İstanbul 17. Asliye Ticaret Mahkemesi 2023/200 E. 2023/475 K.

T.C. İSTANBUL 17. ASLİYE TİCARETMAHKEMESİ (DENİZCİLİK İHTİSAS MAHKEMESİ SIFATIYLA) ESAS NO : 2023/200 Esas KARAR NO : 2023/475 DAVA : Tazminat (Rücuen Tazminat) DAVA TARİHİ : 25/04/2023 KARAR TARİHİ : 27/11/2023 Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Rücuen Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili ... ...'e ait olan ve davalı sigorta şirketi nezdinde 31/03/2022 başlangıç tarihli yat paket sigorta poliçesi ile sigortalı bulunan teknenin kaptan ... ...'ın sevk ve idaresinde iken ... Adası yakınlarında karaya oturduğunu yapılan incelemede makine dairesinin su aldığının tespit edildiğini olayın geciktirilmeden davalı sigorta şirketine haber verildiğini teknenin kurtarılmış olmasına rağmen gövdesi ve makinasının önemli ölçüde hasar gördüğünü bu kapsamda müvekkili tarafından yaptırılan tamir ve onarım işlemleri için 200.456,98 Euro masraf yapılmak zorunda kalındığını davalı tarafından atanan ... firmanın da hazırlamış olduğu raporda davacının talebinin 169.738,22 Euro tutarında ki kısmının Küvertür altında olduğunun kabul edildiğini buna rağmen davalı sigorta şirketinin olayın davacının beyan ettiği şekilde olmadığını dolayısıyla rizikonun teminat kapsamı dışında kaldığını iddia ederek hasar ödemesi yapamayacaklarını bildirdiğini davalının bizzat görevlendirdiği eksper'in müvekkilin zararlarının tespit ve teyit etmesine rağmen hasar bedelinin ödenmemesinin poliçe şartlarına ve yasal düzenlemelere aykırı olduğunu TTK'nın 1409.maddesine göre, ispat yükü altında bulunan davalının rizikonun teminat dışı olduğuna dair kesin ve şüpheye yer vermeyecek nitelikte bir delil sunamadığını teknenin karaya oturması nedeni ile yapılan tüm masrafların sigorta teminatı kapsamında kaldığını olay tarihinden itibaren 3 ay içerisinde sigorta şirketi incelemelerini ve araştırmalarını tamamlayamadığından davalı şirketin atadığı eksper tarafından kabul edilen 169.738,22 Euro da dikkate alınarak, tespit edilecek hasar miktarının %50'sinin avans olarak davalı tarafça müvekkiline ödenmesine karar verilmesini ve sonuçta 200.456,98 Euro maddi zararın kaza tarihinden itibaren işleyecek faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir. Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; rizikonun teminat kapsamında olmadığını, davacının riziko sonrası doğan beyan yükümlülüğünü kusurlu olarak ihlal ettiğini, olaya müteakip ... tarafından yapılan riziko ihbarında Kaptan ... ... ile yapılan telefon görüşmesinde kaptanın gemi motoronun aniden stop ettiğini ve teknenin karaya oturduğunun belirtildiğini, oysa kaptan ... ... sigorta yetkililerine verdiği yazılı ifadesinde otomatik pilota bağlandığı, teknenin flybridge bölümünde ... ile çay kahve yaparken teknenin içerisinden mazot kokusu aldığını, ...'ı motor kısmını kontrol etmesi için makine dairesine gönderdiğini, kendisinin tek başına kaldığını ve kaptan koltuğunda otururken bir anda elinin ve ayağının boşaldığını ve baygınlık geçirdiğini kendisini ...'ın uyandırdığını ve teknenin karaya oturduğunu görüp tekne sahibi ... Bey'e haber verdiğini belirttiğini,... ... ise yazılı ifadesinde; 27.2022 sabahı 8:30 civarında Türkbükü'nden ... ya gitmek üzere hareket ettiklerini kaptan ...'