İzmir 3. Asliye Ticaret Mahkemesi 2024/694 E. 2025/596 K.

T.C. İZMİR 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO : 2024/694 KARAR NO : 2025/596 DAVA : Tazminat (Rücuen Tazminat) DAVA TARİHİ : 08/10/2024 KARAR TARİHİ : 18/06/2025 Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Rücuen Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Dava dilekçesinin incelenmesinde; Davacıya ait ...şıyıcı, 07.12.2023 ile 07.12.2024 tarihleri arasında davalı sigorta şirketi nezdinde... numaralı nakliyat yurtiçi taşıyıcı sorumluluk sigortası ile sigortalı olduğunu, 29.12.2023 tarihinde davacıya ait ... plakalı taşıyıcı İzmir ili, Gaziemir ilçesi, Akçay caddesinde Karabağlar yönüne doğru seyir halindeyken... AVM'yi geçer geçmez müvekkile ait taşıyıcı üzerinde taşınan ... plakalı aracın tavanının yaya üst geçide sürtmesi nedeniyle... plakalı araçta maddi hasar meydana geldiğini, işbu hasar sonucu dava dışı mağdur araç sahibinin aracında oluşan hasar tazminatı ve değer kaybının nakliyat yurtiçi taşıyıcı sorumluluk sigortası kapsamında giderilmesi gerektiğini, bu nedenle...plakalı araçta meydana gelen hasar ve değer kaybının tazmini amacıyla davalı ... A.Ş.'ye başvurulmuşsa da bu talebin "...söz konusu talebin poliçe şartlarına göre teminat dışı olduğu tespit edildiğinden herhangi bir tazminat ödemesinin yapılamayacağı..." gerekçesiyle reddedildiğini, davalı sigorta şirketi tarafından şifahen yapılan görüşmelerde bu talebin istiap haddinin aşılması nedeniyle reddedildiğinin kendilerine aktarıldığını, bu hususun doğru olmadığını, davaya konu kazanın gerçekleşmesinden sonra polis memurlarınca görgü tespit tutanağı tutulduğunu, işbu tutanakta "... plakalı sayılı... marka beyaz oto taşıma aracının üstünde 3 (üç) adet araç olduğu sadece... plaka sayılı beyaz ... Transit marka araçta hasar olduğu, aracın tavanında çökme olduğu görülmüş ayrıca hasar gören... Transit marka aracın bulunduğu kısım yerden yüksekliği ölçüldüğünde 4 metre 40 santimetre olduğunın tarafımızca görülmüş olup..." şeklinde tespitte bulunulduğunu, kazanın meydana geldiği üst geçidin yerden yüksekliğinin 4,50 metre olduğunu, bu nedenle müvekkile ait çekicinin üst geçidin altından geçmesinde herhangi bir hukuka aykırılık bulunmadığını, Ayrıca bilindiği üzere istiap haddinin aşılması durumunda bu kurallara uymayanlar aleyhine KTK m.65 gereği trafik idari para cezası düzenleneceğinin öngörüldüğünü, davaya konu kazadan sonra polis memurlarınca görgü tespit tutanağı tutulduğunu, eğer istiap haddinin aşılması durumu söz konusu olsaydı müvekkil aleyhine trafik idari para cezasının düzenleneceğini, ancak düzenlenmiş bir trafik idari para cezası bulunmadığını, bu nedenle de davalı şirket tarafından şifahen tarafımıza aktarılan talebin istiap haddi nedeniyle teminat dışı kaldığı iddialarını kabul etmediklerini, emtianın hasara uğraması ve zayi olması halinde zararın nakliyat yurtiçi taşıyıcı sorumluluk sigortası kapsamında giderilmesi gerekmekteyken bu talepleri reddedildiği için davacı tarafından dava dışı ... plakalı araç sahibine 93.153,00-TL tutarında hasar tazminatı, 100.000,00-TL tutarında değer kaybı ödemesi yapıldığını, bu nedenle davacı tarafından dava dışı...plakalı araç sahibine