İlk Derece Mahkemesi · İzmir 4. Asliye Ticaret Mahkemesi
İzmir 4. Asliye Ticaret Mahkemesi 2023/417 E. 2024/539 K.
- Mahkeme
- İlk Derece Mahkemesi
- Daire
- İzmir 4. Asliye Ticaret Mahkemesi
- Esas No
- 2023/417
- Karar No
- 2024/539
- Karar Tarihi
T.C. İZMİR 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO : 2023/417 KARAR NO : 2024/539 DAVA : İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) DAVA TARİHİ : 18/05/2023 KARAR TARİHİ : 11/07/2024 Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: DAVA: Davacı taraf vekili duruşmada tekrar ettiği dava dilekçesi ile özetle; borçlu ile müvekkili arasında, 25.01.2022 tarihinde telefon aracılığıyla yapılan anlaşma gereği borçlunun, müvekkili şirkete 4.200 Amerikan Doları karşılığı mal göndermeyi vaat ettiğini, müvekkili şirket tarafından önce 3.500 Amerikan Dolarının, borçlu şirket hesabına; daha sonra da müvekkili şirket çalışanı ... tarafından, borçlu şirket yetkilisi ... hesabına 700,00 Amerikan Dolarının, 25.01.2022 tarihinde gönderildiğini, davalı-borçlu şirket yetkililerinin, müvekkiline mal göndermediği gibi, aldıkları ödemeleri de iade etmediklerini, bunun üzerine Torbalı İcra Müdürlüğünün ... E. sayılı dosyası üzerinden icra takibi başlatıldığını, borçlu tarafça borca, faize, yetkiye ve tüm fer'ilerine itiraz edildiğini, bu nedenle takibin durduğunu, icra konusu alacağın, 700,00 USD.lik kısmının, davalı şirkete değil, şirket yetkilisi ...'ın şahsi hesabına gönderilmiş olduğunu, davalının borca itirazı üzerine taraflarınca Torbalı İcra Müdürlüğü'nün ... E. sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, borçlu tarafından ödenerek kapatıldığını, davalı borçlu taraftan 3.500,00 USD alacaklarının kaldığını, müvekkili şirket tarafından davalı/borçluya gönderilen meblağın 3.500,00 USD olup, davanın konusu, takibin 3.500,00 USD.lik asıl alacak ve fer'ilerine ilişkin olduğunu, borçlunun itirazı üzerine taraflarınca Torbalı İcra Hukuk Mahkemesi'nin ... E. sayılı dosyası ile itirazın kaldırılması davası açıldığını, işbu davanın İİK.68/1 şartlarını karşılamadığı gerekçesiyle reddolduğunu, arabulucuya başvurulduğunu, anlaşma sağlanamadığını, Torbalı Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ... E. sayılı dosyası ile itirazın iptali davası açıldığını, sayın mahkemece görevsizlik kararı verildiğini, açıklanan ve Mahkemece re’ sen dikkate alınacak tüm nedenlerle, karşı tarafın Torbalı İcra Müdürlüğü’ nün ... E. sayılı dosyası kapsamında yapmış olduğu borca itirazın 3.500,00 USD (Amerikan Doları) lık kısmına ilişkin itirazının iptaline, takibin devamına ve borçlunun takip konusu borcu işlemiş ticari faiziyle ödemesine, karşı tarafın, alacak miktarının %20’sinden aşağı olmayan bir inkar tazminatına mahkum edilmesine, her türlü yargılama harç ve masrafları ile ücret-i vekaletin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir. CEVAP: Davalıya dava dilekçesi usulüne uygun olarak tebliğ edilmiş, davalı duruşmalara katılmadığı gibi herhangi bir cevap da vermediğinden HMK.nın 128.Maddesi uyarınca davayı inkar ettiği kabul edilerek yargılamaya devam olunmuştur. DELİLLER VE GEREKÇE: İcra Dosyası : Torbalı İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasının incelenmesinde; davacı alacaklı şirket tarafından davalı borçlu şirket aleyhine 4200,00-USD asıl alacağa ilişkin olarak ilamsız takip başlattığı, ödeme emrinin davalı borçlu şirkete 27/06/2022 tarihinde tebliğ edildiği, davalı borçlu şirket vekilinin borca, işlemiş faize, yetkiye ve borcun diğer tüm ferilerine itiraz ettiği, 01/07/2022 tarihinde borçlu şirket hakkında başlatılan takibin durdurulmasına karar verildiği görülmüştür. Ödeme Dekontu : Dosyaya sunulan dekont içeriğinden; 25/01/2022 işlem tarihli gönderici ... Porselen Seramik tarafından