ın tekneyi oto pilota aldığını rotayı çizdiğini ve teknenin üst kısmında (flybridge) beraber oturduklarını, saat:12:00 sıralarında Kindos'da olduklarını ve ...'ın tekne sahibi ... Bey'e bulundukları yeri bildirdiğini, teknenin üst kısmında otururlarken ...'ın ''mazot kokusu geliyor makine dairesini kontrol eder misin'' dediğini ve makine dairesine gittiğini, ...'ın teknenin üst kısmında kaptan koltuğunda oturduğunu, kendisinin makine dairesinde yaklaşık 30 dakika kaldığını ve ... ile konuştuklarını, ...'ın iyice kontrol etmesini istediğini, makine dairesinden hafif bir koku gelmekte olduğunu ve makine dairesinde bulunduğu sırada ''güm'' diye bir ses duyduğunu ve hemen ...'ın bulunduğu yere yukarıya koştuğunu,...'ın bayılmış, teknenin karaya oturmuş olduğunu gördüğünü, ...'ı kolonya yardımı ile ayılttığını, telsiz kullanmasını bilmediği için herhangi bir yere haber vermediğini, Kurtuluş kaptana telefon ile haber verdiğini ve konum attığını, ... kaptanın haber verdiği ... ...'ın 15-20 dakika içerisinde yanlarına geldiğini, ... kaptanın Kıyı Emniyeti'ni aradığını ''tekneyi nasıl kurtarırız yardım eder misiniz'' dediğini, onların gelmediğini, Sahil Güvenliği yönlendirdiklerini, Sahil Güvenliği'n geldiğini ancak hiçbir işlem yapmadığını, ... beylerin ... bot ile geldiklerini ve su pompası ile teknenin suyunu boşaltıp tekneyi ... 'ya çektiğini, video veya resim çekmediklerini beyan ettiğini Kaptan ... ... yazılı ifadesinde ayrıca,... ...'yi 1999 yılından beri tanıdığını, kaptan ehliyeti olmadığını ama tekneyi kullanabildiğini ve turlarda yardımcı olması için ...'ı yanına çağırdığını, kronik bir rahatsızlığı olmadığını, ertesi gün 28.07.2022 ... Hastanesi'ne gidip doktor kontrolü yaptırdığını ama kan ve idrar tahlili yaptırmadığını, göz, kulak, tansiyon kontrolü yapıldığını, herhangi bir rahatsızlık çıkmadığını, kendisine geldikten sonra teknenin birkaç resmini çekip ... Bey'e mesaj olarak attığını,'' beyan etmiştir. Davacı tarafın ''3'' nolu delili Sahil Güvenlik Kaza Tutanağı kayıtlarına göre; 27 Temmuz 2022 günü saat 13:04'de, ... mevkiinde bir teknenin karaya oturduğu ihbarı alındığı, saat 13:45 sularında teknenin karaya oturduğu yere gelindiği, Çevre kontrolü yapıldığı ve herhangi bir deniz kirliliği tespit edilemediği, tekne su aldığından yedeklenmesinin emniyetsiz olduğu değerlendirilerek tekne donatanı ... ...'e bilgi verildiği, tutanağın 27 Temmuz 2022 saat 17:00 da düzenlenip imzalandığının anlaşıldığını, davacının ''6'' No'lu delili olan ve Sigortalı ile yapılan görüşme üzerine düzenlenen Eksper Raporu içeriğinde;27.07.2022 tarihinde tekne kaptanı ... ... ile şahıs bilgisi bulunmayan bir yardımcısının tekne ile saat 08:30'da ... Bodrum'dan seyre çıktığını, ... (...) adası mevkiine gelindiğinde teknenin sığlık bölgede karaya oturduğu, teknenin makine dairesine su aldığı, kaptanın ve misafirinin sağlık durumunun iyi olduğu tekneyi kurtarma çalışmalarının 6 dalgıç, 3 bot ve 1 su pompası ile 27 Temmuz 2022 günü saat 14:07'de başladığının belirtildiğini. Sigortalı ... ..., sigorta şirketi hasar servisi yetkililerine verdiği yazılı beyanında; Tekneyi 2015 yılında sıfır olarak aldığını ve kaptan ... ...'