yapılan ödemelerin davalı sigorta şirketinden rücuen tazmini talebiyle huzurdaki davayı ikame etme zorunluluğu hasıl olduğunu, davaya konu hasar Akçay Caddesinde Optimum AVM'yi geçer geçmez yer alan üst geçitte meydana geldiğini, kazanın meydana geldiği üst geçidin yerden yüksekliğinin 4,50 metre, aracın yüksekliği ise 4,40 metre, davacıya ait aracın tavanının üst geçide sürtmesinin imkansız olduğunu, ilgili hasarın meydana gelmesinde idarenin sorumluluğunun doğduğunu, İzmir.. 10.03.2021 tarih, 251 sayılı kararı, Kıyı ve Sahil Şeridi, Yol, Meydan ve Yeşil Alan Yetki ve Görev Uygulama Yönetmeliği gereği Akçay Caddesi Gaziemir Belediyesinin yetki ve görev alanında olduğunu, davaya konu hasar, Gaziemir Belediyesi sınırlarında ve davalı belediyenin yetki ve görev alanı içerisinde meydana geldiğinden, müvekkile ait taşıyıcıda taşınan ... plakalı aracın tavanının üst geçide sürtmesinden davalı Belediyenin sorumlu olduğu, davacının alacakları hakkında yasal işlem başlatabilmek adına zorunlu dava şartı olan arabuluculuğa başvurulduğunu, tarafların anlaşamaması sonuçlandığını beyan ederek davanın kabülü ile, fazlaya ilişkin haklarının saklı kalmak kaydıyla şimdilik 100,00-TL hasar tazminatı, 100,00-TL değer kaybı tazminatı olmak üzere toplamda 200,00-TL'nin hasar tarihi olan 29.12.2023 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan tahsili ile davacıya verilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalılara yükletilmesine, karar verilmesinin talep edildiği görülmüştür. Davalı sigorta cevap dilekçesinin incelenmesinde; Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 121. Maddesi uyarınca davacıların tüm belge ve delillerinin kendilerine tebliğe çıkartmak zorunda olduğunun ifade edildiğini, öncelikle dosyadaki tüm bilgi ve belgelerin kendilerine tebliğe çıkartılmasını istediklerini, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun “Sigorta Hukuku” kısmında yer alan 1420. Maddesi ve 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun 72. Maddesi uyarınca davanın zamanaşımına uğradığını, davacı tarafından davanın 200,00-TL belirsiz alacak davası olarak açıldığını, işbu davanın belirsiz alacak davası koşullarını taşımadığını, dava konusu hasar tutarının davacı tarafça belirlenebileceğinin açık olduğunu işbu davanın belirsiz alacak davası olarak açılmasında hukuki yarar olmadığı gibi, açılan davanın haksız ve hukuka aykırı olduğunu, dava konusu talebin davalı şirket nezdinde tanzim edilen nakliyat yurtiçi taşıyıcı sorumluluk sigorta poliçesi teminat kapsamında yer almadığını, dolayısı ile davacı tarafın davalı şirketten hiçbir şekilde tazminat talep etme hakkının bulunmadığını, davalı şirket ile davacı arasında Nakliyat Yurtiçi Taşıyıcı Sigorta Poliçesi tanzim edildiğini, taşıma işleminin gerçekleştirildiği sırada taşınan kamyonetin hasara uğraması sebebiyle işbu dava ikame edildiğini, işbu dava öncesinde davacı tarafça davalı şirket nezdinde hasar başvurusu gerçekleştirildiğini, işbu hasar dosyası kapsamında bağımsız ekspertiz marifetiyle ekspertiz raporu oluşturulduğunu, yapılan tespitler uyarınca meydana gelen hasarın davalı şirket nezdinde tanzim edilen sigorta poliçesi teminat kapsamında yer almadığının