Yargıtay 10. Hukuk Dairesi 2022/14037 E. 2023/524 K.

İNCELENEN KARARIN MAHKEMESİ :İş Mahkemesi SAYISI : 2015/314 E., 2022/287 K. DAVALILAR : 1-... vekili Avukat ... 2-... vekili Avukat ... 3-Tasfiye Halinde ... Tekstil İnş. San. Tic. Ltd. Şti. DAVA TARİHİ : 02.08.2012 KARAR : Kabul Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen hizmet tespiti davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir. İlk Derece Mahkemesince, (kapatılan) 21. Hukuk Dairesinin bozma kararına uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda, asıl ve birleşen davaların kabulüne karar verilmiştir. İlk Derece Mahkemesi kararı davalılar vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü: I. DAVA Davacı vekili asıl ve bozmadan sonra bu davayla birleştirilen dava dilekçelerinde özetle; davacının, davalı ve sahibi olduğu davalı şirkette 01.09.2006 - 06.06.2012 tarihleri 1994 yılından 2006 yılı sonuna kadar çalışmasına rağmen kuruma bildirilmeyen eksik hizmetlerinin tespitini talep etmiştir. II. CEVAP Davalılar vekilleri davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesince; "Davacının davalı ... nezdinde sigorta kapsamına girecek şekilde ; 28.10.2010-31.12.2010 tarihleri arasında 63 gün, günlük 25,35 TL brüt ücretle 01.01.2011-30.06.2011 tarihleri arasında 180 gün, günlük 26,55 TL brüt ücretle 01.07.2011-31.12.2011 tarihleri arasında 180 gün, günlük 27,90 TL brüt ücretle 01.01.2012-05.06.2012 tarihleri arasında 155 gün, günlük 29,55 TL brüt ücretle çalışmalarının tespitine, bu çalışmaların diğer sigortalı hizmetlerine eklenmesine" karar verilmiştir. IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ A. Bozma Kararı İlk Derece Mahkemesi kararının davalı Kurum tarafından temyizi üzerine dairece; "Dosyadaki kayıt ve belgelerden, davacı adına davalı işveren tarafından 06.06.2012 tarihinden itibaren 55 günlük bildirim yapıldığı, davacının Kuruma yaptığı şikayette 01.09.2006 tarihinden itibaren davalı nezdinde çalıştığını belirttiği, 2006/9-2012/7 nci aylar arası dönem bordrolarının getirtildiği, davacı tarafından gösterilen tanıkların tarih belirtmeden davacının çalıştığı yönünde beyanda bulundukları, davalı tarafından gösterilen bordro tanıklarından biri, davacının 2008 yılında çalışmaya başladığını, diğeri ise, davacının Ocak/2012 tarihinde başladığını belirttikleri anlaşılmaktadır. Somut olayda, bordro tanıklarının resen tespit edilip dinlenmediği, tanık beyanları arasında oluşan çelişkilerin giderilmediği böylece davacının çalışma olgusunun yeterli ve gerekli bir araştırmayla hiç bir kuşku ve duraksamaya yer bırakmayacak sağlıklı bir biçimde belirlenmeden sonuca gidildiği görülmektedir. Yapılacak iş; öncelikle dosyadaki dönem bordrolarından, hüküm altına alınan dönemi kapsayacak şekilde, bordro tanıklarını resen tespit edip dinlemek, gerekirse Kurum, vergi idaresi, belediye ve emniyet müdürlüğü gibi kamu kurumları aracılığıyla tespit edilecek komşu işyerlerinin işverenleri veya bu işverenlerin resmi kayıtlarına geçmiş çalışanlarının beyanlarına başvurmak, tanık beyanları arasındaki celişkileri gidermek ve davanın nitelikçe kamu düzenini ilgilendirdiği nazara alınıp araştırma genişletilerek tüm deliller birlikte değerlendirilip sonucuna göre karar vermekten ibarettir" gerekçeleriyle karar bozulmuştur. B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak verilen, yukarıda tarih ve sayısı yazılı davada; "Esas ve Birleşen davanın kabulü ile; Davacının 01.09.2006 - 27.10.2010 tarihleri arasında ... sicil sayılı davalı Tasfiye Halinde ... Tekstil inş. San. ve Tic. Ltd. Şti. unvanlı işyerinde (... Şubesinde) 1.497 gün, 28.10.2010 - 05.06.2012 tarihleri arasında 1062915.34.05 