ın tekneyi aldığından beri yanında SGK'lı olarak çalıştığını, tekneyi 2015 yılında sıfır olarak aldığını ve kaptan ... ...'ın tekneyi aldığından beri yanında SGK'lı olarak çalıştığını, olay tarihinden önce oğlu ile birlikte bir hafta teknede tatil yaptığını, kaza gününden bir gün önce 26.7.2022 tarihinde uçak ile İstanbul'a geldiğini, kaptan ile iletişim sağlayıp yanında bir arkadaşı ile tekneyi ... 'ya götürmesi için yetki verdiğini, Saat 10:44'de kaptanın kendisini arayıp ... 'a geldiklerini bildirdiğini, sonrası rahat bir güzergah olduğu için başkaca iletişim sağlamadığını, 13:30 sularında kaptanın teknenin karaya oturduğunu bildirdiğini, sorduğunda kaptanın kendinden geçtiğini ve hatırlamadığını, bayılmış olduğunu, tekne karaya oturduktan sonra kendisini uyandırdıklarını, söylediğini, tanıdıklarını aradığını ve sonucunda ... ...'ın durumu öğrenip teknenin yanına gittiğini ve teknenin su aldığını söylemesi üzerine kendisine teknedeki suyu boşaltması için yetki verdiğini, bodrum'a döndüğünde teknenin karaya çekilmiş olduğunu, Sahil Güvenlik ile görüşme sağladığını, kaptanın olaydan sonra hastaneye gittiğini ve kaptanın herhangi bir kronik hastalığı olmadığını, kaptan ... ... yanındaki şahsı (... ...) tanımadığını, olay hakkındaki ifadeler ve eksper raporu ircelendiğinde iddiaların gerçeği yansıtmadığının açıkça anlaşıldığını, öncelikle 17 mil civarında süratle seyir yapan teknenin flybridge bölümünde oturan kişilere teknenin kıç tarafında bulunan makine dairesinden mazot kokusu gelmesi imkansız olup fizik kurallarına da aykırı olduğunu, zira teknenin üzerindeki süratle hava akımı baş taraftan kıç tarafa olacağını ve mazot kokusu olsa dahi bu kokuyu teknenin kıç tarafına süreceğini, kaldı ki kaptanın bayılmasına yol açacak bir kokunun flybridge bölümüne ulaşması mümkün olmadığını, konu teknenin makine dairesi çok küçük bir yer olduğunu bir kişinin 30 dakika boyunca hareket halindeki teknede bu küçük ve gürültülü yerde durabilmesi olanaklı olmadığını, ... ...'nin ifade ettiği makine dairesinde kaldığı 30 dakika zarfında, makine dairesindeki yüksek gürültü, süratle seyreden teknenin oluşturacağı rüzgar sesi sebebiyle flybridge'deki kaptanla devamlı konuşmuş olmaları da birbirlerini duyamayacakları için imkansız olduğunu, telsizi kullanmayı bilmeyen ... ...'nin mazot kokusunun sebebini tespit ile onarımı için makine dairesine yollanıp orada 30 dakika bekletilmesinin makul hiçbir açıklaması olmadığını, süratle giden teknenin aniden karaya oturması halinde makine dairesinde duran ... ...'nin yaralanmamasını anlamak imkansız olduğunu, ... 'dan ... Hanım'ın hasar ihbarında;Kaptandan alınan bilgiye göre teknenin motoru durduğundan karaya oturduğu bildirilmiş olduğunu, daha sonraki ifadelerde kaptanın bayıldığı ve esasen tekneyi kullanmayı bilen yardımcısı ... ...'nin bu esnada makine dairesinde olduğunu yolundaki anlatımın gerçek dışı olduğunu, toplanacak deliller ile bu savunmalar ve davacı tarafın kasıtlı olarak riziko hakkında gerçek dışı bildirim yaptığı hususları sübut bulacağını, davacının talep ettiği haksız ve fahiş zarar kalemlerini kabul etmediklerini,yerleşik Yargıtay kararlarına göre zarar hangi para birimi cinsinden oluştuysa onu talep edilebileceğini, kurtarma ücreti 175.000 TL ... .Ltd.