tespit edildiğini, söz konusu hasarın nakliye aracına yüklenen ... marka kamyonetin, taşıma esnasında tavan kısmının köprüye çarparak hasarın meydana geldiğin beyan edildiğini, işbu rapor konusu sigorta poliçesinde; "Karayolu kanunu gereği taşımaların gerekli önlemleri alarak gerçekleştirmesi kaydı ile köprüye çarpma hasarları poliçe süresine araç başı azami sorumluluk limiti 1.000.000 TL ile sınırlı olarak teminata alınmıştır" notunun yer aldığını, Mevzuata göre araçların azami yüksekliklerinin 4.00 metre olduğunu, yükseklikle ilgili boyut ölçüm toleransı azami boyutun % 2'si olarak belirlendiğini, bu durumda araçların azami yüksekliklerinin 4,08 metre olabileceğini, görgü tespit tutanağında, hasar gören ... marka aracın bulunduğu kısmın yerden yüksekliğinin 4.40 metre olduğunun not edildiğini, bu nedenle dava konusu meydana gelen hasarın tanzim edilen sigorta poliçesi teminat kapsamında yer almadığı tespit edildiğini, davalı şirketin olası herhangi bir sorumluluğundan söz edilmesi için ancak ve ancak meydana gelen hasarın poliçe özel ve genel şartları teminat kapsamı dahilinde yer alması gerektiğini, tespit edilen hususlar kapsamında dava konusu hasarın Müvekkilimiz Şirket nezdinde tanzim edilen sigorta poliçesi teminat kapsamında yer almadığını, mahkeme aksi kanaatte ise, hiçbir şekilde kabul anlamına gelmemek kaydıyla, dava konusu hasarın davalı şirket nezdinde tanzim edilen poliçe teminat kapsamı içinde yer alıp almadığına ilişkin davalı şirket nezdinde tanzim edilen poliçe, Emtia Nakliyat Sigortası Genel Şartları ve 6102 Sayılı Türk Ticaret Kanunu hükümleri gereği alanında uzman sigorta hukuku bilirkişi tarafından rapor tanzim ettirilmesi gerektiğini, hiçbir şekilde huzurda görülen davayı kabul anlamına gelmemek üzere davalı şirketin sorumluluğunun poliçe teminat limiti ile sınırlı olduğunu, davalı şirketçe ödenecek olan toplam tutarın davalı şirket tarafından tanzim edilen poliçede belirtilen teminat limitini geçemeyeceğini, ayrıca davalı şirket nezdinde tanzim edilen poliçede öngörülen muafiyet tenzili maddelerinin de mutlak suretle uygulanması gerektiğini, değer kaybı dolaylı hasar olması sebebiyle davalı şirket nezdinde tanzim edilen sigorta poliçesi kapsamında yer almadığını, poliçede "her türlü değer kaybı teminat dışıdır" şeklinde açıkça belirtildiğini, bu kapsamda her halükarda değer kaybı talebinin reddedilmesi gerektiğini, kabul anlamına gelmemek üzere, davacı şirkete ait hasar tarihini kapsar zorunlu ya da ihtiyari başkaca poliçelerin bulunup bulunmadığının tespitinin gerektiğini, davalı şirket aleyhine karar verilecek olsa dahi hasar hesaplamasında dikkate alınması gereken tarihin hasar tarihi olduğunu, yine kabul anlamına gelmemekle beraber, bir an için davanın haklı olduğu varsayılsa bile, davalı şirketin dava tarihinden itibaren ve ancak yasal faizle sınırlı olarak sorumlu tutulabileceğini beyan ederek öncelikle gerekçeli itirazların dikkate alınarak haksız ve hukuka davanın reddine, mahkemenin esasına girmesi halinde, konu hasar teminat kapsamı dışında kaldığından davanın esastan reddine, aleyhe hüküm kurulacak olunması halinde teminat limiti ve muafiyet tenzilinin gözetilmesine, yine aleyhe hüküm kurulması halinde