Yargıtay 1. Hukuk Dairesi 2025/3672 E. 2025/4001 K.

MAHKEMESİ : Trabzon Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi SAYISI : 2024/781 E., 2024/812 K. İLK DERECE MAHKEMESİ : Of 1. Asliye Hukuk Mahkemesi SAYISI : 2017/658 E., 2022/568 K.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacılar vekili ve davacı tereke temsilcisi tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA Davacılar vekili dava dilekçesinde; ... ili, ... ilçesi, ... Mahallesinde bulunan 1 37... parsel sayılı taşınmazın kadastro çalışmaları sırasında davalıların mirasbırakanı ... mirasçıları adına tespit edildiğini, ancak taşınmazın kadimden beri davacıların zilyetliğinde olan dede toprağı olup davacıların miras bırakanı .... adına tespit edilmesi gerektiğini ileri sürerek taşınmazın tapu kaydının iptali ile ... mirasçıları adına tescilini talep etmiştir. Yargılama sırasında ... terekesine temsilci olarak davacı ... atanmıştır.

II. CEVAP Davalılardan... ve ... cevap dilekçesinde; davaya konu taşınmazın davacıların kardeşi ve taşınmazın zilyedi olan ... tarafından 24.10.2001 tarihinde muhtar onaylı satış senedi ile davalı ...'ya satıldığını ve zilyetliğinin devredildiğini, taşınmaz tapuda ... adına kayıtlıysa da satış tarihinde kadastro tespitleri başlamadığından ve davacılar ile satışı yapan ... arasında taşınmazlar taksim edildiğinden dava konusunu taşınmazın zilyetliğinin satıcı ...'a bırakıldığını, aynı mahallede oturan tarafların buna rıza gösterdiğini, kaldı ki satıcının zilyetliği ile birlikte davacıların 15 yılı aşkın zilyetliği karşısında davalıların taşınmaz mülkiyetini iktisap ettiklerini belirterek davanın reddini istemişlerdir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; dava konusu taşınmazın kadastro tutanağında eski tapu kaydı bulunmayıp taraflarca tapu kaydına dayanılmadığından taşınmazın evveliyatında tapusuz olduğunun kabul edildiği, dinlenen tanık ve yerel bilirkişilerin uyumlu beyanlarında dava konusu taşınmazın davalı ... tarafından ...'dan satın alındığını ve o zamandan bu yana malik sıfatıyla kullanıldığını bildirdikleri, tapusuz taşınmazların taşınır hükmünde olduğu ve senetle satışla birlikte zilyetliğin devri ile mülkiyetini geçeceği, davacıların mirasbırakanı ...'ın olan taşınmazın ölümünden sonra çocukları arasında pay edildiği ve dava konusu yerin ...'a düştüğü, taşınmazın ... tarafından davalıya satılması ile mülkiyetinin davalıya geçtiği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davacılar miras bırakanı ... terekesine ...'ın temsilci olarak atandığı, yargılamanın temsilcinin katılımıyla yürütüldüğü, gerekçeli kararın önce ... vekiline tebliğ edildiği, geri çevirme kararı sonrası tereke temsilcisi ...'a tebliğ edilmesine karşın tereke temsilcisinin kararı istinaf etmediği, kararın davacılardan ... vekili tarafından istinaf edildiği, terekeye temsilci atanması halinde mirasçıların terekeyi temsil ve davayı takip yetkisinin ortadan kalktığı, bu nedenle davacıların kararı istinaf etme hakkı bulunmadığı gerekçesiyle davacılar vekilinin istinaf başvurusunun usulden reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ A. Temyiz Sebepleri Davacılar vekili temyiz dilekçesinde; TMK’nın 640. maddesinde terekeye temsilci atanması durumunda mirasçıların ayrı ayrı davayı takip yetkisinin ortadan kalktığına ilişkin bir hüküm bulunmadığını, İstinaf Mahkemesinin kanunda bulunmayan bir hüküm üzerinden istinaf haklarını yok saydığını, İstinaf Mahkemesi tarafından diğer davacıların istinaf haklarının bulunmadığı hususunda kendilerine açıkça ihtar yapılmadığını, yalnızca temsilci adına vekaletname olup olmadığının ihtar edilmiş olmasının istinaf hakkını ortadan kaldırmayacağını, ihtarın aydınlatıcı olmaktan uzak olduğunu belirterek kararın bozulmasını talep etmiştir.