Şti. tarafından talep edildiğini ve davacının sunduğu 4 no'lu delil masraf tablosunda da alacaklı ... gösterilmiş olmasına rağmen davacı delilleri arasındaki banka dekontuna göre ödeme ... ...'a yapıldığını. davacının ibraz ettiği faturalarda ... işletmesi faturası KDV dahil 23.517,40 Euro bedelli olduğunu banka dekontuna göre ödeme de Euro cinsi yapılmış olmakla, riziko sigorta tazminatında kabul edilirse talep edilebileceğini, davacı delilleri arasında bulunan ... tarafından düzenlenen KDV dahil 9.440 TL'lık vinç faturası ödemesi de TL olarak yapıldığından rizikonun teminat kapsamında olması halinde TL olarak talep edilebileceğini. Davacı tarafından ibraz edilmiş faturalar arasındaki, ... tarafından düzenlenmiş 23.02.2023 tarih 0014 sayılı fatura bedeli 679.999,73 TL olup ödeme belgesi olmadığını. Riziko teminat kapsamında kabul edilir, ödeme ticari defter kayıtları ile sübut bulursa ancak TL cinsinden talep edilebileceğini, diğer yönden ... A.Ş.'nin toplamı 80.212,63 TL olan faturalarının dökümü ''işçilik komisyonu'' olup aşırı derecede fahiş olduğunu, ... teknesi ... 'nın sözleşmeli müşterisi olduğunu, marinada bağlı teknelere dışarıdan girişler için bir ücret alınması müteammel olmakla beraber, sözleşmeli teknelere uygulanan ücret daima iskontolu olduğunu, davacının dayandığı 4 No'lu delil ''masraf tablosunda'' yer verilen, ''... değişimi'', ''ana makina onarımı'', ''jenaratör onarımı'' ile ... 'nin malzeme ve işçilik giderlerinin faturası ve ödeme belgeleri olmadığını, ayrıca ... giderleri toplam 11.570 TL'sı olup, Euro cinsinden talep edilmesinin mümkün olmadığını beyanla haksız davanın reddini, masraf ve vekalet ücretinin davacıya yüklenmesine karar verilmesini bilvekale talep etmiştir. Dava; tekne sigorta poliçesinden kaynaklanan sigorta tazminatının tahsili istemine ilişkin olup davacı ... ...'e ait olan ve davalı sigorta şirketi nezdinde 31/03/2022 başlangıç tarihli ... no'lu ... Yat Paket Sigorta poliçesi ile sigortalı bulunan "... " isimli teknenin kaptan ... ...'ın sevk ve idaresinde iken ... Adası yakınlarında karaya oturması olayından dolayı ortaya çıkan hasar bedelinin davalı sigorta şirketinden tahsili talep edilmektedir. Mahkemenin görevi HMK'nun 114.maddesi gereğince kamu düzeni ile ilgili bir dava şartı olduğundan, HMK'nun 115.maddesine göre yargılamanın her aşamasında resen gözetilmesi gerekmektedir. Mahkememiz Deniz Hukukuna ilişkin ihtilaflara bakmak üzere Denizcilik İhtisas Mahkemesi adıyla kurulmuş olup, 01/07/2012 tarihinde yürürlüğe giren 6102 sayılı TTK'nun 5.maddesi uyarınca Hakimler ve Savcılar Yüksek Kurulu 1.Dairesinin 10/07/2012 tarih ve 1888 sayılı kararıyla Türk Ticaret Kanunundan ve diğer kanunlardan doğan Deniz Ticaretine ve Deniz Sigortalarına ilişkin hukuk davalarına bakmakla görevlendirilmiştir. Bu nedenle, 6102 sayılı TTK'nun 5.maddesi gereğince mahkememizin görevini tayin için öncelikle davanın TTK'nun 5.kitabında yer alan Deniz Ticaretine ilişkin