sicil sayılı davalı ...'a ait işyerinde 578 gün çalıştığının tespitine" karar verilmiştir. VI. TEMYİZ A. Temyiz Yoluna Başvuranlar İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur. B. Temyiz Sebepleri Davalı Kurum vekili, tanaık beyanlarının yetersiz ve tutarsız olduğu, davanın ispatlanamadığı, eksik araştırma ve incelemeyle karar verildiği, Davalı işverenler vekili, işe giriş bildirgesinin imzalı olduğu, bozma gerekleri yerine getirilmeksizin gerekli vasıfları taşımayan çelişkili tanık beyanlarına itibar edilerek karar verildiği gerekçeleriyle kararın bozulmasını talep etmişlerdir. C. Gerekçe 1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, davacının kuruma bildirilmeyen hizmetlerinin bulunup bulunmadığı noktasındadır. 2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri ile 506 sayılı Kanun'un 79, 5510 sayılı Kanun'un 86 ncı madde hükümleridir. 3. Değerlendirme 1. Dava, 506 sayılı Kanun'un 79/10 uncu ve 5510 sayılı Kanun’un m. 86/9 uncu maddesi uyarınca açılmış hizmet tespiti davasıdır. Maddeye göre, “Yönetmelikle tespit edilen belgeleri işveren tarafından verilmeyen veya çalıştıkları Kurumca tespit edilemeyen sigortalılar, çalıştıklarını hizmetlerinin geçtiği yılın sonundan başlayarak 5 yıl içerisinde mahkemeye başvurarak alacakları ilam ile ispatlayabilirlerse, bunların mahkeme kararında belirtilen aylık kazanç toplamları ile prim ödeme gün sayıları nazara alınır.” 2. Hizmet akdi ile bir veya birden fazla işveren tarafından çalıştırılanların hizmetlerin tespitine ilişkin davalar, kamu düzenine ilişkindir. Bu nedenle özel bir duyarlılıkla ve özenle yürütülmesi zorunludur. Bu çerçevede hak kayıplarının ve gerçeğe aykırı sigortalılık süresi edinme durumlarının önlenmesi, temel insan haklarından olan sosyal güvenlik hakkının korunabilmesi için, bu tür davalarda tarafların gösterdiği kanıtlarla yetinilmeyerek, gerekli araştırmaların re'sen yapılması ve kanıtların toplanması gerektiği göz önünde bulundurulmalıdır. 3. Mahkemece bozmaya uyulmuşsa da bozma gerekleri yerine getirilmemiştir. Davalı ... ile davalı Tas. Hal. ... Ltd. Şti.'nin dava konusu dönemlerde ayrı ayrı işyerleri bulunduğu ve her iki işyerinin de kanun kapsamında olduğu açıktır. Ayrıca kurum denetmeni tarafından ihbar üzerine davalı ...'a ait işyerinde yapılan denetimde, davacının 06.06.2012 tarihinde çalışmaya başladığını beyan ederek tutanağı imzaladığı anlaşılmıştır. 4. Mahkemece işyeri şahsi sicil dosyaları, varsa puantaj kayıtları, hesap pusulaları gibi çalışmaya dair bilgi ve belgeler de getirtilmek suretiyle, davacının baştan itibaren faal olan ...'a ait işyerinde mi, yoksa kabul edildiği şekilde tasfiyeye kadar şirket, tasfiyeden sonra mı ... yanında çalıştığı belirlenmeli, bozma gereği gözetilerek, bordro tanıklarının uyuşmazlığı aydınlatacak beyanlarına başvurulmalı, gerekirse komşu işyerleri ve bunların bordrolarında dava konusu dönemde çalışan kişiler belirlenip tanık olarak beyanları alınmalı, oluşacak sonuca göre bir karar verilmelidir. 5. Kabule göre de; asıl davada sadece ...'a husumet yöneltilerek 01.09.2006 - 06.06.2012 tarihleri arasında hizmet tespiti talep edilmiş, mahkemece davacının 28.10.2010 - 05.06.2012 tarihleri arasında davalı ...'a ait işyerinde çalıştığı kabul edilmiştir. Bu durumda davalı ... yönünden davanın kısmen kabul kısmen reddi yerine tam kabulüne karar verilmiş olması da isabetsizdir. VII. KARAR Açıklanan sebeplerle, Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA, Temyiz harcının istek halinde ilgilisine iadesine, Dosyanın kararı veren İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine, 23.01.2023 tarihinde oy birliğiyle karar verildi. ...