Dairemizce verilen geri çevirme kararı üzerine davacı tereke temsilcisi ... bizzat sunduğu temyiz dilekçesinde; TMK’nın 640. maddesinde terekeye temsilci atanması durumunda mirasçıların ayrı ayrı davayı takip yetkisinin ortadan kalktığına ilişkin bir hüküm bulunmadığını, İstinaf Mahkemesinin kanunda bulunmayan bir hüküm üzerinden istinaf haklarını yok saydığını, İstinaf Mahkemesi tarafından diğer davacıların istinaf haklarının bulunmadığı hususunda kendilerine açıkça ihtar yapılmadığını, yalnızca temsilci adına vekaletname olup olmadığının ihtar edilmiş olmasının istinaf hakkını ortadan kaldırmayacağını, ihtarın aydınlatıcı olmaktan uzak olduğunu belirterek kararın bozulmasını talep etmiştir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe Dava, kadastrodan önceki hukuki nedene dayalı tapu iptali ve tescil istemine ilişkindir. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun/HMK) 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Dosyanın incelenmesinden, davaya konu 1 37... parsel sayılı taşınmazın 11 parsel sayılı taşınmazla bütün halinde ceddinden intikalen ve taksimen 20 yılı aşkın süredir..... tasarrufundayken 1970 yılında ölümüyle mirasçılarını terk ettiği, mirasçılarının 1981 yılında yaptıkları taksim sonucunda davaya konu parselin oluştuğu, oluşan her parselde... ile ... kızlarının hakları baki kalmak şartıyla ... oğulları ... ve ...'in karşılıklı olarak hisselerini birbirlerine devrettikleri ve 20 parselin ... hissesine isabet ettiği belirtilerek 10.04.2007 tarihinde paylı olarak ... eşi ... ve ... çocukları .., ... ve ... adına tespit edildiği, kadastro tespitinin 08.03.2008 tarihinde itirazsız kesinleştiği, davanın 26.12.2017 tarihinde açıldığı, Bölge Adliye Mahkemesince tereke temsilcisi sıfatıyla davacılar vekiline verilmiş vekaletnamenin bulunmadığı gerekçesiyle verilen geri çevirme kararı üzerine Mahkemece düzenlenen muhtıranın tereke temsilcisi ve davacılar vekiline ayrı ayrı sırasıyla 20.02.20 24... .02.2024 tarihlerinde tebliğ edildiği, tereke temsilcisi sıfatıyla verilmiş bir vekaletnamenin sunulmadığı, gerekçeli kararın tereke temsilcisine 10.05.2024 tarihinde tebliğ edildiği ancak tereke temsilcisince istinaf başvurusunda bulunulmadığı anlaşılmıştır.

Hemen belirtmek gerekir ki, Türk Medeni Kanunu'nun 640. maddesi uyarınca terekeye temsilci atanması durumunda, davanın tereke temsilcisinin veya bu sıfatla vekil kıldığı avukatın huzuru ile sürdürülmesi gerektiği tartışmasızdır. Tereke temsilcisinin atanması ile mirasçıların terekeyi temsil ve davayı takip yetkisi ortadan kalkmaktadır. Başka bir söyleyişle, mirasçıların davayı takip yetkisi sona erer ve bununla bağlantılı olarak da hükmü temyiz hakkı miras şirketini temsilen tereke temsilcisine geçer.

Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR Açıklanan sebeplerle; Davacılar vekilinin davayı takip yetkisi ortadan kalktığından temyiz dilekçesinin REDDİNE, peşin alınan harcın istek halinde ilgiliye iadesine,

Davacı tereke temsilcisinin yerinde görülmeyen temyiz itirazlarının reddi ile temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370/1 hükmü uyarınca ONANMASINA, Harç peşin alındığından davacı tereke temsilcisinden yeniden alınmasına yer olmadığına,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, 25.09.2025 tarihinde kesin olmak üzere oy birliğiyle karar verildi.