ihtilaflardan olup olmadığı, bunun için davacı ile davalı arasındaki ilişkinin tespit edilmesi gerekmektedir. Dava konusu " ... " isimli teknenin sigorta poliçesine "özel tekne" olarak kaydedildiği, ekspertiz raporunda da cinsinin "özel yat" olarak gösterilip, olay tarihinde özel amaçla kullanıldığı bilgisine yer verildiği belirlidir. Davacı vekili tarafından dosyaya sunulan, Datça Liman Başkanlığının düzenlediği "..." teknesine ait 2170611 nolu Bağlama Kütüğü Ruhsatnamesi'nde teknenin cinsinin "özel tekne" olarak kayıtlı olduğu görülmüştür. 6502 sayılı Yasa'nın 3/k bendinde "Ticari veya mesleki olmayan amaçlarla hareket eden gerçek veya tüzel kişi" tüketici, 3/ı bendinde ise "Mal veya hizmet piyasalarında kamu tüzel kişileri de dâhil olmak üzere ticari veya mesleki amaçlarla hareket eden veya onun adına ya da hesabına hareket eden gerçek veya tüzel kişiler ile tüketiciler arasında kurulan, eser, taşıma, simsarlık, sigorta, vekâlet, bankacılık ve benzeri sözleşmeler de dâhil olmak üzere her türlü sözleşme ve hukuki işlem" tüketici işlemi olarak tanımlanmıştır. Aynı Yasa'nın 73/1. maddesinde tüketici işlemleri ile tüketiciye yönelik uygulamalardan doğabilecek uyuşmazlıklara ilişkin davalarda tüketici mahkemelerinin görevli olduğu kabul edilerek, 83/2. maddesinde ise taraflardan birini tüketicinin oluşturduğu işlemler ile ilgili diğer kanunlarda düzenleme olmasının, bu işlemin tüketici işlemi sayılmasını ve 6502 sayılı Yasa'nın görev ve yetkiye ilişkin hükümlerinin uygulanmasının engelleyemeyeceğine değinilmiştir. Dava konusu sigortalı teknenin özel amaçla kullanıldığı belirli olup, sigortalı ... ...'de özel tekne sahibi, tüketicidir. Sigortalının ticari veya mesleki olmayan amaçlarla hareket etmesi nedeniyle 6502 sayılı kanuna göre tüketici, dava konusu sigorta işleminin de tüketici işlemi sayılacağından, anılan yasanın 83/2 maddesinin açık hükmü gereğince uyuşmazlığın çözüm yeri tüketici mahkemesidir. Açıklanan nedenlerle iş bu davada Tüketici mahkemesi görevli olduğundan, HMK 114, 115/2 maddeleri gereğince mahkemenin görevsizliğine, karar kesinleştiğinde, süresinde ve talep halinde dosyanın görevli bulunan İstanbul Tüketici Mahkemesine gönderilmesine dair aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir. HÜKÜM/Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere, 1-Mahkememizin GÖREVSİZLİĞİNE, Tüketici Mahkemesinin görevli olduğunun TESPİTİNE, 2-Karar kesinleştiğinde ve talep halinde dosyanın görevli bulunan İstanbul Tüketici Mahkemesine GÖNDERİLMESİNE, 3-Yargılama gideri ve vekalet ücretine yönelik taleplerin 6100 sayılı HMK 331/2. Maddesi Gereğince görevli ve yetkili mahkemece karara BAĞLANMASINA, 4-Süresinde görevli mahkemeye gönderilmesi talebinde bulunulmaması halinde dosyanın resen ele alınarak HMK 20/son cümle gereğince davanın AÇILMAMIŞ SAYILMASINA karar verileceğinin taraflara İHTARINA, (ihtaratın tebliğ yolu ile yapılmasına) Dair, taraf vekillerinin yokluğunda, kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde ... Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.27/11/2023 Başkan ... ✍e-imzalıdır. Üye ... ✍e-imzalıdır. Üye ... ✍e-imzalıdır. Katip ... ✍e-imzalıdır.