Yargıtay 10. Hukuk Dairesi 2022/9066 E. 2022/12077 K.

Bölge Adliye Mahkemesi : ... Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesi No : Dava, hizmet tespiti istemine ilişkindir. İlk Derece Mahkemesince, hükümde belirtilen gerekçelerle davanın kısmen kabul kısmen reddine dair verilen karara karşı davalı ve feri müdahil kurum tarafından istinaf yoluna başvurulması üzerine, ... Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesince istinaf istemlerinin esastan reddine karar verilmiştir. ... Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesince verilen kararın, davalı ve feri müdahil Kurum vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteklerinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi. I-İSTEM Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının davalıya ait damacana ve pet su satışı yapan iş yerinde 01.03.2013 – 17.02.2016 tarihleri arasında çalıştığını, ancak çalışmalarının fer’i müdahil Kurum’a eksik bildirildiğini beyanla davacının davalıya ait iş yerinde 01.03.2013 – 13.08.2014 ve 08.01.2016 – 17.02.2016 tarihleri arasında da çalıştığının tespitine karar verilmesini talep etmiştir II- CEVAP Davalı ve feri kurum vekilleri davanın reddine karar verilmesini talep etmişlerdir. III- MAHKEME KARARI A- İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI “Davanın kısmen kabülü ile, ... TC kimlik numaralı davacı ...'nun davalı işveren (Eski Ünvanı : ... Tic. .... San. İth. İhr. Ltd. Şti ) ... Paz. San. Tic. İth. İhr. A.Ş'ne ait ... sicil sayılı işyerinde 27/03/2013 - 13/08/2014 ve 08/01/2016-17/02/2016 tarihleri arasında hizmet akdine dayalı olarak asgari ücret ile 537 gün çalıştığı, 537 günlük çalışmasının kuruma bildirilmediğinin tespitine, Fazlaya ilişkin taleplerin reddine” karar verilmiştir. B- BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ KARARI “... 14. İş Mahkemesi'nce verilen 13.11.2019 Tarih, 2016/475 Esas ve 2019/146 Karar sayılı karara yönelik davalı vekili ve Fer'i müdahil Kurum vekilinin istinaf başvurularının 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 353/1-b.1 maddesi gereğince esastan reddine” karar verilmiştir. TEMYİZ KANUN YOLUNA BAŞVURU VE NEDENLERİ Feri müdahil Kurum vekili, davanın ispatlanamadığı, eksik araştırma ve incelemeyle karar verildiği, davalı vekili, şirketin çok çalışanı olup tüm çalışanların bildirimlerinin tam olarak yapıldığı, tanık beyanlarında da bu hususun doğrulandığı, işten ayrılış bildirgesindeki tarihin doğru olduğunun anlaşıldığı ve sair gerekçelerle kararın bozulmasını talep etmişlerdir. IV- İLGİLİ HUKUK KURALLARI VE İNCELEME Dava, 506 sayılı Kanunun 79/10. ve 5510 sayılı Kanun’un m. 86/9. maddesi uyarınca açılmış hizmet tespiti davasıdır. Maddeye göre, “Yönetmelikle tespit edilen belgeleri işveren tarafından verilmeyen veya çalıştıkları Kurumca tespit edilemeyen sigortalılar, çalıştıklarını hizmetlerinin geçtiği yılın sonundan başlayarak 5 yıl içerisinde mahkemeye başvurarak alacakları ilam ile ispatlayabilirlerse, bunların mahkeme kararında belirtilen aylık kazanç toplamları ile prim ödeme gün sayıları nazara alınır.” Hizmet akdi ile bir veya birden fazla işveren tarafından çalıştırılanların hizmetlerin tespitine ilişkin davalar, kamu düzenine ilişkindir. Bu nedenle özel bir duyarlılıkla ve özenle yürütülmesi zorunludur. Bu çerçevede hak kayıplarının ve gerçeğe aykırı sigortalılık süresi edinme durumlarının önlenmesi, temel insan haklarından olan sosyal güvenlik hakkının korunabilmesi için, bu tür davalarda tarafların gösterdiği kanıtlarla yetinilmeyerek, gerekli araştırmaların re'sen yapılması ve kanıtların toplanması gerektiği göz önünde bulundurulmalıdır. Eldeki davada; her ne kadar davacının çalıştığına yönelik tespitler yerinde ise de; kabule konu 08.01.2016 – 17.02.2016 tarihleri arasında davacının 4/1-b kapsamında zorunlu sigortalılığının bulunduğu, her ne kadar primleri ödenmemişse de bu dönem yönünden herhangi bir araştırma ve irdeleme yapılmadığı anlaşılmaktadır. Mahkemece bu dönem yönünden de deliller toplanıp çalışmanın davalı işverenlikte geçtiğinin anlaşılması halinde 4/1-b sigortalılığının iptalinin gerekeceği, kendi nam ve hesabına çalışması var ise bu dönem yönünden davanın reddine karar verilmesi gerekeceği gözetilerek değerlendirme yapılmalı, oluşacak sonuca göre bir karar verilmelidir. O halde, davalı ve feri müdahil Kurum vekillerinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve ... Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesinin istinaf isteminin esastan reddine dair kararı kaldırılarak ilk derece mahkemesince verilen karar bozulmalıdır. SONUÇ : Yukarıda açıklanan nedenlerle, ... Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesi kararının HMK’nın 373/1 maddesi gereği kaldırılarak, ilk derece mahkemesi kararının BOZULMASINA, karardan bir örneğin Bölge Adliye Mahkemesine, dosyanın kararı veren ilk derece mahkemesine gönderilmesine, temyiz harcının istek halinde ilgilisine iadesine, 10.10.2022 gününde oybirliğiyle karar verildi.