alıcı ... hesabına 3500,00-USD paranın " ... Porselen Seramik tarafından hesaba aktarılan " açıklaması ile gönderildiği görülmüştür. Ödeme Dekontu : Dosyaya sunulan dekont içeriğinden; 25/01/2022 işlem tarihli gönderici ... tarafından alıcı ... hesabına 700,00-USD paranın " ... tarafından hesaba aktarılan " açıklaması ile gönderildiği görülmüştür. ... Bankası cevabi yazısı : 23/08/2023 havale tarihli cevabi yazı ekinde; dava konusu ödemelere / dekontlara ilişkin alıcı hesabının kime ait olduğu ve ilgili işlemleri gösterir liste gönderilmiş ve dosyamız arasına alınmıştır. Bilirkişi raporu : S.M.M.M. ... 02/01/2024 tarihli raporunda; Davacı, ... Porselen Seramik Cam Sanayi ve Dış Ticaret Limited Şirketi ünvanlı firmanın 2022 -2023 takvim yıllarına ilişkin ticari defterlerinin tetkikinde 2022 takvim yılı için e-defter niteliğindeki yevmiye ve kebir defterlerinin tüm aylarda beratlarının alınmış olduğunu, 2022 yılı envanter defterinin noter tasdikinin usulüne uygun olarak yaptırılmış olduğunu, 2023 takvim yılı için açılış beratlarını yaptırmış olduğunu, bununla birlikte 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 64. Maddesine göre yevmiye defteri'nin kapanış onayının (tasdiki); hesap döneminin altıncı ayının (normal hesap dönemlerinde 30 Haziran 2024) sonuna kadar yapılması gerekmekte olduğunu, bu kapsamda davalı şirketin yapılması zorunlu olan 2023 takvim yılı yevmiye defteri beraatını 30.06.2024 tarihine kadar yaptırması gerekmekte olduğunu, yevmiye defterinin berat alınma süresi henüz dolmamış olduğundan, davacı firmanın süresi dolmayan defterinin kapanış beratını bu nedenle yapmadığının görüldüğünü, ayrıca, davacı firma tarafından 25.01.2022 tarihinde davalı firmaya yapmış olduğu avans niteliğindeki 3.500,00 USD ödemeyi defter kayıtlarına 25.01.2022 tarihinde ... no.lu yevmiye maddesi ile TCMB 24.01.2022 tarihindeki döviz alış kuru olan 13,3846 TL kurdan 46.846,10 TL olarak kayıtların intikal ettirdiği / aldığının görüldüğünü, bu bağlamda, dava ve takibe dayanak 25.01.2022 tarihli 3.500,00 USD bedelli havale dekontundaki tutarın davacının defterlerinde kayıtlı olduğunu, ABD doları cinsinden yapılan ödemenin Vergi Usul Kanununa uygun olarak TCMB 24.01.2022 tarihindeki 13,3846 TL kurdan TL karşılığı olan 46.846,10 TL tutarında kaydının ticari defterlerine kaydının yapılmış olduğunu, kaydın defterleri ... nolu Verilen Sipariş Avansları Hesabı'nda olmak üzere alt kırımı olan ... no.lu ... Dış Ticaret Limited Şirketi hesabına kaydedilmiş olduğunu, yapılan işlemin muhasebe sistematiğine ve vergi usul kanununa uygun olduğunu, ancak yapılan inceleme kapsamında davacı şirket tarafından avans niteliğinde yapılan bu ödemeye karşılık davalı şirket tarafından teslim edilmiş bir emtia / mal olmadığını, dolayısıyla davalı şirket tarafından düzenlenmiş bir fatura da bulunmadığını, davalı ve davacı firma arasında davacı firma tarafından yapılmış olan havale bağlamında davalı firma tarafından havale tarihi öncesinde ve sonrasında mal / emtia teslimi yapılmamış olması nedeniyle davacı firma nezdinde herhangi bir mahsuben işlem gerektirir bir durumun mevcut olmadığını, davacı firma tarafından, 25.01.2022 tarihinde ... Bankası ... Şubesi nezdindeki ... IBAN no.lu hesabından davalı ... Grup Dış Ticaret Limited Şirketi firmasının ... Bankası ... İzmir Şubesi nezdindeki ... IBAN nolu hesabına 3.500,00 Amerikan Doları havale işlemine ilişkin olarak 25.01.2022 tarihli dekontta “... tarafından hesaba aktarılan” şeklinde açıklama bulunduğunu ve yapılan ödemenin ticari defterlerinde stoklar grubu hesaplarından olan ... nolu verilen sipariş avansları hesabında kaydedilmiş olduğunu ve hesabın hala durduğunu ve hesabın kapatılmadığını, bu hesabın kapatılma şeklinin aşağıda gösterilen ilgili stok hesabından stokun cinsine bağlı olarak ...