulanması neticesinde %13 olarak belirlendiği, bu nedenle davacının 26.04.2004 tarihli kaza nedeniyle SGK tarafından tespit edilen %4,2lik maluliyet oranının yükselmiş olması nedeniyle talebinin yerinde olduğu anlaşıldığından; davanın kabulüne ilişkin aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur..." gerekçesiyle davanın kabulü ile davanın kabulü ile Davacının 26/06/2004 tarihinde geçirmiş olduğu kazaya bağlı meslekte kazanma gücü kaybı oranının %13 olarak kabulüne karar verilmiştir. 2.Dairemizin,15.06.2022 tarihli 2022/6112 E. 2022/9223 K. sayılı ilamıyla "....Mahkemece, Adli Tıp 2. Üst Kurulundan rapor alınarak davacının birinci iş kazasındaki meslekte kazanma gücü kaybı oranının kesinleşmemiş olduğu,dolayısıyla bu iş kazası nedeniyle meslekten kazanma gücü kaybı oranının da ne olduğu belirlenerek ikinci iş kazasının söz konusu meslekten kazanma gücü kaybı oranına etkisinin ne oranda olduğunun Balthazard formülü uygulanmak suretiyle belirlenmesi, istemin buna göre değerlendirilerek varılacak sonuca göre karar verilmesi gerekmektedir. ..." denilmek suretiyle karar bozulmuştur. D. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; "... Yargıtay bozma ilamında ikinci iş kazasının söz konusu meslekten kazanma gücü kaybı oranına etkisinin ne oranda olduğunun Balthazard formülü uygulanmak suretiyle belirlenmesinin talep edilmesi nedeniyle Adli Tıp Kurumu İkinci Üst Kurulu'ndan aldırılan raporda; kişinin 05.02.1990 tarihinde geçirdiği birinci iş kazasıyla illiyetli femur kırığına bağlı diz eklem hareket kısıtlılığı ve kronik osteomiyelit arızaları nedeniyle; 23.11.1991 tarihinden itibaren E cetveline göre %28.2 (yüzdeyirmisekiznoktaiki) oranında meslekte kazanma gücünden kaybetmiş sayılacağı ile kişinin 26.06.2004 tarihinde ilk kazadan 14 yıl sonra geçirmiş olduğu 26.06.2004 tarihli ikinci iş kazasıyla illiyetli aynı yerde oluşan femur kırığı yaralanmasına bağlı artan sağ diz eklem hareket kısıtlılığı ve devam eden kronik osteomiyelit arızaları nedeniyle 02.01.2005 tarihinden itibaren artma kaydıyla %45.2 oranındaki meslekte kazanma gücü kaybı oluşması nedeniyle ikinci iş kazasının katkısı (%45.2-%28.2) %17.0 (yüzdeonyedinoktasıfır) olduğu, bu kez bozma sonrasındaki yargılamada ATK 2. Üst Kuruldan aldırılan raporda 20.01.1990 tarihli iş kazası nedeniyle de maluliyetin tespiti sağlanarak balthazard formülünün doğru uygulandığı, neticeten davacının 26.04.2004 tarihli kaza nedeniyle SGK tarafından tespit edilen %4,2lik maluliyet oranının yükselmiş olması nedeniyle talebinin yerinde olduğu anlaşıldığından; davanın kabulüne ilişkin aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur..." .gerekçesiyle davanın kabulüne, davacının 26.06.2004 tarihli kaza nedeniyle meslekte kazanma gücü kaybının %17 olduğunun tespitine karar verilmiştir. V. TEMYİZ A. Temyiz Yoluna Başvuranlar Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur. B. Temyiz Sebepleri Davalılar vekilleri, davanın reddinin gerektiğini belirterek temyiz yoluna başvurmuşlardır. C. Gerekçe 1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, davacını geçirdiği 26.06.2004 tarihli iş kazası nedeniyle meslekte kazanma gücü kaybının tespiti istemine ilişkindir. 2. İlgili Hukuk 1.6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 2. 506 sayılı Kanun'un 109 ve Sosyal Sigorta Sağlık İşlemleri Tüzüğünün 5 ve devamı maddesi hükümleridir. 3. Değerlendirme 1. Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanun'un geçici 3 üncü maddesinin ikinci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun 428 inci maddesi ile 439 uncu maddesinin ikinci fıkrasında yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. 2.Temyizen incelenen Mahkeme kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında davacı vekilinin temyiz nedenlerine göre bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir. VI. KARAR Açıklanan sebeplerle; Davalılar vekillerinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA, Aşağıda yazılı temyiz harcının temyiz eden ilgiliden alınmasına, Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine, 08.05.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.