dava tarihinden itibaren yasal faizle sorumlu tutulmamalarına, harç, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesinin talep edildiği anlaşılmıştır. Davalı Gaziemir Belediye Başkanlığı cevap dilekçesinin incelenmesinde; Mahkememizde ikame edilen işbu davanın konusunın davacıya ait ... plakalı taşıyıcı ile taşınan ... plakalı aracın 29.12.2023 tarihinde karıştığı trafik kazasından kaynaklı olarak davacının mağdur araç sahibine ödemiş olduğu hasar tazminatı ve değer kaybı bedelinin rücuen tazmini talebi olduğunu, ancak işbu davada davalı idareye husumet yöneltilmesinşn hatalı olduğunu, dava dilekçesinde kazanın meydana geldiği söylenen cadde üzerinde yapılan incelemede uygulama imar planına göre 35 metre genişliğinde bir yol olduğunun tespit edildiğini, İzmir Büyükşehir Belediyesi Kıyı ve Sahil Şeridi,Yol, Meydan ve Yeşil Alan Yetki ve Görev Uygulama Yönetmeliği'nin "Yollar" başlıklı 4. maddesinin 1. bendinde '' Ek - 1 de belirtilen veya ek - 1 de bulunmayan ancak uygulama imar planlarına göre en az 17 metrelik yolların, bu yollar üzerindeki yaya alt ve üst geçitlerinin kamulaştırma, yapım, bakım ve onarımından Büyükşehir Belediyesi sorumludur." hükmü yer aldığını, dava dilekçesinde ileri sürülenin aksine Yönetmelik ekindeki "İzmir Büyükşehir Belediyesi Sorumluluğundaki Yollar ve Meydanlar" listesi incelendiğinde kazanın meydana geldiği 35 metre genişliğindeki Akçay Caddesi'nin İzmir Büyükşehir Belediyesi sorumluluğunda bulunan yollar arasında yer aldığı açıkça görüldüğünü, Hal böyleyken kazanın meydana geldiği 35 metre genişliğindeki Akçay Caddesi, İzmir Büyükşehir Belediyesi Kıyı ve Sahil Şeridi,Yol, Meydan ve Yeşil Alan Yetki ve Görev Uygulama Yönetmeliği ekinde sayılan yollardan olduğundan yönetmeliğin 4. maddesi gereğince de bu yollar üzerindeki yaya alt ve üst geçitlerinin kamulaştırma yapım, bakım ve onarımından İzmir Büyükşehir Belediyesinin sorumlu olacağı açıkça düzenlendiğinden işbu davada davalı idareye husumet yöneltilemeyeceğinden öncelikle davanın husumet bakımından reddini talep ettiklerini, Kabul anlamına gelmemekle birlikte huzurdaki davanın esas bakımından da reddi gerektiğini,kaza sonrası davacı tarafından dava dışı mağdur araç sahibinin aracında oluşan hasar tazminatı ve değer kaybının nakliyat yurtiçi taşıyıcı sorumluluk sigortası kapsamında giderilmesi amacıyla diğer davalı ... A.Ş'ye başvurulduğunu, diğer davalı sigorta şirketi tarafından istiap haddinin aşıldığı ve söz konusu talebin poliçe şartlarına göre teminat dışı olduğu tespit edildiğinden davacının talebinin reddedildiğini, kazanın meydana geldiği Akçay caddesi ve bu yol üzerinde yer alan yaya alt ve üst geçitlerinin kamulaştırma, yapım, bakım ve onarımından İzmir Büyükşehir Belediyesi sorumlu olmakla birlikte her halükarda kazanın ve hasarın/zararın meydana gelmesine davacı taraf kendi kusuru ile sebebiyet verdiğinden işbu davanın konusu tazminat talebinin yasal ve hukuki hiçbir dayanağı bulunmadığını, beyan ederek açılan davanın öncelikle husumet yönünden reddine, mahkemece aksi kanaatte oluşması halinde tazminat talebine konu kazaya ve hasara davacı tarafın kendi kusuru ile sebebiyet verdiğinden haksız ve yasal dayanaktan yoksun davanın reddi ile yargılama masrafları ve vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesinin talep edildiği anlaşılmıştır. Dilekçelerin teatisi aşaması usulüne uygun tamamlanmakla taraf teşkili sağlanmış ve yine usulüne uygun olarak tahkikat aşamasına geçilmiştir. DELİLLER: ...Sigorta A.