-...-...-... hesaplardan birisine borç kaydı, ... nolu hesaba ise 25.01.2022 tarihinde borç kaydı verilmiş olması nedeniyle yukarıda detaylandırıldığı üzere alacak kaydı verilmek suretiyle kapatılması gerektiğini, ... İLK MADDE VE MALZEME , ... TİCARİ MALLAR, ... DİĞER STOKLAR , ... VERİLEN SİPARİŞ AVANSLARI , davacı firma tarafından tek bir seferde / tek bir işlemle ödeme yapılmış olması bağlamında herhangi bir borca yönelik bir mahsup veya virman işleminin olmadığını, bu bağlamda davacı firmanın 25.01.2022 tarihindeki dekonttaki miktar olan 3.500,00 Amerikan Doları alacaklı olduğunu, dekont öncesi ve sonrasında emtia / stok tesliminin olmadığını, dolayısıyla davacı firmanın davalı firmaya borcunun olmadığının anlaşıldığını mütalaa etmiştir. Dava, alım satım ilişkisi kapsamında avans olarak gönderilen havalenin bedelsiz kalması nedeniyle alacağın tahsili için yapılan icra takibine vaki itirazın iptali davasıdır. Davalı tarafından icra dairesinin yetkisine itiraz edilmiş ise de, yetki itirazında hangi icra dairesinin yetkili olduğu ayrıca ve açıkça gösterilmediğinden usulüne uygun olmayan itirazın reddine karar verilerek yargılamay devam olunmuştur. Davacı taraf, davalı tarafa gönderdiği iki adet havale makbuzundaki ödemenin satım sözleşmesi nedeniyle avans ödemesi niteliğinde olduğunu, davalı tarafça gönderilen havale bedelleri karşılığında kendisine mal teslimi yapılmadığını iddia ederek, bedelsiz kalan avans ödemesinin iadesi istemiyle başlattığı icra takibine vaki itirazın iptali talep etmiş, davalı taraf davaya cevap vermemiştir. Davalı tarafa, ticari defterlerini kesin süre içerisinde ibraz etmesi için kesin süre ihtarını içeren davetiye usulüne uygun şekilde tebliğ edildiği halde, davalı taraf ticari defterlerini ibraz etmediği gibi yerini de bildirmemiştir. Davacının usulüne uygun tutulmuş defterlerinde mali müşavir bilirkişi hazırlanan 02.01.2024 tarihli raporun hüküm kurmaya elverişli ve yeterli olduğu, söz konusu rapora göre dava ve takip konusu, davacı şirket banka hesabında davalı şirket banka hesabına 25.01.2022 tarihinde gönderilen 3.500 USD havale işleminin, davacı defterlerinde “verilen sipariş avansları hesabında” kayıtlı olduğu, bu ödemeye karşılık davalı şirket tarafından teslim edilmiş bir mal ve emtianın bulunmadığı, davalı tarafça davacı adına düzenlenen bir faturanın da mevcut olmadığı, taraflar arasında havale işleminden önce süregelen herhangi bir ticari ilişkinin mevcut olmadığı, dolayısıyla davacının takip tarihi itibariyle alacağının 3500 USD olduğunun tespit edildiği, 28/07/2020 tarihli RG'de yayınlanan 22/07/2020 tarih ve 7251 sayılı yasanın 23. Maddesi ile 6100 sy HMK'nun "Ticari Defterlerin İbrazı ve Delil Olması" başlıklı 222. Maddesinin 3. Fıkrasında yer alan "ilgili hususta hiçbir kayıt içermemesi" ibaresinin, "diğer tarafın ticari defterlerini ibraz etmemesi" şeklinde değiştirildiği, bu yasal değişilik dikkate alındığında, "diğer tarafın ticari defterlerini ibraz etmemesi" halinde usulüne uygun tutulmuş ticari defterlerin sahibi lehine delil olarak kabul edileceği, değişikliğe ilişkin madde gerekçesinin "... Madde metni dışına çıkarılan "ilgili hususta hiçbir kayıt içermemesi" durumunun yerine "diğer tarafın ticari defterlerini ibraz etmemesi" durumu maddeye ilave edilmektedir. Buna göre ticari defterlerde yer alan herhangi bir kaydın, sahibi lehine delil teşkil edebilmesi için diğer tarafın ticari defterlerinin ibraz etmemesi gerekecektir. Bu düzenlemenin hakkaniyete ve hukuk güvenliği ilkesine uygun olduğu düşünülmektedir. Zira ticari defteri ibraz edenin defterinde yer alan ve diğer tarafı muhatap alan kayıt, diğer tarafa sunulmakta ve diğer tarafın kendi defterlerindeki kayıtlara dayanarak