Ş.'ye, Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi Müdürlüğü yazı cevabı, ... Otomotiv A.Ş.'ye yazılan müzekkereye, İzmir Büyükşehir Belediye Başkanlığına yazılan müzekkerelere cevap verildiği, trafik kazasına karışan araçların araç tescil raporları, , 26/03/2025 tarihli keşif,... otomotiv bilirkişisi tarafından hazırlanan 14/04/2025 tarihli rapor dosyamıza kazandırılmıştır. mahkememizce yapılan tevdi üzerine adı geçen bilirkişi tarafından hazırlanan 14/04/2025 tarihli raporda özetle kazının oluşumu bakımından mahallinde yapılan keşif neticesi elde edilen verilere göre"... plakalı özel taşıyıcı sürücüsü gabari dışı yük taşıyarak üst geçide çarptığından dolayı kazanın oluşumunda ETKENDİR, İlgili kuruluşun atfi kabil kural ihlalinde bulunmadığından dolayı kazanın oluşumunda ETKEN DEĞİL" şeklinde görüş bildirildiği anlaşılmakla rapora karşı itirazlarda bulunulduğu anlaşılmıştır. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE: Mahkememizce yapılan yargılama sonucunda; tarafların iddia ve savunmaları, deliller ve tüm dosya kapsamına göre; Taraflar arası uyuşmazlığın 29/12/2023 tarihinde dava dışı ... sevk ve idaresindeki... plaka sayılı aracın aynı tarihli düzenlenen görgü tespit tutanağına göre üst geçidin altından geçtiği esnada maddi hasarlı bir kazaya karışıp karışmadığı, karıştığının anlaşılması halinde çekici vasfına sahip bu araç üzerinde taşındığı belirtilen ... plaka sayılı aracın zarar görüp görmediği, görmesi halinde Mahkememiz davacı tarafından araçtaki hasara ve değer kaybına yönelik... plakalı aracın malikine ödeme yapılıp yapılmadığı, yapılmış ise yapılan ödemenin gerçek bir ödeme olup olmadığı, olması halinde bu tutarın davalılardan tahsil talebine yönelik davalı Belediyenin sorumluluğunun, davalı sigortanın ise davacı ile arasındaki nakliyat yurt içi taşıyıcı sorumluluk sigorta poliçesi teminatı kapsamında sorumluluğunun olup olmadığının tespiti ile incelenmesine yönelik hasar ve değer kaybından kaynaklı yapılan ödemenin rücusuna yönelik maddi tazminat davası olduğu anlaşılmıştır. Uyuşmazlığın değerlendirilmesine geçmeden evvel şu hususun belirtilmesinde fayda vardır; her ne kadar davalı belediyece husumet yönünde savunmada bulunulmakla belirtilen hususun davacı yanca bilinmesinin beklenemeyeceği, kanunu bilmemek mazeret sayılamaz şeklindeki durumun bilinenin aksine ceza hukuku bakımından geçerli olduğu göz önüne alınmakla bu yöndeki husumetin davalı belediye ile büyükşehir belediyesi arasında uyuşmazlığın konu edilmesi halinde gündeme geleceğinden bu yönden yapılan savunmaya bu hususta değinilmekle yetinilmiştir. Her ne kadar keşif neticesi kazandırılan rapora itiraz ile ek rapor/ yeni bir rapor alınması talep edilmiş ise de yapılan itirazların bir kısmının resen değerlendirilecek itirazlardan olduğu bir kısmının aksi iddia edilmekte ise de Mahkememizce de kabul edildiği üzere hali hazırda raporda karşılandığı ve raporun denetime elverişli ve yeterli teknik incelemeyi içerdiği anlaşılarak yeniden bir rapor alınmasının yahut ek rapor alınmasının gerekli olmadığı kanaatine varılmıştır. Toplanan deliller ve tüm dosya kapsamı bir bütün olarak değerlendirildiğinde her ne kadar 29.12.2023 günü saat 20.15 sıralarında İzmir İli Gaziemir ilçesi Akçay Caddesi Optimum AVM önünden Konak istikametinde bulunan üst geçitte meydana gelen kazada araç malikine davacı tarafça yapılan ödemesinin davalılar aleyhine kusur isnadı ile yöneltildiğinden davanın 6098 sayılı yasanın 49 vd maddeleri gereği haksız fiil temelinde açıldığı anlaşılmakla bu yönlerden yapılacak inceleme ile sonuca gidilmesi gerektiği değerlendirilerek yapılan inceleme neticesinde; her ne kadar aksi yöndeki isnat ile davalıların sorumlu oldukları ileri sürülmekte ise de mahallinde yapılan keşif neticesinde dosyaya kazandırılan ve hükme esas alınan bilirkişi raporuna ve dosya kapsamına kazandırılan delillere göre isnadın aksine... plaka sayılı araç yönünden ödendiği belirtilen hasar ve değer kaybı ödemesine yönelik trafik kazasına neden olan kusurlu hareketin davacı aracı olan... plaka sayılı aracı sevk ve idare eden...e ait olduğu bu nedenle de tam kusurlu eylemin araç maliki eylemi gibi değerlendirilmesi neticesinde gerek davalı belediyenin gerekse de davacı akidinin sorumluluğuna gidilemeyeceği anlaşılmakla ortaya çıkan zarara davacının katlanması gerektiği kabul edilerek ve bu nedenle davalılar yönünden somut olayda herhangi bir kusurunun bulunmadığı anlaşılarak haksız fiillin belirtilen koşulu gerçekleşmediğinden açılı davanın reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. HÜKÜM: Yukarıda Açıklanan Nedenlerle; 1- Davanın REDDİNE, 2- Karar tarihi itibariyle alınması gerekli 615,40 TL karar ve ilam harcından evvelce alınan 427,60 TL peşin harcın mahsubu ile hazineye irad kaydına, bakiye 187,8‬0 TL karar ve ilam harcının DAVACIDAN TAHSİLİ İLE HAZİNEYE İRAD KAYDINA, söz konusu tutar ile ilgili 492 sayılı harçlar kanunu 28. Madde uyarınca kararın tebliğinden itibaren 1 ay içerisinde tahsil harç müzekkeresi düzenlenmesine, 3- Davacı tarafından yatırılan başvuru harcı, yukarıda mahsubuna karar verilen peşin harç ve gider avansından kullanılan yargılama giderlerinin DAVACI ÜZERİNDE BIRAKILMASINA, - Davacı tarafından yatırılan gider avansından arta kalan kısmın 6100 sayılı HMK'nın gider avans tarifesinin 5. maddesi gereğince DAVACI TARAFA İADESİNE, 4- Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden hüküm tarihindeki A.A.Ü.T. gereğince hesaplanan 200,00 TL vekalet ücretinin DAVACIDAN ALINARAK DAVALIYA VERİLMESİNE, 5- Dava açmadan evvel dava şartı kapsamında başvurunun yapıldığı sabit olduğundan 3.600,00 TL arabuluculuk ücretinin Hazine tarafından ilgili arabulucu ...e ödenmesi halinde, bu ücretin 6183 sayılı Kanun kapsamında DAVACIDAN TAHSİLİ İLE HAZİNEYE İRAT KAYDINA, bu hususta Hazineye müzekkere yazılmasına, 6- Dair davacı vekili ile davalı Belediye vekilinin yüzüne karşı diğer davalının yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İzmir Bölge Adliye mahkemeleri nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkca okunup usulen anlatıldı. 18/06/2025 Katip...¸ eimza Hakim... eimza¸