karşı delilini ileri sürmesi beklenmektedir. Diğer tarafın ticari defterini ibraz etmemesi hali, ileri sürülen delili hükümden düşürecek başka herhangi bir kayda sahip olmadığı anlamına gelecektir. Belirtilmedir ki defter ibraz etmeyen tarafın, diğer tarafın ticari defterlerindeki kayıtların aksini senet veya diğer kesin delillerle ispatlama hakkı saklıdır." şeklinde olduğu, dolayısıyla davalı taraf ticari defter ve kayıtlarını ibraz etmediğinden ve davacı defterlerindeki davacı lehine olan alacak kaydını hükümden düşürecek senet veya başka bir kesin delil sunmadığından, davacının usulüne uygun tutulmuş ticari defterlerindeki kayıtların davacı lehine delil olduğu ve davacının 25.01.2022 tarihli 3500 USD bedelli havale dekontundaki parayı satış bedeli avansı olarak gönderdiğini ve bu tutar karşılında mal almadığını kendi ticari defterleri ile ispatladığı, davanın yalnızca asıl alacağa ilişkin itirazın iptali istemiyle açıldığı anlaşılmakla davacının davasının kabulüne, davalının icra takibine vaki itirazının iptaline ve takibin takip talebindeki koşullarla devamına, İİK'nun 67/2.maddesi uyarınca alacağın likit olması ve davalının itirazında haksız olması nedeniyle %20 oranındaki icra inkar tazminatının davalıdan tahsiline karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. H Ü K Ü M : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-Davacının davasının KABULÜNE, Davalının, Torbalı İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı takip dosyasına vaki itirazının iptali ile 3500 USD asıl alacağın takip tarihinden itibaren işleyecek 3095 sayılı yasanın 4/a maddesi uyarınca devlet bankalarınca takip konusu yabancı para ile açılmış 1 yıl vadeli mevduat hesabına ödediği en yüksek faiz oranı ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesi için takibin devamına, 2-Hüküm altına alınan 3500 USD alacağın takip tarihindeki Tl karşılığı olan (3500 USD x 17,3740 TL)= 60.809,00 TL alacak üzerinden hesaplanan %20 oranındaki 12.161,80 TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine, 3- Kabul edilen miktar üzerinden hesaplanmış olan 4.725,83 TL nispi harca, peşin alınan 880,92 TL harcın mahsubu ile bakiye 3.844,91 TL karar ve ilam harcının davalı taraftan alınarak HAZİNE’ YE GELİR KAYDINA. 4-Dava tamamen kabul edildiğinden davacı tarafın yaptığı ve karşıladığı 25,60 TL vekalet suret harcı, 179,90 TL başvuru harcı, 880,92 TL peşin alınan ve tamamlanan harç, 247,50 TL davetiye ve posta gideri, 3.000,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 4.333,92 TL yargılama giderinin davalı taraftan alınarak davacı tarafa verilmesine. 5-Dava şartı arabuluculuk ücreti olan ve 6325 sy Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-13 maddesi uyarınca tarafların anlaşamamaları nedeniyle Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 3.120,00 TL'nin davada haksız çıkan davalıdan alınarak HAZİNE'ye gelir kaydına, 6-Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden, hüküm tarihinde yürürlükte olan Avukatlık Kanunu ve Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre takdir ve hesaplanmış olan; 17.900,00 TL vekalet ücretinin davalı taraftan alınarak davacı tarafa verilmesine. 7-HMK.nun 333.maddesi uyarınca davacı tarafından yatırılan gider avansının sarf edilmeyen kısmının karar kesinleştiğinde davacıya iadesine ilişkin, davacı vekilinin ve davalının yokluğunda, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde, mahkememize veya bulunduğu yerde varsa Asliye Ticaret Mahkemesi'ne, yoksa Asliye Hukuk Mahkemesine verilecek istinaf dilekçesi ile, İzmir Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde, istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar, açıkça okunup, usulen anlatıldı.11/07/2024 Katip... e-imzalı Hakim... e-imzalı